• Embed Doc
  • Readcast
  • Collections
  • CommentGo Back
 
Oliver Twist in Kathmandoe door Alann de Vuyst
.Kathmandoe was niet bepaald mijn lievelingsstad, Thamel de buurt waar ik mijn dagensleet deprimeerde me mateloos. Het was eind november en ik was reeds tweemaanden in Nepal. Het werd killer en de smog begon zijn verstikkende lijf te roeren.Opwarrelend stof van de nabije fabrieken verspreidde zich als een sluipend gif viamiddeleeuwse steegjes over de hele Kathmandoe vallei. Andere criminele vervuilerswaren zonder twijfel de op kerosine rijdende collectieve taxi’s en rikja’s. Toeristendroegen stofmaskertjes maar de autochtonen konden zich die luxe niet eenspermiteren laat staan dat ze zich van enige vervuiling bewust waren. Ondertussen hadik veel venters en winkeluitbaters beter leren kennen wat soms wel teveel van hetgoede was die me overal voor de gebruikelijke
chai 
(thee met veel melk en suiker)drink uitnodigden. Ik liep rugzakreizigers tegen het lijf die ik eerder in Ladakh hadgezien. Voor langdurige reizigers in India leiden ontegensprekelijk alle wegen naarKathmandoe. Tegen half december trokken de meesten naar Goa om de Kerstdagen enOud &Nieuw te vieren.Omdat ik geen geld uit de muur kon halen zat ik al weken vast in Kathmandoewachtend op een oplossing vanuit België. Mijn bank weigerde om geld naar Nepal. tetelexen vanwege een reel fraude gevaar. Ik zat dus echt op mijn centen en dat wasgauw door iedereen geweten. Menig winkelier was van mijn financiele problemen op dehoogte en een "come in my shop and have a cup of chai" zat er nu niet meer in.De jongen die namaak tijgerbalsem verkocht hoopte nog steeds dat ik hem aan werkkon helpen in mijn land. Enkele straatkinderen brachten kindertekeningen aan de manvoor honderd roepies per stuk, ongeveer twee en een halve Euro. Tenminste, zeprobeerden. Ze hadden al lang begrepen dat geen enkele toerist zoveel voor eenkindertekening zou afdokken. Het was een klein visje uitgooien om een grote binnen tehalen. Ik vroeg me af of dat het origineel idee was geweest of misschien omdat detoeristen geen tekening kochten hadden ze een nieuwe truc moeten verzinnen."Misschien kun je melkpoeder kopen voor mijn baby zusje?" Bedelde de kleine bij eentoerist die er als de meesten intuinden. Hij kocht dan een pak melkpoeder voorzevenhonderd roepies voor dat jochie. Nauwelijks had de argeloze toerist zijn ruggedraaid of de jongen had het pak alweer terug verkocht aan de winkel voor tweederden van de prijs. Toen een van de jongetjes door had dat hij mij niet in de lurenkon leggen wilde hij zich gauw uit de voeten maken; hij was echter verbaasd toen ikhem vroeg of hij me bij de kunstenaar wilde brengen. Door een wirwar van nauwestraatjes belandden we ergens net buiten Thamel.Het was laat op de avond en ik bevond mij in een kleine slaapzaal met drie kinderen.De jongen nauwelijks dertien, begon op mijn verzoek wat te schilderen. We werden opslag vrienden toen ze vernamen dat ik ook schilderde. Ik leerde hem een paar knepenvan het vak en hij was daar zeer blij mee, maar het verdienen van centen was tochveel belangrijker voor hem. Daarom maakte ik er zelf ook een paar die ze dan meteenkonden verkopen. Wat kon mij dat schelen. Toeristen moesten maar uitkijken voor zeeen pak melk kochten. De hele groep werd geleid door een achttienjarige. Ikvermoedde dat hij ze in alle bedeltrucs had opgeleid en dat hij ze op de buit commisiekregen. De buit werd verpand en hij kreeg het gros van het inkomen. Oliver Twist inKathmandoe dus. ‘Regen ‘s nachts was het ergste dat ze konden verwachtten. Ik zagmaar al te vaak jochies van een jaar of zes drijfnat schuilend in een portiek en nietwetend waarheen. Waar was Unicef and S.O.S. Save the Children in dit? Er blekenzo'n’ vierentwintig NGO’s te bestaan waarvan meer dan de helft eigendom waren vande Koninklijke familie die overdagactief geld van de naieve toeristen bedelden voorprojecten en weeshuizen die enkel op papier bestaan. Naar wat ik hoorde worden een
 
tientallen kinderen voor zulke dossiers in verschillende dorpen gefotografeerd die zedan als bewijstukken aan de toeristen presenteren.De Kathmandoe Post schreef op de eerste pagina dat er honderd moeders in degevangenis zaten met kinderen die nooit de buitenwereld hadden gezien omdat hunmoeder levenslang had gekregen voor een illegale abortus. Hoe wrang. Nergens las ikenige nieuwsbrief of reactie van Unicef. Maar waarom zouden ze? Het geld vloeitmaandelijks binnen en iedereen krijgt netjes zijn salaris betaald. Toeristen die er heengingen vertelden me dat ze geen geen vrijwilligers wilden. Achter het sjieke zwartmetalen hek staan de vier bij vier Toyota Jeeps te pronken en een wacht met eenantiek geweer. Niemand wil pottekijkers, da’s klaar.Op een van die godvergeten dagen liep ik Freddy tegen het lijf. Een Australier die inKolkata voor Moeder Teresa had gewerkt. Ik had toen in Salt Lake waar de jet set vanKolkatta woont, net een tentoonstelling lopen, maar niettegenstaande zijn beloftes washij nooit komen kijken, niettegenstaande.Misschien had mijn werk ‘Our Lord’, een phallus op een kruis, had weldegelijk geschoktook al had hij beweerd van niet."What are you doing here, mate?’’ Toen ik hem mijn penarie beschreef stopte hij meteen vijfhonderd roepies in mijnhanden."I got three canvases up in the gallery, every artist gets one or two. Take fivehundredrupees and buy yourself whatever you need, if you sell a canvas you can pay meback.""Why have you never shown up at my show then?""Man I had a hectic time back then, so busy, don’t get me wrong It wasn’t because Iwas shocked by your art. By the way the fact that we meet here again isn’t acoincidence."Hij en een vriendin die ik hier Alicia zal noemen, hadden de benen moeten nemen inPuri in de deelstaat Orissa in India. Ze hadden er een sociaal project lopen, schooltjeen zo. Maar de politie verdacht hen ervan dat ze de Hindoe’s wilden bekeren en hunliedje was gauw uitgezongen toen ze dreigementen ontvingen van Hindoefundamentalisten. De moord van een Australische missionaris en zijn twee kinderen dielevend in hun auto verbrand werden lag hen nog te fris in ‘t geheugen. Demoordenaars zijn ondertussen wel opgepakt maar dit leverde tot zover nog geen enkelproces of uitlevering aan Australie op.Kathmandoe leek hen de ideale plaats om hun missie verder te zetten deels omdatAlicia een Anglo-Indiase was en met haar achtergrond en Freddy’s geld konden ze eenkunstgalerij beginnen dat geld moest opbrengen voor de bouw van een tehuis voorwezen en later straatkinderen. De naam van de galerij was gauw gevonden. The"Helping Hands Gallery of Contemporary Art".Ieder geengageerd kunstenaar kon met verkoop van zijn werk twintig procent afstaanaan het goede doel. Ik mocht meteen beginnen aan drie niewe doeken. Olieverf enezel stonden klaar in de galerij, stuccadoors en huisschilders waren nog druk in deweer. Het tapijt was gelegd voor de muren beschilderd waren en zo werd er op zijnNepalees geklungeld met White Spirit en lag het kleed onder witte verfplekken eenweek voor de galerie zijn deuren moest openen. ‘s Avonds ‘na de kantoorkuren’ zat ikin mijn eentje op nieuw werk te broeden. Overdag dankzij de gefumeerde winkelruitenkon ik vrij anoniem mijn werk maken maar toen het donker werd konden devoetgangers me van buitenaf zien zitten en de eerste keer was dat flink lachen voorhen want ik schilder meestal in mijn ondergoed. Het was alsof ik voor een voor in een
 
raam in de rosse buurt van Antwerpen zat. Nooit in mijn leven echter had ik eenluxueuzere studio bewoond. Ik dacht aan alle kinderen die nu onder papier of kartonop een kille drempel of voetpad in foetushouding van huiswarmte droomden.Alicia had me gevraagd uit te kijken naar straatkinderen die mogelijk geen oudersmeer hadden en mocht ik er eentje vinden,dan moest ik het kind naar de galerijbrengen."Maar wees voorzichtig, want er zitten genoeg buitenlanders in de cel op beschuldigingvan kindermisbruik omdat zo’n jongetje of meisje gelogen had en wel degelijk eenmoeder had die een beetje verder alles in de gaten hield. De moeder legde dan tegendie toerist klacht neer bij de politie voor sexueel misbruik. Je zat zo vast zonder dat jeeen advocaat of enige consulent kreeg toegewezen", zei ze.Ik had al een paar dagen een jongetje van een jaar of tien opgemerkt die ‘s ochtendsnog languit ondere een smerige deken lag.Pas toen we per riksja door Thamel reden zag Alicia hem ook liggen."Is hij een wees?""Ik denk van wel" zei ik. Ze stopte de riksja meteen en liep naar hem toe; wekte hemzachtjes en vroeg hem of hij ouders had. Hij keek slaperig met half dicht geknepenogen in het ochtendlichtd en schudde zijn hoofd. De straatjongen leek niet echtondervoed. Hij had ietwat bolle wangen, kortgeknipte haren en een vrij donkerehuidskleur wat in Nepal sowieso op tribale afkomst kon duiden. Maar de weinige klerendie hij aan had lieten weinig aan de verbeelding over. Hij moet dagen en nachten doorde stad gezworven hebben. Hij was toe aan een stevige wasbeurt. De jongenbeantwoordde Alicia’s vragen met enige schichtigheid maar kwam uiteindelijk met onsmee naar de galerij. Echt op zijn gemak was hij niet. Boven in de galerij ontmoette hijFreddy en Ron, een recentelijk aangeworven vrijwilliger uit Chicago die zich een ‘healer’ of all faiths’ noemde. Daar stond het ventje in zijn verfrommelde kortebroekje.Hij wreef zich letterlijk en figuurlijk de ogen uit aangekeken door al die
kwierie’s
(toeristen) die hem zoveel vragen stelden. Hij glimlachte en zijn oogjesschitterden als zwart goud."
Manchi 
(mannetje)", zei hij en wees naar mijn kunstwerk dat bij een straalkacheltjestond te drogen. Een rood beschilderd popje gelijmd op een rijstzeef. Hij vond hetmooi. Hij keek om zich heen en zag een kruisbeeld hangen."
Prabhoe
(god)", zei hij."He is touched by God," zei Ron. Een kolfje naar hun hand dacht ik. Religieus als zeallen waren."Ganesh,"antwoorde het kind toen ze om zijn naam vroegen.Ÿou see, this is a big sign, Ganesh is the god of education and wealth, this is a goodomen for our project. It’s a blessing," voegde hij eraan toe.Ganesh werd onder Alcia’s vleugels naar het toekomstige weeshuis gebracht dat nunog als woonplaats voor Freddy en haar diende. ‘s Anderendaags zag ik Ganesh in een smetloos overhemd, spiksplinternieuwe zwartebroek en daaronder gloednieuwe Nike sportschoenen. Ganesh wist met zijn trots geenblijf. De donkere dagen van bedelarij en vrieskou lagen achter hem, moet hij gedachthebben. Hij zou een nieuw leven beginnen. Iedereen hield van hem. Hij verwarmdezich gretig aan het roterend electrish straalkacheltje. De groepstentoonstelling zoubinnen een week moeten aanvangen en er moest nog zoveel geschilderd worden op demuren en op doek. Het werd me een dolle boel. Ik kreeg ook in de gaten dat heteigenlijk tussen Freddy en Alicia niet zo boterde. Elk van hen had zo zijn eigen versie
of 00

Leave a Comment

You must be to leave a comment.
Submit
Characters: ...
You must be to leave a comment.
Submit
Characters: ...