• Embed Doc
  • Copy Link
  • Readcast
  • Collections
  • CommentGo Back
Download
 
         б        е        р        з         Н         И         К
  -
   G   O   D   I   N   A
                              I                              I                              I
  -   B   R   O   J   6   1  -   1   6   F   E   V   R   U   A   R   I   2   0   0   9   G   O   D   I   N   A
На компаниите не имнедостигаат идеи туку пари
 
BERZANSKI PREGLEDNIK NA NASTANI VO PE^ATENI MEDIUMI
3
Data 16. 2. 2009broj 61
берзНИК
До следниотпонеделник
Makedonka BaldazarskaGlaven i odgovorenurednik na
берзНИК
e-mail:berzNIK@interNIK.com.mk
Н
ајразвиените економии во светот веќе се водепресија,а најлошото од оваа криза едопрвапред нас, призна извршниот директор наМеѓународниот монетарен фонд,Доминик Штрос Кан,на собирот на централните банки на азиските земји воКуала Лумпур. Според него,мерките за излез одфинансиската кризаби имале смисла доколку ситеразвиени држави ги преземат потребните чекори зареконструкција на своите банкарски системи, а засега,тоа никој не го направил.Челникот на ММФ е убеден дека надминувањетона кризата е можно единствено доколку во прв редсереализирареструктуирањето на банкарскиот сектор иобезбедувањето ликвидност на пазарот.Такватазаедничка акција не само што е неопходна туку е иглобална одговорност,смета Штрос Кан,за да серегулира актуелната кризаи да се врати довербата воекономскиот систем.Светската економија се уште е дебело во црвеназона... Мерки многу, владини, економски,монетарни,финансискиили како сакате наречете ги- ефектите сеуште на нула.... Во светското економско безредие,Владите (водени од својата претенциозност) сеобидуваат да кешираат значителни суми за спас надомашните банки... Кај нас,заради конзервативнатабанкарска политика, банките ни останаа здрави,не сеинфицираа од глобалната криза...директно. Но, затоапак се инфицира реалниот сектор,кој,како сегастојат работите,има потреба од дополнителнакредитна инјекција,која пак,за волја за вистината,емногу тешко да се набави...Нашата,Централнатабанка, заради секоја сигурност,пред време ги затегнаколаните... На банките јасно им стави до знаење декатреба да си ги пуштаат нозете колку што им е долгачергата...Ги лимитира условите за кредитирање.... докаде?...Да потсетиме. НБРМна крајот на минатата годинадонесе неколку, според банкарско финаниската ибизнис фелата, па и според Владата-ригидниодлуки,ограничувачки за кредитирањето и за економскатаактивност. Имено, Централната банкана банките(зауправување со ликвидносниот ризик), им наложи даобезбедуваат стоотстотна покриеност на кредитите.Односно,им дозволида пласираат онолку кредитиколку што имаат прибрано депозити. Исто така,долгорочноста на заемите, мора да им е идентична соороченоста на заштедите со кои располага банката.Досега Централната банка никогаш не им гоналожувала соодносот што банките треба да гоодржуваат меѓу пасивата и активата, односно,кредитите и депозитите.Секако, банкарите коментираат дека воМакедонија досега немало поригидна монетарнаполитика, но очигледно не пред гувернерот. Тиепризнаваат дека целосната покриеност накредитирањето е илузија во банкарството. Но,директивата мора да се почитува, иако се убеденидека на тој начин ќе себлокира финансирањето настопанството.Против рестриктивната политика на Централнатабанка се огласија и стопанствениците, кои во случајовсе и најпогодени... Тие и онака поради психолошкиотефект од глобалната негатива на финансиските пазаривеќе доволно изгубија (или,подобро речено,предвреме им опадна вредноста на компаниите) ипред да ги почувствуваат вистинските удари одсветскиот финансиски шок, кој допрва ни претстои.Лимитирањето на кредитната политика дополнителноќе ги влоши условите не само за одржување и застопанисување на домашен терен,туку и зарадиопаѓањето на конкурентноста на македонскитекомпании на регионалниот пазар.Тие апелираат декане можат да се носат со компаниите од соседството,чии влади значително ги поткрепија со паричнапомош. Колку за илустрација, српската влада подготвипакет поттикнувачки мерки за економијата од 1,3милијарда евра, кои се заедничка државна ибанкарска помош за компаниите и заграѓаните.Според српското радио Б92, со мерките на тамошнатавлада бизнисмените ќе може да подигаат кредити одбанките, за кои еден дел од каматата ќе ја платидржавата, a остатокот самиот корисник на кредитот. Играѓаните ќе можеда подигаат поволни кредити, носамо за купување домашни производи.Бугарија во своите банки ќе пушти 250 милиони еврадо крајот на март. Банките ќе добијат кредити прекуБугарската развојна банка, која веќе потпишадоговори за 12 банки за одобрување на 115 милиониевра како кредити. Словенија, уште во октомвриминатата година донесе пакет мерки со кои гоизменија Законот за банкарството и Законот за јавното финансирање, потоа најавија намалување наработната недела на 36 часа и поддршка застопанството преку државен фонд.За разлика од нив, македонската влада, наместосо кеш, ги штити домашните компаниисоотпишувањена дел од давачките кон државата и царинскиослободувања. Но, тоа тешко дека ќе отвори пат заопстанок,а не пак за развој на економијата... икомпаниите и граѓаните барем досега живееја накредит. Или подобро речено,вртеа од шупливо вопразно... Но,пак преживуваа.. Сега кредитите сеапсурд. Не затоа што ќе бидат поскапи, туку затоашто и компаниите и граѓаните не можат да дојдат донив... Банките, ве соголуваат лично,прекутрансакциски сметки, гледаат колку степрезадолжени... И, затоа–не смеат да даваат кредит,нема пари... значи,нема враќање и на претходниотдолг... Чекор до- амбис. Сега, допрва ќе не учат какода не се презадолжуваме, затоа што сите стравуваатод глобалната финансиска криза.... А, Македонија, паи граѓаните и фирмите и не испаднале од криза.Влегуваа во кредити од една во друга банка, имовозможуваа ним екстра профити и себе си моментнаегзистенција... А,сега,од страв да го амортизирамеглобалниот финансиски удар, сами ќе сенокаутираме....Иако банките имаат пари, не смеат дани дозволат поголемипречекорувања - се плашат одсанкциите на Централата.Стопанствениците притискаатза олабавување намонетарната политика и за полесен пристап докредити.Но,засега НБРМе глува на ваквитебарања...Попусти сепредупредувањата набизнисменитедека ќе растат каматите на паричнитезаеми, поради што ќе бидат блокирани сите деловниактивности и нови инвестиции. Ригорозната политикана Народната банка на Македонија ќе го блокирастопанството, ама и граѓаните, кои засега се во минуспросечно по седум плати!.
Кредити или - амбис
of 00

Leave a Comment

You must be to leave a comment.
Submit
Characters: ...
You must be to leave a comment.
Submit
Characters: ...