Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more
Download
Standard view
Full view
of .
Save to My Library
Look up keyword
Like this
47Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
dubrovacka knjizevnost

dubrovacka knjizevnost

Ratings:

4.0

(1)
|Views: 3,173 |Likes:
Published by milena&rade

More info:

Published by: milena&rade on Jul 27, 2012
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOC, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

12/15/2013

pdf

text

original

 
Renesansa
je mogla da se razvija samo na prostorimaokrenutim Mediteranu: Italija, Španija, južna Francuska (renesansa= preporod, ponovno rađanje u smislu ptice Feniks). Pokret je nastaou Firenci; kulturno-istorijska pojava; prvobitno je označavala vreme buđenja klasične antike i procvata umetnosti a zatim i kulturno stanjeprelaznog doba od srednjeg veka ka novom dobu.U doba humanizma i renesanse Evropa postaje otvorena zakomunikaciju u naučnom smislu - osnivaju se univerziteti, ljudiputuju s jednog na drugi kraj, dolazi do prevrednovanja kulta antike.Službeni jezik je latinski, u centru je čovek interdisciplinarnih znanja.Pisci humanizma i renesanse u svoja dela često ugrađuju antičkemotive. Javlja se humanistički intelektualni aristokratizam - samočitalac dela antike može da razume ostala književna dela i njihovusuštinu. U ovom periodu cvetaju umetnosti čiji je cilj večnost, npr.arhitektura.
Humanizam
je nastao u Rimu, širio se na sve zemlje koje suizlazile na Mediteran dok je istočna Evropa bila blokirana.Dubrovačka republika (Dubrovnik) je bila samostalna, jedinstvenadržava do početka 19. veka. Humanizam označava naučno-duhovnisadržaj pojave (renesansa je usmerena na celokupnu kulturu). Antičkičovek postaje uzor slobodnog čoveka. U Italiji latinski jezik potiskujenarodni jezik ali to je latinski jezik Cicerona (sa velikim promenama usintaksi koje su humanisti mahom nekritički podražavali). S jednestrane to je veliki progresivni pokret koji će dostići vrhunac urevolucionarnom stavu Erazma Roterdamskog i ostalih severnihhumanista i u prihvatanju eksperimenta u nauci kao polazne tačkenaučnog saznanja i posmatranju života uopšte, i s druge stranehumanizam predstavlja puko kopiranje spoljnjih obeležja antike upotpuno novim istorijskim uslovima. Osnovna odlika: univerzalnostna nivou elite - prihvatanje latinskog jezika. Najznačajniji centrihumanističkih okupljanja bile su akademije u Firenci, Rimu, Napulju;cvetaju traktati, epistole, rasprave. Akademijama se pripisuju najvećezasluge za stvaranje svetovne kulture. Poezija je za humanisteuzvišeni dar neba, a pesnici stvaraju pod božanskim zanosom istvaralačkim besom. Pesnik je
vates
(prorok) koji poeziju stvara uproročkom nadahnuću. Policijano kaže da treba uzimati od svihklasičnih autora a ne identifikovati se sa njima. Humanistički centrise nalaze u Dubrovniku, Kotoru, na Hvaru, u Šibeniku, Zadru.
1
 
Barok 
- na prelazu iz 16. u 17. vek - od španskog "baruecco” -neobradjene, nepravilne perle. Sledi iza renesanse i u mnogomepredstavlja književne i umetničke pojave suprotne renesansi. Baroknistil karakteriše izraziti prodor hrišćanske mistike u vedri paganizamrenesanse; gomilanje, akumulacija izražajnih sredstava, preteranost uizrazu, mnogostrukost simboličnih značenja. Barokne forme javljajuse pri kraju 16. veka u arhitekturi, vajarstvu, slikarstvu, književnosti.One se pre svega ogledaju u manirizmu u umetnosti; razbijanje suvišeuočljivih pravilnosti i harmonije antičke i renesansne umetnosti,prodor subjektivnog umetničkog izraza s primesama bizarnog itajanstvenog, veća spiritualnost i mističnost. Manirizam prekida sarenesansnim shvatanjem da je umetnost "podržavanje prirode" većproklamuje stav da umetnost stvara kao i priroda i da je ona demijurgstvarnosti. U zavisnosti od zemlje u kojoj se razvija manirizam serazličito naziva. Marinizmom se naziva u Italiji (po pesniku ĐanBatista Marinu), u Španiji – gongorizam (Luis Gongora), uFrancuskoj -precioznost ( po "preciozama"- dame koje su bile usalonu gospodje de Rambuje, pariske markize kod koje su sesakupljali najveći predstavnici francuske književnosti).
Marinizam
-obeležio italijanski barok u prvoj polovini 17. veka. Poezija je lišenasvakog dubljeg emotivnog ili idejnog sadržaja i teži jedino formalnomsavršenstvu i čije su osnovne karakteristike: neobične alegorije,antiteze, drastične hiperbole, upotreba končeta. Cilj ove poezije je bioda iznenadi i začudi, imala je hladan intelektualistički ton. Lirika baroka se odlikuje virtuoznošću i iznenađenjima, bogatstvomizražajnih i versifikacijskih formi: antiteze, paradoksi, igre rečima,metafore, hiperbole, emfatičke igre slikane stihovima raznihgeometrijskih i drugih figura -
carmina figurata
. Uz obimne epove ustihu, javljaju se i viteški i pikarski romani koji najdublje izražavajupesimistički karakter baroknih ljudi. Lavirint postaje alegorična slikasveta punog tajanstva i nerešivih zagonetki.***Krajem 16. veka u umetnosti dolazi do kvelikih promena. Marinizamse povlači pred čulnim i osećajnim stilom baroka, središte se izFirence premešta u Rim kao u vreme humanizma. Barok je reakcijana ovozemaljsku raspuštenost i ravnodušnost prema religiji. Dolazido korenitih promena u duhovnom životu. Crkva je u strahu odotuđenja vernika čime je kao institucija gubila materijalnu bazu.Katolička crkva je na čelu sa Vatikanom organizovala velikosavetovanje na kome su učestvovali forumi. I sama crkva je bila
2
 
ogrezla u razvratu i hedonizmu. Duhovne vođe konsila su želele dapodvuku jasnu granicu između pravoverja i jeresi. Javljaju se sve većipokreti vernika koji iskreno veruju u Boga, ali je crkva nepotrebanposrednik (nastaju protestanti). Sazivanje konsila značilo je krajliberalizma u odnosu crkve prema umetnosti. Crkva pokušava daupristoji umetnost (kritikovala je Mikelanđelovu sliku „Strašni sud“ jer je Isus prikazan bez brade). Crkva je zazirala od slobode pisanereči, zato je osnovano telo od najviših sveštenika koje je čitalo svakuknjigu pre štampanja. „Indeks zabranjenih knjiga“ je nastao. Ovo telo je ukinuo Drugi vatikasnki konzil.Epoha baroka se uglavnom odvija u 17. veku mada negde traje i duže.Sam pojam označava nov odnos prema veri a negde se i zove katoličkaobnova ili restauracija ali je to neprecizno jer je zahvatio i pravoslavnezemlje.Stilske karakteristike baroka su : izveštačenost, nepravilnost,prenatrpanost, loš ukus... nastao je u Italiji ali se negovao i uŠpaniji,Francuskoj, Engleskoj. Ta razliku od renesanse podjednako je bio zastupljen na celoj kulturnoj karti Evrope.(senčentizam=marinizam, gongorizam, precioznost)U Dubrovniku se izmenila društvena situacija (opadanje plemstva, jačanje gradjanskih trgovačkih porodica. Gradjanska klasa se yatvarau krugove kako se imanja ne bi delila dolazi do sklapanja brakovanajbližih rođaka, miraz se davao samo na prvu kćer a ostale umanastir...). u drugoj polovini 17. veka gradjanske porodice su morale biti primljene u red vlastele jer se 1667. dogodio zemljotres koji jepreživelo samo 12 plemića. Dubrovnik je bio na međi istoka i zapada-Turaka i Mletaka. Sedam zastvava je zaštitni znak države kao i Sv. Vlaha i Dubrovnik okreće zastave prema onim čiju naklonost uživa .na obližžnjim teritorijama su se odigrala dva rata (Kambijski na morui Morejski u Ravnim Kotarima između Turaka i Mletaka) koja suomogućila Dubrovniku da slobodno posluje. Ponovo se dogodiozemljotres 6. aprila na Veliku sredu kada se plemstvo nalazilo u crkviSv. Vlaha, proširio se i požar izazvan zemljotresom.Barok je od samog početka imao zadatak da se nametne. Cilj pesnikada začudi čitaoca koristeći prenaglašavanja, neobične izraze,preterano koristeći stilske figure koje u sebi sadrže kontrast,gradacije, uvodi se eho- ponavljanjem reči na kraju strofe, prećutnicitati (prepoznavanje ili efekat iznenadjenja) mnogo sentenci iprimera iz antike, upotreba končeta, dosetke, iznenašenje sadržajem,religiozne teme. Značajna je i učestala tema pokajanja (osnov 
3

Activity (47)

You've already reviewed this. Edit your review.
JoKaa10 liked this
1 thousand reads
1 hundred reads
Sofija Šakić liked this
Ana Micic liked this
Sofija Šakić liked this
Ana Micic liked this
Ana Micic liked this
Zivkovic Isidora liked this

You're Reading a Free Preview

Download
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->