• Embed Doc
  • Readcast
  • Collections
  • CommentGo Back
Download
 
Κωνςταντίνοσ Παλαιολόγοσ: Η κιβωτόσ του γένουσ
 
Τθσ αμπρνισ
 
Χ. Κωμά
 
(Ρρωτοδθμοςεφκθε ςτον δτυαό τόπο
flash.gr
το 2001.)
 
Συν 480 έτη
 
«Επί 480 χρόνια τα παιδιά των Ελλήνων, απανταχοφ τησ γησ, ρωτοφςαν μελαγχολικά:
-
Τον είδεσ μετα μάτια ςου, γιαγιά,
 
τον βαςιλζα; Τον πρόμαχο του λαοφ, τον ςτρατιώτη κι αυτοκράτορα τουγζνουσ;
-
´Αγγελοι τον παρζλαβαν, τον λοφςανε, με μόςχο και με μφρο ζπλυναν τισ πληγζσ του, τουζςτρωςαν να κοιμηθεί ςε κλίνη από βφςο κι αρχάγγελοι με πφρινεσ ρομαίεσ τον υλάνε, μζχρι ναζρθει η ώρα του για να τόνε ξυπνήςουν 
.
»
 
Σ. ΢άνςμαν
-
Θ ´Αλωςθ τθσ ωνςταντνουπόλεωσ
 
Συν 538 έτη
 
«Ρζκανε ο βαςλζασ, δεςπονίσ Μαρία;» Στο αςτό ςαλονά του ςπτοφ τθσ, ςτθνωνςταντνοφπολθ, θ ερτθςθ αουγόταν υςι ςαν τθν ανάςα. «Ηε ο βαςλζασ, δεςπονίσΜαρία ι πζκανε; Ρεσ μου, πεσ μου, Μαρία, εςφ, θ προςτάτςςα του ονείρου, εςφ, θ υλαινυτόσ...» «οίτα, όρθ μου
--
μάτα βουρνουν, γεμίηουν, τρζχουν
--
εμείσ μάκαμε να μθ μλοφμε,μα το ´χεσ λεςτό αυτό;» «Να, δεςπονίσ Μαρία, είνα λεςτό το αςετόωνο». «Εμείσ δε μλάμε,μα μεσ ςτθν αρδά μασ το ξζρουμε, ο βαςλζασ μασ ηε, μαρμάρωςε  εγ ςου λζω α τα ψάραςτο Μπαλουλί κα ξαναγυρίςουν ςτο τθγάν  ο βαςλζασ μασ κα ξεμαρμαρωκεί, αλλσ ανζνασμασ δεν κα ηοφςε, όρθ μου, ανζνασ, κα είχαμε πεκάνε. Γατί να ηεσ αλλσ; Να ςου ζρω λίγονεραντηά αόμθ, που το ζαμα με τα χεράα μου», λζε α ςουπίηε ευγενά τα δάρυά τθσ.Μνιμθ ωνςταντνουπόλεωσ, 1991.
 
Συν 548 έτη
 
Θ δεςπονίσ Μαρία δεν ηε πα.  ο βαςλζασ πζκανε αόμθ
 
λίγο. Ο βαςλζασ πεκαίνε λίγο λίγο,πεκαίνε αόμα μα ςτάλα, όποτε πεκαίνε μα Μαρία. Ο βαςλζασ πεκαίνε ςτθν Ρόλθ του, ςτθνπόλθ που ο ίδοσ ονόμαηε «Ελπίδα α χαρά πάντων των Ελλινων», τθν πόλθ του ωνςταντίνου, μαπεκαίνε  αλλοφ. Αοφσ, Μαρία; Ο τελευταίοσ ωνςταντίνοσ τθσ ωνςταντνοφπολθσ, εείνοσ πουβάτςε ξανά τθν πόλθ με το αίμα του, πζκανε, λζνε ο ςτοροί
--
είνοσ ο ωραίοσ γζρων, ο΢άνςμαν, πίςτευε μάλςτα πωσ είνα ςοβαρι θ πκανότθτα να κάτθε άτω από τον τόπο πουάποτε λοξενοφςε τθν Αγία Τράπεηα ςτον ναό τθσ Αγίασ Κεοδοςίασ, το ςθμερνό Τζμενοσ των΢όδων (Γουλ Τηαμί). α θ ξεχαςμζνθ λαϊι παράδοςθ τον κζλε καμμζνο ςτο Βεά Μεϊντάν,αταγράε ο Ν. Ρολίτθσ ςτσ «Ραραδόςεσ». α ο Φτοσ όντογλου με τον Σίμωνα αρράηιτθςαν τθν αγοποίθςι του το 1953
--
ο μαρμαρωμζνο δεν αγάηουν, ο ομςμζνο αγάηουν,
 
ζτς δεν είνα; Μα, ςιμερα μασ υβερνά θ λογι  θ επςτιμθ, ζτς δεν είνα; Ο επςτιμονεσ δενξζρουν από αγότθτα α θ λογι δεν ξζρε από αρδά. Αοφσ, Μαρία; Θ λογι λζε πωσ οβαςλζασ πζκανε α τον ζκαψαν, ο βαςλζασ δεν μαρμαρκθε, δεν τον λοφν αγγζλο, μθν πζςεςτα χζρα τθσ τουράσ, δεν τον ηεςταίνε θ κερμότθτα μασ γθσ ρωμζθσ, τον παγνε
--
πόςο ρφοείνα το μάρμαρο, πεσ μου;
--
γθ αλλόκρθςθ α δεν ξυπνά. Δεν ξυπνά ο βαςλζασ. Αόμθ δενξυπνά. Ο πεκαμζνο δεν ξυπνοφν, αγνι Μαρία, γλυά Μαρία. Μόνο ο μαρμαρωμζνο...
 
Εισ τουσ αιώνασ των αιώνων
 
«Ω, ωνςταντίνε Βαςλεφ, Δραγάηθ το
 
πνόμ,επζ μου που ευρίςεςα; Εχάκθσ ι ερφβθσ;»
 
Θ λαϊι μοφςα ιταν θ πρτθ α ο Ελφτθσ ο πο πρόςατοσ που κρινθςε, με το μοναδό του λόγο:
 
Κε μου, α τρα τΡου ´χε με χίλουσ να παλζψεχρα με τθ μοναξά του
 
Ροοσ;Αυτόσ που ´ξερε μ´ ζνα λόγο του να δςε ολάερθσ τθσγθσ να ξεδψάςεΤ;Ρου όλα του τα ´χαν πάρεα τα πζδλά του τα ςταυρόδετα με το τράν του τομυτερό α το τοχίο που ουβαλοφςε άκε απομεςιμερονα ρατάε τα γζμα ενάντα ςτον αρό ςαν ηόρο α πθδθχτό βαρά...Μεςθμζρ από νφχταα μθτ´ ζνασ πλά τουΜονάχα ο λζξεσ του ο πςτζσ που ´ςμγαν όλα τουσ τα χρματανα αιςουν μεσ ςτο χζρ του μα λόγχθαπό άςπρο ωσ...πάντοτε με μα λζξθ μεσ ςτα δόντα τουάςπαςτθ ετμενοσΑυτόσ,ο τελευταίοσ Ζλλθνασ!
 
 Πλο ο ποθτζσ. Πλο όςο ςιμαναν άτ γ´ αυτόν τον τόπο, αναηιτθςαν ανοφρεσ λζξεσ ναντφςουν τον ίδο, τον ανο κρινο, τον αατάπαυςτο κρινο άκε αρδάσ ελλθνισ. Αόμα α ο«απαςόδοξοσ», ο «αταραμζνοσ» αρυωτάθσ, αόμα  αυτόσ, ζντυςε το κρινο με τσ ελπίδεστου λαοφ:
 
...  εςάλςε
--
οϊμζνανε!
--
γα πάντα αυτό το ςτόμαπου άκε πίρα ροφαγε  ζχυν´ ελπίδεσ μόνο.Μαρμαρωμζνε Βαςλά, πολφ δεν κα προςμζνεσ. Ζνα πρωί απ τα νερά του Βόςπορου ε πζρα
 
Κε να προβάλε λαμπερόσ μασ λευτεράσ χαμζνθσο αςθμζνοσ ιλοσ. Ω, δοξαςμζνθ μζρα!
 
 ο ποθτζσ  ο ηωγράο  ο ςυγγραείσ
--
ο ανοσ αναηθτθτισ, ο αηαντηάθσ, «αναμερίηεπατωςζσ τσ κφμθςεσ που ςτοβάηοντα» α είνα ςίγουροσ μονάχα γα ζνα πράγμα: πωσ οΡαλαολόγοσ ιταν δάδοχοσ όςων φλαξαν Κερμοπφλεσ, αγωνίςτθαν ςτο
 
Μαρακνα... ΟΡαλαολόγοσ ιταν ο τελευταίοσ Ζλλθνασ
--
πόςα ςθμαίνε αυτι θ ράςθ... Ο τελευταίοσ Ζλλθνασηωγραίςτθε ολοηντανοσ απάνω ςτο άλογό του από τον Κεόλο, α αργότερα, μετά το ´22,νερόσ, να τον κρθνοφν θ ΢ωμοςφνθ α θ Ορκοδοξία, από τον όντογλου... α δεν ιταν μόνο ο΢ωμοί. Ιταν  ο ξζνο, από τθ ρομαντι Τηοάνα Μπζλ, που φμνθςε τον Ραλαολόγο,τοποκετντασ τον δίπλα ςτον δό τθσ ιρωα, τον Γουίλαμ Γουάλασ (Braveheart), ωσ τον Στ. Τςβάχ.
 
´Αςε τουσ ποθτζσ, τουσ λογοτζχνεσ, τουσ
 
ηωγράουσ, ηουν το όνερο... Μα, αόμα  ο πολτοί αςτρατωτοί θγζτεσ του τόπου, «που ςτσ λζβεσ τουσ είχαν αίμα ελλθνό», τίμθςαν τθ μνιμθαυτοφ του ωνςταντι, του Μροωνςταντάθ, που «αφρο δεν παντρεφετα, μα αφρο πεκαίνε»,που ςτοίχεωνε τσ προςδοίεσ τουσ. Ο ολοοτρνθσ αντζταξε ςτον ερχομό του Πκωνα εείνθ τθμεγαλεδθ, αντρία ριςθ: «Ζχουμε βαςλζα τον ωνςταντίνο Ραλαολόγο ςτθν Ρόλθ».Πταν τονΑφγουςτο του 1920 ο Βενηζλοσ λικθε να υπογράψε τθ Συνκιθ των Σεβρν, προςιλκεδφςκυμοσ, γατί ο υπογραζσ μπιαν θμζρα Τρίτθ, τθ μζρα που ο βαςλζασ μαρμάρωςε α θΡόλσ Εάλω. α όπωσ ςθμενε ο ΢άνςμαν, ο μαρμαρωμζνοσ βαςλάσ, «ο τελευταίοσ του γζνουσΑυτοράτορασ ιταν  ο πρτοσ που ξεςθωνόταν ςε όλεσ τσ επαναςτάςεσ τθσ υλισ α οαρχςτράτθγοσ των απανταχοφ τθσ Ελλάδασ μαχθτν», ιταν ο οδθγόσ των επαναςτατν του 1821, οεπεαλισ του Ελλθνοφ Στρατοφ το 1912
-
13 α το 1916
-
22. «Τσ βυηαντνζσ ςθμαίεσ που ζερανο τελευταίο υπεραςπςτζσ τθσ Ρόλθσ ςτθν ριτθ, φψωναν ο ρθτοί ςε άκε εξζγερςθ ατά τωνατατθτν. Με βυηαντνζσ ςθμαίεσ ο ορόδελοσ λαδάσ αντμετπςε τουσ Τοφρουσ πρνςβιςε ο πρτοσ τθσ ςυγλονςτισ ´Αλωςθσ απόθχοσ... Ο αυτοςχζδεσ ατά λάμπουρο αμπαϊρά ςθμαίεσ λετν α αρματολν ζεραν τον δζαλον γα να υποδθλςουν τονςτρατωτό τουσ δεςμό με τον τελευταίο αυτοράτορα α τθν αυτορατορία».
 
Ο ωνςταντίνοσ Ραλαολόγοσ ζηθςε 48 χρόνα ωσ άνκρωποσ α ηε πάνω από 500 χρόνα ωσθμίκεοσ, με μοναδι λάμψθ α ωραότθτα, ςε άκε «πραγματά ελλθνι αρδά»*. Δότ δενιταν μόνο θ κυςία του ςθμείο αναοράσ. Ιταν α εείνα τα λόγα που ζςβθςαν άκε πολτι τουενζργεα με τθν οποία δανθςε ο ευςεβισ λαόσ, ιταν εείνα τα γενναία λόγα ενόσ νετερουεωνίδα, προσ τον Μωάμεκ: «Το τθν Ρόλν ςο δοφνα, ουτ´ εμόν εςτί ουτ´ άλλου των ατοοφντωνενταφκα. ονι γαρ γνμθ πάντεσ αυτοπροαρζτωσ αποκανοφμεν μθ εδμενο τθσ ηωισ θμν».
 
Το πρόςωπο πίςω από το μφθο
Ρσ γεννζτα ζνασ κρφλοσ, πσ ζνασ κρφλοσ μπορεί να εμπνζε ανεσ το ςλαβωμζνο ρωμζο ανα του δίνε τθ δφναμθ, τζςςερσ ανεσ μετά, να ςθςε εάλ; Ο ςπόροσ του μεγαλφτερουκρφλου που γζννθςαν τα τελευταία 2.000 χρόνα τθσ ςτορίασ μασ, του κρφλου του ΜαρμαρωμζνουΒαςλά, βρίςετα ςτο τραγό μεγαλείο του τελευταίου μασ Αυτοράτορα που, ςε αντίκεςθ μετουσ προατόχουσ του, δεν κζλθςε να τα βρε με τουσ Τοφρουσ ςτθν τελευταία πράξθ, πιρε μαναπόαςθ
--
τθν απόαςθ τθσ αντίςταςθσ μζχρ τζλουσ
--
να μθν εξαργυρςε τθ ηωι του α άποομρό βαςίλεο ςτο Μυςτρά ι τα νθςά με τθ Βαςλεφουςα. Θ ηωι που κυςίαςε ιταν θ ηωι που του
of 00

Leave a Comment

You must be to leave a comment.
Submit
Characters: ...
You must be to leave a comment.
Submit
Characters: ...