Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more
Download
Standard view
Full view
of .
Look up keyword
Like this
1Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
09_Arh_na_prelazu_u_20st_1970-1980

09_Arh_na_prelazu_u_20st_1970-1980

Ratings: (0)|Views: 11|Likes:
Published by Bubišarbi

More info:

Published by: Bubišarbi on Oct 05, 2012
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

10/05/2012

pdf

text

original

 
 
Amir Pa
šić: Historija arhitekture
 Arhitektura poslije 1850.godine (9)
 151
HIGH TECH I POST-MODERNA (1970-1980)
Pobjeda tehnologije
 
21. jula 1969.godine je posato prvi čovjek koji je hodao po mjesecu. „Ovo je mali korak za čovjeka, aveliki za čovječanstvo“, američki astronaut misije Apollo 11 je rekao fasciniranim gledaocima, koji sugledali uživo kako skače sa merdevina astronomske k 
apsule na površinu mjeseca.
Osvajanje mjeseca je bila kulminacija desetogodišnje neprekidne konkurencije između supersila (SAD
i SSSR) za prevlast u svemiru. Dugo vremena – najmanje od 12.aprila 1961.godine kada je sovjetskikosmonaut Yuri Gagarin postao prvi
čovjek koji je išao u svemirsku orbitu
– izgledalo je kao da bi
Rusi trebali biti oni koji će prvi poslati čovjeka na mjesec. Ali u konačnici su Amerikanci bili ti koji su pobijedili, zahvaljujući ogromnim tehničkim i ekonomskim resursima, oholoj ambiciji,
i poštenom
dijelu sreće.
 
Milioni očaranih televizijskih gledaoca na zemlji je pratilo spuštanje na mjesec satima, unatočneodređenim crno
-bijelim slikama, pucketavom i šuškavom zvuku, i gotovo neprepoznatljivimiskrivljenim glasovima astronautima.Slijetanje na mjesec je bio trijumf tehnologije, koja je planirala i realizirala high tech bajku sa vojnom
 preciznošću. Za manje od šest mjeseci poslije toga, Apollo 12 je uzletio ka drugom snimku mjeseca.Budućnost je počela. Uskoro su lansirne platforme
u Cape Canaveralu na Floridi i Kontrola Apollomisije u NASA-i u Houston-u u Texasu postali poznati prizori. Prazne skele i platforme, cjevovodi iliftovi, brojni video-
ekrani, telefoni i slušalice daju posmatraču direktni dojam opreme neophodne za
ostvarenje važnog zadatka leta u svemir.
Centar Georges Pompidou u Parizu
High-
tech konstrukcije, kao npr. lansirne platforme i kontrolni centar misije, su postale mnogo češće
prizor svakodnevice. Konstrukcije koje su arhitekte nacrtali u svojim dizajnima nikad nisu bile
hrabrije. Buđenjem brutalizma koji je prakticirao Smithsons u Engleskoj, izložene cijevi, električni
vodovi i ventilacijske cijevi su postali obilježja high tech arhitekture.Suština arhitekture 1970-ih godina i njene sklonosti tehnologiji jeste
Centre national d'Art de Culture
 
Georges Pompidou u Parizu, nazvan skraćeno Centre Pompidou, čija je pojava alarmirala značajan broj onih koji su je prvi put vidjeli, te i dalje nastavila s tim. Izgrađena je između 1971. i 1977.godine
u Place Beaubourg -u srcu francuskog glavnog grada, i davala je podsticaj „grands projets“ sa kojima je predsjednik Mitterrand želio da postane besmrtan u pejzažu grada kao što su kontroverzna zgradaBastille-
ske opere koju je izgradio Kanađanin Carlos Ott (otvorena 1989.go
dine),
kao pobjednik
Kosmanaut Aldrin pozira Amstrongu na Mjesecu;Poštanska makra:First Man on Moon, 1969
 
 
Amir Pa
šić: Historija arhitekture
 Arhitektura poslije 1850.godine (9)
 152
međunarodnog konkursa imeđu 756 kandidata;
 
ili nova zgrada Bibliotheque Nationale FrancoisMiterrand (Nacionalna bibliotka) od dominique Perrault-a (otvorena 1996.).Centre Pompidou je u potpunosti Pop-Art objekat, muzej sa univerzalnim popularnim apelom,
svjetlucavi vrh arhitektonskog stila koji jasno izlaže pogledima ono što je obično sakriveno unutra.
Arhitekte Centre Pompidou-a, Richard Rogers, koji je Britanac, i Talijan Renzo Piano, su uložili male
napore da objekat prilagode istorijskom okruženju. To je bila nova palača kulture namijenjene zaskoro neograničen broj upotreba uključujući prostor za po
sjete izložbama i biblioteku, kao i kolekciju
Musee de l'Art Moderne. „Bezbrižni“ odnos prema istorijskom građevinskom okruženju ovih autora
bio je uglavnom isti kao i drugdje u Parizu u 1970-
im godinama, gdje je arhitektonskom naslijeđu posvećena samo min
orna važnost. Nedugo prije toga, Les Halles, stara zgrada tržnice u blizini centra
Pariza, je bila srušena do zemlje, unatoč razumnim protestima,
 
tako eliminirajuć
i važan element Pariza19.stolje
ć
a.Rogers-ova i Piano-ova zgrada je bila prožeta duhom vremena. Sa svojom ogromnom strukurom 166metara duga, 66 metara široka, 42 metra visoka ona dominira nad originalnim, važnim gradskim
strukturama manjih dimenzija koje je okružuju sa zapanjujućom arogancijom. Čak i danas, u svom
sada pomalo zastarjelom futuris
tičkom odijelu, odaje impresiju velikog građevinskog gradilišta. Nije
Richard Rogers, Renzo Piano,
Centre National  d'Art et de Culture Georges Pompidou
, Paris,1971-77Objekat u urbanom kontekstu, i crtežipresjeka i fasade
 
 
Amir Pa
šić: Historija arhitekture
 Arhitektura poslije 1850.godine (9)
 153
imala tradicionalnu fasadu nego eksterijer od kompleksne ploče sa isprepletenim čeličnim cijevima i
ostakljenim zidovima. Tako da cijeli unutrašnji prostor – nekih 50 sa 150 metara, od
čega je dio trebao
biti zauzet pokretnim stepenicama –
može biti oslobođen za izložbe, pokretne stepenice, koje se nalaze
s vanjske strane, vode posjetioce u tubama pokrivenim pleksiglasom gore uz zapadnu fasadu doaktuelnih izložbenih prostora kao kroz vremeplov.
 
Briljantno obojeni ventilacijski otvori podsjećaju čovjeka više na brod nego na muzej, iako tu postoje
 još ne
ki citati arhitekture 20.stoljeć
a, u tome što
 podsjećaju na citate brodske arhitekture koju je je Le
Corbusier prvi uveo. Sve je otvoreno izloženo – kablovi za snabdijevanje, otvori i tube – i metalne
 požarne stepenice u visini zgrade: živopisna, vesela mješavina svega, dizajnirana, na način koji je jedino moguć u Parizu, zgrada čiji jedinstveni šarm leži u potpunoj otvorenosti.
Razigranom sjaju zgrade doprinose skulpturalne fontane na trgu Igor Stravinsky-og,
koje je naručilovijeće grada Pariza i koje su Jean Tinguely i Niki de Saint Phalle izveli između 1982. i 1983.godine.Unutar ogromne posude od fontane nalazi se 16 pojedinačnih skulptura
rotirajuća srca i sjajna crvenausta, fantastične figure vodoskoka i muzički notni ključevi, kao i rotirajući zupčanici i zamajci.
Njihova namjena nije bila samo da izazovu asocijaciju na rad velikog kompozitora Stravinskog, nego ida naprave trg na strani Centre Pompidou-a na omiljenom mjestu ljudi za odmor, što je, za razliku od
mnogih pustih unutrašnjih gradskih trgova, i postao. Romantična razigranost Tinguely
-a i Saint Phalle-
ovih skulptura u fontani kao i živopisni tehnički jezik oblika Rogers i Piano
-ovog Centre Pompidou-a
 prenose bezbrižni osjećaj koji se vrlo
rijetko postiže u kombinacijama skulpture i arhitekture u
20.stoljeću
.
Richard Rogers, Renzo Piano,
Centre National d'Art et de Culture Georges Pompidou
, Paris, 1971-77
Otvorene i vidljive ventilacijske cijevi vijugajukroz fasadu kao briljantno obojenu utrobu. Tubeod pleksiglasa vode posjetioce kroz
čelično
rešetkasto djelo. Centre Pompidou je doslovnokulturna mašina, jedinstvena koliko i
neelitistička, i uvlači ljude unutra zato što je u
takvoj kontradikciji u odnosu na njegovokameno okruženje. „Zidovi“ su tako stakleni i
vraćaju daleko unazad kada
 
su granice izmeđugrada i kuće, između unutrašnjosti i vanjštine,između umjetnosti i osobe srušene. Nosivi
elementi i pristupna sredstva se nalaze s vanjskestrane, tako da kompletan prostor svakog odšest spratova, površine 50 sa 150 metara, možebiti iskorišten – kao nacionalni muzej zamodernu umjetnost, media centar, kinokompleks i kao dvorana skupštine.CentrePompidou perfektno izražava filozofiju high-tech arhitekture po prvi put. Zgrada treba imatifunkciju katalizatora. To je školjka u kojoj sut
ehničke usluge obezbijeđene, procesi se
stimuliraju, ali ne postaju cjelina.

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->