BAB 7 – PERJUANGAN RAKYAT TEMPATANMENGEMBALIKAN KEDAULATANBANGSA
-
British campur tangan di Tanah Melayu,Sarawak dan Sabah telah menggugat sistempolitik, ekonomi dan sosial penduduktempatan
-
perubahan dalam sistem pentadbiranmenyebabkan sultan kehilangan kedaulatandan pembesar hilang kuasa
-
British memperkenalkan pelbagai cukaiyang membebankan dan menindas rakyat
-
keadaan ini mencetuskan kebangkitanrakyat untuk menentang British
-
ramai pejuang tanah air muncul sepertiSultan Ahmad Tajuddin, Dol Said, Rentap,Sharif Masahor, Dato’ Maharaja Lela, Yamtuan Antah, Dato’ Bahaman, Mat Salleh,Antanom, Tok Janggut dan Haji AbdulRahman Limbong
-
mereka memimpin rakyat berjuang dengangigih demi mempertahankan kedaulatandan kemerdekaan tanah air
7.1 Perjuangan MengembalikanKedaulatan Kedah
(Teks m/s: 164-165)
(i)Latar belakang
-
tahun 1821 seramai 7000 orang tenteraSiam mengepung Kuala Kedah
-
askar Siam memusnahkan rumah,merampas barang, menenggelamkanperahu dan menangkap tawanan untukdibawa balik ke Siam sebagai hamba
(ii)Faktor Penentangan
-
penjajahan Siam yang kejam menyebabkanrakyat Kedah bangkit dan bersatu denganSultan untuk mengembalikan kedaulatanKedah
-
tentangan hebat rakyat Kedah ini dipimpinoleh
Sultan Ahmad Tajuddin
-
dibantu pula oleh Tunku Abdullah, TunkuKudin (Syed Zainal Abidin), Tunku Long dan Tunku Muhammad Saad
-
perjuangan ini disokong oleh pemimpinrakyat seperti Tok Mo Ris dan pemimpinagama seperti Syeikh Abdul Kadir
-
perjuangan orang Melayu Kedah menentangSiam telah dikhianati oleh British
-
British telah bersubahat dengan Siam untukmelumpuhkan perjuangan rakyat Kedah
-
contoh: British telah menghantar kapalperang untuk membantu Siam mengepungKedah
(iii)Peristiwa Penentangan
-
1823
Tunku Abdullah memimpin 3000 orangtentera untuk membebaskan Kedahdaripada Siam melalui Seberang Perai tetapigagal kerana British membantu Siam
-
1
831
Tunku Kudin berjaya menawan semulaKuala Kedah dari Melaka
-
British menghantar 5 buah kapal peranguntuk mengepung perairan Kedah
-
tindakan British itu menyebabkan Kedahterputus bekalan makanan dan bantuantentera dari luar
-
Tunku Kudin telah terkorban
-
tahun
1836
Sultan Ahmad Tajuddinmenrancang menyerang Siam melalui Bruasdi Perak
-
British berjaya mengesan gerakan ini danSultan Ahmad Tajuddin ditangkap
-
1838
kebangkitan menentang Siam diKedah telah dipimpin oleh TunkuMuhammad Saad
-
tentera Kedah berjaya menawan semulaselatan Kedah, Kota Kuala Kedah dan marake Songkla
-
Siam berjaya menguasai semula Kedahdengan bantuan British
(iv)Kesan Penentangan
-
semangat juang rakyat Kedah menyebabkanSiam berdamai dengan Kedah
-
sultan Kedah menghantar puteranya, TunkuDaei ke Bangkok untuk berunding
-
tahun 1842 Siam mengembalikan takhtaKedah kepada Sultan Ahmad Tajuddin
-
wilayah Perlis, Setul dan Kubang Pasudiasingkan dari Kedah
7.2 Dol Said Pahlawan Naning
(Teks m/s: 166-168)
(i)Latar belakang
-
daerah Naning terletak antara Rembaudengan Melaka
-
Penghulu naning ialah Dato’ Naning AbdulSaid yang dikenalisebagai Dol Said
-
pusat pentadbiran terletak di Taboh
-
Naning mempunyai hasil keluaran sepertipadi, buah-buahan, sirih dan bijih timah
-
1831 Dol Said telah bangkit menentangBritish
(ii)Faktor Penentangan
a)Mempertahankan Kemerdekaan Naning
-
1824 British dan Belanda menandatanganiPerjanjian Inggeris-Belanda
-
dalam perjanjian itu Melaka diserahkankepada British
-
British mendakwa Naning sebahagiandaripada Melaka
-
British mengarahkan Naning mematuhiperaturan yang ditetapkan Melaka
-
dakwaan British tidak dapat diterima olehPenghulu Dol Said dan rakyat Naning
b)Menentang Pelaksanaan Undang-UndangBritish
-
British memperkenalkan Peraturan Penghuluyang menggugat pengaruh dan kuasa DolSaid
1
-
peraturan ini melarang penghulumembicarakan kes-kes jenayah
-
tahun 1828 Dol Said diberi amaran olehBritish kerana menyelesaikan kes jenayah dinaning
-
Dol Said diugut akan dilucutkan jawatansekiranya tidak mematuhi arahan British
c)Menentang Bayaran Cukai
-
melalui Undang-Undang 1830 Britishmemaksa Naning membayar cukai 1/10daripada hasil keluaran pertanian
-
arahan dibuat selepas British mendapatihasil daerah Naning berjumlah 4500 dolarsebulan
(iii)Peristiwa Penentangan
-
15 Julai 1831 British mengisytiharkan DolSaid sebagai penderhaka
-
British menghantar seramai 150 orangSepoi yang diketuai Kapten Wyllie untukmenyerangnya
-
British berjaya ditewaskan
-
Dol Said berjaya kerana menggunakantaktik perang gerila dan mendapat bantuandaripada Seri Menanti, Sungai Ujong, Joholdan Muar
-
turut membantu ialah Yamtuan Muda RajaAli dari Rembau yang menghantar pasukanbantuan diketuai menantunya SyedSha’aban
-
British sedar Naning sukar dikalahkan
-
British meminta bantuan Yamtuan MudaRaja Ali dari Rembau dan beliau bersetujumenghantar 600 orang hulubalang untukmenyerang Naning
-
Mac 1832 Kolonel Herbert mengetuaipasukan tentera menyerang Naning
-
British berkubu di Alor Gajah untukmelancarkan serangan kedua ke atasNaning
-
pakatan British dan Rembau berjayamengalahkan Naning
-
pusat pentadbiran Naning iaitu Tabohditawan dan rumah penduduk Naningdibakar
-
Dol Said berundur ke Seri Menanti danakhirnya menyerah diri kepada British
(iv)Kesan Penentangan
-
British berjaya menyatukan Naning denganMelaka
-
Dol Said diberi pencen dan rumah di Melaka
-
British kerugian sebanyak 100 000 paunsterling
-
walaupun orang Naning dgagal dalamperang tetapi berjaya menghidupkansemangat juang di kalangan bangsa Melayu
7.3 Rentap Wira Sarawak: Agi Idup AgiNgelaban(i)Latar belakang
-
Rentap ialah pahlawan Iban yangmenentang British di sarawak
-
dilahirkan tahun 1800
-
nama asal Rentap ialah Libau yangbermaksud ‘penggoncang dunia’
-
Rentap juga digelar ‘Raja Darat’
-
merupakan pemimpin orang Iban di SungaiSkrang dan Sungai Saribas
(ii)Faktor Penentangan
-
Rentap menentang pemerintahan keluargaBrooke kerana menganggap orang Iban diSungai Skrang sebagai lanun
-
James Brooke mendirikan kubu di SungaiSkrang untuk mengawasi pergerakan orangIban
-
tindakan James Brooke menghapuskanpenempatan orang Iban di Sungai Skrangmencetuskan kebangkitan Rentap
(iii)Peristiwa Penentangan
-
1853 Rentap menyerang kubu James Brookedi Nanga Skrang
-
pasukan Rentap berjaya dan seorangpegawai British iaitu Allan Lee terbunuh
-
kejayaan ini mengharumkan nama Rentap dikalangan orang Iban
-
1854 James Brooke menawan kubu Rentapdi Sungai Lang dan membakarperkampungan Rentap
-
pengikut Rentap berundur ke Bukit Sadokdan membina kubu
-
perjuangan Rentap mendapat sokonganpadu penduduk Iban dan digelar ‘Raja Ulu’
-
tahun 1857 James Brooke menghantar TuanMuda Charles Brooke untuk menyerangkubu Rentap di Bukit Sadok
-
Charles Brooke berjaya mempengaruhi 3000orang Iban dan 500 orang Melayu supayamenyerang kubu Rentap di Bukit Sadok
-
Charles Brooke gagal menewaskan Rentapkerana kubu pertahanan yang kukuh
-
tahun berikutnya Charles Brooke sekali lagicuba menyerang Bukit Sadok tetapi gagal
-
kata-kata semangat Rentap dalampenentangan ini adalah ‘Bawalah semuameriam kamu dari Eropah, kami tidak takutkepada kamu orang Eropah’
-
tahun 1863 James Brooke mengetuai sendiripasukan menyerang Rentap di Bukit Sadok
-
pertempuran berlaku selama sebulan danRentap tewas
-
James Brooke membakar kubu dan rumahpengikut Rentap
-
James Brooke menggunakan meriam‘Bujang Sadok’ untuk menentang Rentap
-
Rentap pula menggunakan sejenis meriambesi ‘Bujang Timbang’ untuk menentangpasukan Brooke
-
Rentap berundur ke Entabai untukmenyusun strategi baru tetapi Rentapmeninggal dunia
(iii)Kesan Penentangan
-
kebangkitan Rentap dan pengikutnya untukmembuktikan bahawa mereka bukannyalanun tetapi pejuang bangsa
-
semangat juang Rentap diabadikan di BatuPeringatan Rentap
2
7.4 Sharif Masahor Wira Sarawak
(Teks
m/s: 172-173
(i)Latar belakang
-
pembesar Sarikei di kawasan Sungai Rajang
-
berasal dari Kampung Igan di muara SungaiRajang
-
dilantik oleh Sultan Abdul Mu’mein dariBrunei
-
berpengaruh di kalangan orang Melanau diSungai Rajang dan orang Iban di SungaiSkrang
(ii)Faktor Penentangan
-
James Brooke mengambil wilayah SungaiRajang daripada Sultan Brunei
-
kewibawaan Sharif Masahor tergugatapabila Sarikei diletakkan di bawahpentadbiran Brooke
-
pembinaan kubu di Kanowit dan pelantikanHenry Steele sebagai wakil British dianggaptelah mengambil alih kuasa pentadbiranSharif Masahor
-
Sharif Masahor menentang tindakan JamesBrooke meluaskan kuasa ke wilayahnya
(iii)Peristiwa Penentangan
-
tahun 1855 Sharif Masahor mengetuai 150buah perahu menyerang Mukah danmengusir Pangeran Matusin yangmenyokong perluasan kuasa James Brooke
-
James Brooke bertindak balas denganmelucutkan kuasa Sharif Masahor di Sarikei
-
Sharif Masahor marah dengan tindakan James Brooke
-
Sharif Masahor berpakat dengan DatuPatinggi Abdul Ghapur dari Kuching untukmengusir keluar James Brooke dari Sarawak
-
tahun 1859 pasukan Sharif Masahormenyerang Kanowit
-
peristiwa ini membimbangkan orang Eropahdi Sarawak
-
tahun 1860 Sharif Masahor, Datu PatinggiAbdul Ghapur dan Temenggung Hashim dariSadong membuat pakatan sulit untukmenyerang Kuching bagi menggulingkanBrooke
-
Charles Brooke dengan bantuan Belandamenahan Datu Patinggi Abdul Ghapur dandipenjarakan di Betawi
-
pertempuran antara Sharif Masahor denganCharles Brooke berlaku di Sungai Sadong
-
kapal dan perahu pasukan Sharif Masahorditenggelamkan dan seramai 64 orangpengikutnya terbunuh
-
Sharif Masahor berundur ke Mukah
-
tahun 1861 James Brooke memaksa SultanBrunei menyerahkan Mukah dan menahanSharif Masahor
-
Sharif Masahor dibuang negeri ke Singapura
(iv)Kesan Penentangan
-
walaupun perjuangan Sharif Masahorberjaya dipatahkan tetapi gerakanmenentang Brooke tidak pernah berakhir
-
pentadbiran Brooke kemudiannyamenghadapi kebangkitan daripadapemimpin Banting pada tahun 1894 iaitupemimpin orang Iban di hulu Sungai BatangLupar
-
tahun 1931 pula bangkit penentangandaripada Penghulu Asun iaitu pemimpinorang Iban di Sungai Kanowit
7.5 Dato’ Maharaja Lela PejuangKebanggaan Perak
(Teks m/s: 174-176)
(i)Latar belakang
-
Dato’ Maharaja Lela ialah Orang BesarBerlapan Perak dan penghulu di Pasir Salak
-
pada November 1874 Perak menerimaResiden British iaitu J.W.W.Birch hasildaripada Perjanjian Pangkor
-
pelantikan itu menimbulkan konflik antaraBirch, sultan dan pembesar Perak yangmencetuskan kebangkitan di Pasir Salak
(ii)Faktor Penentangan
a)Mengambil Hak Mengutip Cukai
-
24 Julai 1875 Birch memaksa SultanAbdullah menandatangani pengisytiharanyang membolehkan British mengambil hakmengutip cukai
-
Sultan Abdullah diugut akan diturunkantakhta jika enggan menandatangani
-
Birch membakar rumah Raja Ngah OrangBesar Perak kerana meneruskan kutipancukai timah di Bidor
b)Mencabar Ketuanan Melayu
-
kemarahan sultan dan pembesar Perakmemuncak
-
pada 2 Oktober 1875 Sultan Abdullahdidesak menandatangani perisytiharanpenyerahan kuasa kepada British
-
kuasa mentadbir negeri diserah kepadaResiden
-
Residen berkuasa melantik hakim,mengurus kutipan cukai dan melantikpenghulu
c)Memperkenalkan Cukai Baru
-
Birch bertindak sesuka hati
-
Birch memperkenalkan cukai baru seperticukai padi, perahu atap, senjata danbayaran permit untuk membalak
-
Setiap isi rumah dikehendaki membayar 2dolar sebagai cukai kelamin
d)Mencabuli Adat Resam
-
Birch dibenci oleh sultan dan pembesar-pembesar Perak apabila beliaumengharamkan amalan perhambaan yangmenjadi adat resam Melayu
-
Birch sengaja menimbulkan permusuhanapabila menyimpan hamba-hambaperempuan dirumahnya
3
Search History:
Result 00 of 00
00 results for result for
p.
Sejarah Tingkatan 2 Bab 7 – Perjuangan Rakyat Tempatan Mengembalikan Kedaulatan Bangsa
48.0K
Reads
211
Readcasts
28
Embed Views
Recommended
More From This User
Notes
Load more
