Read without ads and support Scribd by becoming a Scribd Premium Reader.
See Premium Plans
 
ISTORIJA UMETNOSTII
(Marina
Đ
urđević)
1
 
1.
 
UMETNOST PRAISTORIJE
Kada je čovek počeo da stvara umetnička dela, šta ga je podstaklo i kako su izgledala taumetnička dela su prva pitanja kojim počinje istorija umetnosti. Prvi poznati predmeti koje ječovek napravio svojom rukom bili su u funkciji preživljavanja i opstanka. To su bili predmeti bez estetske vrednosti. Prema materijalu i načinu na koji je čovek pravio svoja oruđa praistorijsko doba delimo na:1)
PALEOLIT
- starije kameno doba u kojem su oruđa pravljena grubim klesanjem;2)
NEOLIT -
mlađe kameno doba u kome su oruđa pravljena glačanjem;3)
METALNO DOBA
- u kome se koristi bakar, bronza, gvožđe i pravi se mnogo savršenijeoruđe;Tragovi najstarijeg oruđa pravljenog ljudskom rukom potiču iz oko 600 000 godine prenaše ere, a prva poznata umetnička dela nastala su oko 30 000 godina pre naše ere. Najstarijaumetnička dela koja su nam poznata potiču iz poslednjeg doba PALEOLITA (oko 20 000godina pre naše ere), ali su urađena sa takvom sigurnošću i prefinjenošću da je to daleko odskromnih početaka, pa je stoga sigurno da su i pre ovog perioda postojale godine razvoja ali otome nema podataka.Čovek PALEOLITA je sakupljao plodove i lovio, a za prva skloništa koristio je pećine.Otuda i prva umetnička dela na koja nailazimo su slike životinja urezane, naslikane ili isklesanena zidovima pećina. Najveći broj ovih pećina pronađen je u Španiji, a najpoznatija je
pećinaAltamira i pećina Lasko u Francuskoj
(čuvena sala bikova). Pećina Lasko je otkrivena 1940.godine, slučajno (otkrila su je neka deca tražeći kuče). Slike su stvarane kao deo magijskogobreda koji je trebalo da obezbedi uspešan lov. Paleolitski čovek je verovao da će životinjukoju naslika lakše uloviti. Smanjenjem broja životinja bio je ugrožen opstanak pa su ih slikali iu krdima da bi ih «umnožili» i samim tim opstali.
 
*Slika dva bizona (pećina Lasko)
Pokazana je zadivljujuća veština i realizam. Siguran crtež, prefinjen kolorit, veštokorišćenje prirodnih udubljenja i ispupčenja. Jedna od odlika ovih prikaza su i zemljane boje(oker, smeđa) i ostale boje koje su videli u prirodi. Pokret. Uočava se i perspektiva. Sve skupavrlo realističan prikaz. Pećina Lasko (str. 19; slika 13). Slika velikog bika i mnoštva malihživotinja gde su životinje slikane jedna preko druge. Onog momenta kada je neka životinjaulovljena, njena slika je gubila na značaju pa je preko nje naslikana nova. Slike su bezestetskog doživljaja.Pećina Altamira. Slika ranjenog bizona u grču. Koristili su i boje mineralnog porekla (str. 18; slika 11)2
 
Slika stada. Sahara. Pored životinja vidi se i figura čoveka.Akrobate. Plitak reljef. Prikazuje ritual - «Ritualna igra». Naslikanasu vitka tela u pokretu (str 20; slika 15).
Prikazi su slikani u dnu pećina i na skrovitim mestima pa su zato i sačuvani do današnjih dana.
*
Bizon, Altamira
SKULPTURA
Prve statue imale su funkciju plodnosti, pa je zbog toga i njihov izgled imao specifičanizgled. To su uglavnom bile ženske figure nazvane VENERE, sa uvećanim delovima tela kojisu označavali plodnost. Boginja majka - boginja plodnosti veoma malih dimenzija (10 - 13cm).*Najpoznatija je VILENDORFSKA VENERA, pronađena u Austriji;Mlađe kameno doba NEOLIT donosi i nove delatnosti: stočarstvo, zemljoradnju, stalnunastanjenost i glačanje kamena. Potreba za čuvanjem i kuvanjem hrane uslovljava
izradu zemljanih sudova
. U početku su posude od pruća oblagane zemljom, a kasnije pronalaskomgrnčarskog točka su rađene posude od zemlje i pečene (prve keramike). Pojavila se i potreba zaukrašavanjem predmeta. Pravljeni su i predmeti kao motike, avani, žrvnjevi za mlevenje žita.IDOLI su najčešće zli duhovi kojima se čovek molio.Jedinstvena neolitska vajarska dela nastala su na ostrvima KIKLATSKOGARHIPELAGA u Egejskom moru. To su takozvani KIKLATSKI IDOLI klesani u mermeru.Imaju srogo geometrijski oblik i deluju apstraktno. Pljosnati su, nemaju volumen. Ovatendencija udaljavanja od prirodnih, organskih oblika nastavlja se i u METALNO doba kadaumetnost postaje potpuno apstraktna (u simboličkom smislu) - svedena na znakove i simbole.Tada nastaje geometrijski stil.*MENHIR - grubo vajani nadgrobni spomenik često pokazuje samo delove tela (svedenna simboličke znakove);*Bronzane životinje - stilizovane (izdužene);*Sunčana kola - početak primene dragocenih metala (zlato);3
Search
Search History:
Searching...
Result 00 of 00
00 results for result for
  • p.
    • Notes
    Load more