GDO’suz Ürün veri Klavuzu

“Bilindi

ğ

i üzere ABD, dünyadaki GDO'lu ürünlerin en çok üretildi

ğ

i ve tüketildi

ğ

i ülke olup, Amerikanhalk

ı

n

ı

n büyük bölümü bunlar

ı

tüketmek istemediklerini, sat

ı

n ald

ı

klar

ı

ürünlerin GDO'lu olup olmad

ı

ğ

ı

n

ı

bilme haklar

ı

oldu

ğ

unu savunmaktad

ı

rlar. ABD hükümetleri ise, biyoteknoloji

ş

irketlerinin ç

ı

karlar

ı

naters gelece

ğ

i için etiketleme uygulamas

ı

na geçmemekte

ı

srar etmektedirler.Tüketicilerin ya

ş

amlar

ı

için gereksinim duyduklar

ı

besin maddelerinin sa

ğ

l

ı

k ve güvenilirliklerinisorgulama haklar

ı

na, g

ı

da egemenliklerini koruma haklar

ı

na sayg

ı

göstermeyen hükümetler kar

ş

ı

s

ı

nda,dünya ülkelerinin duyarl

ı

sivil örgütleri bu görevi üstlenmektedirler.ABD'ndeki Tüketici Örgütleri, Bilim ve Sa

ğ

l

ı

k Örgütleri, Organik Çiftlikler ve Çiftçi Örgütleri ba

ş

ta olmaküzere sivil toplum kurulu

ş

lar

ı

, GDO'lar

ı

n sa

ğ

l

ı

k, tar

ı

m ve ekolojiye olumsuz etkileri nedeniyle dirençgösterdikleri

GDO'lu G

ı

da Ürünlerini bu tip bro

ş

ürler ile te

ş

hir etmektedirler

. Te

ş

hir edilen ürünler vebu ürünleri üreten

ş

irketlerin kimler oldu

ğ

unu dikkatlice incelemenizi,

Türkiye'de faaliyet gösterenbaz

ı

çok uluslu

ş

irketlerin ayn

ı

ya da benzer ürünleri Türkiye'ye de soktuklar

ı

n

ı

hat

ı

rlatmak isteriz

.

Genetik Mühendislik ya da Genetik Modifikasyona U

ğ

rat

ı

lm

ı

ş

G

ı

dalar

, laboratuar

ş

artlar

ı

nda

g

ı

da içinkullan

ı

lan bitkilerin ya da hayvanlar

ı

n DNA'lar

ı

n

ı

n içine çe

ş

itli genlerin yapay olarak aktar

ı

lmas

ı

ylaolu

ş

urlar

. Bunun sonucunda GDO olarak adland

ı

rd

ı

ğ

ı

m

ı

z Geneti

ğ

i De

ğ

i

ş

tirilmi

ş

Organizmalar meydanagelir.GDO'lar

ı

n üretim a

ş

amas

ı

nda, bakteriler, virüsler, böcekler, hayvanlar ve hatta insanlardan gen aktar

ı

m

ı

yap

ı

lmaktad

ı

r. Ço

ğ

u Amerikal

ı

, "

GDO etiketi

" oldu

ğ

u takdirde bu besinleri tüketmeyeceklerinisöylemesine ra

ğ

men di

ğ

er endüstrile

ş

mi

ş

ülkelerin tersine

ABD hükümetleri etiketlemeyi zorunluk

ı

lmam

ı

ş

t

ı

r.

Bu

GDO’suz Ürün Al

ı

ş

veri

ş

Klavuzu

sat

ı

n ald

ı

ğ

ı

n

ı

z g

ı

dalar hakk

ı

nda bilgi edinme hakk

ı

n

ı

z

ı

hat

ı

rlatmakve GDO’lu ürünleri tan

ı

ma ve onlardan sak

ı

nma konusunda size yard

ı

mc

ı

olmak için tasarlanm

ı

ş

t

ı

r.

GDO'LU ÜRÜN GRUPLARI

• Meyve ve sebzeler• Et, bal

ı

k ve yumurtalar• Alternatif et ürünleri• Süt ve süt ürünleri• Alternatif süt ve süt ürünleri• Mamalar• Tah

ı

llar, baklagiller ve makarnalar• Tah

ı

l gevrekleri• F

ı

r

ı

nlanm

ı

ş

g

ı

dalar• Dondurulmu

ş

g

ı

dalar• Çorba, sos ve konserveler• Çe

ş

niler•Snack Foods (At

ı

ş

t

ı

rma G

ı

dalar-Çerezler)•

Ş

eker, çikolata ve tatland

ı

r

ı

c

ı

lar•Sodalar, meyve sular

ı

ve di

ğ

er içecekler

Geneti

ğ

i de

ğ

i

ş

tirilmi

ş

organizmalar

ı

kullanan markalardan nas

ı

l kaç

ı

n

ı

l

ı

r?GD ürünlerden kaç

ı

nman

ı

n ipuçlar

ı

:1- Organik Ürünler sat

ı

n al

ı

n.

Sertifikal

ı

organik ürünler GDO içeremezler. Yani, "%100 organik" ,"organik", "organik içeriklidir" etiketita

ş

ı

yan bir ürün sat

ı

n ald

ı

ğ

ı

n

ı

zda, bu ürünün GDO'lar ile üretilmi

ş

olmas

ı

yasakt

ı

r. Örne

ğ

in, "

organikiçeriklidir

" etiketli bir ürün % 70 organik içerikli olsa dahi, %100 GDO’suz olmak zorundad

ı

r.

2- "GDO’suz" etiketi aray

ı

n.

Ş

irketler gönüllü olarak ürünlerini "GDO’suz" olarak etiketleyebilir. Örne

ğ

in "GDO’suz" ve "Geneti

ğ

iDe

ğ

i

ş

tirilmi

ş

OrganizmalarKullan

ı

lmadan Üretilmi

ş

tir". Baz

ı

ürünlerde ise sadece tek bir riskli içeri

ğ

in, örne

ğ

in "Soya Lesitin"in,

GDO’suz oldu

ğ

ubelirtilir.

3-Riskli içeriklerden kaç

ı

n

ı

n

GD herhangi bir mahsul içeren tüm ürünlerden kaç

ı

n

ı

n

. Ço

ğ

u GD içerikli ürünler dört büyükler ileüretilmi

ş

tir:

M

ı

s

ı

r, Soya Fasulyesi, Kanola ve Pamuk. Geneti

ğ

i De

ğ

i

ş

tirilmi

ş

dört büyükler içeren g

ı

da ürünlerinin baz

ı

lar

ı

a

ş

a

ğ

ı

daki gibidir:

M

ı

s

ı

r içerikliler:

- M

ı

s

ı

r unu, ya

ğ

ı

, ni

ş

astas

ı

, gluteni,

ş

urubu- Tatland

ı

r

ı

c

ı

lar: fruktoz, glikoz, dekstroz- Modifiye edilmi

ş

g

ı

da ni

ş

astas

ı

Soya içerikliler:

- Soya unu, lesitini, proteini, isolat ve isoflavonu- Bitkisel ya

ğ

ve protein

Kanola içerikliler:

- Kanola ya

ğ

ı

Pamuk içerikliler:

- Pamuk ya

ğ

ı

ABD'nde, GDO'lu

Ş

eker Pancar

ı

da g

ı

da ürünleri içinde yer almaya ba

ş

lam

ı

ş

t

ı

r. GDO'lu

ş

eker pancar

ı

ndankaç

ı

nmak için organik veGDO’suz

ş

ekerleri, %100

ş

eker kam

ı

ş

ı

ndan elde edilen

ş

ekerleri veya organik

ş

eker ile üretilmi

ş

eker veçikolata ürünlerinitercih edin.

4-Bu klavuzda listelenen ürünleri sat

ı

n al

ı

n.

Al

ı

ş

veri

ş

s

ı

ras

ı

nda bu k

ı

lavuzu yan

ı

n

ı

zda bulundurun. Al

ı

ş

veri

ş

çantan

ı

zda ya da araban

ı

zda saklay

ı

n.

MEYVE VE S EBZELER

Amerika'da sat

ı

lan taze meyve ve sebzelerin küçük bir k

ı

sm

ı

geneti

ğ

i de

ğ

i

ş

tirilmi

ş

tir. Çekirdeksiz karpuzgibi ürünler geneti

ğ

i de

ğ

i

ş

tirilmi

ş

de

ğ

ildir.

Kabak, sar

ı

crookneck kabak ve tatl

ı

m

ı

s

ı

rlar

ı

n baz

ı

lar

ı

GDO'lu olabilir.

Geneti

ğ

i de

ğ

i

ş

tirilmi

ş

tek ticari meyve Hawaii'den gelen Papaya’d

ı

r

. Hawaii'den gelenpapayalar

ı

n neredeyse yar

ı

s

ı

GDO’ludur.

ET, BALIK VE YUMURTALAR

Henüz geneti

ğ

i de

ğ

i

ş

tirilmi

ş

bal

ı

k, kümes hayvan

ı

veya çiftlik hayvan

ı

sat

ı

ş

a sunulmam

ı

ş

t

ı

r. (2008 sonuitibari ile sunulmu

ş

tur.) Fakat tah

ı

l gibi GDO’lu ürünlerle beslenen hayvanlardan üretilen pek çok organikolmayan ürün vard

ı

r. %100 ot/çimenle beslenen hayvanlar

ı

ve çiftlik bal

ı

ğ

ı

yerine aç

ı

k deniz bal

ı

klar

ı

n

ı

tercih edin. Yumurtalar

GDO’suz ürünler

Egg Innovations OrganicEggland's Best OrganicLand O'Lakes OrganicNest Fresh OrganicOrganic ValleyPete and Jerry's Organic EggsWilcox Farms Organic

ALTERNAT

İ

F ET ÜRÜNLER

İ

Pek çok alternatif et ürünleri geneti

ğ

i de

ğ

i

ş

tirilmi

ş

ürünlerle i

ş

lenir. Bu sebepten ürünlerin içeri

ğ

iniincelerken risk içeren Dört Büyüklere, özellikle soyaya çok dikkat edin.

GDO’suz ürünler

365 Brand (Whole Foods)Amy'sSunshine BurgerVitasoyWildwoodWhite Wave

GDO'lu olma ihtimali olan ürünler:

Boca (Kraft)GardenburgerMorningstar Farms, Morningstar Farms Natural Touch (Kellogg)

ALTERNAT

İ

F SÜT VE SÜT ÜRÜNLER

İ

:

Baz

ı

ABD'li süt ürünleri çiftlik sahipleri ineklerine süt üretimini artt

ı

rmak için geneti

ğ

i de

ğ

i

ş

tirilmi

ş

hormon rbGH( rbST olarakta bilinir) enjekte eder.

"rbGH/rbSTsiz inek"

etiketli ürünleri sat

ı

n al

ı

n. Pekçok alternatif süt ve süt ürünleri soya fasulyesinden üretilir ve GD maddeler içerebilir.

SÜT ve SÜT ÜRÜNLER

İ

GDO’suz Ürünler

Organik sertifikal

ı

olanlar:

Alta Dena OrganicsButterworks FarmHarmony Hills DairyHorizon OrganicMorningland DairyNatural by NatureOrganic ValleyRadiance DairySafeway Organic BrandSeven Stars FarmStraus Family CreameryStonyfield FarmWisconsin Organics

rbGHsiz ürünler

Alta DenaBen & Jerry's Ice CreamBrown Cow FarmCrowley Cheese of VermontFranklin County CheeseGrafton Village CheeseGreat Hill DairyLifetime DairyAlpenrose DairyBerkeley FarmsClover Stornetta FarmsJoseph Farms CheeseSunshine Dairy FoodsTillamook CheeseWilcox Family FarmsMidwest and Gulf States