Read without ads and support Scribd by becoming a Scribd Premium Reader.
See Premium Plans
 
Lòng nhân ái của Thạch Lam qua truyện ngắn “Hai đứa trẻ”
 
CÁC NỘI DUNG PHÂN TÍCH:
1. Thạch Lam (1910 – 1942) làcây bút cótài nhất trong Tựlực Văn đoàn. Hàng loạt những truyện ngắn của ông ghi dấu ấn của một tấm lòng nhân ái , như làn gióđầu mùa se lạnh, thấm đẫm niềm cảm thông trước những sốphận bất hạnh, những cuộc đời chìm trong bóng tối. Thấ p thoáng trong những câu chuyện của ông bóng hình kỷniệm của những ngày tháng đãhằn sâu trong kýức tuổi thơ Thạch Lam. Hai đứa trẻ, tác phẩm thấm đượm tình người, như minh chứng tiêu biểu cho một tấm lòng nhân ái. 2. Cóngười đãnhận xét, mỗi truyện ngắn Thạch Lam như một bài thơ trữtình. ThếLữ, một người bạn của ông đãnhận xét: “Sựthực của tâm hồn màThạch Lam diễn trong lời của văn chương phức tạ p nhiều hình nhiều vẻ, nhưng bao giờcũng đằm thắm, cũng nhân hậu, cũng nghẹn ngào một chút lệthầm kín của tình thương”. Tình thong với con người trong Hai đứa trẻhình thành trên nền không gian phốhuyện nghèo đầy bóng tối, với những cuộc đời lầm lụi, vất vảmưu sinh: mẹcon chịTý, bác phờSiêu, gia đình bác Xẩm.  Nhưng những nhân vật được ông dành cho “chút lệthầm kín”, yêu thong chân thành nhất cólẽlàhai chịem Liên vàAn. Bởi hai đứa trẻchính làmột mảng đời nghèo túng của hai chị em Thạch Lam tại phốhuyện Cẩm Giàng (Hải Dương). Thếgiới phốhuyện hiện ra qua góc nhìn trẻthơ chứa đựng những bímật mơ hồ. Hơn ai heat, Thạch Lam hiểu rõtâm trạng của những em békhông cótuổi thơ khắc khỏai, đau đớn thếnào, bởi đóchính là  những gì nhàvăn đãtừng trải nghiệm. Tất thảy những gìnhàvăn đem đến trong câu chuyện không cócốt truyện này: không gian đìu hiu phốhuyện, thời gian đi dần vào đêm khuya, đến những khỏanh khắc sống của Liên vàAn chờđợi chuyến tàu cuối cùng băng qua phốhuyện… mang ýnghĩa thông điệ p của một tấm lòng chân thành : đừng bao giờ  lãng quên những cuộc đời trong bóng tối! Vàchính ông làngười đãkhơi dậy những nguồn sáng lạ kỳđểmỗi người đọc chúng ta thấm thía vẻ đẹ p bình dị vàsâu sắc của con người.3. Lòng nhân ái làyếu tố không thểvắng mặt trong đời sống của một con người. Làmột nhà văn, lại càng không thểthiếu phẩm chất này. Thạch Lam là người ýthức rõhơn hết vềthiên chức của người cầm bút chân chính trong lời tực Gióđầu mùa : “Văn chương không phải làcách đem đến cho người đọc sựthoát ly hay sựquên. Màtrái lại văn chương làmột thứ khígiới đắc lực vàthanh cao mà chúng ta cóđểtốcáo vàthay đổi một cái thếgiới giảdối vàtàn ác; vừa làm cho lòng người được thêm trong sạch vàphong phú  hơn lên". Quan niệm ấy đãthểhiện trên từng trang văn, từng dòng cảm xúc ởHai đứa trẻ, làm nên phẩm chất hàng đầu ởvăn Thạch Lam, làm người đọc được sống cùng thếgiới của lòng nhân ái. Tấm lòng ấy giú p ông tạo dựng được không khíthắm đượm tình người, đi sâu khai phánhững vẻđẹ p rất người vànói lên những tâm tình khát vọng con người.  Người đọc códị p thẩm thấu những nét đời thường một cách tinh tếmànếu vô tình chúng ta rất dễ bỏqua, trong một câu chuyện đan xen những yếu tốhiện thực – thi vịtrữtình, với những ấn tượng vàcảmgiác không thểphai mờvềcuộc sống và con người phố  huyện.4. Đólàcuộc sống đãđược nhàvăn tái hiện bằng tất cảnhững ấn tượng đậm nét nhất của một thời dĩvãng. Không gian được dựng lên bằng hồi tưởng giú p ta suy tưởng sâu sắc 1
 
hơn vềcuộc sống của con người trong những hòan cảnh đầy ám ảnh bóng tối phủchụ p lên cuộc đời. Mỗi một chi tiết của phốhuyện như khơi dậy bao nỗi niềm con người. Từ  một nhị p sống chậm chạ p, nặng nề, rời rạc mở đầu với “tiếng trống thu không trên cái chòi của huyện nhỏtừng tiếng một vang ra đểgọi buổi chiều”, một cảm giác lắng buồn cứ tăng dần cùng âm thanh “ếch nhái” đến “tiếng muỗi vo ve”. Sựyên tĩnh không đem lại cảm giác êm ảcho lòng người mà tiế p liền đólànhững hình ảnh hiện lên qua ánh nhìn của cô béLiên, một đôi mắt đầy bóng tối. “Cái giờ khắc của ngày tàn” cũng mởra những cuộc đời tàn héo. 5. Những cuộc đời ấy thấ p thoáng trong quang cảnh chợvãn: “Chợhọ p giữa phốvãn từ  lâu. Người vềhết vàtiếng ồn ào cũng mất”, “mấy đứa trẻcon nhànghèo ởven chợcúi lom khom trên mặt đất đi lại tìm tòi. Chúng nhặt nhạnh thanh nứa, thanh tre, hay bất cứ  cái gìcóthểdùng được của các người bán hàng đểlại”. Những nét phác hoạđơn sơ ấy làm tăng nét hiện thực điển hình của phốhuyện. Những chi tiết ấy không chỉ chứng tỏ  năng lực quan sát tinh tường của nhàvăn mà còn cắt nghĩa cụthểcho độnhạy cảm của một tâm hồn không bỏqua bất cứmột biểu hiện nhỏnhặt bình thường của cuộc sống để  từđókhơi ln những liên tưởng về thân phận con người. Đểrồi, ông hướng sựquan tâm của người đọc vềnhững sốphận cụthể: mẹ con chị Týngày đi mòcua bắt té p, tối dọn hàng nước, chiều nào cũng thế, theo một chu kỳđều đặn “từchậ p tối cho đến đêm”, một  bàcụThy nửa điên nửa tỉnh thoáng hiện nhưng khóquên, một gánh phởbác Siêu với chấm lửa nhỏvàvàng hiện lên từ đêm tối, một gia đình bác Xẩm… những con nguời ấy đãtô đậm cuộc sống phốhuyện vềđêm, hoàcùng gian hàng tạ p hoácủa chị em Liên và An.6. Cuộc sống ấy chìm trong bóng tối, ảm đạm vàbuồn tẻ. Ánh sáng cứbị lấn át dần. Thạch Lam đãxây dựng bức tranh phốhuyện bằng thủphá p đối lậ p ánh sáng vàbóng tối rất quen thuộc của chủnghĩa lãng mạn. Nhưng ngôn ngữgiàu sức gợi của nhàvăn đã  đem đến ýnghĩa hiện thực đậm nét cho tác phẩm. Ánh sáng và Bóng tối không phải là  những ý niệm tượng trưng trong văn Thạch Lam màhiện hình cụthểtrong từng khung cảnh , từng mảnh đời, ẩn chứa những xung đột ngấm ngầm của cuộc sống tưởng như bình lặng. Viết vềbóng tối, nhưng thực chất nhàvăn muốn hướng người đọc vềánh sáng. Ông dùng ánh sáng đểsoi tỏtừng bíẩn của tâm hồn con người. Ấn tượng vềbóng tối, ánh sáng gắn với cảm nhận của một cô béLiên – bóng dáng người chịthân yêu của chính tác giả, dẫn dắt người đọc khám phá những góc khuất của tâm hồn con người phong phúvà  sâu sắc. Thông qua đó, nhàvăn cũng nói lên đầy đủsựthông cảm thương yêu đối với con người bénhỏ.---===---2
 
BÊN KIA SÔNG ĐUỐNG - HoàngCầm
I. Đặt vấn đề: Cần nêu được:1. Chủ đề tình yêu quê hương trong tình cảm tha thiết gắn bó với mảnh đất và con ngườiKinh Bắc .2. Tiếng nói của lòng yêu thương và căm hờn, khí thế anh dũng quyết tâm chiến đấu vàniềm tin tưởng vào ngày mai của quê hương..II., Giải quyết vấn đề:A. Tổng:1. Đề tài: Bên kia sông Đuống - quê hương trong đau thương, trong tâm tưởng của ngườichiến sĩ.2. Cảm hứng chủ đạo:a. Con sông lịch sử - hiện thực và tương lai là mạch cảm hứng vô tận cho nhà thơ. b. Trên cơ sở đó, nhà thơ gửi lời tâm tình về quê hương.3. Nhận xét:a. Bài thơ thể hiện rõ khuynh hướng sáng tác hiện thực xã hội chủ nghĩa trong văn họcthời kỳ 45 - 75 (giai đoạn 46 - 54). Điểm đặc biệt: sức sống của các tác phẩm thơ có nộidung hào hùng và bi tráng này lại nhờ giọng điệu tâm tình. b. Các vấn đề riêng có quan hệ sâu sắc đến các vấn đề chung khẳng định một đặc trưngthơ hài hoà giữa cái tôi cá nhân với nhiệm vụ cách mạng.B. Phân tích chi tiết:Hướng phân tích theo mạch cảm xúc của tác giả, từ đó làm rõ nét hình ảnh về mảnh đấtvà con người Kinh Bắc in đậm dấu vết trong thơ Hoàng Cầm.1. Lời an ủi với em: (Tâm trạng của những người bên này sông Đuống nhìn về quê hương bị dày xéo dưới gót kẻ thù)a. Bên kia sông Đuống - ngày xưa…:Màu sắc - sức sống - vẻ đẹp lung linh trong nỗi nhớ - ra đi nặng tình quê ("Nằm nghiêngnghiêng…") b. Bên kia sông Đuống - bây giờ:Đứng bên này sông sao nhớ tiếcSao xót xa như rụng bàn tay2. Lời tâm tình với quê hương:a. Hình ảnh quê hương khắc sâu trong nỗi nhớ:+ Hương lúa nếp thơm nồng+ Đường nét - sắc màu: nét tươi trong - màu dân tộc sáng bừng+ Văn hoá truyền thống: Tranh Đông Hồ=> vẻ đẹp và sức sống của nền văn hoá Kinh Bắc. b. Mảnh đất thân thương bị giặc hủy diệt: (sự đan xen quá khứ và thực tại à làm tăngthêm hiệu quả biểu đạt lòng căm thù, tâm trạng đau đớn uất hận khi quê hương bị tàn phá, càng nói lên tình yêu đậm đà sâu sắc với quê hương)c. Quê hương đẹp giản dị trong hình ảnh của một nền văn hoá làng quê Mấy trăm nămthấp thoáng mộng bình yên - những hội làng đình đám - chợ Hồ, chợ Sủi người đua chen- Bãi Trầm Chỉ người dăng tơ nghẽn lối… à quê hương của một ngày xưa thanh bình,đông vui gắn liền với những làn điệu giao duyên.3
Search
Search History:
Searching...
Result 00 of 00
00 results for result for
  • p.
    • Notes
    Load more