Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more
Download
Standard view
Full view
of .
Save to My Library
Look up keyword
Like this
2Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
Geneza Przebieg i Skutki Zamachu Majowego

Geneza Przebieg i Skutki Zamachu Majowego

Ratings: (0)|Views: 1,939|Likes:
Published by AdsoZMelku

More info:

Published by: AdsoZMelku on Jun 19, 2013
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as RTF, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

12/16/2013

pdf

text

original

 
Geneza przebieg i skutki zamachu majowegoPrzyczyny zamachu majowego
Do kryzysu parlamentarnego w 1926 roku doprowadziło kilkaczynników. Przede wszystkim na polskiej scenie politycznejfunkcjonowało bardzo wiele partii – w 1925 roku było ich 96. Sytuacjanarodowościowa wpływała na to, ze obok partii polskich powstawałypartie mniejszości narodowych. W związku z wielopartyjnością trudnobyło zbudować w parlamencie trwałą większość, która pozwoliłaby naprowadzenie jednolitej i długofalowej polityki państwa. Nietrwałośćwiększości parlamentarnej powodowała częste zmiany rządów (do1926 roku funkcjonowało 14 gabinetów). Często wybuchały polityczneskandale i kwitła korupcja. Józef Piłsudski opowiadał się zaograniczeniem całego systemu parlamentarnego i wprowadzeniemsilnie scentralizowanej władzy autorytarnej.Na problemy z budowaniem młodej demokracji nałożyły sięniepowodzenia w polityce gospodarczej kolejnych rządów.Nieustabilizowanie rynku wewnętrznego, wojna celna z Niemcami, atakże liczne strajki i manifestacje. Do kryzysu przyczyniły się takżekonflikty społeczne, porażki w polityce zagranicznej, szerzącą siękorupcję, a także zaostrzenie konfliktów na tle narodowościowym.Impulsem do przeprowadzenia zamachu stało się powołanie przezprezydenta Stanisława Wojciechowskiego rządu Wincentego Witosa Chjeno-Piasta, złożonego z przedstawicieli endecji, chadecji, NPR, PSL„Piast”.
Przebieg zamachu majowego
10 maja 1926 roku minister spraw wojskowych – generał LucjanŻeligowski – wydał rozkaz o koncentracji specjalnie dobranych wojsk wokolicach Rembertowa pod Warszawą. Dzień później pojawiły siępogłoski o zamiarze aresztowania Józefa Piłsudskiego. 12 mają oddziaływierne Marszałkowi podjęły marsz na Warszawę wraz z pułkami zGarwolina, Pułtuska i Ciechanowa (ok. 2 tysięcy żołnierzy, 3 baterieartylerii). Opanowały one Dworzec Wschodni, siedzibę MSW, siedzibęDowództwa Okręgu Korpusu w Warszawie. O godzinie 17.00 doszło dorozmowy Piłsudskiego z prezydentem Wojciechowskim na mościePoniatowskiego. Wynik dyskusji przekreślił szanse na pokojoweprzejęcie władzy przez piłsudczyków.
 
Między 12 a 14 maja w Warszawie trwały walki – między innymi namoście Kierbiedzia, Placu Zamkowym, Krakowskim Przedmieściu iPlacu Saskim, zaś rząd przenosi się do Belwederu i oczekuje na dalszyrozwój wydarzeń. Wojskami wiernymi rządowi dowodzi generał Józef Malczewski, zaś obrona stolicy generał Rozwadowski. Prawowite władzenie dostają wsparcia z Krakowa, Lwowa (Sikorski) i Poznania. PPSogłasza powszechny strajk, buntuje też kolejarzy, którzy utrudniajątransport wojsk wiernych rządowi do stolicy. Pod wieczór 14 majasytuacja wojsk rządowych jest beznadziejna – muszą się wycofać doWilanowa.14 maja 1926 roku rząd Wincentego Witosa oraz prezydentWojciechowski podają się do dymisji. Na czele państwa staje marszałekSejmu – Maciej Rataj, zaś nowym premierem Kazimierz Bartel.Działania zbrojne zostają zaniechane, a 15 maja zakończone. W sumiepodczas zamachu majowego poległo 215 żołnierzy i 164 cywilów.Wspólny pogrzeb wszystkich poległych odbył się 17 maja w obecnościnowego rządu Kazimierza Bartla i delegacji walczących oddziałów, comiało podkreślić jednakowe traktowanie ofiar obydwu stron.
Skutki zamachu majowego
31 maja 1926 roku Zgromadzenie Narodowe sankcjonuje majowyzamach stanu, wybierając na prezydenta marszałka JózefaPiłsudskiego, który jednak odmawia przyjęcia stanowiska. Dla siebiezachowuje jedynie stanowisko ministra spraw wojskowych. 1 czerwca1926 roku prezydentem zostaje wskazany przez Piłsudskiego IgnacyMościcki. Piłsudski po zamachu majowym przenosi się do Belwederu.Prawno-ustrojowym następstwem zamachu majowego była nowelizacjakonstytucji z 2 sierpnia 1926 roku (nowela sierpniowa) wzmacniającarole prezydenta6 sierpnia 1926 roku zostaje wydany dekret „O organizacji najwyższychwładz wojskowych”. Podstawę polityczną nowej władzy stanowiłalewica (PSL „Wyzwolenie” - B. Miedziński, PPS – J. Moraczewski),skrzydło liberalne (K. Bartel, I. Mościcki, E. Kwiatkowski) oraz oficerowiez POW i II Oddziału Sztabu Generalnego – zwolennicy rządów silnej ręki(gen. E. Rydz-Śmigły, płk. F. Sławoj-Składkowski, płk. K. Świtalski). Wmarcu 1927 roku z chwilą uchwalenia budżetu zamknięto sesję Sejmu.Kadencja Sejmu wygasła 28 listopada 1927 roku. Zamach majowyumożliwił utworzenie w następnych wyborach Bezpartyjnego Bloku

Activity (2)

You've already reviewed this. Edit your review.
1 thousand reads
1 hundred reads

You're Reading a Free Preview

Download
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->