• Embed Doc
  • Copy Link
  • Readcast
  • Collections
  • CommentGo Back
 
İnternet Gazeteciliği
1. Internet Gazeteciliğini Etkileyen Başlıca Oluşumlar
1980’li yıllar ve sonrası kişisel bilgisayar kavramının ortaya çıktığı, müthiş bir süratleyaygınlaştığı ve bu değişim rüzgârlarından fazlası ile yayıncılık ve iletişim sektörününyararlandığı bir devirdir.Bilginin izleyici ve okuyuculara ulaştırılması yöntemlerinde yeni olanaklar ortaya çıkmıştır.Bunlardan en önemlilerinden birisi de internettir. Internet ile birlikte kullanıcı içeriği kontroletme, seçme olanaklarına sahip olmakta ve geleneksel tek yönlü iletişim yerine etkileşimli(interaktif) iletişim gündeme gelmiştir.Internet gazeteciliği, gazetecilik mesleğinin haber toplama pratiklerinin kullanılarak, insanlarıninternet aracılığıyla bilgilendirilmesi şeklinde tanımlanabilir.Internet gazeteleri ilk olarak ABD’de ortaya çıkmıştır. 1995 yılında sekiz büyük gazete (TheWashington Post, Times, Mirror, Tribune gibi) baskıya hazır gazete sayfalarını online olarakanında aktarmak amacıyla; Yeni Yüzyıl Yayım Ağı adıyla bir şirket kurarak haber yayıncılığındasanal dönemi örgütsel olarak başlatmışlardır. Bundan sonraki aşamada diğer ülkelerdekigazeteler de (Der Spiegel, USA Today, China Business Journal gibi) internete girerek sanalversiyonlarını yayınlamaya başlamışlardır.Genellikle ilk dönemlerde basılı gazetelerin web siteleri, basılı gazeteye çok benzemeklebirlikte, geniş bağlantılı bir içerikle, şehir rehberleri ve online alışveriş olanakları gibieklentilerle ve güncellenebilen yazı ve haber içerikleriyle de desteklenmiştir.Daha sonraki dönemlerde ise internet yayıncılığının sürekli gelişimine tanıklık edilmiştir. Yeniiletişim teknolojilerinden yararlanarak yayınlarını biçimlendiren internet gazeteleri, bugüngelinen noktada farklı biçim ve özgün içerikleriyle kitle iletişim araçları arasında yerini almıştır.Internet, haber konusunda, gazete ve televizyona göre benzersiz bir özelliğe sahiptir:“Televizyon kadar hızlı, gazete kadar ayrıntılı”.Bu iki kitle iletişim aracının en can alıcı avantajlarını bünyesinde toplayan internet, okurlarahem “en hızlısını”, hem de “daha fazlasını” sunmaktadır. Habere ulaşabilmek için televizyonunhaber bültenini ya da ertesi gün basılacak gazeteyi bekleyen okur, artık günün 24 saatindedilediği habere, dilediği kaynaktan ulaşabilmektedir. Internet gazeteciliğinin diğer önemliavantajları; televizyon ve gazetenin aksine sadece birkaç bin dolarlık yatırımla kurulabilmesi,yazılı metinlerin yanısıra sesli ve görüntülü dosyaların da yayına verilebilmesi, yer ve zamankısıtlaması olmadığı için hem hızlı, hem de ayrıntılı haber yapılabilmesi, okurun hiç olmadığıkadar katılımcı ve etkin olması, habere birden fazla kaynaktan ulaşabilme olanağı, eskisayılara bir tıklamayla ulaşabilme ve haberleri kolaylıkla arşivleme olanaklarıdır.
2. Hipertekst, Hiperlink ve Hipermedya Kavramları
Bilgisayarın getirdiği imkânlarla çok büyük ve çok karmaşık dokümanlar oluşturulabilmektedir.Ayrıca dokümanlar içinde çapraz başvurular bulunabilmektedir. Bu dokümanlar en rahat ve enetkili şekilde Hipertekst adı verilen sistemlerde hazırlanabilir.Hipertekst; bilgi yönetimine, verilerin bir ağın bağlantılı düğümleri şeklinde saklanmasıyaklaşımıdır. Düğümler yazı, grafik, ses, görüntü vs. olabilir. Diğer bir deyişle, Hipertekst,kullanıcının istediği bilgiler arasında çapraz başvuru imkânı sağlayan, bir bilgininaçıklamalarını içerebilen bir veritabanıdır.
 
Hipertekst, online bilgilendirme sistemlerinde çok önemli rol oynamaktadır, çünkü bilgisayarıngücünü kullanarak okuyucuya çabuk ve kolay ulaşılabilen yazılı bilgiler sunabilmektedir.Bilgisayar ortamında metin, grafik, animasyon, duran resim, müzik, konuşma, renkli videogörüntüleri, stereo ses gibi ortamların kullanıldığı multimedya ve hipertekst teknoloji tabanlıolup bilgisayar teknolojisinden faydalanarak geliştirilmiştir.Hipertekst dokümanları ile klasik dokümanlar arasındaki farklar hipertekst’in anlaşılmasınıkolaylaştırır. Bu farkları şöyle özetleyebiliriz: Klasik dokümanlarda fiziksel ve mantıksal yapıbirbiri ile ilişkilidir. Fiziksel olarak doğrusal (linear) sıralı (sequence) kelimelerden oluşan,paragraflara, satırlara bölünmüş olmayan (non-linear) bir yol izleyebilir, bölümden bölümegeçebilir, özel bilgiler arayabilir. Aradıklarını kısa olarak görebileceği gibi daha fazla bilgiyi deisterse alabilir. Kısaca düğümler arasında bir network yapısı gibi hareket edebilir.Hipertekst dokümanlarda, dokümanın tümünde bir veya daha fazla bilgiyi arayabilmek, tümdokümanı istenilen uzunlukta (kelime kelime, paragraf paragraf gibi) arayabilme, bilgilerinmantıksal şekillerle ifade edildiği bağlantılı grafikler yoluyla arama, dokümanda çaprazbaşvuruların yapılabilmesi, dokümanın tümünün girilen bir kelime ile aranabilmesimümkündür.Bir Hipertekst sistemde bulunması gereken temel özellikler şunlardır:
•
Bağlantılar (links)
•
Düğümler (nodes)
•
Hiyerarşi
•
Veritabanları
•
Pencereler
•
Gözatma
•
Indeks
•
Arama (searching)
•
Filtreler
•
 Yerimi (bookmarks)Günümüzde hipertekst dokümanlarının kullanım alanlarını incelediğimizde şu başlıklarlakarşılaşırız:
•
Sözlükler
•
Ansiklopediler
•
 Tıp kitapları
•
Ürün katalogları
•
 Yardım sistemleri
•
 Teknik dokümanlar
 
•
Eğitim
•
 Yazılım mühendisliği
3. Multimedya kavramı ve Gazeteciliğe Yansımaları
Multimedya ürünleri, sözlü veya kâğıt üzerindeki anlatımların ifade edebileceklerini görselboyutlara taşıyarak tanıtımlarda, eğitimlerde ve iletişimde farklı ve etkileyici yöntemlersergilemektedir. Multimedya ürünleri ile aktarılan bilgiler, animasyonlar ve efektler anlaşılabilirşekildedir istenildiği an tekrar izleyebilme imkânı ile sürekli ulaşılabilir konumdadır.Bilgisayar dünyasında çok önemli bir kavram olan multimedya kendini ayırt ettirici iki temelözellikle ortaya koyar.
•
Aynı belge üzerinde sabit ya da hareketli görüntüler, sesler, metinler, programların birarada bulunması
•
Kullanıcının bir bilgiden diğerine canının istediği gibi gitme olanağına sahip olmasıÖrneğin Beethoven’la ilgili bir multimedya belgesi, aynı zamanda hem Beethoven’inyapıtlarını hem bu yapıtlarla ilgili yorumlarla dinlemeyi, hem de Beethoven’ın partisyonlarını,diskografisini incelemeyi, Beethoven’ın yaşamıyla ilgili bir film sekansını görmeyisağlamaktadır. Belgeden yararlanan kişi, partisyonu görmek üzere, müzik dinlemeye araverebilmekte, dinlediği parça ile ilgili yorumu öğrenebilmekte, diskografiye ulaşabilmektedir.Söz konusu belgeden yararlanma olanakları sonsuz, sınırsız denecek kadar çoktur. Şayetyararlanıcı obuayla ilgileniyorsa, program bu çalgının yer aldığı bütün bölümleri seçebilmeözelliğine sahiptir..Multimedyanın mesleki alanda olduğu gibi, geniş halk katmanları arasında da uygulamalarıçoktur. Bunlar kültür, kataloglar, eğitim, oyunlar, veri bankaları ve belgelerin elektronik olarakdüzenlenmesi olarak sıralanabilir. Bu başlıklardan özellikle kültür ve eğitimin üzerinde durmakgerekmektedir. Beethoven’la ilgili CD veya DVD konusunda gördüğümüz gibi multimedyakültürel eserlerin sergilenmesine çok uygundur.Internette sesin yeni ve çok daha iyi kullanımının adı streaming audio (akışkan ses)’dur.Sesleri çok daha zekice bir yoldan iletir. Streaming audio sayesinde, dosyayı çalabilmek içinses dosyasının tamamının yüklenmesi beklenilmek zorunda değildir. Bunun yerine, sesbilgisayara yüklenirken dinlemek mümkündür. Streaming audio’yu mümkün kılan çeşitliteknolojiler vardır, bunun için, doğru audio player’a sahip olunmalıdır.Streaming video internette görüntü sinyali yollarken uzun süreli bekleme problemlerine çözümsağlamaktadır. Görüntü dosyaları son derece geniştir çünkü içlerine çok fazla bilgiyerleştirilmiştir. Bu yüzden, görüntü yollamak hiçbir zaman pratik olmamıştır. Streaming videosorunu iki yönden çözmektedir. İlk olarak, görüntü dosyasını epey sıkıştırır böylece dosyainternette yol alırken çok daha küçüktür. İkincisi, streaming video, alıcı olan bilgisayarın dosyanakil olurken görüntüyü gösterebilmesini sağlamaktadır, yani eğer bir streaming video dosyasıalınırsa, görüntü alırken izlenebilmektedir; yani dosyanın tamamının yüklenmesini beklemeyegerek yoktur. Streaming video dosyaları genelde canlı yayın değildirler, çoğu kez bir süreönceden yaratılmış ve internete yerleştirilmiş dosyalardır.Bilgisayar internet üzerinden canlı bir videokonferansa katılımı sağlayabilmektedir. Videokonferans kaydedilmiş görüntüleri yayınlamaya elverse de, canlı yapılmaktadır. Örneğin,NASA, the National Aeronautics and Space Administaration, bazen uzay mekiğinden canlıyayın almak ve uzay keşifleri hakkında kaydedilmiş videoları yayınlamak için bu teknolojiyikullanmaktadır.
of 00

Leave a Comment

You must be to leave a comment.
Submit
Characters: ...
You must be to leave a comment.
Submit
Characters: ...