High Quality
Open the downloaded document, and select print from the file menu (PDF reader required).
ՀԱՅԱՍՏԱՆ
տեղեկագիր
ԲՈՎԱՆԴԱԿՈՒԹՅՈՒՆ
№
3 (5)
սեպտեմբեր
, 2005
1.
Նախնական
հարցադրումներ
.................................................................................................................................................................. 32.
Հայագիտությունը
որպես
հասարակագիտական
առարկա։
Այլևայլ
ազդեցությունները
............................................................ 43.
Հայագիտությունը
որպես
ինքնապաշտպանական
համակարգ
....................................................................................................... 74.
Հայագիտությունը
որպես
դիմադրության
անհամաչափ
(
ասիմետրիկ
)
միջոց
.............................................................................. 95.
Հայագիտության
զարգացման
հին
ու
նոր
խոչընդոտները
.............................................................................................................. 106.
Հայրենի
և
արտասահմանյան
հայագետների
համագործակցության
մասին
.............................................................................. 237.
Հայրենի
հայագիտության
կոոպտացիայի
մեխանիզմները
............................................................................................................. 248.
Դիմադրական
աշխատանքի
և
ձգտումների
բացակայության
հետևանքները
............................................................................ 27
Եզրակացություններ
.................................................................................................................................................................................... 38
Հավելված
Ա
................................................................................................................................................................................................... 40
Հավելված
Բ
................................................................................................................................................................................................... 43
Հավելված
Գ
................................................................................................................................................................................................... 49
Հավելված
Դ
................................................................................................................................................................................................... 62
Հավելված
Ե
................................................................................................................................................................................................... 76
Հավելված
Զ
................................................................................................................................................................................................. 100
Հավելված
Է
................................................................................................................................................................................................. 116
Հավելված
Ը
................................................................................................................................................................................................. 119
Հավելված
Թ
................................................................................................................................................................................................. 129
Հավելված
Ժ
................................................................................................................................................................................................. 150
Հավելված
ԺԱ
.............................................................................................................................................................................................. 151
ՀԱՅԱԳԻՏՈՒԹՅԱՆ
ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ
ՌԱԶՄԱՎԱՐՈՒԹՅՈՒՆԸ
ՓՈՓՈԽՎՈՂ
ԳԻՏԱԿԱՆ
ՄԻՋԱՎԱՅՐՈՒՄ
Արմեն
Այվազյան
3
Հայագիտության
զարգացման
ռազմավարությունը
փոփոխվող
միջազգային
գիտական
միջավայրում
ՀԱՅԱԳԻՏՈՒԹՅԱՆ
ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ
ՌԱԶՄԱՎԱՐՈՒԹՅՈՒՆԸ
ՓՈՓՈԽՎՈՂ
ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ
ԳԻՏԱԿԱՆ
ՄԻՋԱՎԱՅՐՈՒՄ
Արմեն
Այվազյան
1.
Նախնական
հարցադրումներ
1990
թ
.
ի
վեր
համաշխարհային
քաղաքականության
մեջ
արձանագրված
արմատա
-
կան
փոփոխություններն
ուժգնորեն
անդրադարձել
են
Հայաստանի
բոլոր
ոլորտներին
,
այդ
թվում
`
գիտությանն
առհասարակ
և
հայագիտությանը՝
մասնավորապես։
Գիտական
աշխարհի
արտաքին
և
ներքին
պայմանների
կտրուկ
փոփոխությունը
,
այդ
միջավայրում
նոր
ու
բարդ
խնդիրների
առաջացումը
պահանջում
են
վերանայել
հայագիտության
զար
-
գացման
ռազմավարությունը։
Ստորև
փորձելու
ենք
լուսաբանել
հայագիտության
զարգացմանն
առնչվող
գիտա
-
տեսական
մի
շարք
փոխկապակցված
խնդիրներ
.1.
հայագիտություն
առարկան
,
նրա
դերը
հայոց
պետականության
կայացման
ու
զար
-
գացման
գործում
,2.
հայագիտության
զարգացման
ավանդական
ճանապարհի
գնահատումը
,3.
աշխարհաքաղաքական
ու
քաղաքական
ազդեցությունները
հայագիտության
ներկա
զարգացման
վրա
,4.
հայագիտական
«
դպրոցների
»
տարբերակում
,
նրանց
հակամետ
գաղափարախոսու
-
թյունների
և
ծրագրային
դիրքորոշումների
բացահայտում
ու
դասակարգում
,5.
հայագիտական
դպրոցների
ինքնատիպ
ազդեցությունները
անհատ
հայագետների
աշխարհայացքի
և
գիտական
արտադրանքի
վրա
,6.
հայրենի
և
արտասահմանյան
հայագետների
համագործակցության
գիտաբարոյա
-
կան
սկզբունքների
ճշտորոշում
,7.
կադրային
քաղաքականությունը
հայագիտության
ոլորտում
.8.
հայագիտության
կոնկրետ
անելիքները
`
միջազգային
ասպարեզում
հակահայկական
քարոզչությունն
ու
,
մասնավորաբար
,
պատմության
կեղծումը
չեզոքացնելու
գործում
,9.
հայագիտության
զարգացման
ռազմավարական
սկզբունքների
ճշտորոշում։
4
Հայագիտության
զարգացման
ռազմավարությունը
փոփոխվող
միջազգային
գիտական
միջավայրում
2.
Հայագիտությունը
որպես
հասարակագիտական
առարկա։
Այլևայլ
ազդեցությունները
Հայագիտությունը
բազմաճյուղ
հասարակագիտական
առարկա
է
,
որը
կոչված
է
ուսումնասիրելու
հայ
էթնոսը՝
նրա
բազմադարյա
պատմությունը
,
մշակույթը
,
լեզուն
,
ժո
-
ղովրդագրությունը
,
ազգային
բնավորությունն
ու
հոգեբանությունը։
Հասարակագիտական
բոլոր
առարկաների
պես՝
հայագիտական
ուսումնասիրու
-
թյունները
ևս
ունենում
են
որոշակի
սկզբնական
«
հետազոտական
դիրքորոշումներ
»,
որոնք
մեծապես
ազդում
են
բուն
հետազոտությունների
ընթացքի
և
արդյունքների
վրա։
Այդ
նախնական
դիրքորոշումները
գործում
են
,
մասնավորապես
.1.
գիտական
դպրոցների
որդեգրած
գաղափարախոսությունների
և
նպատակադրում
-
ների
մակարդակում
,2.
անհատ
գիտնականի
հոգեկանի
և
բանականի
մակարդակում։
«
Գիտական
դպրոց
»
ասելով
հասկանում
ենք
այնպիսի
դպրոցներ
,
որոնք
ունեն՝
ա
)
աշխատանքը
կազմակերպելու
համար
անհրաժեշտ
նյութատեխնիկական
և
ֆինանսա
-
կան
որոշակի
բազա
,
բ
)
գիտական
նույնանման
մեթոդաբանությամբ
առաջնորդվող
ու
մի
-
մյանց
հետ
համագործակցող
գիտնականների
խումբ
,
գ
)
կադրեր
վերարտադրելու
և
նրանց
աշխատանքով
ապահովելու
հնարավորություն
,
դ
)
ներքին
և
արտաքին
մասնագի
-
տական
միջավայրում
սխալները
,
թյուրիմացությունները
,
գրագողությունը
կանխող
և
ար
-
գելող
քննադատության
առկայություն։
Կեղծ
-
գիտական
դպրոցում
այս
վերջին
պահանջը
`
քննադատության
գործունեությունը
,
բացահայտորեն
անտեսված
է։
Հասարակագիտական
առարկաներն
ուղղակիորեն
շահույթ
չեն
ապահովում
,
այդ
իսկ
պատճառով
այս
բնագավառում
գիտական
դպրոցներ
ստեղծողն
ու
դրանց
նյութապես
,
քաղաքականապես
ու
բարոյապես
հովանավորողը
կարող
են
լինել
միմիայն
պետական
,
քաղաքական
,
կրոնական
,
մշակութային
կամ
այլ
կարգի
կառույցները
,
որոնք
ունեն
ֆինան
-
սական
որոշակի
կարողություն
1
:
Ընդ
որում՝
այս
կառույցների
կարճաժամկետ
և
երկարա
-
ժամկետ
գործունեությունը
կառուցվում
է
,
նախ
և
առաջ
,
աշխարհաքաղաքական
,
տնտեսա
-
կան
,
ռազմական
,
հոգևոր
,
գաղափարախոսական
,
կրթական
և
այլ
բնագավառներում
ունե
-
ցած
հստակ
նպատակների
ու
լուծման
սպասող
հերթական
անհետաձգելի
խնդիրների
հաշվառմամբ։
Սովորաբար
հասարակագիտությունը
հովանավորող
կառույցներն
ակնկա
-
լում
են
աջակցություն
ստանալ
իրենց
այժմեական
խնդիրների
լուծման
հարցում։
Այդպես
էր
անցյալում
,
այդպես
է
նաև
մեր
օրերում։
Խորհրդային
«
ամերիկանոլոգիան
» (
ի
դեմս
,
հատկապես
,
մոսկովյան
«
ԱՄՆ
-
ի
և
Կանադայի
ինստիտուտ
»-
ի
շուրջը
ձևավորված
գիտա
-
կան
դպրոցի
)
ստեղծվել
էր
հատուկ
Կրեմլին
ու
նրա
քաղաքական
նպատակներին
ծա
-
1
Այդպիսի
կարողություն
և
ցանկություն
ունեցող
գերհարուստ
անհատները
նույնպես
որոշակի
տնտեսական
և
քաղաքական
կառույցների
ներկայացուցիչ
են
(
գուցե
առավել
,
քան
այլ
խավերի
ներկայացուցիչները
),
ուստի
նրանց
ինքնուրույն
գործունեության
շառավիղը
,
եթե
այն
չի
համընկնում
իր
պատկանած
կառույցների
ծրագրերին
,
խիստ
սահմանափակ
է։
Add a Comment