• Embed Doc
  • Readcast
  • Collections
  • CommentGo Back
Download
 
¡¢£¤¥¦§¨©¢£¦¤£©¡¡  
vk sefUhK mk œgt y 
 k
 f 
 
- JM- cw ∆tJth (sql ) bq  ÷g - h•vgu 
, v] ≤ mk œgt 
yc åu hKt Cth;e  fUt Rkxhlux  mkÙfUhK Ce  Wv÷tÁ∆t =uF¸-
 Ju c vh chtfUDtxe  muvn÷te rn‡=e mu Jt  fUt Nw CthˆC 
 
NuMtk N v]≤ 
vh 
 
NuMtkN v]≤ 
vh 
yc Rk xhlu x vh R÷tu ¢x[ Utrlf   vuvh Ce  W∆t> =u- Juc vh chtfUDtxe mu vn÷te rn‡=e mu Jt fUt  Nw CthˆC 
 rs÷tt∆teN fu U fU\   zufU=bt¸ muFwN ytb yt=be 
 ÙJrÙ;fUt, fUh 
 e 
 bdks&
fUhebdks  rs÷tt yfUmh rs÷tt∆teNt¸ fUe Jsn  mu aato b¸ hn;t ni> Rm rs÷tu b¸  fUCe fUCe cnw; flgt=t mrf{g ;tu fUCe cnw; ne mwÙ; rs÷tt∆teNt¸ fUe  aato hn;e ni> fUCe fu Uhu, ysg rmk n   si murs÷tt∆teNt¸ fUe Jsn murs÷tub¸   mVUtRo yrCgtl yti h awÙ; åNtml  fUt ÙJt= ÷ttu d aF-awfu U :u÷tu rfUl   W‡n¸ gnt‚ flgt=t r=lt¸ ;fU rxfUlulnÈ   r=gt dgt> Rmcea fRo yVUmh ytY ytih dY ÷tu rfUl Rmcth rVUh YfU  rs÷tt∆teN lu yt;une aato fUt  ctsth dbo fUh r=gt ni> Ju nÓ  bt∆ttRo  gt yk dtbw :q> Wlfu U fU=bt¸ mu  YfU fuU ct= YfU mw ∆tth fUtgo ntu hnu nÓ > rsmmuflgt=t;h ytb ÷ttu d Fw  N   r=FtRo =uhnuni> nt÷ttk rfU fw  UA rlrn;   ÙJt:o Jt÷tt¸ fUe s¡h Gr; nwRo ni ;:t fw  UA dhec ÷ttu d Jtvm cu htu sdth   nw  Y nÓ vh WlfUt mkÙ:tvl rfUgt st  mfU;t ni>
=hym÷t yk dtbw:q lu yt;u ne  mcmuvn÷tu yvlufUtgto  ÷tg fUtu  awÙ; =w  ¡Ù; rfUgt> yc ;fU stu fUtgto÷tg 12 csu;fU vqKo¡v mu at÷tw ntu ;t :t JnÈ fUtgto  ÷tg mw  cn   fuU =m csu ne FatFa Chlu ÷tdt> ctcwyt¸ fUt JˇU vh  fUtgto  ÷tg ytlt yrlJtgo ntudgt>  fUtgto  ÷tg ytlt yrlJtgo ntudgt>  rsmmu =q  h=hts muytY ÷ttudt¸ fUt 
 
NuMtk N v]≤ 
vh 
 vwr≥ zughe lu rN÷tah b¸ =q∆t ytih =q∆t W¿vt=t¸  fUe rcf{e åthˆC fUe 
 rfUmtl lu chtfUDtxe fUt  ltb htiNl rfUgt 
II=ev nÓ s÷t;uhn¸  du, nb å÷tg fUe yt‚r∆tgt¸ muy‡; ;fU ÷t\   z;u hn¸du>OO
 rN÷tah (
 mb) muåfUtrN; YfUbt∫t ÷ttu fUråg rn‡=e mtπttrnf 
 htflg b¸ 61 år;N; W˙teKo 
 hu÷t muJt fuU mwhGt b¸ 67 fUˆvle  ;i lt; 
 fUtcw÷teJt÷tu ytbl luyt¿bn¿gt fUe 
 rågt yd{nhe ;:t 20 ÷ttudt¸ fuU rJh•ı zu\Z  fUhtu\z fuU Dtuxt÷tu fUt ythtuv ∆tbo c=÷tfUh  åub fUhlu Jt÷tu åube fUe nwRo  rvxtRo 
 åu.mk., c=hvwh &
Nt=eNw=t ntulu fuU ctJsq= Ce 13 mt÷t fUe  ltctr÷td rfUNtuhe mu c=hvw  h Dtx  fUu rlJtme ytrfUmw  h hnbtl luyvlt ltb htsq =u c;tfUh  åubt÷ttv a÷ttgt> rfUNtuhe  fUx÷teAtu\   zt fu U y÷tifUsu‡zh vwh  dt‚  J fuU ÷tfU\   ze fu U ‘gtvthe fUe   ÷t\   zfUe ni> ytrfUmw  h Fw= fUtu htsq  =u ;:t fUtAt\z vuvh rb÷t fUt 
123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234123456789012345678901234567890121234
 chbctct fUe brnbt yvhˆvth, mÂau CˇUtu k fUt fUh;u cu\ztvth 
 mti.mu- chbctct bkr=h,rN÷tfw  U\ze   atg ctdtl, fUtAt\   z-ymb 
 rågtkNt lu95%ykfU åtπt rfUgt 
 åu.mk.rN÷tah &
fw  UˆCehd{ tb fu U‡={ eg   rJët÷tg birx[fU vheGt b¸ rågtkNt  lu mJtuo  Âa 95% ykfU åtπt fUh  rJët÷tg b¸ å:b Ù:tl ntrm÷t  rfUgt> rJët÷tg fuU 34 At∫tt¸ lu vheGt =e, rsmb¸ 4 At∫t 90% mu Wvh ykfU åtπt rfUgunÓ > mCe At∫t 
 dwJtntxe & ymb ntRo  ÙfqU÷t vheGt  vrhKtb b¸ Rm JMo fw  U÷t 2,34,741  At∫t-At∫ttyt¸ b¸ mu61.55 år;N;   At∫t-At∫tt W˙teKo nw  Y nÓ> rsmb¸ 17,137 å:b ∂uKe, 29,709 r≈;eg ∂u Ke ;:t 97,645 At∫t  ;] ;eg ∂uKe b¸ W˙teKo nwY nÓ > htflg  b¸ fw  U÷t 63 At∫t-At∫ttyt¸ luå:b   cemJt‚ Ù:tl ntrm÷t rfUgt ni> ld‚  tJ   fu U rf{ Ùxflgtu r; Ùfq  U÷t fu U råglw  s Cw  Ro  gt  568 lkch ÷tu fUh vn÷tt Ù:tl åtπt  rfUgt ni, ymb ht≥[ eg rJët÷tg fuU  flgtu r;bo  g htsJk Ne lu567 lk ch åtπt   fUh =q  mht Ù:tl ;:t …Jt÷tvt\   zt  mu‡x[÷t ntRo  ÙfqU÷t fUe ∂w  r; af{J;eo 566 lk ch åtπt fUh ;emht Ù:tl  =F÷t fUe ni> ymb ntRo b=hmt  fUt Ce rhs÷x Dtu rM; nw yt, fw  U÷t  5498 At∫t At∫ttyt¸ b¸ 70.98 år;N; W˙teKo nwY nÓ>
 åu.mk., ni÷ttfUt‡=e &
 ht≥[ eg f] UrM  rJfUtm gtuslt fuU y‡;do; ÁjtfU  ;:t dt‚J vk atg; fUbu xe fUtuyk∆tuhu  b¸ hFfUh ni÷ttfUt‡=e rs÷ttvrhM=  fUe au ghbil rågt yd{ nhe fuU lu ;] ¿J   b¸ st÷te ltbt¸ fUe ;tr÷tfUt cltfUh 57 ÷ttF h•vgu fUt Dtu xt÷tt rfUgt  dgt ni, Yumt ythtuv ni÷ttfUt‡=e fuU  gw  Jt fUtk d{  urmgt¸ lu÷tdtgt ni> RmfuU  y÷ttJt Rl ÷ttudt¸ lu ythtu v ÷tdtgt  nirfU rågt yd{ nhe fu U lu ;] ¿J b¸ 112  gtu sltyt¸ fu U y‡;do  ; 88 ÷ttF 83  nsth 800 h•vgufUt rs÷ttvrhM=  fu U m=Ùgt¸ lu dcl rfUgt ni> Rm  C{≥tath b¸ b¿Ùg W™tgl yr∆tfUthe Ce Ntrb÷t ni> 27 bRo fUe ht;  ni÷ttfUt‡=e gw  Jt fUtk d{u m fUe ytuh mu  ni÷ttfUt‡=e fuU m=h :tlub¸ rågt yd{ nhe fu U mt: yti h 20 ÷ttu dt¸ fuU   rJh•ı btb÷tt =tgh rfUgt dgt ni> gw  Jt fUtk d{  um fUe ytu h mu yt÷t;tVU   nw  mi l lubtb÷tt =tgh rfUgt ni> rs÷tt   vrhM= mCtlu∫te rågt yd{nhe, rs÷tt b¿Ùg yr∆tfUthe, rs÷tt  vrhM= fuU JtRm au ghbi l strfUh  nw  mi l ÷tÙfUh, rs÷tt vrhM= m=Ùg  buncwc ynb ati∆the, fUbh•÷t  RÙjtb c\   zCw  Ro  gt, VUhntlt cu db fuU   mt: fw  U÷t 20 ÷ttu dt¸ rJh•ı btb÷tt   =so nw yt ni> gtu slt fUe ;tr÷tfUt b¸   sh•h;bk= ÷ttudt¸ fUt ltb l =u fUh yvlurlfUxÙ: ÷ttu dt¸ fUt ltb r=gt   dgt> rsmu =u FfUh gwJt fUtk d{  um fuU   fUtgo  fU;to yt¸ lurs÷tt fUtk d{  u m y∆gG  yNtu fU =tm dw  πt fUt DuhtJ rfUgt  ;:t Rm rJMg b¸ bk∫te dti;b htg  mu nÙ;Gu v fUe åt:olt fUe> RmfuU  vqJo rJ∆ttgfU htnw÷t htg ytih ytk ar÷tfU vk atg; mw  hGt mrbr; lu  ntR÷ttfUt‡=e fu U rs÷ttr∆tfUthe muRm  btb÷tufUe st‚a fUhlu fUt r÷trF;  ;ti h vh ylw  htu∆t rfUgt :t>
 b∆g=uNeg Jiág mCt ≈tht yrCl‡=l 
 Jk =lt fUtlw JhK fUtl
 åu.mk.rN÷tah &
yrF÷t Cth;eg  b∆g=u Neg Jiág mCt lumu Jt ctu zo  ytih fuU‡={eg bt∆grbfU rNGt  vrhM= (meceYmR) muRm JMo yÂAu ykfUt¸ muW˙teKo ntuluJt÷tu  At∫tt¸ fuU WôJ÷t CrJÌg fuU r÷tY  NwCfUtbltYk =e ni> ntR÷ttfUt‡=e  fu U htsu‡={fUtlw fuU vw∫t mkfuU; fUtlw (79 %) rs‡ntu klumu Jt ctuzo mu 4  rJMgt¸ b¸ ÷tu xh bt¢mo åtπt rfUgu  bw  fuUN fUtlw (67%) YfU rJMg  b¸ ÷tuxh bt¢mo vw∫t bwh÷te∆th fUtlw  mtu ltFeht fUhebdk s fUe JiágmCt   luyrCl‡=l “ttrv; rfUgt ni> meceYmRo mu ntgh mufuU„zhe b¸ 78.6% ykfU åtπt fUhlu Jt÷te  J‡=lt fUtlq fUtu seJ rJ“ttl J 
 åu.mk., rN÷tah &
fUtcw  ÷teJt÷tufUtu fUtil lnÈ stl;t, h•vgu =ufUh mw  =  ÷tult ne WlfUt ∆tk∆tt ntu;t ni> rN÷tah Jtxh J¢mo htu z fuU mfU;  nwmil bswb=th fu U Ct\   zu fuU Dh b¸  hn hnufUtcw  ÷teJt÷tu ytbl Ftl  luVUt‚  me ÷tdtfUh n¿gt fUh ÷te>ytbl fUtcw  ÷t fUt hnlu Jt÷tt ni,  sturN÷tah b¸ cnw; r=lt¸ mu hn  hnt :t ;:t gne fUe ÷t\zfUe  VUtr;bt cu db muNt=e Ce rfUgt :t> 27 bRo fUtu =uh htr∫t b¸  VUtr;bt luDh btr÷tfU fUtuc;tgt  rfU ytbl luWmubthrvxfUh ctnh  fUh r=gt ni yti h ÙJgk =hJtst 
 
NuMtk N v]≤ 
vh 
Ctsvt lu dti;b fU‡Ùx[¢Nl fuU rJh•ı fUtgoJtne  fUe bt‚d fUe  chtfUJt;to fUt =mJMo vqr;o ylw≤tl 21 sql fUtu
 åu.mk., rN÷tah &
rN÷tah R÷ttfuU  b¸ rJrC™t Ù:tlt¸ vh dti;b  fU‡Ùx[¢Nl fUtb fUhJt hne ni> RlfuU fUtgtuo fUe dwKJ˙tt rlˆlÙ;h  fuU ntulu fUt ythtuv ÷tdt;u nwY Ctsvt fUtAt\z rs÷tt mrbr; fuU  år;rlr∆t bk z÷t lu vq;o rJCtd fuU  mw  vrh‡xur‡zkd Rr‡srlgh murb÷tu> år;rlr∆t bk z÷t lu ythtu v ÷tdt;u nw  Y c;tgt nirfU dti;b fkUÙx[¢Nl  lumhfUthe rlgbt¸ fUt W÷÷tk Dl fUh   mc fUtkx[u¢x r=gt ni> Rmb¸  blbseo d\zc\   ze fUe st hne ni> dti;b fkUÙx[¢Nl fuU y‡;do;  rN÷tah Nnh fuU a„zeahK dtu\z, vrÁjfU Ùfq  U÷ htuz, yrˆcfUt v’e, RÙfUtl htu z, htk dehFt\   ze, burzfU÷t   htu z fuU y÷ttJt rJrC™t R÷ttfUt¸ b¸ 
 
NuMtk N v]≤ 
vh 
 åu.mk., rN÷tah &
ht≥[CtMt  rJëtveX b¸ ytgtu rs; YfU v∫tfUth  mˆbu÷tl b¸ chtfUJt;to rn‡=e  mbtath ail÷t fuU mˆvt=fU  mk seJ fwUbth rmkn luc;tgt rfU  WlfuU ail÷t fUt =m JMo vqr;o ylw≤tl 21 sql fUtu bltgt  stYdt> Ù:tleg dtk∆te CJl b¸  vqJto‡n 9.00 csumu =uh htr∫t ;fU  mbthtun a÷tudt> bwœg yr;r:  fUtAt\z fuU mtkm= fUrJ‡={ vwhfUtgÙ: =ev åôJ÷tl fUh¸  du> mbthtun b¸ ymb mhfUth fuU bk ∫te  ≈g dti ;b htg J r=luN åmt=  …Jt÷tt, rJ∆ttgfU yse; rmk n J  htnw÷t htg ;:t htu sfUt‡=e atg  ctdtl fu U bntåck∆tfU Ro áJh CtRo   WJtrzgt fuU WvrÙ:; hnlu fUe  mkCtJlt ni> fUtgo  f{ b fu U =ti htl fw  UA   rJrN≥ f] Ur;¿J Jt÷tu ‘grˇUgt¸ fUtu mˆbtrl; Ce rfUgt stYdt> yk∆tu J rJfU÷ttk d cÂat¸ fUtu mntg;t  htrN Ce å=tl fUe stYde> mbthtun ytgtu rs; ntulu Jt÷tubk a fUtuÙJ. =˙tt∫tug rb∂ fu U 
Cw  Jl bk r=h F;hub¸, Wd{Jtr=gt¸  ≈tht vwsthe fUtu ∆tbfUe 
 vu{u.mk., fUhebdks &
bt∆grbfU  vrhGt fu U yrd{ b mq  ae b¸ bu∆ttJe   At∫t rfUmtl mul÷tÙfUh luytXJt‚  Ù:tl åtπt fUh chtfUDtxe fUt  mˆbtl c\Ztgt> htu÷tt„zTm  bu btu rhg÷t ntRoÙfq  U÷t b¸ v\Zlu Jt÷tt   rfUmtl CrJÌg b¸ Rkrsrlgh cllu fUt ÙJÀl =uF hnt ni> yÂAe  rhs÷x ÷ttlu fuU r÷tY rfUmtl  mbgtlwmth y∆ggl fUh;t :t, mt: ne åtRJux xT  gw  Nl Ce st;t :t> yvle Rm mVU÷t;t b¸ rfUmtl  lubt;t b∆twrb;t mul ÷tÙfUh fUtu
 
Nu MtkN v]≤ 
vh 
 m\zfU =qDoxlt b¸ =tu fUe bti;, C\zfUe  sl;t ludt\   ze s÷ttgt 
 åu.mk.,rN÷tah &
rN÷tah- ni ÷ttfUt‡=e m\zfU btdo b¸ 31 bRo  fUtu =tu vnh 12 csuVUfUehxe÷tt - ctrhfUldh fu U cea Ùx[tk d Ro  xC’u  fu U vtm ctRfU ;:t ytRo -xul dt\   ze   fu U cea mkDMo b¸ =tugwJfUt¸ fUe   bti; ntu dge ytih YfU sœbe fUtu rN÷tah burzfU÷t yÙv;t÷t b¸ C;eo fUhtgt dgt ni> åtπt mbtath  fu U bw  ;trcfU Dxlt fu U r=l ctRfU   rs;u‡={fw  Ubeo (20) a÷tt hnt :t  ;:t htsq rmkn (22) veAuci Xt   nw yt :t> vi =÷t st hnuCw  Jl fwUbeo   fUtu Ce Rl =tudt\ze fu U xfUhtJ b¸  sœbe ntult v\zu> YYm-11ze-1102 ltbfU ytRo-xul dt\ze  rN÷tah fUe ytuh st hnt :t, ;Ce  rJvhe; r=Nt mu ctRfU b¸ mJth  rs;u‡={ fwUbeo yt dgt> fw  UA ÷ttu dt¸   fUt fUnlt :t rfU sc =tult¸ dt\   ze  fUt xfUhtJ nwyt ;c =tu lt¸ ctRfU  mJth fRo rVUx Wvh nJt fuU St¸  fu U  fUe ;hn skd÷t b¸ st rdhu> vh‡;w  vwr÷tm yCe JtÙ;rJfU;t c;tlu b¸ ymb:o ni> mw  lmtl R÷ttfu U b¸   =qDo  xlt ntu lu fu U ct= xfUhtJ fUe  ytJ 
 ts mwlfUh ytmvtm fuU ÷ttu d  sbt ntu dgu yti h rs;u‡={, htsq ;:t  Cw  Jl fUtubu rzfU÷t yÙv;t÷t vnw  ‚  atgt   dgt> burzfU÷t vnw‚  alumu vn÷tu ne  rs;u ‡={fw  beo lu=b ;tu\   z r=gt> nt÷t;   Fhtc ntu;u =uF burzfU÷t fuU  rarfU¿mfUt¸ luhtsq rmk n fUtudw  Jtntxe   rarfU¿mt fuU r÷tY Cust ÷turfUl  fUt÷ttRl vnw  ‚  alu;fU htsq luCe =b   ;tu\z r=gt> R∆th Wd{ nwRo sl;t luytRo -xu l dt\ze fUtu s÷tt r=gt> =q  Do  xlt fu U a÷t;u Wm r=l ;el ath   Dk xu;fU gt;tgt; Xv v\   zt hnt> Rm   Dxlt mu VUfUeUhrx÷tt b¸ Ntu fU fu U  ct=÷t At dgu nÓ ¢gt¸rfU =tu lt¸ b];   gw  JfU JnÈ fuU rlJtme nÓ> ytgur=l  Rm ;hn fUe =q  Do  xltyt¸ mu Ù:tleg  ltdrhfUt¸ b¸ dnht GtuC ‘gtπt ni, guGtuC fUCe Ce yt‡=tu÷tl fUt h•v ÷tu mfU;t ni>
 fUtAt\z rs÷tt  YgwzeYVU b¸ VqUx 
 sJtnh ÷tt÷t vt„zu g, rN÷tah &
yCe awltJ mbtπt nwY 15 r=l  ne ‘g;e; nw  Y nÓ, ;c ;fU ;\   zfuU  rN÷tah b¸ 1 sql fUtuå=u N mraJ   c{s÷tt÷t hrJ=tm fuU lu;]¿J b¸  YgwzeYVU fUtgto÷tg fUÁst fUh;u =uFt dgt> ÷tdCd mti-zu\Z mti ÷ttu dt¸ fu U WvrÙ:r; b¸ fUÁst fUhlu ytY YgwzeYVU fUtgofU˙tto Rmu år;Jt= fUn hnu :u> Ygw  zeYVU  fUtgto÷tg b¸ fUtxeDtu\   zt rJ∆ttgfU  fUu bw=toct= fUt ltht ÷tdtgt st  hnt :t ytih YgwzeYVU rs÷tt  mCtvr; ylwv ati∆the fUu rs‡=tct= fUt ltht dq  ‚s hnt :t>1 sql fUtur=l 3.30 csu fUÁst  rfUgu dgu Ygw  zeYVU fUtgto  ÷tg b¸  v∫tfUtht¸ fUtumˆctur∆t; fUh;u nwY  YgwzeYVU fuU lu;t c{s÷tt÷t  hrJ=tm lu c;tgt rfU 31 bRo fUe  Ntgk 6.45 vh WlfuU btuctR÷t vh 
 btnuáJhe mCt ≈tht bnuN  lJbe bltge dge 
 åu.mk., rN÷tah &
 rN÷tah sil CJl 1 bRo fUe mk∆gt btnuáJhe  mCt fUe ytu h mu bnuN lJbe fUu Wv÷tÃg vh C‘g hkdthk d fUtgo  f{b ytgtu rs; rfUgt dgt> mJo  å:b  btnuáJhe brn÷tt bk z÷t fUe y∆gGt  akäfUt‡;t mth=t, Dlágtb  ;tvr\zgt, mwNe÷t ;tvr\zgt lu bnuNse fUe år;bt fuU mtblu =ev  åôJ÷tl fUh sg bnuN cr÷tnthe  de; dtfUh J‡=lt fUe> vqst Nth=t  fuU mk at÷tl b¸ YfU fuU ct= YfU  l] ¿g ;:t de; åÙ;w  ; rfUgudgu>  htsÙ:tle de;t¸ de;t¸ ytih l]¿g  fUtu =uF fUh =NofU Sqb WXu> fUtgof{b fuU cea b¸ mhtus htXe lu bnuN lJbe fUe rJNuM;t fuU cthu
 sJtnh ÷tt÷t vt„zug, rN÷tah &
 chtfUDtxe fuU årmı CwJl vnt\z  vh rÙ:; rNJbk r=h vh Wd{ Jt=e  ;tfU;t¸ fUe fw  U=]r≥ v\z aw  fUe ni>  RmfUe stlfUthe ;c nwRo sc  br=h fuU vwsthe vnt\   z mu CtdfUh  btu;eldh yt vnw  ‚  au> W‡nt¸luc;tgt   rfU 30 bRo fUtumu lt fUe J=eo vn÷tu 14-15 mNÙ∫t Wd{ Jtr=gt¸ fUt YfU  =÷t bk r=h vh yt ∆tbfUt> Ju Yfu U-47 J yt…lu gtÙ∫tt¸ mu÷ti m :u> Wlb¸   muYfU luvw  sthe htsfw  Ubth fUe   sxt vfU\   zfUh rmh b¸ bth;u nw  Y   fUnt, I¢gt Cq; fUe ;hn hn;u ntu, sxt fUtx zt÷ttu> ;wˆnthe sxt  fUtxfUh ;w  ˆn¸ ybu rhfUt Cu s¸  du>O Wl   ÷ttu dt¸ lu bk r=h fu U Ctu sl fUG b¸   Ftlt cltgt, Ftgt> vw  sthe lu c;tgt rfU RmfuU vn÷tuCe 26 slJhe fUtu Ju ÷ttu d ytY :u yti h CwJl ctct fuU mtbluyt÷t btRxe  dtz semm f{ tRÙx r÷tFt yti h f{ tm   ra‡n cltgt> Wl ÷ttu dt¸ mucntlt  cltfUh awvfuU mu vwsthe stl  catfUh rlfU÷t Ctdu> vnt\z mu leau ytfUh  lhrmk n yFt\   zt mrbr; mtultRo fu U   mraJ rNcq a‡= muW‡nt¸  lumthe 
 ct; c;tge, stu 3 bRo fu U mbtath  v∫tt¸ b¸ åfUtrN; nwyt Fch rb÷t;u ne cshkd =÷t fuU fUtgofU˙tto  brKCw  MK ati∆the mtu ltRo vnw  ‚  au ytih   mrbr; Jt÷tt¸ fuU mt: stfUh :tlu b¸ r÷trF; rhvtu xo =so fUhtgt> mrbr;   fuU ÷ttud sc ;fU :tlu b¸ ytivatrhfU;t vqhe fUh hnu :u, brKCwMK ati∆the lu btu;e ldh  vnw  ‚  afUh Ù:tleg ltdrhfUt¸ fUe ci XfU   cw  ÷ttge> Jnt‚ Cthe mk œgt b¸ ltdrhfU   YfUr∫t; ntufUh mk fU÷v r÷tY rfU  bk r=h fUtuaao lnÈ cllu=¸  du>
yd÷tu r=l ymb  htRVU÷t fuU sJtl, Ù:tleg :tlt  åCthe Nbto, me yth ve fuU sJtl  J Ù:tleg ltdrhfUt¸ mrn; cshk d  =÷t fu U fUtgo  fU;to brKCw  MK ati∆the   bk r=h fu U r÷tY åÙ:tl rfUgu> mt:  b¸ Nk fUh =u, rJ∆tw Dtu M, ak=l ltd,  fUtirNfU C’tatgo, Ntnwse, hts=ev af{Jeo , yswo  l Nw  ¢j Jië,  ÷tFevwh fuU mk D fUtgofU˙tto mksg C’tatgo J Ù:tleg Yve bu ˆch ágtb÷t C’tatgo Ce bkr=h dY> Ù:tleg fw  UA bw  rÙjb Ce mngtu d   b¸ mrf{g :u, mt: dY Ce > bkr=h 
Cw  Jl vnt\   z vh rÙ:; CwJl ctct bk r=h fuU mtblu F\zucshkd =÷t fu U   fUtgo  fU˙tto brKCw  MK ati∆the, rJ∆tw DtuM, Rlmu x b¸ bk r=h fuU vw  sthe   åu.mk., rN÷tah &
yc  rN÷tahJtrmgt¸ fUtu Nw  ı =q ∆t fUt  yCtJ lnÈ hnudt> yc ;fU yr∆tfU;h rlJtme yt∆tt =q∆t ytih yt∆tt vtle lnÈ ;tu vtWzh =q ∆t  fUt bscq  he b¸ muJl fUh hnu:u  rfU‡;w vwr≥ zughe lu vw  ≥ =q∆t fUt  mÀjtRo rN÷tah b¸ ythˆC fUh  r=gt ni> yt∆tt ÷texh =q∆t fu U vi fuUx   fUt bq  ÷g 14 h•vgt v\   zudt> Rm  zughe b¸ buDt÷tg yti h vq  lt mu =q ∆t  yt;t ni, rsmu vifuUx fUt h•v  rN÷tah b¸ r=gt st;t ni> Rm =q∆t  fUtu ;i gth fUhlufuU r÷tY =tu gwrlx  fUt rlbto  K rfUgt dgt ni;trfU YfU  fu U Fhtc ntuluvh =q  mhumurJ;hK   sthe hFt stg> ytdtbe r=lt¸ b¸  vwr≥ zughe ;tst vleh, De ;:t  =ne fUt vi fu Ux Ce ;igth fUhku du> gn   mthe stlfUthe 28 bRo fUtuvwr≥  zughe Y„z VwUz åtuz¢xTm fuU  fUKo∆tth rlbo÷t bw  Fseo lu YfU  v∫tfUth Jt;to c;tgt> W‡ntul¸ 
 sd™tt:rmk n fUt÷tu s b¸ åJu N åthˆC 
 dwJtntxe (mbt.Ys¸) &
W˙th  fUtAt\   z rs÷tufuU x[u l gtr∫tgt¸ fu U   mw  hGt fu U rn; b¸ 67 fk Uvle Jtrnle   fUtu;ilt; rfUgt dgt ni> htflg yti h  fu U‡={fu U ci XfU fuU ct= gn rlKog   r÷tgt dgt ni> Rmfu U ct= mu gt∫te  x[  ul ;:t bt÷tJtne x[  ul fUtua÷ttgt   stYdt> Wd{ Jtr=gt¸ fuU ;tkzJ mu J;obtl b¸ hu÷t muJt c‡= v\zt  ni> mwhGt Jtrnle b¸ 20 fkUvle  fUe mult, ymb htRVU÷m fuU  sJtlt¸ fUtu ;ilt; rfUgt dgt ni> RmfuU y÷ttJt meytRoYmYVU, meythveYVU ;:t yıo mwhGt  c÷t fuU sJtlt¸ fUtu Ce ;ilt;  rfUgt dgt ni>
 åu.mk., W∆tthc‡= &
JM2009 b¸ fU÷ttmk fUtg b¸ åJu N  fuU r÷tY RÂAwfU At∫t sd™tt:  rmkn bntrJët÷tg W∆tthc‡=  b¸ åt;& 10 csu mu 2 csu fuU Ce;h mˆvfoU fUh mfU;u nÓ> YfU åum rJ“trπt b¸  rJët÷tg fuU å∆ttltatgo lu c;tgt rfU åJuN v{rf{gt  åthˆC ntu awfUe ni>
 
Nu MtkN v]≤ 
vh 
 
Nu MtkN v]≤ 
vh 
 
Nu MtkN v]≤ 
vh 
 
NuMtk N v]≤ 
vh 
 
Nu MtkN v]≤ 
vh 
 
Nu Mtk N v]≤ 
vh 
 rJr:fUt =uJ fuU rF÷ttVU YfU ytih rlKog 
 åu.mk., rN÷tah &
rN÷tah  ldhvtr÷tfUt fUt fUtgo  fUt÷t vq  ht ntulu vh m˙tt fUt ÷ttC WXt;u nw  Y vw  l& Wme v= vh cluhnlufu U r÷tY rN÷tah   fUe rJ∆ttrgfUt J vqJo ldhvtr÷tfUt y∆gGt rJr:fUt =uJ lu ldh  åNtmfU fUt bltulgl Ce htflg  mhfUth muåtπt fUh r÷tgt :t> rfU‡;w  rN÷tah ldh Ctsvt luRmfu U rJh•ı  ntRo  fUtu xo b¸ yve÷t =tgh fUe> Ctsvt   lu ymb mhfUth fuU ymkJi∆ttrlfU  fUtgoJtne fuU rJh•ı fUtu xo fUe NhK  ÷te :e> WˇU btb÷tub¸ dti ntxe ntRo  fUtu xo   luldhvtr÷tfUt Y¢x 1956 fUe 26∆ttht fu U vt‚  aJu Wv∆ttht fu U y‡;do;   rlKo  g =u ;unw  Y fUnt rfU sc ;fU lRo   ldhvtr÷tfUt fUt aw  ltJ lnÈ ntust;t  ;c ;fU rfUme gtu…g mhfUthe yr∆tfUthe fUtu WˇU =trg¿J r=gt  stlt atrnY> ntRo  fUtu xo lu fUnt ni rfU rlKo  g =u lufu U ath mπttn fu U Ce;h   mhfUth fUtu htflg rlJtoal fUbeNl  fUe rlgw  rˇU fUhfuU rN÷tah mrn;  mCe ldhvtr÷tfUt rslfUt fUtgo  fUt÷t  vqht ntuawfUt ni, 8 mπttn fu U Ce;h   WlfUt rlJtoal fUhlt ntu dt> Ctsvt  fu U rN÷tah fUtgto  ÷tg b¸ v∫tfUthJt;to   fUtumˆctu r∆t; fUh;unw  Y Jrh≤ lu;t   rJb÷ttkNq htg luRmulir;fU rJsg   fUe mk“tt =e> W‡nt¸  luytNt ‘gˇU fUe  rfU ldhvtr÷tfUt b¸ ‘gtπt C{≥tath ytih mhfUthe Jao  ÙJ fUe mbtrπt  ntu de> yd÷tuldhvtr÷tfUt aw  ltJ fu U   ct= rN÷tah ldhvtr÷tfUt NtmfU  =÷t fu U ak dw÷t mubwˇU ntu de> W‡ntulu  ntRo  fUtuxo fUe htg fUt stu h=th ÙJtd;  rfUgt> v∫tfUth Jt;to b¸ Ctsvt fu U  rs÷tt∆gG W=gNkfUh dtuÙJtbe, mk dXl bk ∫te rl¿g Cw  MK =u, ht≥[ eg   fUtgo  fUtrhKe fu U m=Ùg fUti rNfU htg,  bntmraJ NNtkfU Nu Fh ∆th, rs÷tt  mk dXl bk∫te yrbg fUtr‡; =tm J  bkz÷t gw  Jt btu ato fu U dtuvt÷t htg,  rN÷tah Nnh fUbuxe fu U y∆gG  htbtv= =tm ytr= WvrÙ:; :u>
 
 v] ≤ 
 cw∆tJth (sq  l )
yb] ; Jal 
 mkvt=fUeg 
 vq  Jtu o  ˙th fUe CtMtge v∫tfUtrh;t& Wv÷trÁ∆tgt‚ ytih mbÙgtY‚ 
IIg:t Fháa ∆tl CthJtne,CthÌgJu˙tt l ;w a‡=l¥t>> g:t ne rJåt MxT  NtØt gwˇUt, b=CrˇU nelt FhcRo Jnr‡;>>OO gr= ytahK b¸ lnÈ ni;tu cnw; rJ≈tl Ce Wm d=nufuU mbtl ni, stu ∆ttu ce fUt ctuS Ztu;t ni, guNtØtt¸ fUt ctuS Ztu hnu ni>
 ÷ttNt¸ vh 
 W˙th fUtAt\   z b¸ rnk mt sthe ni> ze Ya ze fu U mbSti;t Jt;to   d{w  v muxw  xfUh y÷td nwY dth÷ttu mt d{wv lu ÁjifU rJztu ltb mu lgt   mk dXl F\   zt fUh W˙th fUtAt\z b¸ rnkmt fUt lk dt lta åthˆC fUh   r=gt> rnkmt fUt fUthK mhfUth Wlfu U mt: Ce gw  ≈ rJhtb fUhuy‡g:t   WlfUt ;t„zJ sthe hnudt> sc gwı rJhtb ne fUhlt WÊuág :t ;tu rVUh y÷td d{  w  v rfUm r÷tY cltgt? v;t lnÈ Igw  ı rJhtbO b¸ fUti l mt   hnÙg ni stu ÷ttud gwı rJhtb fuU r÷tY gwı Au\   z =u;unÓ >
 Áji fU rJztulu c{tzdu s, bntm\zfU fuU fUtb b¸ ;tuct∆tt   F\   zt ne rfUgt, hu ÷t gt;tgt; Ce yJh•ı fUh r=gt> Áji fU rJztufUt   ;t„zJ R;lub¸ lnÈ :bt ;tu ltdt crÙ;gt¸ vh nb÷tt åthˆC fUh  mkDMo fUtust;e; =kdub¸ c=÷t r=gt> yc nb÷tu vh nb÷tt v÷xt   nb÷tt a÷t hnt ni, Fql fUe ntu÷te Fu ÷te st hne ni> =qmhe ;hVU   ÙJtg˙tNt÷te vrhM= fu U åbw  F vh Wd{ Jtr=gt¸ fUe mntg;t fUt ythtu v   ÷tdtfUh WlfUe rdh‹;the lu vqhu btb÷tu fUtu htslir;fU hk d r=gt ni> vn÷tumune ÷td hnt :t rfU fUtk d{  um W˙th fUtAt\z b¸ yvle   vhtsg vat lnÈ vtge ni, Rmr÷tY Jnt‚ htslir;fU at÷tu k chtch  a÷t hne :e, a÷t hne ni, ytdu Ce sthe hnudt> å:b ahK b¸ Ctsvt fu U mCtm= Y Ym ze me b¸ dY> yc r≈;eg ahK b¸ Jne  ÷ttud ∆tehu-∆tehu fUtkd{u m b¸ mhfU hnunÓ > W˙th fUtAt\z b¸ ÙJtg˙tNtme   vrhM= fUÁst fUhlu fUe bw  rnb b¸ fUtkd{  um yc mVU÷t;t fu U ls=efU   ni> =u Flt ni ;c ;fU rfU;le ÷ttN¸ rdh;e nÓ> ytrFh fUc ;fU   ÷ttud ÷ttNt¸ vh htsli r;fU htu xe m¸  fU;uhn¸du?
 nbthu mˆv{=tg b¸ rarfU¿mfU 
yNtufU Jbto 
 rfUme fUt vtiM btm, rfUme  fUt mJoltN 
-
yfuU÷tt«ttR 
(vw  Jtu o˙th rnk=e yfUt=be , rN÷ttk d)  d;tkfU mu ytdu..... vr∫tfUt fUt åfUtNl Ce YfU  mtnrmfU fU=b btlt st mfU;t  ni> ÷tdCd ;el JMtu ¯ vq  Jo mu =tu yti h rn‡=e fu U =i rlfU mbtath v∫tt¸ ,  vq  Jtu ¯=g ytih Fch fUt åfUtNl  rfUgt st hnt niyti h RlfuU vtXfUt¸  fUe mk œgt Ce fUb lnÈ ni> 1950 Ro. b¸ ∂e =uJu‡={lt: åNtk; lu
 dw  Jtntxe murn‡=e btrmfU vq  Jo flgtu r;   fUt åfUtNl rfUgt> Ju Rm vr∫tfUt  fUt mk vt=l ÷tdCd 15 JMtu ¯ ;fU  fUh;u hnu> RmfuU ct= rn‡=e-ymrbgt b¸ mbtl =F÷t =u luJt÷tu  ÙJ. Adl÷tt÷t si l vq  Jo flgtu r; fuU   mk vt=fU clu> vn÷tt rn‡=e-ymrbgt  NÁ=fUtu N fUt åfUtNl Ce ∂e sil lu fUhJtgt :t> 1962 b¸ ymb fUt  mcmuvn÷tt rnk =e =irlfU mbtath  v∫t =u rlfU ÷ttu fUbt‡g åfUtrN; nw yt>  r;lmwrfUgt mu ∂efUtk;uáJh fuU  mˆvt=l b¸ ymb Cq  rb btrmfU fUt  åfUtNl Ce rfUgt dgt> ht≥[CtMt rnk =e fu U yr;rhˇU   vq  Jtuo  ˙th fUe y‡g Gu ∫teg CtMtyt¸ b¸  ylu fU =i rlfU, mtπttrnfU, btrmfU YJkyCe nt÷t ne b¸ ÙJvl mubw÷ttfUt;  nw  Ro :e> WmluåKtb rfUgt yti h YfU   NwC mkJt= r=gt- c\zfUt ctcq , bÓ  vheGt b¸ vtm rfUgt nq  ‚ > yc Yb.ze   fUhlufUe RÂAt ni> Wmfu U aunhumu  Fw  Ne fUe ytCt S÷tfU hne :e> bÓ  lu Wmuyvle Nw Cu ÂAt yti h Ôtu n s;tgt>  åm™t;t fUt fUthK gn nirfU nbthu mbts b¸ YfU ytih zt¢xh fUe  mkœgt c\   Ze>
 mbts rfU ct; bl b¸ yt;u ne bl br÷tl ntudgt> rN÷tah b¸  rarfU¿mt bntrJët÷tg fUe  Nw  ¡yt; rvA÷tu m=e fuU mtX fuU  =NfU b¸ nwyt :t> nstht¸ zt¢xh  Rm bntrJët÷tg murlfU÷tuni> vh   nbthumˆv{=tg muR;lu mt÷tt¸ b¸   bt∫t 15 gt 20 ÷ttud yCe ;fU  Rm rzd{e fUtu ntrm÷t fUh vtgu nik Rmfu U veAu¢gt fUthK ni? nbthu  mˆv{=tg fu U ÷ttu dt¸ b¸ fi Ume fUbe ni  std] r; fUe gt år;Ct fUe? rfUm  fUthK munb rvA\   zuni? R‡nÈ ct;t¸   b¸ , Yu me ra‡;t b¸ bl hblu÷tdt>  bÓ rJÌt™t ntust;t nq  ‚> Fw= fUtu (vr\   Zgu mbts gt mˆv{=tg fUtu)yvrÙ:; YJkyGb mbSlub¸  ct∆g ntu;t nq  ‚> gn YfU åfUth fUt yvbtl ni> seJl rJfUtm fuU ylu fU rJra∫t btdo ntu;u ni> nb  åtg& mCe r=Nt b¸ rvA\zu nÓ, slrJ‡gtm fuU ylwmth rfUme Ce Gu∫t b¸ =tuath ‘gr;f{ b fUtuAtu\   z ,  W®uF fUhlu ÷ttgfU mVU÷t;t  ntrm÷t lnÈ fUh vt;u nÓ> nb  rvA\z;u st hnu nÓ> ‘grˇU fUe  mVU÷t;t, mbqn fUe mVU÷t;t  rsmmu slbl b¸ åuhKt fUe ÷tnh  =ti\   zu yti h n÷ta÷t bat =¸, YfU yt=No F\   zt fUh mfu U Jn fUtb fUh   lnÈ vt hnu nÓ? WÂafUtkGt,yt¿brJáJtm ytr= bn;T b¸ dw  Kt¸  fUt mbtJu N lnÈ nwY ni k ¢gt? gt  nb yJnu÷tlt, yt÷tÙg, nelCtJlt, sfU\   zl ytr= =w  dwo  Kt¸   mu vÙ; ni> ma ni rfU nbthe ytr:ofU rÙ:r; ytim;l W;le yÂAe lnÈ ni> Rmfu U Ce fRo fUthK   ni st¸ gnt‚, Rm halt b¸ ‘gtœgt  lnÈ fUhlt atn;t nq‚ > ÙJvl fUe ytr:ofU rÙ:r; yÂAe lnÈ :e> WmfuU rv;t fUe ymtbrgfU bw¿gw nw  Ro :e> atat ∂e ctcw÷t lthtgl fUtlw lu Wmu nti m÷tt r=gt, WmfUe WîttfUtkGt fUtu sdtgu hFlu fUt ågtm rfUgt>yvle ytu h mu ctcw÷t lu nh mkCJ  ågtm rfUgt> y;& mVU÷t;t fUt  fwUAufU ykN ctcw÷t fUtuCe rb÷tlt  atrngu> Yumu ctcw÷t nbthu mbts  b¸ cnw  ; fUb ntu ;unÓ > ymntg yti h   mbÙgtyt¸ b¸ zwc;u W;ht;u WîttfUtkGe lJ gwJfUt¸ fUt nti m÷tt  c\   ZtlufuU r÷tY yvlurn;lt;, YJk  mbts mu Je rJNu M ‘grˇU ytdu c\   ZfUh ytg¸ ;tunt÷tt; b¸ s¡h   mw∆tth ntu mfuUdt ytih ylufU  WvurG; gwJfU-gwJ;e Fw= fUtu år;r≤; fUh =q  mht¸ fu U mtbluyt=No   Ù:trv; fUh vtg¸  du ytih åuhKt fUt  ãttu ; cl¸  du> ct‚ ∆ttyt¸ fUtuSu ÷t;unwY   seJl b¸ år;r≤; ntu lu fUt bst ne  fwUA yti h ntu;t ni> Rme rJath b¸ bÓ fRo r=lt¸ mu rJÙ;th mumtu a;t hnt> Yuu mu;tu  btlJ fu U rfUme mˆv{=tg gt dtu≤e  fuU y‡;do; mtu alt XefU lnÈ> vh  rfUme YfU rJNuM mˆv{=tg b¸  rJfUtm fUe dr; yr; rlˆl Ù;h  vh =u F åál WXlt ¢gt ylw  ra;  ni? fUthK ylwmk∆ttl fUhlt yJi “ttrlfU ni> W‡n¸ Rm mtu a b¸   bscqh fUhlt fU;o‘g lnÈ ni?Yume CtJlt fUtu xxtu÷tlt Nw¡ rfUgt> rsl ÷ttu dt¸ lu nbthu mˆv{=tg fUtu rNGt fu U rlˆlGu ∫t b¸ ytduc\   Ztgt   niW‡n¸ bl ne bl mt∆tw  Jt= s;tgt,  WlfuU år; ytCth åfUx rfUgt, WlfUtu m∂ı lbÙfUth rfUgt> gnt‚  bÓ rarfU¿mt rJCtd b¸ nbtht bwF  WflflJ÷t fUhlu Jt÷tt¸ fUt ÙbhK  fUhlt atn;t n‚  q , rs‡nt¸lu C÷tune  Ju mk œgt b¸ fUb ntu, vh Rm Gu ∫t b¸  yvle bti sq  =de munb÷ttudt¸ fUt   ntim÷tt cw÷t‡= rfUgt ni> Wl  bntlwCtJt¸ fUtu yvle ytuh muytCth åfUx fUh;t nq  ‚ > gnt‚ rslfu U   ltb W®u F lnÈ fUh vtQk dt f]Uvgt  J¸ nbthe d÷tr;gt¸ fUtu WvgwˇU  mq  alt =u fUh mw ∆tth =¸  dugn rlJu=l   hnt> ylw®uF RÂAtf] U; lnÈ ni> buhe stlfUthe fuU ylwmth  rn‡=e CtrMgt¸ b¸ chtfU Dtxe fu vn÷tu rarfU¿mfU ∂egwˇU mw  ‡=h  ÷tt÷t se vxJt nÓ > rslfUt Wb{yc  mtX gt mtX mu fwUA yr∆tfU ntu mfU;t ni> At∫ttJÙ:t mune yvle  år;Ct fUt å=Nol fUh;uyt hnu∂e mw‡=h ÷tt÷t se YbceceYm  fu U ct= Ce vi:tu÷ttpse b¸ rzd{ e åtπt   rfUgunÓ > JuyCe bu rzfU÷t fUtp÷tus   b¸ fUtgo  h; ni> W‡nÈ fUe cnl  ∂eb;e btgt vxJt vn÷te brn÷tt  zt¢xh nÓ stuRm Gu ∫t fUe brn÷ttyt¸   fUt dti hJ c\Ztlub¸ fUtbgtc nwRo   ni> WlfUe Wb{ ÷tdCd vavl fuU  R=o rd=o ntude> J¸ rJJtn fuU  váat; =wdtovwh b¸ hn hne ni> JnÈ yvlu yrso; “ttl fuU ≈tht sl  muJt fUh hne nÓ> ˆtthJt\   ze mˆå=tg fu U ÷ttu dt¸ fUtu Ce gnt‚ rn‡=e CtMe mˆv{=tg fuU y‡;do  ; r÷tgt st hnt ni> gërv  WlfUe y÷td CtMt ni, vh J]n˙th  rn‡=e CtMt mu Jum=t muytu ;åtu ;   hnu nÓ> W‡n¸ y÷td mtu alt , fUb  mu fUb, Rm Gu ∫t b¸ ylw  ra; ntu dt> .ztp0 mtkD fuUme lhrmkn ntub  rs‡nt¸  luÙ:trv; rfUgt :t> Jucnw  ;   ne fw  UN÷t Ù∫te htud rJNuM“t fuU h•v  b¸ WChu :u> WlfUe ymtbrgfU  b] ¿gw mu nb YfU mntlw Cr;Ne÷t, bb¿Jctu∆t mˆv™t rarfU¿mfU fUtu ne lnÈ Ftugu, yrv;w mbts fUtu åuhKt å=tl fUhlu Jt÷tt rJNuM  ‘grˇ¿J fUe mntg;t muCe Jk ra;  ntudgu, CdJtl WlfUe yt¿bt fUtu Ntkr; å=tl fUh¸> ztp. y¡K rmvtle Rm yk a÷t  fu U YfU yth:{ tRo  rxm (dtrXgt, stu\   z   n»e) fu U mJo  sl bt‡g rarfU¿mfUt¸  b¸ YfU nÓ > WlfuU b∆tw  h ‘gJnth YJk fw  UN÷t rarfU¿mt muå=u N YJkå=u N   fu U ctnh murarfU¿mt fu U r÷tY ytgu  nstht¸ ÷ttud htu d bw  ˇU ntu;u yt hnu  nÓ > ∂e rmvtle rVU÷tnt÷t rarfU¿mt  bntrJët÷tg b¸ åtu Vu Umh nik> YfU  ytih simu JuAt∫tt¸ fUtu yvlt yrso  ; “ttl =u fUh, WlfuU rJfUtm  b¸ mntg;t fUh;u nÓ =q  mhe ytu h  yth:{ tRo  rxm fu U htu rdgt¸ fUtuhtu dbw  ˇU   fUh WlfUe NwCuÂAt ytih mr=ÂAt  mu ;]rπt ÷ttC fUh hnu nik> Yuumu ‘gr;U¿J mumbts Wvf] U; ntu ;t ni>  ztp. hbu N r≈Ju=e, =w®Cauht  atg ctdtl mu nÓ> ymb mhfUth  fuU ÙJtÙ⁄g rJCtd b¸ rlgw  ˇU nÓ> fwUA mt÷t vn÷tuYfU aw  ltJe fuU‡={ fUt =trg¿J mkCt÷tlu fu r÷tY  Nt÷tatvht b¸ rlgw  ˇU nw  gu:u, hbuN   se ;c Jnek fu U åt:rbfU rarfU¿mt  fu U‡ä fu yr∆tfUthe :u> Jnt‚ fuU  rJrC™t Jdo fuU ÷ttu d WlfUe åNk mt,  rarfU¿mt YJkmntlw Cq  r; fUe åNk mt   fUh hn¸ :u> rN÷tah burz÷tÓz b¸  Nt÷tAtvht yÙv;t÷t fu U vtm fUt  YfU ‘gJmtge cebth ntufUh ytgt :t> Wm môtl mu ct;t¸ ct; b¸  hbuN se fUe aato WXe ;tuWmlu fUnt :t- zt¢xh ctcq ;tunb ÷ttu dt¸   fuU r÷tY CdJtl :u> vh =w&F fUe  ct; yc c=÷te ntufUh a÷tu dgu nÓ > yvlumˆv{ =tg fu U rfUme ‘gr¢;   fUe åNkmt mu bl åm™t ntu ;t ni, dJo mu melt VqU÷t WX;t ni> ztp . y¡K vxJt, Ù∫te htud  rJNuM“t fuU ¡v b¸ rN÷tah  RoxFtu ÷tt b¸ yvlt au ˆch Ftu÷tu  nÓ > WlfUe =uFhuF b¸ cnw; bt;tg¸  YJk cnlu srx÷t Ù∫te-htu d mubw  ˇU   ntu hnekni> ztp. vxJt fUe œgtr;  r=l r=l c\Z hne ni> Ju rVU÷tnt÷t  m;e‡={ btunl =uJ rmrJ÷t yÙv;t÷t fu rarfU¿mfU nÓ > ztp . dti;b htg Nbto, fUhebdk s rs÷tu fuU VUltRoc‡= dt‚J mu nÓ, Ju fUhebdk s rmrJ÷t yÙv;t÷t b¸ aGw  htu d rJNu M“t nÓ > ztp . htg Nbto yCe   lu ∫t rarfU¿mfU fu U ¡v b¸ slmuJt   fUh hnu nÓ>
 ztp.dti ;b rmvtle stledk s fuU  hnlu Jt÷tu ni> rVU÷tnt÷t Ù:tleg  bi rz÷tÓ  z ltrm¯  ntu b b¸ rarfU¿mfU ni>
 ztp. yrb; fU÷tJth fUt vi ;] fU  rlJtm fUhebdks rs÷tu fuU  ÷ttu ntRo  vw  Jt fu U ytmvtm fUt ni> vh   zt. yrb; yc rN÷tahJtme ntu dgu nÓ> zt. yrb; bu zemel vh  Yb.ze. rzd{e vt awfuU ni> yCe y÷vfUt÷t nw yt Ju rarfU¿mt Gu∫t  b¸ W;hunÓ, Rme cea fUtVUe ÷ttudt¸  fUt r=÷t se; r÷tgu nÓ > ÙJCtJ mu rJlge, m=t n‚  mbw  F YJkrarfU¿mt  Gu∫t b¸ dnl y∆ggl Ne÷t zt. fU÷tJth ytsfU÷t bu rzf÷t fUtp  ÷tu s   b¸ rarfU¿mt h; ni, rmJtg  rarfU¿mt bntrJët÷tg fu U y‡g fRo  år;≤tlt¸ fuU bt∆gb mu JuslmuJt  b¸ rlgwˇU nÓ> ztk. yNtu fU …Jt÷tt vt÷tkŒttx  fUe ytu h rfUme YfU dt‚  J munÓ > yvle   YbUceceYm rzd{ e W‡nt¸  lurN÷tah   bu rzfU÷t fUtp÷tus mu åtπt rfUgt nÓ > gn fwUN÷t rarfU¿mfU yCe sl;t  slt=ol fUe muJt b¸ r=÷ttu stl mu ÷tdunwY nÓ>
 zt. =ev …Jt÷tt fUe rv;]Cq  rb  cäeJÙ;e ni> Wlfu rv;tse ∂e  htblhuN …Jt÷tt, rhsJo cÓfU b¸  rlgw  rˇU vtlufu U ct= mudw  Jtntxe hn;u  nÓ> zt. =ev …Jt÷tt nt÷t ne b¸  YbceceYm rzd{ e åtπtfUh gnt‚ fuU  åtRJu x ltrmo  kd ntu b b¸ fUtgoh; nÓ > ∂e hk sl rmk n YbceceYm rVU÷tnt÷t  fUhebdk s rs÷tt b¸ rlgw  ˇU nik> Ju  Ro  xFtu ÷tt fuU rlJtme ni k>
 zt. btgt vxJt fuU ct= =tuytih brn÷ttYk nbthu mbts b¸  rarfU¿mfU fuU ¡v b¸ WCh fUh ytge nÓ YfU ni zt. =Nolt vxJt  stu rN÷ttkd v’e fUe rlJtme ni> YbceceYm fuU ct= W‡nt¸lu abohtud rJNuM“t (rzd{e)fUe  Wvtr∆t ntrm÷t fUe ni> ∂eb;e  vxJt ltswfU Wb{ b¸ ne yvlt  vr; fUe ymbtrgfU b]¿gw mu btgwm ntufUh rarfU¿mt fuU  bt∆gb mu vqKo mbg slmuJt b¸  ‘gr;; fUh hne ni> lb{ YJk b∆twh  ‘gJnth mu zt. =Nolt vxJt mc 
 m‡;tu M vt„zu g, lq  ;l htbldh&
 ÷ttu fUmCt awltJ fUt HVU÷t ytlu fu U mt:-mt: fUne FwNe, fUne  db fUt btnti÷t cl dgt> rfU;lt¸  fu U abl Ws\zu,fw  UA fuU abl b¸   cnth ytRo> fwUA clu lu;t ylu fUt¸  nw  Y ∆thtNtge> vimt fUbtluJ lu ;t   cllufu U ÷t÷tfU lu ylufUt¸ åtr:o  gt¸   fUtu=wFe clt r=gt> aw  ltJ se;lu fUe ytNt b¸ fw  UA lu yvle sbel  ;:t fw  UA luyvlumˆcr∆tgt¸ ;:t   rb∫tt¸ mufUso Ce r÷tgt, stuWlfu U   r÷tY rmh ==o cl dgt> stu åt:eo  awltJ se;u WlfUe ;tu vt‚atuyk dwr÷tgtkDe b¸ ni> ÷ttu fUmCt   aw  ltJ fuU b;dKlt b¸ fwUA nthu nw  Y rJvGe J ÙJ;k ∫t Wˆbe=Jth  m˙tt vG ≈tht b;dKlt b¸ ∆ttk∆t÷te fUt ythtuv Ce ÷tdt hnu nÓ > fwUA Ce ntu, stuse;t Jne   rmfU‡=h> ÷ttXe rsmfu U nt: ntu,CÓm ;tu se;unw  Y Wˆbe=Jtht¸ fuU   Dh a÷te dRo bdh yCe =w∆t  =w  nlt ctfUe ni> stu CÓm =wnlt  stl;u nikJu vn÷tu ÷ttCJtl nt¸  du> stulnÈ stl;u W‡n¸ ;tumeFlt   v\zu dt> rfUme Ce aw  ltJ bu k F\zt   ntu lt rfUme Ce Cth;eg ltdrhfU  fUt bti r÷tfU yr∆tfUth ni> RmfUt  b;÷tc gn lnÈ rfU rclt mtuau mbSu fUtuRo Ce awltJ b¸ F\zt ntu stg> awltJ ÷t\zlu Jt÷tu ‘gr¢;  fUt sl;t b¸ mb:ol ytJágfU  nÓ > htsli r;fU =÷tt¸ fu U Wˆbe=Jtht¸   fUt aw  ltJ ÷t\   zlt ÙJtCtrJfU ni> ÙJ;k ∫t Wˆbe=Jtht¸ b¸ htsli r;fU   =÷tt¸ fUt ltbtkfUl l vtluJt÷tu Wˆbe=Jtht¸ fUe mkœgt yr∆tfU  ntu ;e ni> y;& Yi muWˆbe=Jtht¸ fUt   aw  ltJ b¸ F\   zt ntu lt rlh:ofU ni,  rs‡nuhtsli r;fU =÷tt¸ fUt ltbtk fUl   åtπt l nwyt ni> gt sl;t fUt  mb:ol åtπt l ntu> sl;t fuU  mb:ol fUe vhJtn l rfUgu rclt  awltJ b¸ F\zt ntulu Jt÷tu Wˆbe=Jtht¸ fUt vhtrs; ntult  rlr¥t; ni>
 ÷ttufUmCt aw  ltJ mbtπt  ntudgt bdh WmfUe Atv cnw;  r=lt¸ ;fU hn stgude> Rm awltJ  fUt ymh yd÷tu rJ∆ttlmCt  aw  ltJ vh Ce fw  UA l fwUA yJág  v\zudt> Rm awltJ b¸ gqveY  dXck∆tl fUtusl;t lu Cthe b;t¸  murs;tgt> Ctsvt fu U mt:-mt:, ctb=÷tt¸, ythsuze, mvt ;:t  ÷ttu svt fUtuCe Cthe nth fUt mtblt  fUhlt v\zt> ydv ;:t YgqzeYVU  fUtuCe YfU-YfU mex b¸ mk;tuM  fUhlt v\zt> m‡;tuM btu nl =u J fUtuCe sl;t luyJfUtN b¸ Cu s ne   r=gt> yc =u Flt gn nirfU gq  veY   mhfUth sl;t fUe WvuGt vh rfU;le  Fhe W;h;e ni> sl;t fUtumw  Ntml   ;:t Cgbw  ¢; Jt;tJhK atrnY> gr= mhfUth rJVU÷t ntu;e ni, ;tuyd÷tuawltJ b¸ sl;t fUtu Wmu Ce  rdht;umbg lnÈ ÷tdudt> stuCe  ntuJ;o  btl b¸ ;tuse;u nw  Y å¿gtme   FwNe yti h nthunw  Y db b¸ ni> y;&  se;unwY Wˆbe=Jtht¸ fu U r÷tY vtiM   btm ;:t, nthunwY Wˆbe=Jtht¸ fu U   r÷tY mJoltN Jt÷te fUntJ;  arh;t:o ntu ;e ni> ∫ti-btrmfU v∫t-vr∫tfUtyt¸ fUt  åfUtNl vq  Jtu o˙th Cth; fUe CtMtge  v∫tfUtrh;t fUe mcmuc\ze Wv÷trÁ∆t  ni> vtXfUt¸ fUe mkœgt yr∆tfU l ntu lu fuU ctJsq  = Gu∫teg CtMtyt¸ fuU v∫t- vr∫tfUtyt¸ fUt rlhk;h v{fUtNl Rm  ct; fUe vw  r≥ fUh;t ni rfU Rm Gu∫t  b¸ CtMtge v∫tfUtrh;t fUe fUtuRo  mbÙgt lnÈ ni> mbÙgt ni;tugnt‚   fuU v∫tfUtht¸ fUtu årNrG; fUhlu fUt> WvgwˇU årNGK fuU yCtJ b¸  v∫tfUth yvlu W˙th=trg¿J ytih yr∆tfUtht¸ fUtustl mfUlub¸ ymb:o   hn;t ni> Wmu mne btdo=Nol lnÈ  rb÷t vt;t ni> bt∫t Dxlt fUe mq  alt  =u lt v∫tfUtrh;t ntumfU;e ni, ÷tu rfUl  yÂAe v∫tfUtrh;t Rmmu ytduCe  stYde, Jn gn c;tlu fUe fUturNN  fUhude rfU Wm ymtbt‡g Dxlt b¸  WmfUt rfU;lt gtud=tl ni> mJt÷t  ni, Rm r=Nt b¸ Robtl=the fUt, stdh•fU;t fUt ;:t vn÷t fUt> rlÌfUMo gn nirfU vq  Jtu o˙th  Cth; b¸ R;lumthu rnk =e fuU mbtath   v∫tt¸ fUt v{fUtNl rl&mk=un ne  mhtnleg ågtm ni>
ymb fuU 14 ÷ttufUmCt Gu∫t mu rlJtora; J  vhtrs; å¿gtrNgt¸ fUt rJJhK-
 fuU={rJsge rlfUx;b år;=egJtt
 fUhebdks÷tr÷t;btu nl Nw  ¢jJi ë(fUtk d{  u m) htsu N bt÷tt(Yg zeYVU)7,920  rN÷tahfUrJä vwhfUtgÙ:(Ctsvt)c=¡Êel ysb÷t(Yg zeYVU)39,650 dw  JtntxerJsgt af{ J;eo(Ctsvt)hJel ch=÷t(fUtk d{  u m)11, 990 ∆tq  c\   zec=¡Êel ysb÷t(Yg zeYVU)ylJh n mi l(fUtk d{  u m)1,80,061  ;usvwhstumuVU xÀvtu(ydv)brKfwUbth m Áct(fUtk d{  u m)32,502  chvuxtRmbtR ÷t nqmil(fUtk d{  u m)C vul htg(ydv)28,000  q  ÷tFebvw  hhtle lhn(fUtk d{  u m)y¡K Nbto(ydv)36, 896  bkd÷t=ihbul zu fUt (Ctsvt)bttJ htsckNe(fUtk d{  u m)22, 100  fUtu fU\   ztSt\   zmt. F. cembwr;gthe(ceveYVU)WFt Q dti\   ztc{(ceveveYVU)1,98,248  stu\zntxrJsg f]UÌK mr=fiU (fUtk d{u m)fUtbtœgt åmt= ;tmt(Ctsvt)71,194  zeVq  UJehul rmk n Rkdr; (fUtk d{u m)fqU÷tu={ =tJ÷ttdvq(Ctsvt)72,430  zec{ q  d\   Z vJl rmkn DxJth (fUtk d{u m)mJt l‡= mtu ltu Jt÷t(ydv)45,541  ldt‚  J htsul dtuntRo (Ctsvt)yrl÷t htst(fUtk d{  u m)45,380  fUr÷tgtch =ev ddtuRo (fUtk d{u m)dqlel nstrhfUt(ydv)1,51,989 fUt bl btun ÷tu;e ni> =qmhe rarfU¿mfU nÓ ∂eb;e  bk she Jbto > YbceceYm fu U v¥tt;   zt. yrb; fU÷tJth murJJtn ck∆tl  b¸ ytcı nwRo > W‡nt¸lu vi:tu÷ttpse  fUe rzd{e rzc{w  d\z mu ntrm÷t fUe yti h yCe rN÷tah b¸ fUboh; ni k>  rarfU¿mt rJ“ttl fu U rzd{ e fu U rmJtg  ∂eb;e bk she mkde; råg ni> YfU yÂAe dtrgfUt Ce ni>∂eb;e helt vxJt rN÷tah  birzfu ÷t fUtp  ÷tu s mu YbceceYm   fUhlufu U ct= åtRJu x auˆch Ftu÷t   slmuJt fUh hne ni> helt vxJt yÙv;t÷t htuz fUe rlJtme ni> YbceceYm fu mb;w÷g  YfU rzd{e ni ceYbYm> d Jtntxe ymb b¸ gn bntrJët÷tg ni> Rm bntrJët÷tg mu ∂e yrb;  Jbto ytih fwUbthe de;tks÷te Jbto  rzd{e ntrm÷t fUh JnÈ  rarfU¿mth; ni> ∂e yrb; Jbto  fUe vi;]fU Cqrb ∆thbFt÷t atg  ctdtl ni ytih de;tks÷te fUu =t=t  se ytlevwh atg ctdtl fuU  atgŒth ctcq :u> rlrcgt fuU YfU ytih ytgwoJur=fU ceYbYm rzd{e ∆tthe zt¢xh rVU÷tnt÷t dwJtntxe  b¸ rarfU¿mf nik WlfUt ltb ni rJCqhksl vt„zug> ymb mhfUth  fuU burzf÷t ytUrVUmh fuU ¡v b¸  rlgwˇU nwY nki> rVUh mu haltfUth fUt rlJu=l  nirsl rarfU¿mfUt¸ fu U cthub¸ gntk  aato fUe dge Wlfu U rmJtg yti h Ce fw  UA ylw  r÷trF; rarfU¿mfU ntu mfU;u ni, ydh fUtu Ro WlfUe mq  alt  =¸ ;tu haltfUth ytCthe ntudt YJk ÷tuF fUtuvqKt¯d ¡v =ulu b¸ mVU÷t  ntu dt> fwUA ytih gwJfU-gwJr;gt‚ yCe bu rzfU÷t fUtp  ÷tu s b¸ ytgwo  Ju =   mk fUtg b¸ v\   Z hnunÓ vh WlfUe Ce   mk œgt yr∆tfU lnÈ ni>
 beht fwUbth nt¸de ÷ttufUmCt y∆gG 
 lRo r=÷÷te,(mbt.Ys¸me)&
 ÷ttufUmCt y∆gG fu U  v= fu U mnthu yc fUtkd{u m fUt Rht=t YfU ;eh mufRo   rNfUth fUhlufUt lsh yt hnt ni> Rm v= fu U r÷tY yCe ;fU fUtk d{  um lu rfUme ltb fUe DtuMKt ;tulnÈ   fUe ni, ÷turfUl vtxeo fUe vn÷te vmk= fuU ¡v b¸ beht  fw  Ubth fUt ltb mtblu yt hnt ni> vn÷te cth rfUme  brn÷tt fUtu ÷ttu fUmCt y∆gG cltlu fUe vn÷t fu U  mt: ne fUtkd{u m Rm cntlu =r÷t;t¸ b¸ Ce vi X c\Ztlu  fUt Rht=t hF;e ni> Ji mu15 JÈ ÷ttufUmCt fuU y∆gG   fu U r÷tY awltJ ;el sq  l fUtuntult ni> vtxeo fUt Rht=t   rfUme brn÷tt fUtuRm v= fUe rsˆbu =the mtÓ  vlufUt   ni> ci XfU b¸ htsÙ:tl mu mtk m= rdrhst ‘gtm yti h   rVU÷tnt÷t s÷t mk mt∆tl bk∫te fu U ¡v b¸ fiUrclux fUt   rnÙmt cle belt fwUbth fu U ltb vh aato nwRo > beht   fw  Ubth fuU vG b¸ WlfUt =r÷t; Jdo muntu lt st hnt   ni> rcnth fu U mtmthtb mumtkm= beht fwUbth  rvA÷te mhfUth b¸ mtbtrsfU ‡gtg YJkyr∆tfUtrh;t  bk ∫te :e> 64 JMeo  g fwUbth vtk a ch mtk m= hn   awfUe nÓ > vq  Jo Wv-å∆ttlbk∫te ctcq sdseJl htb   fUe vw  ∫te beht fwUbth lu1985 b¸ ytRo  YVYm fUe   ltifUhe Atu\   z htsler; b¸ åJuN rfUgt :t> beht  fwUbth lunt÷t ne b¸ fi Urclu x bk ∫te fuU ;ti h vh s÷t   mkmt∆tl bk ∫tt÷tg fUe fUbtl mkCt÷te ni> WlfuU   ÷ttufUmCt y∆gG cllu mu fiUrclux mex fUt  RÙ;u bt÷t W\   zemt fuU ∂efUtk ; su lt fUtuFw  N fUhlu  fuU r÷tY rfUgt mfU;t ni> htflgbk∫te cltY stlu multhts su lt luyCe ;fU fUtbfUts lnÈ mkCt÷tt   ni> mk m= b¸ lY ÷ttu fUmCt y∆gG fUt awltJ   ;el sq  l fUtuntu lt ni> rVU÷tnt÷t aw  ltJ vqhuntulu  ;fU ht≥[ vr; år;Ct vtxe÷t lumcmu Wb{ =hts   mtk m= btrKfUhtJ drJ; fUtuåtu xu b ÙvefUth rlgw  ˇU   rfUgt ni> 75 JMeo  g drJ; bntht≥[fu U ltk=whcth   mu awlfUh ÷ttu fUmCt vnw  kaunÓ > 9JÈ cth mtkm=   clu drJ; fu U 27 mt÷t fuU htsler;fU ylw CJ  fUtu =u F;u nwY ne ht≥[ vr; luW‡n¸ gu v= mtÓvt ni>
 mkufUe st hne htslir;fU htuxe 
 rJNu M yk fUt¸ fu U mt: W˙teKo dti hJ 
 bk∫te bntJeh ytih bltus  r;Jthe fUe sbtl; lnÈ cae 
 dtu hFvw  h, (Ys¸  me)&
dtu hFvw  h mex vh Ctsvt å¿gtNe gtu de ytr=¿glt:   fUe se; fuU mt: ne cmvt å¿gtNe rJlg fw  Ubth r;Jthe fUtu Atu\   zfUh Nu M   mCe å¿gtrNgt¸ fUe sbtl; sÁ; ntu dRo ni> Rmb¸ Ctu svw  he Ùxth J mvt   å¿gtNe bltus r;Jthe Ce Ntrb÷t nÓ > Rme åfUth ct‚mdt‚  J mk m=eg mex   vh Ctsvt fu U fUb÷tu N vtmJtl fUe se; fuU mt: ne fu UJ÷t cmvt fuU  ∂elt: YzJtufu Ux J mvt fUe Nth=t =u Je sbtl; catlu b¸ mVU÷t hnek>  fuU‡={ eg bk ∫te J fUtk d{u m å¿gtNe bnJeh åmt= mrn; y‡g å¿gtrNgt¸ fUe   gntksbtl; sÁ; ntudRo >  dtu hFvw  h bk z÷t fu U dtu hFvw  h fUe meX fUtugtu de  ytr=¿glt: lu ati:e cth yvlultb rfUgt ni, scrfU rvA÷te cth   fUtk d{  um fu U bntJeh åmt= fuU ltb hne ctkmdtk J mk m=eg mex fUtu Rm cth   fUb÷tuN vtmJtl luCtsvt fuU Ft;u b¸ zt÷t r=gt ni> rvA÷te cth  bnthtsdk s muawltJ se;luJt÷tuCtsvt fuU vkfUs ati∆the luycfUe   cth yvle mex dkJt =e> gn mex fUtkd{  um fuU nMo  J∆tol rmkn lu rJsg∂e  ntrm÷t fUhfuU YfU rhfUtzo cltgt ni> fw  UNeldh mkm=eg mex vh fUtkd{u m   fuU ne fw  UJh ythveYl rmk n lu yvlt fUÁst sbtfUh rvA÷te cth  btbq  ÷te b;t¸ munthlu fUe fUmk fU rbxt =e ni> zwbrhgtdks mex se;fUh   sd=k rcfUt vt÷t lufUtkd{  um fUe mkœgt c\   ZtRo ni> gn mex W‡n¸lu cmvt fuU   bw  fUeb muAele ni> cÙ;e mkm=eg Gu ∫t mucmvt fu U yhrJk = ati∆the se;u  nÓ > gn mex rvA÷te cth Ce cmvt fu U ltb hne> ;c gn mex mw  hrG; :e  ytih ÷tt÷tbrK åmt= gntkmu aw  ltJ se;u:u>
 åu.mk., rN÷tah &
rN÷tah fu U‡={ eg  rJët÷tg fUu At∫t dti hJ ÷ttunth lu ;el rJMgt¸ b¸ ÷tuxh åtπt rfUgt ni> å:b ∂u Ke b¸ W˙teKo dtihJ lu79 år;N; ykfU åtπt rfUgt> W˙teKo  ntulu fuU v¥tt; dtihJ fUt  Rkrsrlgrhkd fUe v\   ZtRo fUhlu fUe  RÂAt ni> Wmfu U rv;t dtu rJ‡= ÷ttu nth   rcs÷te rJCtd fu U Rkrsrlgh nÓ> rN÷tah, Ro  xFtu÷tt rlJtme dtihJ ykd{u se, rn‡=e ;:t mbts rJ“ttl  b¸ ÷tuxh yk fU Àt{ tπt rfUgt ni> dti hJ   fUe bt‚ he;t ÷ttunth Ce cu xufUe Rm   mVU÷t;t vh åm™t nÓ>
 
 cw∆tJth (sql )
 v] ≤ 
 
v]≤ fUt NuMtkN 
 •ʪÊ◊Ë ‚åÃÊ„U∑Ò §‚Ê ⁄U„ UªÊ 
?
¡  ¢  £ ¤ ¢  ¥  ¢  £ ¦§   ¨  ¦©      ¥  £ ¨  § ¡¡      !   ¥©¦¢  £ ¦"¦#$  %  ¦    ¦¢  ¤&   ¡  §'¦  £ ¦   (  )))) 
 
 cun;hel atg fuU ÙJt= fuU mt: 
0   1  234567  181  2@13A1B12C3 4@D2EFGHIPQQ  PSQSI  PSQSU  VWX  Y`abcd  e  f   e  a  g  21h3D21A@38@i1pG2E16  qD  5h@4  D  32h  qr  @  DD  A  q3Ar@16FsPPHHUFr1r@169 1qq10   tuvwxyy          
                                                               
 
ntr=ofU NwCfUtblt J c∆ttRo gt¸ fuU mt: 
 ntrÙvx÷t htuz, rN÷tah-(ymb) =q  hCtM&
 
      jkljjmnoo   ko  nmm  m       kmk           n   o    z {|  k    }z     ~kj  }zzk  mmlj  mo  j    k    k    k  njkmoj    nk  k           o   j  k     m}  zz                                          
 
 sg ∂e htb ` sg nl btl 
∂e vhbt:o muJt mkD rN÷tah fuU  ;¿JtJ∆ttl b¸ å¿gufU bkd÷tJth II∂e  mw‡=hfUt„z vtXOO rfUgt st;t ni, Rmb¸ Ctd ÷t¸ J yvlu gnt‚ vtX fUt fUtgof{b  fUhJtlt ntu ;tu rlˆl btuctR÷t lk. vh  mˆvfoU fUh¸ &
 rN÷tahJtrmgt¸ fUtu ntr=ofU  NwCfUtbltyt¸ mrn; 
Atu xu ÷tt÷t mu X Y„z fU0
 x[ t‡mJ÷zo Rˆvu ¢m 
 åub;÷tt, rN÷tah-4
-
  
Everyday Solution
ª  «  ¬  -®  ¯  °±  ²³   ±´  µ  ±®  ·¸  ¹º»  ·  ¹¼½ ¶  º¾¿À¹ÁÂÃÄÄÅÅÆÇ ÈÉÉ  ¹Ê   Ë Ì  À  ·¸  ÍÎÇÅÏÄÐÑ  Ë ÑÑÃÒÑѽӹÔÎÑÑÃÄÃÑ  ÕÖ ×  ØÙ  ÚÛÛ  Ü  
ntr=o  fU c∆ttRo J NCfUtblt 
  htbfw  Ubthb÷÷ttn J stbJ‡;e b÷÷ttn 
rNJtr÷tfU vtfoU, rN÷tah 
  
 bu
 ·
 ÿ„U‚åÃÊ„U‚Ê◊Êãÿ ⁄U„  U ªÊ– Áfl¬⁄U Ëà ¬Á⁄U ÁSÕÁÃÿÊ ¥◊ ¥÷Ë   Áfl¡ÿ ¬˝ Êåà ∑§⁄U‚∑ ¥  §ª, ‚ŒÁfløÊ⁄U Ê ¥∑  § ©U Œÿ ‚◊ÊŸÁ‚∑§ ⁄U Ê„U Ã   Á◊‹ ªË ⁄U Ê¡ŸËÁÃ∑§ ªÁÃÁflÁœÿÊ ¥◊ ¥’Œ‹Êfl, ªÈ åà Áø¢ ÃÊ•Ê ¥‚◊Ÿ   ŒÈ πË ⁄U „  U ªÊ–
 flη —
ßÁë¿Uà ÿÊ ¡ŸÊ •œÍ  ⁄U Ë ⁄U„  U ªÊ– ‡ÊÊ⁄U ËÁ⁄U∑§ ◊ÊŸÁ‚∑§ ∑§c≈U  „U Ê ªÊ– ¡Á≈U ‹ ‚◊SÿÊ•Ê ¥∑§Ê ‚◊ʜʟ „U Ê ªÊ– œŸ‚¢ øÿ ∑§Ë •Ê ⁄U  ¤ÊÈ ∑§Êfl ⁄U „  U ªÊ–
 Á◊ÕÈ Ÿ —
‚◊ÿ •ë¿U Ê ªÈ ¡⁄  U ªÊ– ¬˝ ªÁà ∑§Ê ∑˝  §◊ ¡Ê⁄U Ë ⁄U „  U ªÊ– ÁŒŸøøÊ¸   ◊ ¥’Œ‹Êfl •Êÿ ªÊ– Á◊òÊÊ ¥‚ßÊfl ⁄U „  U ªÊ– ‚„U ÿÊ ÁªÿÊ ¥‚Ã∑§⁄U Ê⁄U  „U Ê ªÊ– ¬ÊÁ⁄U flÊÁ⁄U ∑§ ¡ËflŸ ‚È π◊ÿ ⁄U „  U ªÊ– ¡Ÿ ∑§ÀÿÊáÊ ∑§Ë ÷ÊflŸÊ   ⁄U „U ªË–
 ∑§∑¸  § —
 
 ∑§Êÿ¸ ˇÊ òÊ ◊ ¥’Œ‹Êfl •Êÿ ªÊ, œŸÊª◊ ∑§Ê ◊ʪ¸ ¬˝ ‡ÊSà „U Ê ªÊ– •ʇÊÊ  •œÍ⁄U Ë ⁄U „  U ªË– ‡Ê · ‚åÃÊ„U◊ ¥Á∑§‚Ë ÿÊ ¡ŸÊ ∑§Ê ‡ÊÈ L§•ÊÖ √ÿÁÄêà  ¬⁄  U ‡ÊÊŸË ◊ ¥∑§◊Ë •Êÿ ªË– ‚◊SÿÊ•Ê ¥∑§Ê ÁŸ⁄U Ê∑§⁄U áÊ „U Ê ªÊ–
 Á‚¢ „U
 
œŸÊª◊ ∑§Ê ◊ʪ¸ ¬˝ ‡ÊSà „U Ê ªÊ– •œÍ  ⁄  U∑§ÊÿÊ Z ∑  § Á‹∞ ÁfløÊ⁄UÁfl◊‡Ê¸   „U Ê ªÊ– œÊÁ◊¸  ∑§ •ÊÿÊ ¡Ÿ „U Ê ªÊ– ‡Ê · ‚◊ÿ ÷ÊÇÿ ∑  § Áfl¬⁄U Ëà ⁄U „  U ªÊ– ‡ÊòÊÈ  „U ÊÁŸ ¬„È  U øÊŸ∑§Ë ∑§Ê Á‡Ê‡Ê ∑§⁄ ¥  U ª– ª‹Ã »§„U ◊Ë ∑  § Á‡Ê∑§Ê⁄U
 ∑§ãÿÊ —
∑§Êÿ¸ ˇÊ◊ÃÊ ◊ ¥∑§◊Ë •Êÿ ªË– S¬c≈UflÊÁŒÃÊ •ʬ∑  § Á‹∞   ÉÊÊÃ∑§ „U Ê ªË– •ÊÁÕ¸∑§ ¬ˇÊ ’ „UÃ⁄U „U Ê ªÊ– ‡ÊÊ⁄UËÁ⁄U ∑§ ◊ÊŸÁ‚∑§  ∑§c≈U„U Ê ªÊ– ÿ¢ ÊòÊÊ ‚¢ ÃÊ ·¡Ÿ∑§ ⁄U „  U ªË–
 ÃÈ ‹Ê —
ª˝ „UÁSÕÁà •ŸÈ ∑Í   §‹ ⁄U „  U ªÊ– ‚»§‹ÃÊ ∑§Ê ◊ʪ¸ ’ŸªÊ– •Áœ∑§  √ÿÿ ∑§⁄U Ÿ∑§Ë ÁSÕÁà ©U à¬ãŸ „U Ê ªË– SflÊSâÿ ◊ ¥Áª⁄U Êfl≈U•Êÿ ªË–
 flΠ Á‡ø∑§ —
•œÍ  ⁄  U∑§Êÿ¸ ¬Í  áʸ „U Ê ¥ ª– ∑§Á∆UŸÊ߸  ÿÊ ¥∑  § ÁŸ⁄U Ê∑§⁄U áÊ ∑§Ê ◊ʪ¸   ’Ÿ ªÊ– •ʬ‹Ë ‚‹Ê„U‚∑§Ê◊ÿÊ’Ë Á◊‹ ªË– ßÁë¿U Ã ∑§ÊÿÊ Z ◊ ¥  ¬˝ ªÁà „U Ê ªË–
œŸ —
¬È L§·ÊÕ¸ ‚∑§Êÿ¸ Á‚h „U Ê ªÊ– ¬Á⁄UÁSÕÁÃÿÊ ¥◊ ¥∑˝  §Á◊∑§ ‚ÈœÊ⁄U  „U Ê ªÊ– ßë¿UÊ ∑  § •ŸÈ ‚Ê⁄UÉÊ≈U ŸÊÿ¥ÉÊ≈  U ªË– œŸÊ¬Ê¡¸  Ÿ ∑§Ë •Ê ⁄U◊Ÿ   ‹ª ªÊ– ‡Ê · ‚◊ÿ „U ÊÁŸ∑§Ê⁄U ∑§ ⁄U „  U ªÊ– ‚Ê„U Á‚∑§ ∑§ÊÿÊ Z ◊ ¥ÁŸ⁄U Ê‡ÊÊ   ∑§Ë ÁSÕÁà ⁄U „  U ªË–
 ◊∑§⁄U
 
•ÊÁÕ¸  ∑§ ÁSÕÁà ∆U Ë∑§ Ÿ„U Ë ⁄U „  U ªË– ‚„U ÿÊ ÁªÿÊ ¥‚Ã∑§⁄U Ê⁄U∑§Ë   ‚¢÷ÊflŸÊ ⁄U „  U ªË– ÉÊ⁄  U ‹Í ‚È π ◊ ¥ÁŒÄ∑§Ã•Êÿ ªË– ‡Ê · ‚◊ÿ ∆U Ë∑§ ⁄U „  U ªÊ–
 ∑È ¢ §÷ —
¬˝ ªÁà ∑§Ê ∑˝  §◊ ¡Ê⁄U Ë ⁄U „  U ªÊ– Á∑§ÿÊ ªÿÊ ∑§Êÿ¸ ‹Ê÷¬˝ Œ ⁄U „  U ªÊ–  ∑§Êÿ¸ √ÿfl‚Êÿ ◊ ¥ÁflSÃÊ⁄U„U Ê ªÊ– •Ê∑§ÁS◊∑§ ‹Ê÷ „U Ê ªÊ– ‡ÊÈ÷   ‚◊ÊøÊ⁄U¬˝ ÊÁåà
 ◊ËŸ —
ª˝ „U ÿÊ ª fl „U Ã⁄U„U Ê Ÿ‚SflÊSâÿ ◊ ¥‚ÈœÊ⁄U„U Ê ªÊ– ’È Áh øÊÃÈ ÿ¸   ‚∑§Êÿ¸ Á‚Áh „U Ê ªË– ŸÿÁ‚⁄  U‚Á¡ê◊ ŒÊ⁄U Ë ∑§Ê‚¢÷Ê‹ ¥ ª– ŒÈ ¡¸  ŸÊ ¥  ‚◊ÊŸÁ‚∑§ ∑§c≈ 
 J∆tw atrnY 
 vw  r÷tm b¸ fUtgo  h; 18 JMeog mw‡=h  hrJ=tm gwJfU fuU r÷tY gtu…g hrJ=tm  gw  J;e atrnY> g:t NeD{ mˆvfoU fUhu-
 VUtul lk.-
 
 mkvfoU mq∫t& flgtur;M, Ju =, ;k ∫t, bk∫t fUu“tt;t  NtÙ∫te Dlágtb vt„zug-
 åuhKt Cth;e fuU NwCra‡;fUt¸ mu YfU yt‡;rhfU yve÷t 
g:tgtu …g yrCJt=l,
ytv mCe fUtu rJr=; ni rfU rJd; 11 VUhJhe 2008 fUtu åuhKt Cth;e yıomtπttrnfU ytih (Ju c ytVUmux bNel) bwäKt÷tg fUt W=TDtxl nwyt> WmfuU v¥tt; nb ÷tdt;th åg¿l fUh hnu nÓ rfU åuhKt Cth;e mbg mu åfUtrN; ntu fUh ytv ;fU vnw  ‚au ytih ytvfUe blatne  vXleg mtbd{e Ce Wmb¸ Àt{tπt ntu > Rmb¸ ct∆tt yt hne ni mkmt∆tl fuU yCtJ fu U a÷t;u J årNrG; ylwCJe mngturdgt¸ fUe fUbe fuU a÷t;u  RmfUe vqr;o fu U r÷tY ytv mCe fUt mrf{g mngtu d yvrhntgo ni>  ytv mCe fUe NwCfUtblt J mngtu d fu U c÷tcw ;u yts åu hKt Cth;e lu YfU ÷tˆct mVUh ;g fUh;u nwY yvle YfU vnatl cltge  ni, yvlt bw äKt÷tg åthˆC rfUgt ni> ytvne mu nbtht NrˇU ytih mˆc÷t ni> =i rlfU ntu  ulu fUe ;hVU yd{mh åuhKt Cth;e YfU ÷tˆce A÷ttk  ÷tdtlu fUe åÙ;w r; b¸ ni, Rmu ytJágfU;t ni ymeb Qsto fUe stu ytv =u mfU;u nÓ > rJd; JMo vr∫tfUt fUtu yıo mtπttrnfU fUhlu fu U r÷tY nblu  mngtu d fUe yve÷t fUe :e ;c ylufU nt:t¸ lu ytdu c\ZfUh nb¸ mntht r=gt> ylufU mflslt¸ lu rsmåfUth yd{mh ntu fUh nb¸ mngtud rfUgt  Jn ab¿fUth mu fUb lnÈ :t> CrˇU, NrˇU yti h “ttl fu U mk db cshkd c÷te fUe ylw fUˆvt mu åuhKt Cth;e ÷tÃg fUe ;hVU yd{mh ni>  nb yvlu mCe vtXfUt¸ , år;rlr∆tgt¸ J rJ“ttvl=t;tyt¸ mu ylw htu ∆t fUh;u nÓ rfU mtb⁄go fu U ylwmth yvle-yvle mngtud htrN  g:tNeD{ åu hKt Cth;e ;fU vnw‚ atlu fUe f]Uvt fUh¸> åuhKt Cth;e fuU åmth b¸ mngtude ntuu lu Jt÷tu vtXfUt¸ fUtu rJNu M h•v mu mˆbtrl; fUhlu fUe  gtuslt ni> lY-lY vtXfU cltfUh, rJ“ttvl r=÷ttfUh åuhKt Cth;e fUt mngtud fUhlu Jt÷tt¸ fuU år; nb ntr=o fU ytCthe J }UKe nÓ , RoáJh ytv mCe fUe bltu fUtblt vq Ko fUh¸ >rlJ=fU - 
 åfUtNfU, åu hKt Cth;e 
 rJ“trπt  Nv: v∫t 
 bik vk fUs fwUbth vw∫t htsfw  Ubth rmkn, rlJtme d{t0 +vtu0 lt:thvw  h, rs÷tt-lt÷t‡=t, rcnth-
Ý  Þßààá  
Y;Ro ≈tht Dtu MKt fUh;t  nq  ‚ rfU bu ht vw  ∫t rsmfUt JtÙ;rJfU ltb vhbse; rmk n ni, f UA fUtdst;t¸   b¸ ymtJ∆ttle JN vhbse; rmkn fuU Ù:tl vh vhbse; rmkn htKt  r÷tFt dgt ni> =tult¸ ltb YfU ne ‘grˇU fu U nÓ , stu bu ht vw∫t ni> gn   Nv: v∫t bu huvw∫t fu U ltb mk Ntu∆tl J bu humrJo  m cw  fU b¸ Y„x[e nu;w   åfUtrN; rfUgt st hnt ni> buhu stlfUthe ytih rJáJtm fu U ylwmth  WˇU mq  alt vq  Ko  ;gt m¿g yti h mxefU ni>  vk fUs fw  Ubth vw  ∫t htsfwUbth rmkn,  d{t.vtu.-lt:thvw  h, rs÷tt-lt÷t‡=t, rcnth-
Ý  Þßààá  
Cq  F 
ylwht∆tt =q  c 
  uCqFtu fuU nt: mu rAl;u nwgu snh fUtu Ce nblu=uFt ni dhece fUe bth muhtu;u nwguNnh fUtunblu =u Ft ni>  Nnhtukb¸ clu ciXu ni btr÷tfU stub==dth ni rCFtrhgt¸ fuU nt: mu ÷tu;unw  gu rháJ; fUtuCe nblu =uFt ni>  sl;t b¸ ytfu U =uJ;t fUt ¡v clt;uni  Wm =uJ;t fu U ym÷te fUnh fUtuCe nblu =u Ft ni>  s÷t hnt Nnh å=qMK fUe ytd mu Wm ytd b¸ s÷t;unw  gu Nnh fUtu nblu=uFt ni>  ni m«g;t å;efU sntkltrhgt¸ fuU ltb vh  Wm m«g;t fu U btl fUtunh;unwgu =uFt ni>  =nu s fUtu ÷tt÷ta b¸ cu xe hts b¸ rb÷t st;e ni>  Wm ctv fu U r=÷t vh,rdhufUnh fUtunblu =uFt ni>  sl;t fUtu rC\zt;u ni,rn‡=w  ¿J fu U ltb vh   Fw  = ÷tu ;u ni ytl‡= ciXu Dh vh nblu =uFt ni>
CgkfUh dbeo mu cunt÷t btu Aq rmkn yvlu vux fUtu ne mn÷ttfUh  dbeo mu htn; bnmqm fUh hnt ni>
 fUtAt\   z rs÷tt...
 fUtXeDtu\   zt rJ∆ttgfU y;tWhonbtl  btShCw  Ro  gt luVUtu l rfUgt yti h W‡n¸   mt: hnlufu U r÷tY ctu÷tt> rJhtu∆t   fUhlu vh stl mubthlufUe ∆tbfUe  =e> 31 bRo fUtur=l b¸ rJ∆ttgfU  btShCwRogt lu YgwzeYVU  rs÷ttmrbr; fUt vwldXol fUh ylwv ati∆the fUtu =÷t mu crnÌf] U;  fUhlu fUe DtuMKt fUe yti h Fw=  mCtvr; cl dgu> c{s÷tt÷t  hrJ=tm fUt fUnlt :t rfU rJ∆ttgfU  lurs÷tt∆gG ylwv ati∆the vh stuCe ythtuv ÷tdtgunÓ , cu cw  rlgt= nÓ >  rJ∆ttgfU rn‡=w yt¸ fUtuyÂAe rldtn   mulnÈ =u F;u> yd{=q  ; ÙJgk mu Je   mk Ù:t fu U mbmw÷t hnbtl ati∆the  lu fUnt rfU rJd; 30 bRo fUtu YlseytufUe ytuh mu500 ÷ttudt¸  fUtu YgwzeYVU b¸ flJtRl fUhJtgt  dgt, sturJ∆ttgfU y;tWho  nbtl fUtuyÂAt lnÈ ÷tdt ¢gt¸  rfU Jturn‡=w yt¸   mu RoÌgt fUh;u nÓ > Rmr÷tY nb÷ttu d ytdtbe 10 sq  l fUtuytbmCt fUh  fUtAt\z mrbr; fUt awltJ fUh¸du>
Cw  Jl bkr=h F;h 
  u...
 btnuáJhe mCt...
 stfUh vw  r÷tm luctRc÷t, S„zt ytr=  sÁ; fUh r÷tgt> vqhu skd÷t b¸ yrCgtl a÷ttlu vh Wd{Jtr=gt¸ fUt  fUtu Ro ra‡n lnÈ rb÷tt ¢gt¸  rfU Ju÷ttu d   st aw  fu U :u> v sthe htsfw  Ubth luvq  st  yaolt fuU v¥tt; åmt= rJ;hK  rfUgt> brKCwMK ati∆the luc;tgt  rfU Jtvme fuU mbg 2 rfUbe W;hlu fu U ct= htÙ;ub¸ NkfUh =u fUtu YfU   bth gw  JfU lu∆tbfUe r=gt rfU sw  ÷ttRo   b¸ Wd{ Jt=e ytYk duyti h bk r=h b¸ rVUh   muyt;kfU batYk du> ÷ttudt¸ fUt fUnlt   ni rfU YbYlmeY ltbfU bth  Wd{ Jt=e mk dXl ≈tht gn fUthJtRo  fUe st hne ni>
 rfUmtl lu chtfU...
 b¸ c;tgt> Rm yJmh vh Atu xu cîtu NkfUh, vtJo;e fuU h•v b¸  WvrÙ:; nwY, rsmb¸ yrJltN  bu n;t luNk fUhse clfUh nt:t¸ b¸   zb¡, r∫tNq  ÷t ∆tthK rfUgt :t> vqhu fUtgof{b fUt mkhGK fUh hnu :u bthJt\   ze gw  Jt bk a fu U mraJ fUb÷t   Nth=t ;:t mwNe÷t ;tvr\zgt fuU y÷ttJt fRo fUtgofU;to Rm fUtgo  f{b   b¸ mngtu d fUh;u =uFu dgu> bnuN lJbe fu U  Wv÷tÃg b¸ 31 bRo fUtu si l CJl  b¸ hˇU=tl fUtgof{b ytgturs;  rfUgt dgt>
 fUhebdk s rs÷tt∆teN...
 mngtu de c;tgt mt: ne rv;t ztp 0 fUh•Ktbg mul÷tÙfUh fUtu Ce  mngtu de btlt> yÂAt rhs÷x ytlu b¸ WmlurJët÷tgt¸ fuU rNGfU ;:t   åtRJu x xTgwxht¸ fUt Ce bn¿JvqKo  gtud=tl c;tgt>
 b∆g=u Neg Jiág...
 fUtb Ce JˇU vh ntulu÷tdt ni> rs÷tt∆teN fuU Rm fU\   zu fU=bt¸ mu rlr¥t; ne ytb yt=be FwN ni> rs÷tt∆teN lu=q  mhu fU=b  fuU ;ti h vh Nnh fu U VwUxvt:t¸ vh  cmu yJi∆t =wfUtlt¸ , Swr…dgt¸ fUtu nxJtlu fUt fUtb Nw¡ rfUgt ni>yc;fU rsm Vw  Uxvt: vh a÷tlt  ÷ttudt¸ fu U r÷tY ltbwbrfUl :t yc  JnÈ ytmtl ntu dgt ni> Nnh fuU  nh Ù;h fuU ÷ttu d W‡n¸ Rm fUtgo fuU  r÷tY mt∆tw  Jt= =uhnunÓ > ÷tu rfUl fw  UA   rlntg; ne dhec ÷ttu d stuVw  Uxvt:t¸   vh ne ∆tk∆tt fUh yvle htu se htu xe   vt÷t;u:u, WlfuU r÷tY rs÷tt∆teN  fUt fU=b rfUme fUnh mu fUb lnÈ  ni> Wl ÷ttu dt¸ fuU r÷tY rs÷tt∆teN  fUtu mbg hn;ufU=b WXtlt ntu dt> rs÷tt∆teN yk dtbw :q fUt gne hJi gt   chfUhth hnt ;tu Nnh rlr¥t; ;tih  vh mw‡=h YJkÙJÂA ntu dt> Rm  fU\ze b¸ ydh rs÷tt∆teN Nnh fuU  ceat¸ cea rÙ:; lrxFt÷t b¸ Nnh  fUt fUa\   zt mtVU fUhJtlufUt fUtb  fUh¸ ;tu gn mcmu bn¿Jvq  Ko fU=b   btlt stYdt> mt: ne mhfUthe yÙv;t÷t R÷ttfUt Ce Dtuh å=w  MK  mubw  ˇU ntu dt> ÷tu rfUl mcmu ynb   mJt÷t gn nirfU yk dtbw :q fUc ;fU   gn hJigt chfUhth hF mf¸Udu?
 chtfUJt;to fUt...
 hmtgl rJ“ttl b¸ ÷tuxh bt¢mo åtπt  nwY nÓ> J‡=lt fu U AtuxuCtRo Jh•K  fUtlw lubi rx[ fU vheGt fu U mCe rJMgt¸   b¸ ÷tuxh bt¢mo åtπt fUh;unw  Y fwU÷t 89.4% ykfU åtπt rfUgu nÓ> J‡=lt  J Jh•K fuU bt;t-rv;t Wrbo  ÷tt fUtlw  J ctcw  ÷t lthtgK fUtlw lucÂat¸ fUe  mVU÷t;t vh FwNe strnh fUe> Jiág  mCt b¸ At∫tt¸ yrso; mVU÷t;t vh  mk ;tu M åfUx rfUgt>
 fUtcw  ÷teJt÷tuytbl...
 ltb vh mbrvo  ; rfUgt stYdt> rn‡=e  fUrJ mˆbu÷tl J cnwCtMe fUrJ  mˆbu ÷tl fuU y÷ttJt fUtgo  f{ b fUt   bwœg ytfUMoK Ntgk fUt÷t hk dthkd  mtk Ùf]Ur;fU fUtgof{g hnu dt> v∫tfUth  Jt;to b¸ vk. Wvu ‡={=u J rb∂, ÙJKto  ÷te   ati∆the J r=÷tev fw  Ubth WvrÙ:; :u>
Ctsvt lu dti ;b...
 ck= fUhfuU yvluNglfUG b¸ vk Fu  fu U nw  fU b¸ hÙme zt÷tfUh VUt‚  me ÷tdt   r÷tgt> vn÷tu;tuVUtr;bt mbS lnÈ  vtRo rfU WmfUt vr; Ce;h ¢gt fUh  hnt ni, ÷tu rfUl cnw  ; =u h ct= =hJtsu  fUe VUtkfU mu=uFt ;tu ytbl vk Fu mu Sw÷t;t nw yt lsh ytgt> bfUtl  btr÷tfU NfU; nwmil luDxlt fUe  Fch vw  r÷tm fUtu =u=e> vwr÷tm lu ÷ttN fUtu vtuÙxbtxob fuU r÷tY  rN÷tah bu rzfU÷t fUt÷tus b¸ mtÓ  v   r=gt ni> mq  ∫tt¸ muv;t a÷tt ni rfU  ytbl cnw  ; ÷ttudt¸ fUtu mw= vh  h•vgt r=gt :t, yr∆tfUtk N ÷ttu d  Jtvm lnÈ fUh hnu :u> fUnÈ-fUnÈ  h•vgt bt‚dlu vh WmfuU mt:  =w  ‘go  Jnth Ce rfUgt dgt> yvluV‚  Umu  nw  Y h•vgu fu U fUthK ytbl fUtVUe  vhu Ntl :t, Rme fUthK WmluVUtk me   ÷tdt r÷tgt> åt:rbfU ;tih vh ytbl fuU b]¿gw fUtu vwr÷tm yt¿bn¿gt btl hne ni, ÷turfUl  RmfuU veAu¢gt hts ni, Rmu yCe  v;t ÷tdtgt st hnt ni>
∆tbo c=÷tfUh åu b...
 a÷t hnufUtbt¸ fUt vheGK fUh mne  ‘gJÙ:t ÷tulufu U r÷tY Ctsvt fUe ytuh mu bt‚d rfUgt dgt ni> år;rlr∆t bkz÷t fUe ytuh mu rN÷tah-fwUˆCehd{tb htuz fuU y‡;do  ; hkdvw  h R÷ttfuU b¸ sbu nwY   vtle fUt rlÌfUtml ;:t xq  xe m\   zfUt¸  fUe bhˆb; fUe bt‚  d fUe dge ni> år;rlr∆tbk z÷t b¸ mraJ Jtmw  =uJ  Nbto, m=Ùg fUlt= vwhfUtRoÙ:,ágtbtv= htg, ágtb÷t =uJ, dtuvt÷t htg, yrCMufU dtuÙJtbe  ;:t f]UÌK htg åbwF ;tih vh  WvrÙ:; :u> fUtgofU;to c;tgt> =tult¸ fUe stl  vnatl btuctR÷t fuU bt∆gb mu nw yt :t> 25 bRo fUtu sc yr;fw  Uh   hnbtl Rk rzfUt dt\   ze b¸ rfUNtu he fUtu ydJt fUh y÷tu¢su ‡zh dt‚J mu rlfU÷t hnt :t, ;Ce Ù:tleg ÷ttu dt¸  fUtum‡=u n nw yt yti h WmfUe sbfUh   rvxtRo nwRo> rvxtRo fuU stuh mu A´ltb∆tthe luyvlt ym÷te ltb 
 vwr≥ zughe lu...
yrfUmw  h c;tgt> vw  r÷tm fUtuFch   rb÷t;u ne dt\   ze mrn; ytrfUmw  h  fUtu rdh‹;th fUh r÷tgt dgt> c;tgt rfU d{tbeK Gu ∫tt¸ mustu=q ∆t   Jt÷tu Nnh b¸ =q∆t =u;u nÓ Jn  ÙJtÙ⁄g fu U r÷tY XefU lnÈ ni¢gt¸  rfU   =q∆t rlfUt÷tlu fuU r÷tY dtk Jt¸ b¸ yt¢mexu mel fUt Rk su ¢Nl r=gt   st;t ni> rsmfuU vrhKtb ÙJh•v  =q∆t b¸ hˇUfUtuM ;:t cestKw hn  st;t ni> btr÷tlerc÷t R÷ttfu U b¸  vwr≥ ltbfU =q∆t ;igth rfUgt st  hnt ni> Rm gtuslt b¸ ÷tdCd 4 fUhtu\z h•vgu fUe ÷ttd; ÷tde ni> Rk zÙx[ eg÷t R÷ttfu U b¸ r÷ts =u lu Jt÷te   mhfUthe mkÙ:t ymb RkzrÙx[g÷t  zuJ÷tvbu‡x fUtvtu ohuNl fuU rJh•ı Ce ythtu v ÷tdtgt dgt ni> fUnt  dgt ni rfU vtle, rcs÷te ;:t  rJrC™t mwrJ∆ttyt¸ b¸ fUtu ;tne a÷t  hne ni> r÷ts vh =u;u mbg mk Ù:t  lnÈ ntu hnt ni> Rmfu U y÷ttJt  YytRozeme fUtgto  ÷tg dw  Jtntxe b¸  ne v\zt ni> rNfUtg; v∫t =u luvh Ce fUtuRo sJtc lnÈ rb÷tt> v∫tfUtht¸ fUtumˆctur∆t; fUh;unw  Y   vwr≥ zughe fuU ‘gJÙ:tvfUt¸ lu c;tgt rfU =q∆t fUt vifUx vqhu Ji“ttrlfU ;hefu U mu ;igth rfUgt  stYdt ;trfU RmfUe dwKJ˙tt  fUtgb hn mfuU> gn =q ∆t mCe Wb{ fuU ÷ttudt¸ fu U r÷tY ÷ttC=tgfU ni> v∫tfUth Jt;to b¸ vwr≥ zughe fuU  bi lu rsk d vtxolh å=ev ltd ati∆the,  rlbo÷t bw  Fseo , Yl mhfUth YJk R÷ttntct= cÓfU fuU bwœg åck∆tfU ytNeM ati∆the WvrÙ:; :u> vwr≥  zughe mu mˆvfoU nu;w-
âãäåæäçèâçéââêãêåçëèæ  
 lkch vh ztg÷t fUh¸> lucnw  ; mu Jt=u rfUgu:u  rfU‡;w yCe Wm vh yb÷t 3. ∂eåfUtN stgmJt÷t-fUtug÷tt, mtkrœgfUe yti h fUtgof{ b fUtgto‡Jgl 4. m÷tbtl Fw  Neo  = -fUthvtuhux btb÷tu, y÷vmk œgfU btb÷tu 5. r=luN vxu÷t su -fw  Uxeh, ÷tDw yti h bSti÷tuWëb  6. f] UÌKt ;eh: - brn÷tt YJkct÷t rJfUtm 7. sghtb hbu N -vgto  JhK yti h Jl bk∫tt÷tg 
 htflg bk ∫te 
1. ∂efUtk ; sult - hmtgl ytih WJo  hfU 2. Ro ynb= -hu ÷t 3. bw÷÷ttv÷÷te htbak äl -d] n bk∫tt÷tg 4. Je. lthtgKÙJtbe -gtuslt ;:t mk m=eg fUtgobk ∫te 5. flgtu r;htr=¿g rmkr∆tgt-Jtr„tflg yti h Wëtud 6.ze. vwh‡=uáJhe-btlJ mkmt∆tl rJfUtm 7. fu U Ya bwlegtÀvt-hu÷t 8. ysg btfUl-d] n bk ∫tt÷tg 9. vlctfUt ÷tÃbe-JÙ∫t 10. lbtu lthtgK beKt-rJ˙t 11. Yb Yb v÷÷tb htsq- år;hGt 12. mtid;t hu-Nnhe rJfUtm 13. Ym Ym v÷ttlebrK¢fUb-rJ˙t 14. s;el åmt=-vux[tu r÷tgb ytih åtf]Ur;fU dim 15.Y mtRo å;tv-RÙvt; 16. ∂eb;e åerl; fUtih-rJ=uN 17. dw  ¡=tm fUtb;- mkath YJk mq  alt åti ëturdfUe  18. nheN htJ;-∂b yti h htu sdth 19. fu UJe :tpbm-f]UrM, WvCtu ¢;t btb÷tu, Ftë YJkmtJo  srlfU rJ;hK  20. Cth; rmk n mtu ÷tkfUe-rJëw  ;  21. bnt=uJ Ym F„zu ÷tt-m\zfU vrhJnl yti h htsbtdo 22.r=lu N r∫tJu=e-ÙJtÙ⁄g ytih vrhJth fU÷gtK 23. rNrNh yr∆tfUthe-d{tbeK rJfUtm 24. mw÷;tl ynb=-vgoxl 25. bw  fwU÷t htpg-lti Jnl 27.btu nl stxw yt-mqalt ytih åmthK 27.ze. luvtu r÷tgl-mtbtrsfU ‡gtg ytih yr∆tfUtrh;t 28.Ym. sd:hGfUl- mqalt yti h åmthK 29. Ym dtk∆temu ÷tJul- ÙJtÙ⁄g ytivrhJth fU÷gtK  30. ;wMthCtRo ati∆the- slst;eg btb÷tu31. mral vtg÷tx- mkath YJk mq  alt åti ëturdfUe 32. y¡K gt=J- gwJt btb÷tuyti h Fu÷t 33. å;efU åfUtNctvw vtrx÷t- Cthe Wëtud mtJo  srlfU Wëb 34. ythveYl rmk n- m\   zfU vrhJnl yti h htsbtdo  35. NrN :¡h-rJ=u N 36. rJ‡mu ‡x vt÷tt- s÷t mk mt∆tl 37.å=ev si l- d{ tbeK rJfUtm 38. ydt:t mkdbt-d{ tbeK rJfUtm 
 fU‡ni gt 
-fwU÷t=ev …Jt÷tt 
 fU‡nigt ;w  b ne buhuCdJtl ntu-  ;wb ne bu hu =t;t ntu ;wb ne bu hu fU˙tto ntu ;wb ne bu hu bt;t-rv;t ntu> ;wb ne bu hu seJl fuU nh mw  F ntu>
 å∆ttlbk∫te blbtunl rmkn fuU yk;do; bkr∫tgt¸ ytih rJCtdt¸ fUe mqae 
 ;w  b ne bu hu∆tl mˆvr˙t ntu-  ;w  b ne bu hu r÷tFtRo -v\ztRo ntu,  bl Fw  m ntudt ydh ;w  b ntudu FqN- ;wb ne buhumc fwUA fu U =t;t ntu> Rmr÷tY ;wb vh bu ht bl Ct;t ni, ni fU]ÌK bw  S vh f] Uvt fUhtu- buht seJl mw  F mb]rı muCht¸ >>
 fuUrclux bkr∫tgt¸ fUt 
1. åKJ bwFseo 
-rJ˙t 
2. Nh= vJth 
- f]UrM, Ftë YJk ltdrhfU ytvq  r;o , WvCtu¢;t btb÷tuyti h mtJosrlfU rJ;hK 
3. Y fu U Yk xle 
-år;hGt 
 4. ve. ra=k chb 
- d]n 5. bb;t clseo- hu ÷t 6. YmYb f] UÌKt- rJ=uN 7.JehCä rmkn- RÙvt; 8. rJ÷ttmhtJ =u Nbw  F-Cthe Wëtud ytih mtJosrlfU Wëb 9. dw  ÷ttb lce ytst=-ÙJtÙ⁄g ytih vrhJth fU÷gtK 10. mwNe÷t fwUbth rNk=u- rJëw  ; 11. Yb.JehÀvt btuRo  ÷te-rJr∆t ytih ‡gtg 12. zt. VUt¡fU yÁ=w÷÷tt- lJel yti h lJefUhKeg Qsto 13. Ym. sgvt÷t hu»e-Nnhe rJfUtm 14. fUb÷tlt:-m\zfU vrhJnl yti h htsbtdo 15. Jg÷tth hrJ-åJtme Cth;eg btb÷tu16. ..............................17. =gtrlr∆t bthl-JÙ∫t 18. Y htst mkath YJk mqalt åtiëtu rdfUe 19. bwh÷te =uJ\zt- vu x[ tu r÷tgb yti h åtf]Ur;fU di m  20. yk rcfUt mtule- mq  alt yti h åmthK  21. br÷÷tfUtsw  ol F\zdu -∂b yti h htu sdth  22. fUrv÷t rmÁc÷t-btlJ mkmt∆tl rJfUtm 23. ce fu U ni„zef- Ftl yti h vqJtuo  ˙th Gu ∫t UfUt rJfUtm  24> ytlk= Nbto - JtrKflg ytih Wëtu d 25. .......... stuNe-d{ tbeK rJfUtm ytih vkatg;e hts 26. fw  Ubthe Ni÷tst -ytJtm, Nnhe dhece WvNbl vgoxl 27. mw  ctu∆t fUtk ; mntg-Ftë åmk ÙfUhK Wëtu d  28. zt. Yb Ym rd÷t- gw  Jt btb÷tu ytih Fu ÷t 29.sefu U Jtml-lti Jnl 30. vJl fwUbth ckm÷t- mk m=eg fUtgo 31. bw  fw  U÷t JtmrlfU- mtbtrsfU ‡gtg ytih yr∆tfUtrh;t 32. fUtr‡;÷tt÷t Cqrhgt- slst;eg btb÷tu33. Yb fu U ysntrdrh-hmtgl ytih WJohfU 
 htflg bkr∫tgt¸ (ÙJ;k∫t åCth) fUt 
1. åVwU÷÷t vxu ÷t-ltdrhfU W»gl bk ∫tt÷tg 2. v]⁄Jehts a‘ntK-rJ“ttl yti h åti ëtu rdfUe, v]⁄Je rJ“ttl, å∆ttlbk ∫te   fUtgto÷tg, fUtrbofU, ÷ttu fU rNfUtg; ytih v¸  Nl, mk m=eg fUtgobk ∫te 
 dtu J∆to  l ztdt-
áìßíîßàá  ÝÝ  
, m hu ‡={yk ‚  ar÷tgt-
áìßíÞ  ï  ßÞ  ï  Þ  
of 00

Leave a Comment

You must be to leave a comment.
Submit
Characters: ...
You must be to leave a comment.
Submit
Characters: ...