Welcome to Scribd. Sign in or start your free trial to enjoy unlimited e-books, audiobooks & documents.Find out more
Download
Standard view
Full view
of .
Look up keyword
Like this
7Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
4 Yelken Prensipleri

4 Yelken Prensipleri

Ratings:
(0)
|Views: 468|Likes:
Published by Fuat TİMUR
BOĞAZİÇİ ÜNİVERSİTESİ YELKEN TAKIMI
-1 Yıldız Yelkenci-
Temel Yelkencilik Kursu
Teorik Eğitim Kitapçığı
Boğaziçi Üniversitesi
2004
Hazırlayanlar:
Levent BAŞ
Okan AKDAĞ
Onuralp ARMAĞAN
Rıza DERVİŞOĞLU
Mine MEMEŞA
Esen DURMAZ
Sinan YÖRDEM
BOĞAZİÇİ ÜNİVERSİTESİ YELKEN TAKIMI
-1 Yıldız Yelkenci-
Temel Yelkencilik Kursu
Teorik Eğitim Kitapçığı
Boğaziçi Üniversitesi
2004
Hazırlayanlar:
Levent BAŞ
Okan AKDAĞ
Onuralp ARMAĞAN
Rıza DERVİŞOĞLU
Mine MEMEŞA
Esen DURMAZ
Sinan YÖRDEM

More info:

Published by: Fuat TİMUR on Jun 18, 2009
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

11/26/2010

pdf

text

original

 
Bo
ğ
aziçi Üniversitesi Yelken Tak
ı
m
ı
 
 YELKENL
İ
TEKNE F
İ
Z
İ
K PRENS
İ
PLER
İ
 
1. TEMEL F
İ
Z
İ
K KURALLARI
1.1. Kat
ı
cisimleri stati
ğ
iKuvvet Kural
ı
:
Bir cisme etki eden kuvvet veya enerji, ocismi hareket ettirebilir; hareket eden bir cismi durdurabilir;cismin hareket yönünü de
ğ
i
ş
tirebilir.Bir kuvvet, bir vektör ile ifade edilir. Vektörün yönü,kuvvetin uygulan
ı
ş
yönüdür; vektörün merkezi, kuvvetinuyguland
ı
ğ
ı
noktad
ı
r; vektörün uzunlu
ğ
u, kuvvetinbüyüklü
ğ
ü ile do
ğ
ru orant
ı
l
ı
d
ı
r. (
Ş
ekil 1)
 
Ş
ekil 1: Dengede kalan kuvvetler 
Kuvvetler Bile
ş
kesi:
Bir cisme etki eden farkl
ı
kuvvetler,cismin üzerinde farkl
ı
yönlerde hareket do
ğ
urabilir. Cismeetki eden toplam kuvveti bulmak için, kuvvetlerin bile
ş
kesial
ı
n
ı
r.Ayn
ı
yöndeki kuvvetler, toplam kuvveti büyütür; z
ı
t yöndekikuvvetler birbirini küçültür.Bile
ş
ke kuvvetin bulunmas
ı
için en s
ı
k kullan
ı
lan yöntemparalelkenar metodudur.
Ş
ekil üzerindeki cisme etki edeniki farkl
ı
kuvvetin bile
ş
kesi, paralelkenar 
ı
n kö
ş
egenidir.-E
ğ
er cisme etki eden toplam kuvvet s
ı
ı
ra e
ş
it ise,dura
ğ
an bir cisim hareketsiz kalacak, hareket eden bir cisim ise h
ı
zlanmayacakt
ı
r. (
Ş
ekil 2)
Ş
ekil 2: Dengede bile
ş
ke vektörler 
 
Kuvvetlerin Momenti:
Belirtilen bir eksene dik bir kuvvetin, o eksende yaratt
ı
ğ
ı
etkiye kuvvetinmomenti denir.
Ş
ekilde O eksenine göre F kuvvetinin momenti, F kuvvetinin o eksene dik geldi
ğ
i durumdaki
ş
ey uzakl
ı
k ile F kuvvetinin büyüklü
ğ
ünün çarp
ı
m
ı
na e
ş
ittir. Bu durumda F kuvvetinin, Onoktas
ı
na göre momenti;M= F x OH olur.F kuvvetinin ba
ş
ka bir noktaya göre momentini ald
ı
ğ
ı
m
ı
zda bu de
ğ
er de
ğ
i
ş
ecektir.
1.2. Hidrostatik Bilgiler Ar 
ş
imed Kanunu:
Denge halindeki bir s
ı
v
ı
ya at
ı
lan her cisim, bu cisim nedeniyle s
ı
v
ı
dan ta
ş
ans
ı
v
ı
n
ı
n a
ğ
ı
rl
ı
ğ
ı
na e
ş
it, dikey ve yukar 
ı
ya do
ğ
ru bir kuvvete maruz kal
ı
r. Buna s
ı
v
ı
n
ı
n kald
ı
rmakuvveti denir.
o
-Kald
ı
rma kuvveti s
ı
v
ı
n
ı
n yo
ğ
unlu
ğ
u ve at
ı
lan cismin batan k
ı
sm
ı
n
ı
n hacmi ile do
ğ
ruorant
ı
l
ı
d
ı
r.
o
-Kald
ı
rma kuvveti, cismin a
ğ
ı
rl
ı
ğ
ı
ndan küçükse: Cisim batar 
B.U. Yelken- 1* Kitapcigi
 20
 
Bo
ğ
aziçi Üniversitesi Yelken Tak
ı
m
ı
 
o
-Kald
ı
rma kuvveti, cismin a
ğ
ı
rl
ı
ğ
ı
na e
ş
itse: Cisim tamam
ı
suya batm
ı
ş
 
ş
ekilde sudadengede kal
ı
r.
o
-Kald
ı
rma kuvveti, cismin a
ğ
ı
rl
ı
ğ
ı
ndan büyükse: Cisim suyun üzerinde bir k
ı
sm
ı
 batmam
ı
ş
 
ş
ekilde üste ç
ı
kar, böylece kald
ı
rma kuvveti dü
ş
er ve cismin a
ğ
ı
rl
ı
ğ
ı
ile ayn
ı
 büyüklü
ğ
e ula
ş
ı
r. Cisim dengeye gelir.
2. YELKENL
İ
TEKNEN
İ
N
İ
LERLEMES
İ
 
2.1. Rüzgar 
ı
n, hareketsiz bir yelken üzerindeki etkisi
- Hava molekülleri, t
ı
pk
ı
suyun yukar 
ı
dan a
ş
a
ğ
ı
akmas
ı
gibi; yüksek bas
ı
nçtan, alçak bas
ı
ncado
ğ
ru akar.- Hareket eden hava molekülleri rüzgar 
ı
yarat
ı
r.- Yelkenli tekneler, rüzgar 
ı
n yelken üzerinde yaratt
ı
ğ
ı
kuvvetler sayesinde ilerleyebilir.Bilindi
ğ
i gibi, yelkenlerin torlu (ortas
ı
bombeli, konveks) bir yap
ı
s
ı
vard
ı
r. Yelken üzerine gelenhava molekülleri yelkenin üstünden ve alt
ı
ndan (rüzgarüstü ve rüzgaralt
ı
) geçecek
ş
ekilde ikiyeayr 
ı
l
ı
r.Yelkenin rüzgarüstü k
ı
sm
ı
na çarpan ve buradan geçen hava molekülleri, yelkenin üzerinde bir ‘iti
ş
’ kuvveti olu
ş
turur. Yelkenin rüzgaralt
ı
k
ı
sm
ı
ndan geçen hava molekülleri ise yelkeninüzerinde bir ‘emi
ş
kuvveti olu
ş
turur. (
Ş
ekil 3)Yelkenin torlu yap
ı
s
ı
nedeniyle, iki farkl
ı
yolu takip eden hava moleküllerinin bir rüzgaralt
ı
 k
ı
sm
ı
nda kalanlar 
ı
daha da h
ı
zlan
ı
r. Bu h
ı
z fark
ı
n
ı
n sonucu olarak Bernoulli
İ
lkesine göre,yelkenin iki taraf 
ı
nda bir bas
ı
nç fark
ı
olu
ş
ur. Bu nedenle iti
ş
ve emi
ş
kuvvetlerinin büyüklükleride farkl
ı
la
ş
ı
r.
 
Ş
ekil 3: Yelkene uygulanan emi
ş
ve iti
ş
kuvvetleri
Ş
öyle ki; emi
ş
kuvveti genelde iti
ş
kuvvetinin 4-5 mislidir ve yelkende olu
ş
an emi
ş
kuvveti,yelken üzerine etki eden toplam kuvveti art
ı
rmada daha da önemlidir. Uçak kanatlar 
ı
n
ı
n da çal
ı
ş
ma mant
ı
ğ
ı
budur. Ayn
ı
yelkenin formunda olan
ı
uçak kanatlar 
ı
n
ı
n, altve üst k
ı
sm
ı
nda olu
ş
an, bas
ı
nç farklar 
ı
nedeniyle, uça
ğ
ı
n kanatlar 
ı
na yukar 
ı
do
ğ
ru bir bas
ı
uygulan
ı
r. Böylece uçak havalan
ı
r.Rüzgar 
ı
n yelkene gelme aç
ı
s
ı
0
0
oldu
ğ
unda yelken t
ı
pk
ı
bir yaprak gibi sallan
ı
r ve rüzgarladolmaz. Yelkenin formu ve biçimine göre yelkenin rüzgarla dolma aç
ı
s
ı
farkl
ı
l
ı
k gösterebilir.(
Ş
ekil 4)
B.U. Yelken- 1* Kitapcigi
 21
 
 
ekil 4: zar 
ı
dik alan
ı
n bir elkenin araklamas
ı
 
 
Bo
ğ
aziçi Üniversitesi Yelken Tak
ı
m
ı
 
 
Yelkenin rüzgaralt
ı
ndan akmakta olan hava moleküllerinin rüzgarüstünden akan havamolekülleri ile birle
ş
mesi temel amaçt
ı
r. Fakat bu moleküller, yelkendeki tor nedeniyleyelkenin arka taraf 
ı
ndan s
ı
yr 
ı
labilir ve bu da rüzgaralt
ı
bölgesinde bir türbülans yarat
ı
r.Bu türbülans
ı
n etkisiyle bu bölgedeki alçak bas
ı
nç kuvveti yok olur, bu da emi
ş
kuvvetininetkisini azalt
ı
r.Ayn
ı
 
ş
ekilde, h
ı
zla ilerleyen bir yelkenin dalgalar ve rota de
ğ
i
ş
iklikleri nedeniyle sürekliyava
ş
lamas
ı
da, yelken üzerindeki türbülans
ı
art
ı
racak ve performans dü
ş
üklü
ğ
üneneden olacakt
ı
r.
 
Her yelkenin dolabilmesi için, rüzgar 
ı
n esi
ş
do
ğ
rultusu ile aras
ı
nda belli bir aç
ı
olmas
ı
gereklidir.Üçgen yelkenler için bu aç
ı
22-25
0
olabildi
ğ
i gibi, Serenli yelkenlerde 30-35
0
olabilir.
Ş
ekil 5.1’de
İ
ı
s
ı
22
0
olan bir markoni (üçgen yelken) yelkene etki eden kuvvetleri görüyoruz.Rüzgar 
ı
n yelkene dik gelmesi de etki eden kuvvetlerin azalmas
ı
na neden olur. Bu kuvvetinmaximum oldu
ğ
u orsa seyrini en h
ı
zl
ı
seyir olarak belirtmek hatal
ı
olmaz.
Ş
ekil 5.1: Ço
ğ
u üçgen yelkende “i” aç
ı
s
ı
22derece iken yelkene uygulanan net kuvvetmaximuma ula
ş
ı
r.
Ş
ekil 5.2: “i” aç
ı
s
ı
90 derece iken bu kuvvet minimuma yak 
ı
nd
ı
r.
Bununla birlikte, tekneyi ileri götürmeye yarayan götürücü kuvvet ile yanal kuvvetin de yönleriorsada ve apazda de
ğ
i
ş
ik olacakt
ı
r. (
Ş
ekil 6.1., 6.2.)
Ş
ekil 6.1. Orsada kuvvetler 
Ş
ekil 6.2. Apazda kuvvetler 
B.U. Yelken- 1* Kitapcigi
 22

Activity (7)

You've already reviewed this. Edit your review.
1 thousand reads
1 hundred reads
Oğuz Babacan liked this
gargoyle35 liked this
Halid Solmaz liked this
nggulanber liked this
Muraty34 liked this

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->