Read without ads and support Scribd by becoming a Scribd Premium Reader.
 
Bo
ğ
aziçi Üniversitesi Yelken Tak
ı
m
ı
 
SEY
İ
R ARAÇLARI VE NAV
İ
GASYON
Yelkenli ya da motorlu bir tekne ile denizde seyir halindeyken yönümüzü ve yerimizibulmam
ı
za yard
ı
mc
ı
olan baz
ı
araçlar vard
ı
r. Bu araçlar ortaça
ğ
da ilk denizcilik deneyimleriile çok ilkel bir 
ş
ekilde ba
ş
lam
ı
ş
t
ı
r. Ancak ilkelli
ğ
inin yan
ı
s
ı
ra çok da ba
ş
ar 
ı
l
ı
sistemler kullan
ı
lm
ı
ş
t
ı
r.
Bu ilkel araçlar 
ı
n ya da sistemlerin ba
ş
ı
nda güne
ş
ve y 
ı
ld 
ı
zlar gelir.
 Uzun gözlemler sonucunda güne
ş
in do
ğ
udan do
ğ
up bat
ı
dan batt
ı
ğ
ı
anla
ş
ı
lm
ı
ş
ve bu kuralaba
ğ
l
ı
olarak güne
ş
pusulas
ı
yap
ı
lm
ı
ş
t
ı
r.
İ
lkokul ça
ğ
lar 
ı
nda
gölge çubu 
ğ 
u deneyi 
olarak bizetan
ı
t
ı
lan bu sistem bat
ı
n
ı
n ya da do
ğ
unun bulunmas
ı
nda yüzy
ı
llarca kullan
ı
lm
ı
ş
t
ı
r.Daha modern say
ı
labilecek, ancak gene oça
ğ
larda gözleme dayal
ı
bir di
ğ
er yöntem isey
ı
ld
ı
zlar 
ı
kullanmakt
ı
r. Hepimizin temelde bildi
ğ
ive y
ı
ld
ı
z-yön ikilisini görür görmez akl
ı
m
ı
zagelen ilk deyim
kutup y
ı
ld
ı
z
ı
d
ı
Herkesin debildi
ğ
i gibi
kutup y 
ı
ld 
ı
ı
, kuzey kutbunda bizekuzey yönünü gösteren
y
ı
ld
ı
zd
ı
r. Ayn
ı
 
ş
ekildegüney yar 
ı
mkürede de çe
ş
itli y
ı
ld
ı
z gruplar 
ı
nabak
ı
larak güney yönü tayin edilebilir.Ancak, bizim bildi
ğ
imiz bu yöntemler o zamanlar bile oldukça ilkel kalmaktaym
ı
ş
. Ortaça
ğ
danitibaren gökbilimi ba
ş
lad
ı
ğ
ı
anda insanlar y
ı
ld
ı
zharitalar 
ı
ç
ı
karmaya ba
ş
lad
ı
lar. Bu haritalar yeryüzü haritalar 
ı
gibi sabit haritalar de
ğ
ildir,çünkü y
ı
ld
ı
zlar bak
ı
lan her noktadan farkl
ı
 görülür. Bu sebeple bulundu
ğ
unuz noktaya aitbir y
ı
ld
ı
z haritas
ı
elinizde olmad
ı
ğ
ı
süreceyönünüzü kesin olarak bulman
ı
z zor olabilir.
Ş
u anda denizlerde seyreden teknelerin hemenhemen hiçbirinde y
ı
ld
ı
z harita(lar 
ı
)s
ı
bulunmad
ı
ğ
ı
n
ı
varsayarak(çok detayl
ı
ve yeterincedo
ğ
ru sonuçlar vermedi
ğ
i dü
ş
ünülerek) bizim ders program
ı
m
ı
zda i
ş
lenmeyecektir.Pusula kadran
ı
ve dereceler 0-359 aras
ı
 Günümüz teknelerinin hemen hemen hepsinde bulunan GPS sisteminden bahsedilecek veher teknede olan haritalar kullan
ı
larak nas
ı
l yön bulunaca
ğ
ı
ve rota çizilece
ğ
i bahsedilecektir.
SEY
İ
R ARAÇLARI
A
ş
a
ğ
ı
da verilen seyir araçlar 
ı
ile teknenin yön bulmas
ı
sa
ğ
lan
ı
r. Bu araçlar gemilerde köprüüstünde bulunurlar; yelkenli teknelerde ise içeride bulunan Navigasyon masas
ı
nda; ya dabazen havuzda, dümenin hemen önündeki bir masada bulunurlar.
Pusula
Radar 
Haritalar 
Elektronik Seyir Araçlar 
ı
 
 
İ
skandil
B.U. Yelken- 2* Kitapç
ı
ğ
ı
 
 
Bo
ğ
aziçi Üniversitesi Yelken Tak
ı
m
ı
 
1. Harita Bilgisi
Harita, dünyan
ı
n herhangi bir bölümünün belli bir ölçe
ğ
e göre izdü
ş
ümü sistemi ile düzlemüzerine çizilmi
ş
 
ş
ekline denir.Denizcilikte kulland
ı
ğ
ı
m
ı
z haritalar,
Denizdeki Ak
ı
nt
ı
, Derinlik, Dip yap
ı
s
ı
,
Ş
amand
ı
ralar, Trafik hatlar 
ı
, Kayal
ı
klar,Fenerler, Limanlar, vb.Gibi i
ş
aret ve yap
ı
lar 
ı
gösteren haritalard
ı
r.Haritalar 
ı
n
ş
esinde
harita kitabesi 
ad
ı
verilen k
ı
s
ı
mda haritay
ı
tan
ı
t
ı
c
ı
bilgiler bulunur Bunlar,
haritan
ı
n ad 
ı
, hangi ülke taraf 
ı
ndan yap
ı
ld 
ı
ğ 
ı
, hangi bölgeye ait oldu 
ğ 
u, derinlik veyükseklik ölçü birimi, izdü 
ş
ümü sisteminin ad 
ı
ve haritan
ı
n ölçe
ğ 
idir 
.Bunlara ek olarak bir haritan
ı
n üzerinde kadem, kulaç, mil ve metre aras
ı
nda dönü
ş
türmeçizgileri ile pusula gülü bulunur. Bu sayd
ı
klar 
ı
m
ı
zdan bizim için en önemli olanlar 
ı
ölçek
,uzunluk birim dönü
ş
türme çizgileri, pusula ve haritan
ı
n hangi bölgeye ait oldu
ğ
u
dur.Bu bilgiler kullan
ı
larak mevkilendirme yap
ı
lacakt
ı
r.Bütün bu sayd
ı
klar 
ı
m
ı
za ek olarak haritalar 
ı
üzerinde baz
ı
eklemeler, ya da de
ğ
i
ş
iklikler veuyar 
ı
lar bulunur. Bu eklemeler ve de
ğ
i
ş
iklikler ya da uyar 
ı
lar haftal
ı
k ç
ı
kan “Denizcilere
İ
lanlar” adl
ı
bir kitapç
ı
kta yay
ı
mlan
ı
r.Böylece haritalar güncellenmi
ş
olur. Resmi güncellenme için, haritaya bu de
ğ
i
ş
iklikleri bir kaptan ya da zabitin i
ş
lemesi gerekir.Haritalar 
ı
kullanabilmemiz için baz
ı
deyimleri, kelimeleri, ya da i
ş
aretleri bilmemiz gerekir.
Ş
imdi bunlara k
ı
sa bir göz atal
ı
m.
1.1. Harita Ölçüleri
DEN
İ
Z M
İ
L
İ
:
Denizde ald
ı
ğ
ı
m
ı
z yolun ölçüm birimi deniz milidir. Neden metre, kilometre gibiölçü birimleri varken deniz mili kullan
ı
ld
ı
ğ
ı
hep merak konusu olmu
ş
tur. Bu kullan
ı
m
ş
eklininsebebi; bizim karada kulland
ı
ğ
ı
m
ı
z metrik ölçü birimi bize karada ne kadar yol ald
ı
ğ
ı
m
ı
z
ı
 veya alaca
ğ
ı
m
ı
z
ı
, ya da ne kadar yol kald
ı
ğ
ı
n
ı
gösterirken; denize kulland
ı
ğ
ı
m
ı
z deniz mili isenerede oldu
ğ
umuzu belirler. K
ı
sa bir co
ğ
rafya bilgisi ve matematik ile bunu
ş
öyle gösterelim;Ekvatorun çevresi (bir di
ğ
er deyi
ş
le Dünya’n
ı
n merkez çevresi)= 40,000 km.Dünya yuvarlak ve çevresi 360 derece,Yani her derece 40.000/360= 111,11111 km.Bir derece 60 dakika,O halde bir dakika = 111.11111/60 = 1,851 (~1,852) km.Denizde cm. ile u
ğ
ra
ş
ı
lmaz diyerek bu 1852 metre olarak al
ı
n
ı
yor ve
1 deniz mili (1 nM) = 1852 metre (m) oluyor.
Çevremizdeki her ölçü birimi onluk düzene ba
ğ
l
ı
oldu
ğ
undan, bir deniz milini 10’a bölünce1852/10 = 185,2 metre eder, buna da
GOM
İ
NA
denir.
B.U. Yelken- 2* Kitapç
ı
ğ
ı
 
 
Bo
ğ
aziçi Üniversitesi Yelken Tak
ı
m
ı
 
En çok kullan
ı
lan deyim ise
kulaç
t
ı
.
İ
p ölçer gibi kollar 
ı
n
ı
z
ı
iki yana açt
ı
ğ
ı
n
ı
zda bir uçtandi
ğ
er uca (ortalama) 1.83 cm. eder ki buna da
KULAÇ
denir.Bir 
FOOT
’un, yani
KADEM’
in, 30.48 cm.;Bir 
INCH
,yani
PUS
ise 2.54 cm.dir.
 
1.2. Fenerler 
Daha önce belirtti
ğ
imiz gibi, haritalarda fenerler, derinlikler,
ş
amand
ı
ralar gibi seyrimizietkileyecek ya da belirleyecek bilgiler vard
ı
r. Bu bilgiler haritalar 
ı
n üzerine uzun uzun yaz
ı
ilegirilmesi yerine, bir tak
ı
m k
ı
saltmalar ve i
ş
aretler kullan
ı
larak tan
ı
mlanm
ı
ş
lard
ı
r. Bu tipk
ı
saltma ve i
ş
aretlerden yüzlerce vard
ı
r, ancak biz burada bir yelkenli tekne ile seyir halindeyken en çok kullanacaklar 
ı
m
ı
z
ı
inceleyece
ğ
iz.Fenerler deniz araçlar 
ı
na yol göstermek ve onlar 
ı
n mevkii bulmalar 
ı
na yard
ı
mc
ı
olmakamac
ı
yla deniz üzerinde
ı
ş
ı
kl
ı
,
ı
ş
ı
ks
ı
z, sesli, farkl
ı
renklerde, çe
ş
itli biçim ve büyüklükte
ş
amand
ı
ralar; k
ı
y
ı
larda ise bunlara benzer çok çe
ş
itli özelliklere sahip fenerler bölgeninözelliklerini belirler.Fenerlerin mevkiileri, harita üzerinde bulunduklar 
ı
yere göre ayr 
ı
i
ş
aretlerle belirtilir. K
ı
y
ı
da,kara üzerinde tesis edilmi
ş
olanlar 
ı
yuvarlar k
ı
rm
ı
z
ı
bir nokta ve deniz üzerinde yüzer haldebulunan
ş
amand
ı
ral
ı
ve dubal
ı
fenerler(
ı
ş
ı
kl
ı
 
ş
amand
ı
ralar) uluslararas
ı
i
ş
aretlerlebelirtilmi
ş
lerdir.Fener cinsleri üç ana grupta toplan
ı
r.1. Kara üzerinde sabit binal
ı
fenerler 2. Deniz üzerinde
ı
ş
ı
kl
ı
 
ş
amand
ı
ralar 3. Fener GemileriFener K
ı
saltmalar 
ı
:
F
 Sabit Fener Sabit fener, sürekli sabit
ı
ş
ı
k
Fl
 Çakarl
ı
fener Düzgün aral
ı
klarla tek
ş
im
ş
ek
S.FI
K
ı
sa
Ş
im
ş
ekli
Ş
im
ş
ekler K
ı
sa
F.FI
Sabit ve
ş
im
ş
ekli Devaml
ı
sabit ayd
ı
nl
ı
k üzerinde daha parlak çakar.
 Gp.FI
Grup çakarl
ı
fener Düzgün aral
ı
larla iki veya daha fazla
ş
im
ş
ek gruplu.
W; G; R
W: White ; G: Green ; R: Red
Vi; Bu;Or; Am
Vi: Mor ; Bu: Mavi ; Or: Turuncu ; Am: Amber 
Sec
 
Saniye
 
M. Milm
 
Metre
 
Occ
 
K
ı
sa karanl
ı
k uzun
 
Alt
 
Renk De
ğ
i
ş
tiren
 
Iso. I
ş
ı
k ve karanl
ı
k müddetleri e
ş
itQk Çabuk, H
ı
zl
ı
 Int KesintiliRot Dönerli
B.U. Yelken- 2* Kitapç
ı
ğ
ı
 
Search History:
Searching...
Result 00 of 00
00 results for result for
  • p.
  • Notes
    Load more