Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more
Download
Standard view
Full view
of .
Look up keyword
Like this
2Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
TẠI SAO NGÀY NAY AN TỬ VÀ TRỢ TỬ ĐÃ TRỞ THÀNH VẤN ĐỀ - Lm Trần Mạnh Hùng - 24.6.2009

TẠI SAO NGÀY NAY AN TỬ VÀ TRỢ TỬ ĐÃ TRỞ THÀNH VẤN ĐỀ - Lm Trần Mạnh Hùng - 24.6.2009

Ratings: (0)|Views: 232|Likes:
Published by Peter Hung Tran

More info:

Published by: Peter Hung Tran on Jun 24, 2009
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOC or read online from Scribd
See more
See less

05/11/2014

 
1
TẠI SAO NGÀY NAY AN TỬ VÀ TRỢ TỬ ĐÃ TRỞ THÀNH VẤN ĐỀ?
1
Linh Mục Trần Mạnh Hùng C.SsR., S.T.D
Trong những năm gần đây, an tử và trợ tử đã trở thành một mối quan tâm rộngrãi, được bàn bạc tự do trên các tạp chí y khoa và báo chí, các chương trình truyềnhình và trong các trường trung học. Dường như đây không còn được coi là đề tàichỉ lôi kéo giới y khoa, các nhà luân lý hay các nhà lập pháp mà thôi. Vì thế, chúngta cần phải xem xét tại sao hai vấn đề song sinh này, an tử (tự nguyện, chủ động) vàtrợ tử (với sự giúp đỡ của y khoa), lại nhanh chóng thu hút sự chú ý đến như thế,không những ở Hà Lan, Hoa Kỳ, mà còn ở Gia Nã Đại, Úc, các nước Châu Âu vànhiều nước phát triển khác.
2
Một số vấn đề phức tạp về luân lý, pháp luật và xã hội,nảy sinh từ đề tài được tranh luận rộng rãi, là các bệnh nhân ở trong tình trạng vô phương cứu chữa, hay vào giai đoạn cuối của căn bệnh hoặc hầu hết tất cả mọingười ở trong tình trạng tương tự như vậy, có nên được yêu cầu thi hành an tử haychăng? Những tiến bộ vượt bực trong ngành y học, phương cách điều trị đôi khiqúa cuồng nhiệt và lệch lạc, sự tiến bộ trong lãnh vực chăm sóc giảm đau và chămsóc người hấp hối (sắp lìa đời), sự thay đổi thái độ đối với sự chết, sự gia tăng dânsố nơi người lớn tuổi, sự xuất hiện các phong trào đòi dân quyền, và quan niệm vềcách thức quyết định cũng như xử trí trong lãnh vực y khoa cũng đã được thayđổi.... Tất cả những yếu tố trên đã góp phần và đưa an tử và trợ tử vào vòng tranhluận nóng bỏng đối với các nước nói trên.
3
Khi con người đòi hỏi an tử chủ động thì, một phần nào đó, đòi hỏi ấy chính làsự phản ứng trước nỗi lo sợ bị mắc kẹt trong một thế giới y khoa đầy công nghệ phức tạp tinh vi nhưng xem ra hờ hững, sống chết mặc bay. Quả thật, không nêndùng sự tự do tùy tiện để kết liễu mạng sống của mình hoặc nhờ y sĩ giúp mình từgiã cõi đời như là phản ứng duy nhất cho nỗi lo sợ ấy. Chưa kể, phản ứng như thếcòn đem lại những hệ lụy nghiêm trọng về mặt xã hội. Nỗi lo sợ chính đáng ấykhông phải là lý do để đòi hỏi rằng tự tử hoặc an tử phải được pháp luật công nhận;nó đòi hỏi người ta hủy bỏ cái não trạng nằng nặc cho rằng phải can thiệp và sửdụng bất kỳ phương tiện gì để có khả năng duy trì sự sống nhưng lại chẳng đếm xỉa
1
Peter Hung Manh Tran
, C.Ss.R.,
 Advancing the Culture of Death: Euthanasia and Physician Assisted Suicide
(Melbourne: Freedom Publishing Company, 2006), pp. 11-29.
2
Magaret Pabst Battin, “Ethical Issues in the Physician-Assisted Suicide” trong Michael M. Uhlmann, chủ biên,
 Last Rights? Assisted Suicide and Euthanasia Debated 
.
 
(Washington, D.C.: Ethics and Public PolicyCenter, 1998), tr. 114-115.
3
Kenneth R. Mitchell và các tác giả khác,
 Bioethics and Clinical Ethics for Health Care Professionals,
2
nd
Edition. (Riverwood, N.S.W: Ligare Pty Ltd., 1999), tr. 262-263.
 
2
gì đến cơn đau, nỗi khổ và gánh nặng cho bệnh nhân mà mạng sống, hay cái chết,đang được kéo dài ra.
4
Hô hấp nhân tạo, vô số thuốc men mới và thủ thuật mới đã giúp người bị tainạn, lẽ ra phải chết ngay lập tức, thì nay vẫn có thể sống sót để được chữa trị. Những tiến bộ nơi y khoa đã làm sống lại niềm hy vọng trong lòng những bệnhnhân vô phương cứu chữa, biết đâu họ sẽ còn sống đến ngày giải pháp chữa bệnhcho họ được tìm ra. Tuy nhiên, chẳng phải mọi người đều hy vọng như thế, và mộtloạt những trường hợp giết bệnh nhân vì lòng thương xót đã làm nóng lại cuộctranh luận. Trong thập niên 1950, tiếp theo vụ bác sĩ Herman Sander (bác sĩ đã giúpmột bệnh nhân ung thư hết đường cứu chữa để ông ấy tự tử, thế là bác sĩ Sander bị buộc tội giết người rồi được trắng án), một cuộc tranh luận mới về an tử tập chúvào trách nhiệm của bác sĩ. Đồng thời nảy ra sự phân biệt giữa chăm sóc thôngthường (ordinary) với chăm sóc ngoại thường (extraordinary), và sự phân biệt ấyđược dùng như là phương tiện để định nghĩa an tử chủ động và an tử thụ động.
5
Cuộc tranh luận về an tử và trợ tử được khởi đầu vào thập niên 1960 và sôiđộng hẳn lên ở thập niên 1980. Có nhiều lý do hữu quan.Thứ nhất, đầu thập niên 1980, người ta thấy tăng vọt số những vụ thi hành antử chủ động và thụ động được báo cáo. Thế là có vấn đề, và không thể không chú ýđến.
6
Thứ hai, điều kiện sinh sống được cải thiện khắp nơi, việc chăm sóc sức khoẻđược tốt đẹp hơn và có những bước phát triển ngoạn mục về công nghệ y học, dođó lúc này con người có thể duy trì sự sống hơn mức “tự nhiên” của quá khứ. Kếtquả là nhiều người (không chỉ là người cao niên mà thôi) đáng lẽ hôm qua buộc phải để mặc cho chết vì không thể giúp gì được, thì hôm nay lại có thể vui hưởngsự sống, tương đối không bị đau đớn hay bệnh tật làm cho suy nhược đi. Thếnhưng, cùng một công nghệ y học ấy, một đàng làm nên điều kỳ diệu và đem lại hyvọng cho những kẻ đau khổ, thì đàng khác lại níu kéo sự tồn tại sinh học suốt nhiềunăm, cho những bệnh nhân được xem là đã chết (căn cứ theo các biểu hiện của cơ thể). Khi công nghệ y học có thể ăn gian với thần chết thì cần phải có những quyếtđịnh cẩn trọng sao cho việc điều trị là tối ưu, đồng thời, cũng cần có những quyết
4
Ví dụ, các bệnh nhân sắp chết đôi khi bị đồng hoá với những khối u của họ. Những cuộc “tấn công” liêntục của hoá trị và xạ trị biết đâu chừng chỉ kéo dài ra thay vì làm nhẹ đi nỗi đau đớn cho họ. Rõ ràng làviệc sử dụng công nghệ y học một cách thái quá đã khiến người ta sợ sẽ phải chết “một cái chết bi đát docông nghệ đem lại” và thúc đẩy công chúng ủng hộ việc an tử. Xem Daniel Callahan, “The Sanctity of Life Seduced: A Symposium on Medical Ethics.”
 First Things
42 (1994): 13-15.
5
Christel Manning, “Euthanasia and Its Moral Implications” trong
The Church Speaks On: Euthanasia.
(Detroit: Gale Research Inc., 1991), xxi. J. Gordon Melton chủ biên.
6
Xem Charles T. Canady, “Physician-Assisted Suicide and Euthanasia in the Netherlands: A Report to theHouse Judiciary Subcommittee on the Constitution.”
 Issues in Laws & Medicine
14 (1988): 301-324;Richard Fenigsen, “The Netherlands: New Regulations Concerning Euthanasia.”
 Issues in Laws &Medicine
9 (1993): 167-171; Henk Jochemsen, “Legalization of Euthanasia in the Netherlands.”
 Issues in Laws & Medicine
14 (1988): 285-287; John Paris, “Active Euthanasia.”
Theological Studies
53 (1992):113-126.
 
3
định cẩn trọng về những hoàn cảnh, trong đó việc điều trị có thể đình chỉ hoặc phảiđình chỉ. Những quyết định như thế làm nảy sinh những vấn đề khó khăn cho giới ysĩ chuyên môn. Một mặt, y sĩ được đào tạo để loại trừ bệnh tật và để kéo dài sựsống, nhưng đôi khi muốn duy trì sự sống của bệnh nhân thì chỉ có một cách làkhiến bệnh nhân phải hoàn toàn lệ thuộc vào việc tiếp liệu: ống dẫn, máy thở haynhững thiết bị khác mà thường là không có hoặc ít có triển vọng làm cho bệnhnhân giảm bệnh. Mặt khác, bác sĩ cũng như bệnh nhân đều không muốn bỏ qua cáccông nghệ y học vốn đem lại một cơ may bình phục.
7
Thứ ba, nhờ những tiến bộ về vệ sinh công cộng, miễn dịch học, kỹ thuật vôtrùng trong phẫu thuật và hộ sinh, tuổi thọ trung bình đã tăng lên đáng kể. Khoảngnăm 1920, những tiến bộ như thuốc kháng sinh, kỹ thuật ngoại khoa nâng cao, kỹthuật truyền dịch và thuốc qua tĩnh mạch, thiết bị hô hấp, kỹ thuật chẩn trị tiêntiến... không những tiếp tục làm tăng tuổi thọ trung bình mà còn làm thay đổinhững nguyên nhân tử vong. Hầu hết mọi người khi ấy có thể sẽ chết vì những bệnh gây thoái hóa hơn là những bệnh ký sinh hay nhiễm trùng. Tuổi thọ trung bìnhở Hoa Kỳ vào năm 1900 là 50 tuổi, nay đã tăng lên đến 72; người 72 tuổi mới chỉđược coi là ở tuổi già bậc trung. Những tiến bộ này xảy ra trước hết ở các nước phát triển, giàu có, phần nào là kết quả của những hệ thống chăm sóc sức khỏe tiêntiến, trong khi đó dân số của các nước nghèo thuộc đệ tam quốc gia, vẫn cứ ở lạitrong giai đoạn một hoặc giai đoạn hai, trong bước tiến về xử lý bệnh tật (dịch tễhọc). Chính tại các nước công nghiệp tiên tiến - bao gồm cả Hoa Kỳ - phần lớn dânsố ngày càng bớt phải đối mặt với cái chết do bệnh tật. Ngày nay AIDS
*
hầu như làví dụ duy nhất cho những thứ bệnh, mà trước đây trong lịch sử loài người hễ ai mắc phải là chết. Những thứ bệnh chết người vào thời ấy (thương hàn, uốn ván, đậumùa, tiêu chảy, sởi, lao, v.v.) thì nay không còn là nguy cơ tràn lan ở các nước pháttriển nữa. Thế nhưng, những tiến bộ dịch tễ học này, giúp kiểm soát được nguyênnhân gây tử vong, lại góp phần làm nảy sinh những vấn đề khi mà con người muốnđược chết ngay.
8
Thứ tư, hiện nay người ta đang áp dụng rộng rãi một nền công nghệ y học còngây thắc mắc, có khả năng duy trì sự sống nhưng không chữa được bệnh. Những hệthống trợ lực nhân tạo và những máy thẩm tách thận (hay còn gọi là máy lọc thận -dialysis), thủ thuật cấy ghép các bộ phận nhân tạo, v.v. giúp bệnh nhân sống sótnhưng lại bắt họ lệ thuộc vào công nghệ. Ngày càng có nhiều thêm những vụ tốtụng liên quan đến sự trục lợi bất chính của y sĩ, trong khi đó bệnh viện cần phảitrang trải chi phí cho những thiết bị đắt tiền, thế là các công nghệ kia có thể sẽ đượcáp dụng, và các bệnh nhân lẽ ra đã chết thì được giữ cho sống. Nói tóm lại, y học
7
Xem Michael M. Uhlmann, chủ biên, “Introduction.”
 Last Rights? Assisted Suicide and Euthanasia Debated.
(Washington. D.C.: Ethics and Public Policy Center, 1998), tr. 2.
*
.
Chú thích của tác gỉa
: AIDS - viết tắt bởi cụm từ: Acquired Immune Deficiency Syndrome – có nghĩalà bệnh liệt kháng hay còn gọi là bệnh Xida.
8
Margaret Pabst Battin, “Ethical Issues in the Physician-Assisted Suicide." trong Michael M. Uhlmann,chủ biên, "Introduction.”
 Last Rights? Assisted Suicide and Euthanasia Debated.
(Washington. D.C.:Ethics and Public Policy Center, 1998), tr. 2.

Activity (2)

You've already reviewed this. Edit your review.
1 thousand reads
1 hundred reads

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->