Read without ads and support Scribd by becoming a Scribd Premium Reader.
See Premium Plans
 
1
PERAA ALAT MUZIK TRADISIOAL MELAYU DALAMPROSES KOMUIKASI
Oleh: Azhar Abdul Latiff 
1
Technology and Engineering Department, AMP Radio etwork ASTRO, Kuala Lumpur
1.0
 
Pengenalan
Masyarakat Melayu di Malaysia
2
kaya dengan pelbagai kesenian tradisional yang unik danistimewa. Berbeza–beza dari satu tempat ke satu tempat yang lain seperti di negeri Melakaterdapat kesenian
dondang sayang, nazam, dabus
dan
rebana keras
. Di negeri Kelantan pulaterdapat seni persembahan
wayang kulit 
 
 Kelantan, makyung, menora, tari asyik, dikir barat 
 dan
rebana kercing 
. Di Negeri Sembilan terdapat kesenian
randai
dan
muzik caklempong 
. Di Negeri Johor terdapat kesenian kuda kepang mabuk, zapin dan ghazal. Di Kedah pula terdapat
 jikey, wayang kulit gedek 
dan
makyung laut 
. Di Perak terdapat
dabus
dan
hadrah
. Di Pahang pula terdapat
muzik gamelan, joget gamelan
dan
lagu–lagu rakyat 
.Kesemua kesenian–kesenian di atas bukan sahaja berfungsi untuk tujuan hiburanmalah berperanan sebagai saluran komunikasi tradisional dalam masyarakat. Antara mediumkomunikasi tradisi masyarakat Melayu yang penting ialah muzik tradisional Melayu.Penggunaan muzik tradisional Melayu sebagai media warisan amat penting dalam proses
1.
 
Beliau mendapat Ijazah Sarjana Pengajian Melayu di Universiti Malaya.2.
 
Malaysia, sebuah negara yang terletak di Asia Tenggara, berjiran dengan negara Indonesia, Singapura, Thailand dan Filipina.Rujuk lampiran untuk peta Malaysia.
 
2komunikasi tradisional tidak hanya melibatkan manusia sahaja, malah peralatan yangmenbantu proses tersebut.Penggunaan alat muzik tradisional dalam proses komunikasi pernah disarankan AbdulLatiff Abu Bakar (2000; 1-7) dalam penulisan yang bertajuk ‘Idea dan Gagasan Gendang Nusantara Sebagai Alat Media dan Seni Rumpun Melayu’. Menurut beliau,“
Gendang boleh digunakan sebagai alat komunikasi tanpa lisan bagi meyampaikanmesej kepada penonton atau orang ramai. Komunikasi Lisan pula disampaikan melalui Lagumereka, gendang pula sebagai komunikasi Tanpa Lisan yang digunakan bagi menjelaskan sesuatu mesej tersebnut dan menaikkan semangat.........”
(ibid; 3)Kertas kerja ini menfokus kepada penggunaan alat muzik tradisional Melayu sebagaialat media dalam proses komunikasi yang berfungsi memberi maklumat, hiburan dan pendidikan kepada masyarakat. Perbincangan melibatkan topik-topik seperti 1) peranan alatmuzik tradisional dalam proses komunikasi 2) pengkelasan media warisan berasakan alatmuzik tradisional Melayu, dan 3) proses komunikasi dari aspek akusik muzik.
2.0
 
Penggunaan Alat Muzik Tradisional Melayu Dalam ProsesKomunikasi Tradisi
Terdapat pelbagai jenis alat muzik tradisional yang digunakan untuk berkomunikasi diMalaysia. Di Melaka,
dondang sayang 
didendangkan dalam bentuk lagu yang dinyanyikanoleh seorang atau lebih penyanyi diiringi muzik yang dihasilkan daripada alat–alat muzik 
 
3seperti violin, rebana dan gong. Di Negeri Sembilan, tradisi
randai
menggunakan ensambelmuzik caklempong
 
untuk mengiringi persembahan. Di Johor,
muzik ghazal 
didendangkanoleh penyanyi yang diiringi dengan alat–alat muzik seperti gambus, harmonium, tabla danmarakas. Di Kelantan, alat–alat muzik seperti serunai, geduk, gedumbak, gendang, kesi,canang dan tetawak digunakan untuk menghasilkan muzik yang mengiringi persembahan
wayang kulit Kelantan
. Di Kedah, alat muzik seperti rebana, biola dan gong digunakan untuk mengiringi persembahan
 jikey
. Kesemua muzik–muzik di atas dikenali sebagai Muzik Rakyat
3
dan Muzik Sinkretik 
4
(Patricia Martusky dan Tan Sooi Beng, 1997;2-4).Proses komunikasi menggunakan muzik tradisional Melayu turut melibatkan tradisi istanaiaitu Muzik Klasik 
5
seperti ensambel muzik 
nobat 
dan
 gamelan Pahang 
. Ensambel muzik 
nobat 
telah dibawa daripada Kerajaan Dar-al-Islam Pasai ke Kesultanan Melayu Melaka padakurun ke-15 (Mohamed Ghouse Nasaruddin, 1994;7). Alat muzik yang digunakan di dalamensambel muzik 
nobat 
ialah serunai, nafiri, gendang, nahara dan gong. Muzik 
nobat 
digunakan untuk mengiringi masjlis-masjlis diraja seperti 1) majlis pertabalan raja, 2)menyambut hari keputeraan, 3) majlis pertungan diraja, 4) maslis berkhatan diraja, dan
3.
 
Muzik Rakyat terdapat dalam masyarakat desa dan komuniti petani yang kenal huruf mahupun buta huruf, sistem abjad, sistem penulisan, termasuk sistem notasi muzik. Latihan muzik diadakan secara bersahaja dan pengetahuan mengenai teori biasanyatidak dapat dikesan di antara pemain-pemain. Proses latihan secara kaedah peniruan. Asas sejarah dan teori sistem muzik itu tidak diketahui dan reportoir untuk satu-satu genre muzik biasanya tidak ditentukan dengan tepat. Contoh: wayang kulit, makyung dan jkey.4.
 
Muzik sinkretik terdapat dalam budaya bandaran dan diperdengarkan di kawasan desa. Dalam genre muzik ini wujud muzik aslidaripada muzik rakyat dan klasikdicampur dengan unsur-unsur luar seperti Arab, Parsi, India, China dan Barat. Contoh: muzik ghazal.5. Muzik Klasik melibatkan muzik yang berkaitan dengan kawasan istana dan bandar. Dalam muzik Klasik, asas sejarah dan teoriagak kukuh dan biasanya dipelajari. Contoh: nobat dan muzik gamelan.
Search
Search History:
Searching...
Result 00 of 00
00 results for result for
  • p.
    • Notes
    Load more