Günümüzde kompozit tekstil ürün-leri uçaklar›n, otomobillerin, spor mal-zemelerinin, binalar, yollar gibi yap›la-r›n vazgeçilmez bileflenlerini oluflturu-yor. Malzeme bilimi, temel bilimler vemühendislik bilimlerinde sa¤lanan iler-lemelerin tekstil malzemelerine uygu-lanmas› sonucunda teknik tekstiller,ileri teknoloji tekstiller, ola¤anüstütekstiller, ak›ll› tekstiller gibi pek çokyeni ürün kategorisi, tekstil literatü-ründe yerini alm›fl bulunuyor. Bu ifllev-sel tekstil ürünlerinin, içinde bulundu-¤umuz yüzy›lda bilim ve teknolojininher alan›nda köklü de¤iflikliklere yolaçacak bir teknolojik alan olarak ka-bul edilen nanoteknoloji sayesinde,çok daha geliflmifl ürünler haline gele-bilecekleri, tekstil ve haz›r giyim sek-törlerinde ç›¤›r açacak yeniliklere ola-nak sa¤layacaklar› flimdiden görülebil-mekte.Tekstil ve haz›r giyim ürünlerine sugeçirmezlik, leke tutmazl›k, burufl-mazl›k, antimikrobiyallik, anti statik-lik, UV koruyuculuk, yanmazl›k veyagüç tutuflurluk ve daha iyi boyanabi-lirlik gibi özellikler kazand›ran nano-teknoloji tabanl› ürünler gelifltirilmiflve kullan›mlar› yayg›nlaflmaya baflla-m›fl bulunuyor. Bunlar›n d›fl›nda gelifl-tirilen ›s›, ›fl›k, bas›nç, kimyasal gibiçeflitli d›fl etkilerdeki de¤iflmelerlerenk de¤ifltiren ürünler dekoratif amaçl› kullan›labildikleri gibi; nab›z,s›cakl›k, tansiyon gibi vücut fonksi-yonlar›ndaki de¤iflmeleri belirleyipkullan›c›y› uyarmak amac›yla da kulla-n›labiliyorlar. Elektronik tekstiller ala-n›nda da yo¤un çal›flmalar yürütül-mekte.Yak›n bir gelecekte kendi kendinitemizleyebilen ve asla k›r›flmayan giy-siler sayesinde, belki de çamafl›r maki-nesi ve ütüler yaln›zca müzelerde gö-rülebilecek. Bunun yan›nda tekstilürünleri ayn› zamanda bilgisayar, yolbilgisayar›, müzikçalar, cep telefonu,internet ba¤lant› eleman› gibi ifllevlerede sahip olacak. Vücut ifllevlerimizikontrol edebilen, gerekti¤inde ilaç ve-ren, mikroorganizmalardan ve zehirligazlardan koruyan, güzel koku veren,yaralar›m›z› tedavi etmeye yarayan,aromaterapik ürünlerle kendimizi da-ha iyi hissetmemizi sa¤layan tekstilürünleri flimdiden piyasaya sürülmeyebaflland› bile.Çelikten daha sa¤lam, çok hafif,yanmaz ve daha kolay ifllenebilir teks-til kompozitleri, günlük hayatta kul-land›¤›m›z giysiler ve ev tekstilleri d›-fl›nda, tafl›ma araçlar›ndan binalara,askeri giysilerden koruyucu ürünlerekadar pek çok alanda önemli ifllevlersa¤layan bileflenler olacak.Nanoteknoloji ayr›ca tekstil üreti-minde kullan›lan boya ve yard›mc›kimyasallar›n daha verimli ve çok da-ha az kullan›lmas›n› sa¤layarak hemüretim maliyetlerinde hem de çevrekirlili¤inde azalmaya da neden olacak.

Nanoteknoloji veTürk Tekstil ve Haz›r Giyim Sektörleri

40Aral›k 2006

B‹L‹M

TEKN‹K

ﬁekil 1: Sol resim-mp3 çalarl› elektronik tekstil, sa¤ resim- Aloe vera nano parçac›klar içeren mikro poliamid lifleri ve bu liflerden üretilen giysi