Welcome to Scribd. Sign in or start your free trial to enjoy unlimited e-books, audiobooks & documents.Find out more
Download
Standard view
Full view
of .
Look up keyword
Like this
1Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
Economische Berichten - Slaapt het spaargeld?

Economische Berichten - Slaapt het spaargeld?

Ratings:
(0)
|Views: 19|Likes:
Published by KBC Economics
Het recordbedrag op spaarboekjes ligt niet te slapen in de kluizen van de banken, maar wordt aangewend voor kredietverlening. Die is sinds de crisis wel vertraagd, maar niet stilgevallen. Banken blijven hun rol spelen in de Belgische economie. Door hun afslanking sinds de financiële crisis is die rol meer en meer toegespitst op België. Toch heeft hij nog altijd een erg belangrijke Europese dimensie. Hij gaat ook gepaard met uitvoer van Belgische spaargeld. Dat is geen belemmering voor de binnenlandse kredietverlening, maar het gevolg van een macroeconomisch spaaroverschot. De uitdagingen voor België liggen niet zozeer in het ‘wakker maken’ van een denkbeeldig overschot aan ‘slapend’ spaargeld, maar in het bewerkstelligen van een ondernemingsklimaat waarin investeringen rendabel tot ontwikkeling kunnen komen
en de kredietrisico’s onder controle kunnen blijven. Dat moet er ook toe bijdragen dat spaarders en beleggers zich opnieuw met meer risicoappetijt en voor langere termijn willen engageren, zodat de stabiliteit van de financiering gewaarborgd blijft.
Het recordbedrag op spaarboekjes ligt niet te slapen in de kluizen van de banken, maar wordt aangewend voor kredietverlening. Die is sinds de crisis wel vertraagd, maar niet stilgevallen. Banken blijven hun rol spelen in de Belgische economie. Door hun afslanking sinds de financiële crisis is die rol meer en meer toegespitst op België. Toch heeft hij nog altijd een erg belangrijke Europese dimensie. Hij gaat ook gepaard met uitvoer van Belgische spaargeld. Dat is geen belemmering voor de binnenlandse kredietverlening, maar het gevolg van een macroeconomisch spaaroverschot. De uitdagingen voor België liggen niet zozeer in het ‘wakker maken’ van een denkbeeldig overschot aan ‘slapend’ spaargeld, maar in het bewerkstelligen van een ondernemingsklimaat waarin investeringen rendabel tot ontwikkeling kunnen komen
en de kredietrisico’s onder controle kunnen blijven. Dat moet er ook toe bijdragen dat spaarders en beleggers zich opnieuw met meer risicoappetijt en voor langere termijn willen engageren, zodat de stabiliteit van de financiering gewaarborgd blijft.

More info:

Categories:Types, Business/Law
Published by: KBC Economics on Oct 01, 2013
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

11/19/2013

pdf

text

original

 
1
Economische Berichten
nr. 1101 oktober 2013
 
Slaapt het spaargeld? 
Het recordbedrag op spaarboekjes ligt niet te slapen in de kluizen van de banken, maar wordtaangewend voor kredietverlening. Die is sinds de crisis wel vertraagd, maar niet stilgeval-len. Banken blijven hun rol spelen in de Belgische economie. Door hun afslanking sinds definanciële crisis is die rol meer en meer toegespitst op België. Toch heeft hij nog altijd een ergbelangrijke Europese dimensie. Hij gaat ook gepaard met uitvoer van Belgische spaargeld. Datis geen belemmering voor de binnenlandse kredietverlening, maar het gevolg van een macro-economisch spaaroverschot. De uitdagingen voor België liggen niet zozeer in het ‘wakkermaken’ van een denkbeeldig overschot aan ‘slapend’ spaargeld, maar in het bewerkstelligenvan een ondernemingsklimaat waarin investeringen rendabel tot ontwikkeling kunnen komenen de kredietrisico’s onder controle kunnen blijven. Dat moet er ook toe bijdragen dat spaardersen beleggers zich opnieuw met meer risicoappetijt en voor langere termijn willen engageren,zodat de stabiliteit van de financiering gewaarborgd blijft.Banken en economie
Banken spelen een belangrijke rol in de economie. Naast hundienstverlening inzake betaalverkeer, zorgen zij ervoor datspaargeld wordt aangewend voor de financiering van inves-teringen en (duurzame) consumptie. Commerciële bankendoen dat in hoofdzaak door de inzameling van deposito’sen andere werkmiddelen, die ze omzetten in kredieten aanbedrijven, gezinnen en de overheid. Kredietverlening behoortdus tot de kerntaken van een commerciële bank. Per defini-tie neemt ze daarbij risico, in de eerste plaats kredietrisico.Banken ontlenen hun bestaansreden aan het feit dat zij beterdan wie ook in staat moeten zijn om dat risico in te schattenen te beheren. Andere risico’s houden vooral verband methun eigen financiering, liquiditeit en rente. In principe zijn deactiviteiten op de professionele geld- en kapitaalmarkten vancommerciële banken vooral bedoeld om deze risico’s te behe-ren. Investeringsbanken zijn vooral in het kader van de markt-gerelateerde diensten aan hun cliënten actief op de financiëlemarkten. De grote Europese banken, ook de Belgische, zijntypisch universele banken. Zij combineren beide soorten vanbankieren, waarbij vóór de financiële crisis van 2007-2008vooral de marktgedreven activiteiten een hoge vlucht namenen de omvang van de banken fors deden groeien.Sinds de financiële crisis zijn de banken in een afslankings-modus terecht gekomen. De crisis heeft immers (onder meer)geleerd dat zij hun kapitaalratio’s (d.i. de verhouding tussenhet eigen vermogen en het balanstotaal) fors moeten optrek-ken. Dat kan in principe door het kapitaal te verhogen of debalansen af te slanken. In een ongunstig economisch klimaatmet een zwakke rendabiliteit is extra kapitaal aantrekken moei-lijk, zodat de verleiding groot is om de activa te verminderen.Banken met overheidssteun moesten dat ook doen wegens deEuropese concurrentieregels. Tijdens de recente recessie kregenvooral de Europese banken daarbij meermaals het verwijt datzij daardoor hun rol van kredietverschaffer aan de economieniet meer vervullen. Het argument werd ook gemaakt voor debanken in België, waar zij nochtans nooit voorheen over zoveelspaargeld beschikten om krediet te verlenen. Maar hoe verliepdie afslanking van de Belgische banksector precies, en hoeheeft dat zijn rol in de Belgische economie beïnvloed?
 
2
EconomischeBerichten
Afslanking en heroriëntering
Grafiek 1 illustreert dat de balans van de Belgische banksectorhier gedefinieerd als het geheel van de bankactiva ondertoezicht van de Belgische toezichthouder, met inbegrip vanhun buitenlandse vestigingen en dochters – de voorbije jarendrastisch is afgeslankt. Tussen de piek midden 2008 en begin2013 kromp het gezamenlijke balanstotaal met 654 miljardeuro (38%). Dat gebeurde in twee bewegingen. Door de ont-manteling van Fortis verdween Fortis Bank Nederland al eind2008 uit de Belgische banksector, terwijl KBC, ING en Dexia (1)als voorwaarde voor de ontvangen staatssteun zwaar afslank-ten, een beweging die nog altijd niet volledig is afgerond.Als gevolg hiervan kende de balansomvang van de Belgischebanksector veruit de grootste krimp in Europa, waardoor hij nuin verhouding tot de grootte van de economie tot een van dekleinere in de EU-15 behoort (grafiek 2).De herstructurering van de grote Belgische banken ging gepaardmet een strategische heroriëntering naar het traditionele com-merciële bankmodel. Dat uit zich in het verloop van de samen-stelling van zowel hun activa als passiva. Bij de activa werdenvooral de interbankactiviteiten en de effectenportefeuille afge-bouwd, kredieten aan gezinnen en bedrijven daarentegen veelminder (grafiek 3). Tussen eind 2008 en begin 2013 klom hetaandeel daarvan in de totale activa met 10 procentpunten tot49%. Langs de passiefkant valt vooral het toenemend belangvan de gezinsdeposito’s op: van 18 % midden 2008 tot ruim33% begin 2013. Het aandeel van de financiering via de inter-bankenmarkt liep terug tot circa 11%, tegenover nog bijna30% in 2006, vóór het uitbreken van de spanningen op deinternationale geldmarkten (grafiek 4). De kapitaalratio (d.i. deverhouding tussen het eigen vermogen en het balanstotaal), diemidden 2008 nog slechts 3,1% bedroeg, is bijna verdubbeld tot5,8% begin 2013. Ongeveer tweede derde van de verbeteringkomt door de vermindering van de activa en een derde door de
20072012
0%100%200%300%400%500%600%700%800%
   L   u   x  e   m    b   u   r  g    *   M  a    l   t  a   C   y    p    r   u  s   I  e   r    l  a   n   d   V   K   N  e   d  e   r    l  a   n   d   Z   w  e   d  e   n   O  o  s   t  e   n   r   i   j     k   S   p   a   n   j   e   D  e   n  e   m  a   r    k  e   n   F   r  a   n    k   r   i   j     k   F   i   n    l  a   n   d   P  o   r   t   u  g   a    l   D   u   i   t  s    l  a   n   d   B  e    l  g    i   ë   G   r   i  e    k  e   n    l  a   n   d   I   t  a    l   i   ë
 
Grafiek 2 - Activa nationale banksector
(in % nationale bbp)
Bron: ECB
 België Rest van de wereldEMU 
20040060080010001200140016001800
200607080910111213
 
0
Grafiek 1 - Activa Belgische banksector naarnationaliteit tegenpartij
(in miljard EUR)
Bron: NBB* 2170% in 2007 en 1660% in 2012
 Leningen aan gezinnen en bedrijven DerivatenInterbankleningen AndereEffecten
020040060080010001200 140016001800
2006
 
07
 
08
 
09 10 11 12
 
13
Grafiek 3 - Samenstelling activa Belgische banksector
(in miljard EUR)
Bron: NBB
 Particuliere deposito’s & kasbons Derivaten Bedrijfsdeposito’s Eigen vermogen Interbankdeposito’s Andere
020040060080010001200140016001800
200607080910111213
Grafiek 4 - Samenstelling passiva Belgische banksector
(in miljard EUR)
Bron: NBB
 
3
versterking van het eigen vermogen met ruim 10 miljard euro.De strategische heroriëntering van de grote Belgische bankenbetekent ook dat ze zich meer toeleggen op de Belgischemarkt en nog slechts een beperkt aantal buitenlandse marktenals kernmarkt beschouwen. De afslanking van de balansenkwam dan ook volledig tot stand door afstoting van buiten-landse activa, terwijl de vorderingen op Belgische tegenpartijentussen midden 2008 en begin 2013 nog met 33 miljard eurostegen (grafiek 1). Dat suggereert dat de forse herstructureringde Belgische banken niet heeft tegengehouden om hun rol alskredietverschaffer in de Belgische economie te blijven spelen.Dit wordt nog duidelijker geïllustreerd aan de hand van de gra-fieken 5 en 6, die specifiek inzoemen op de activiteiten van allein België gevestigde banken en die een vergelijking over eenlangere termijn mogelijk maken.De cijfers in deze grafieken hebben enkel betrekking op deactiviteiten die door banken vanuit een vestiging in België wor-den ontwikkeld, dus met inbegrip van de buitenlandse bankenin België (2). Ook hieruit blijkt een grote internationale oriën-tering. Die weerspiegelt de grote openheid van de Belgischeeconomie, en sinds de invoering van de euro in 1999 vooralde toegenomen Europese financiële integratie, die door deeurocrisis echter weer werd omgebogen (grafiek 5). Zowel deintegratie als desintegratie hebben zich vooral met betrekkingtot de interbancaire activiteiten en de overheidsfinancieringvoor gedaan (grafiek 6). Grensoverschrijdende kredietverleningaan gezinnen en bedrijven in de eurozone werd vóór de finan-ciële crisis veel minder ontwikkeld, maar werd al bij al ook nietzo zwaar door de crisis getroffen (3).
Recente ontwikkeling kredietverlening
De statistieken over de in België gevestigde banken makenechter vooral duidelijk dat hun kredietverlening met Belgischecliënten als tegenpartij tijdens de crisis quasi continu is blijventoenemen (grafieken 5 en 7). Het aandeel daarvan in huntotale activa steeg daardoor van 29% begin 2008 tot bijna46% midden 2013. Het gros van deze kredietverlening gaatnaar gezinnen en bedrijven. Midden 2013 bedroeg het 90%van het bbp, dat is slechts 2 procentpunten onder de piek vanmidden 2009 (grafiek 8). Deze lichte terugval weerspiegeltvooral de conjuncturele vertraging van de kredietverlening, dieoverigens veel beperkter bleef dan tijdens de dotcom-crisis aanhet begin van deze eeuw. Toen werd de kredietverlening aangezinnen en bedrijven met bijna 10 procentpunten van het bbpteruggeschroefd.De vertraging van de kredietverlening aan gezinnen en bedrij-ven vond plaats in twee golven. De Lehman-crisis in septem-ber 2008 werd onmiddellijk gevolgd door een snelle en forseafkoeling van vooral de kredietverlening aan bedrijven (gra-fiek 9). Ze werd toen uitgelokt door een gevoelige verstrakking
Aan de binnenlandse economie Aan rest wereldAan andere EMU-landen
01002003004005001997992001030507091113
Grafiek 5 - Kredietverlening door ingezeten bankenin binnen- en buitenland
(in miljard EUR)
Bron: NBB
Interbancair Gezinnen & bedrijvenOverheid
0100200300400500
 
1997992001 03050709 11 13
Grafiek 6 - Kredietverlening door ingezeten bankenaan andere EMU-landen
(in miljard EUR)
Bron: NBB
Interbancair (linkse schaal) Gezinnen & bedrijven (linkse schaal)Overheid (linkse schaal) In % totale activa (rechtse schaal)
20304050607001002003004005001997992001 03050709 11 13
Grafiek 7 - Kredietverlening door ingezeten banken aan debinnenlandse economie
(in miljard EUR)
Bron: NBB

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->