• Embed Doc
  • Readcast
  • Collections
  • CommentGo Back
Download
 
 1
`
Η
 
συνεισφορά
 
του
 
Συνηγόρου
 
του
 
Πολίτη
 
στην
 
προώθηση
 
και
 
εφαρμογή
 
της
 
περιβαλλοντικής
 
 νομοθεσίας
 
Βίκυ
 
Ι
.
Καραγεώργου
 
Δ
.
Ν
 
Δικηγόρος
-
Ειδική
 
Επιστήμονας
 
στο
 
Συνήγορο
 
του
 
Πολίτη
 
Α
.
Η
 
δομή
 
και
 
λειτουργία
 
του
 
Συνηγόρου
 
του
 
Πολίτη
 
Ο
 
Συνήγορος
 
του
 
Πολίτη
 
είναι 
 
Ανεξάρτητη
 
Διοικητική
 
Αρχή
,
που
 
ιδρύθηκε
 
με
 
το
 
 Νόμο
2477/1997
και 
 
ξεκίνησε
 
 να
 
λειτουργεί 
 
την
1
η
 
Οκτωβρίου
 
του
1998.
Το
 
 νομοθετικό
 
καθεστώς
 
της
 
λειτουργίας
 
του
 
ρυθμίζεται 
 
από
 
τις
 
διατάξεις
 
του
 
 Νόμου
 3094/2003,
ενώ
 
μετά
 
από
 
την
 
αναθεώρηση
 
του
2001
ο
 
θεσμός
 
αυτός
 
τυγχάνει 
 
και 
 
συνταγματικής
 
κατοχύρωσης
(
άρθρο
103
παρ
.9
του
 
Συντ
).
Θα
 
πρέπει 
 
 να
 
μάλιστα
 
 να
 
 υπογραμμισθεί 
,
αν
 
και 
 
δεν
 
έχει 
 
τονισθεί 
 
επαρκώς
 
στη
 
διεθνή
 
βιβλιογραφία
 
ότι 
 
ο
 
Συνήγορος
 
του
 
Πολίτη
 
έχει 
 
τις
 
ρίζες
 
του
 
στην
 
αρχαία
 
αθηναϊκή
 
δημοκρατία
,
καθώς
 
στα
453
π
.
Χ
 
επελέγησαν
 
για
 
πρώτη
 
φορά
 
με
 
κλήρωση
,
οι 
«
Εύθυνοι 
», 10
άρχοντες
 
εξοπλισμένοι 
 
με
 
την
 
αρμοδιότητα
 
 να
 
ερευνούν
 
καταγγελίες
 
σχετικά
 
με
 
τη
 
φερόμενη
 
ως
 
κακή
 
άσκηση
 
της
 
διοίκησης
 
από
 
τα
 
όργανα
 
της
 
Πολιτείας
1
.
Στα
 
 νεώτερα
 
όμως
 
χρόνια
,
όπως
 
άλλωστε
 
είναι 
 
γνωστό
,
ο
 
θεσμός
 
αυτός
 
εισήχθη
 
και 
 
διαμορφώθηκε
 
στις
 
σκανδιναβικές
 
χώρες
 
και 
 
κυρίως
 
στη
 
Σουηδία
2
,
όπου
 
ήδη
 
από
 
το
1809
καθιερώθηκε
 
ο
 
θεσμός
 
του
Ombudsman
με
 
θεσμοθετημένες
 
αρμοδιότητες
 
από
 
το
 
Σύνταγμα
.
Η
 
κεντρική
 
αποστολή
 
του
 
 Έλληνα
 
Συνηγόρου
 
του
 
Πολίτη
,
όπως
 
προκύπτει 
 
από
 
τη
 
συνδυαστική
 
ερμηνεία
 
των
 
ρυθμίσεων
,
που
 
διέπουν
 
τη
 
λειτουργία
 
του
,
είναι 
 
η
 
διαμεσολάβηση
 
μεταξύ
 
των
 
πολιτών
 
και 
 
των
 
δημοσίων
 
Υπηρεσιών
 
με
 
σκοπό
 
την
 
προστασία
 
των
 
δικαιωμάτων
 
των
 
πολιτών
 ,
την
 
καταπολέμηση
 
της 
 
κακοδιοίκησης 
 
και
 
την
 
αποκατάσταση
 
της 
 
νομιμότητας 
.
Πιο
 
συγκεκριμένα
,
σύμφωνα
 
με
 
το
 
άρθρο
3
παρ
.3
του
 
 Νόμου
3094/2003,
ο
 
Συνήγορος
 
του
 
Πολίτη
 
ερευνά
 
ατομικές
 
διοικητικές
 
πράξεις
 
ή
 
παραλείψεις
 
ή
 
 υλικές
 
ενέργειες
 
των
 
οργάνων
 
των
 
δημοσίων
 
 υπηρεσιών
,
που
 
παραβιάζουν
 
δικαιώματα
 
ή
 
προσβάλουν
 
 νόμιμα
 
συμφέροντα
 
φυσικών
 
ή
 
 νομικών
 
1
 
Βλ 
.
Κ 
.
Λουκάκου
,
 Η 
 
πορισματική
 
έκβαση
 
της 
 
αναφοράς 
 
στον
«
 Κύκλο
 
 Ποιότητας 
 
 Ζωής 
»
του
 «
 Συνηγόρου
 
του
 
 Πολίτη
»
σε
:
Κ 
.
Λουκάκος
/
Ε
.
Μαυρομάτη
/
Κ 
.
Σγάγιας
/
Κ 
.
Σκούρα
/
Ε
.
Σταματίου
/
Χ
.
Τσαϊτουρίδης
/
Δ
.
Φιλιππάκη
,
Τα
 
Πορίσματα
 
του
 
Κύκλου
 
Ποιότητας
 
του
 
Συνηγόρου
 
του
 
Πολίτη
1998-2003,
Αθήνα
2004,
σ
. 17.
2
B
λ 
. C. Eklundh,
The Scandinavian model 
 
σε
: The European Ombudsmann,
 E. Mavrias
(Ed),European institute of Public Administration, 1994,
σελ 
. 11
επ
.
Θα
 
πρέπει 
 
μάλιστα
 
 να
 
σημειωθεί 
 
ότι 
 
ο
 
όρος
Ombudsman
σημαίνει 
«
αντιπροσώπευση
,
εκπροσώπηση
»
και 
 
θεωρείται 
 
ως
 
πρόσωπο
 
εντεταλμένο
 
 να
 
προστατεύει 
 
τους
 
πολίτες
 
από
 
πιθανές
 
αυθαιρεσίες
 
της
 
δημόσιας
 
διοίκησης
.
 
 2
προσώπων
3
.
Ιδίως
 
δε
 
σύμφωνα
 
με
 
το
 
ίδιο
 
άρθρο
(3
παρ
.3
του
 
 Ν
. 3094/2003)
ερευνά
 
τις
 
περιπτώσεις
 
κατά
 
τις
 
οποίες
 
ένα
 
ατομικό
 
ή
 
συλλογικό
 
διοικητικό
 
όργανο
:
ι 
)
προσβάλλει 
,
με
 
πράξη
 
ή
 
παράλειψη
,
δικαίωμα
 
ή
 
συμφέρον
 
προστατευόμενο
 
από
 
το
 
Σύνταγμα
 
και 
 
το
 
 νόμο
, ii)
αρνείται 
 
 να
 
εκπληρώσει 
 
συγκεκριμένη
 
 υποχρέωση
 
που
 
επιβάλλεται 
 
από
 
τελεσίδικη
 
ή
 
προσωρινά
 
εκτελεστή
 
δικαστική
 
απόφαση
, iii)
αρνείται 
 
 να
 
εκπληρώσει 
 
συγκεκριμένη
 
 υποχρέωση
 
που
 
επιβάλλεται 
 
από
 
διάταξη
 
 νόμου
 
ή
 
από
 
ατομική
 
διοικητική
 
πράξη
, iv)
ενεργεί 
 
ή
 
παραλείπει 
 
 νόμιμη
 
οφειλόμενη
 
ενέργεια
,
κατά
 
παράβαση
 
των
 
αρχών
 
της
 
χρηστής
 
διοίκησης
 
και 
 
της
 
διαφάνειας
 
ή
 
κατά
 
κατάχρηση
 
εξουσίας
.
Ο
 
Συνήγορος
 
του
 
Πολίτη
 
στελεχώνεται 
 
από
 
μια
 
κεντρική
 
Υπηρεσία
4
,
που
 
βρίσκεται 
 
στην
 
Αθήνα
,
πρωτεύουσα
 
της
 
χώρας
 
και 
 
η
 
οποία
 
εξυπηρετεί 
 
και 
 
ερευνά
 
αιτήματα
 
πολιτών
 
από
 
όλη
 
την
 
ελληνική
 
επικράτεια
.
Το
 
Μάρτιο
 
κάθε
 
έτους
 
ο
 
Συνήγορος
 
του
 
Πολίτη
 
συντάσσει 
 
ετήσια
 
έκθεση
,
στην
 
οποία
 
εκθέτει 
 
το
 
έργο
 
της
 
Αρχής
,
παρουσιάζει 
 
τις
 
σημαντικότερες
 
 υποθέσεις
 
και 
 
διατυπώνει 
 
προτάσεις
 
για
 
τη
 
βελτίωση
 
των
 
δημοσίων
 
 υπηρεσιών
 
και 
 
τις
 
αναγκαίες
 
 νομοθετικές
 
ρυθμίσεις
.
Ο
 
Συνήγορος
 
του
 
Πολίτη
 
μπορεί 
 
 να
 
 υποβάλει 
 
στον
 
Πρωθυπουργό
,
στον
 
Πρόεδρο
 
της
 
Βουλής
 
και 
 
 να
 
κοινοποιεί 
 
στον
 
κατά
 
περίπτωση
 
αρμόδιο
 
Υπουργό
 
ειδικές
 
εκθέσεις
 
κατά
 
τη
 
διάρκεια
 
του
 
έτους
.
Συμπερασματικά
,
στο
 
πλαίσιο
 
αυτής
 
της
 
συνοπτικής
 
παρουσίασης
 
της
 
αποστολής
 
του
 
Συνηγόρου
 
του
 
Πολίτη
,
θα
 
πρέπει 
 
 να
 
 υπογραμμισθεί 
 
ότι 
 
ο
 
Συνήγορος
 
του
 
Πολίτη
 
δεν
 
εκδίδει
 
εκτελεστές 
 
διοικητικές 
 
πράξεις 
 
αλλά
 
 μόνον
 
συστάσεις 
 ,
δηλαδή
 
3
 
Ο
 
Συνήγορος
 
του
 
Πολίτη
 
επιλαμβάνεται 
 
κατόπιν
 
έγγραφης
 
αναφοράς
 
του
 
πολίτη
 
προς
 
την
 
Αρχή
,
ο
 
οποίος
 
όμως
 
προτού
 
καταφύγει 
 
σε
 
αυτή
,
θα
 
πρέπει 
 
 να
 
έλθει 
 
σε
 
επαφή
 
με
 
τη
 
δημόσια
 
Υπηρεσία
,
με
 
την
 
οποία
 
σχετίζεται 
 
η
 
 υπόθεσή
 
του
 
και 
 
εφόσον
 
η
 
επαφή
 
και 
 
η
 
ανταπόκριση
 
της
 
Υπηρεσίας
 
αυτής
 
αποβεί 
 
άκαρπη
 
ή
 
προβληματική
,
 να
 
καταθέσει 
 
αναφορά
 
στο
 
Συνήγορο
.
Θα
 
πρέπει 
 
επίσης
 
 να
 
επισημανθεί 
 
ότι 
 
 υπάρχει 
 
ρητή
 
δέσμευση
 
αναφορικά
 
με
 
το
 
χρονικό
 
σημείο
 
εκδήλωσης
 
των
 
διοικητικών
 
ενεργειών
 
σε
 
σχέση
 
με
 
την
 
 υποβολή
 
αναφοράς
,
καθώς
 
σύμφωνα
 
με
 
το
 
άρθρο
4
παρ
.3
του
 
 Ν
.3094/2003
η
 
αναφορά
 
 υποβάλλεται 
 
μέσα
 
σε
 
έξι 
 
μήνες
,
αφότου
 
ο
 
ενδιαφερόμενος
 
έλαβε
 
πλήρη
 
γνώση
 
των
 
ενεργειών
 
ή
 
παραλείψεων
,
για
 
τις
 
οποίες
 
προσφεύγει 
 
στο
 
Συνήγορο
 
του
 
Πολίτη
.
Για
 
τη
 
διαφορά
 
του
 
τρόπου
 
εκκίνησης
 
της
 
έρευνας
 
στην
 
περίπτωση
 
του
 
έλληνα
 
Συνηγόρου
(
 υποβολή
 
αναφοράς
)
και 
 
του
 
γάλλου
«
Διαμεσολαβητή
»
στο
 
πλαίσιο
 
μιας
 
γενικότερης
 
συγκριτικής
 
θεώρησης
 
των
 
δύο
 
θεσμών
 
βλ 
.
Σ
.
Δρόσου
,
 Συνήγορος 
 
του
 
 Πολίτη
 
και
médiateur de la République-
Τα
 
θεσμικά
 
 χαρακτηριστικά
 
δύο
 
ομόλογων
 
ανεξάρτητων
 
διοικητικών
 
αρχών
,
Ανεξάρτητη
 
Αρχή
2/2006,
σελ 
. 3 (31).
4
 
Ο
 
Συνήγορος
 
του
 
Πολίτη
 
επικουρείται 
 
στο
 
έργο
 
του
 
από
5
Βοηθούς
 
Συνηγόρους
,
οι 
 
οποίοι 
 
 υπάγονται 
 
στο
 
ίδιο
 
με
 
αυτόν
 
καθεστώς
 
προσωπικής
 
και 
 
λειτουργικής
 
ανεξαρτησίας
(
άρθρο
1
παρ
2
του
 
 Ν
. 3094/2003
και 
 
άρθρο
3
του
 
 Ν
,. 3051/02)
και 
 
έχουν
 
ευθύνη
 
για
 
καθένα
 
από
 
τους
5
κύκλους
:
α
)
δικαιωμάτων
 
του
 
ανθρώπου
 
β
)
κοινωνικής
 
προστασίας
(
κοινωνική
 
πολιτική
,
 υγεία
,
ασφάλιση
,
πρόνοια
)
γ
)
ποιότητας
 
ζωής
(
περιβάλλον
,
χωροταξία
,
πολεοδομία
,
δημόσια
 
έργα
 
και 
 
πολιτισμό
)
δ
)
σχέσεων
 
κράτους
-
πολίτη
(
πληροφόρηση
 
και 
 
επικοινωνία
,
ποιότητα
 
παρεχομένων
 
 υπηρεσιών
,
κακοδιοίκηση
 
σε
 
ΟΤΑ
 
και 
 
ΔΕΚΟ
 
κ 
.
τ
.
λ 
)
ε
)
δικαιωμάτων
 
του
 
παιδιού
,
έχοντας
 
ως
 
αποστολή
 
την
 
προάσπιση
 
των
 
δικαιωμάτων
 
του
 
παιδιού
.
 
 3
 μη
 
εκτελεστές 
 
διοικητικές 
 
πράξεις 
5
 ,
οι
 
οποίες 
 
 λόγω
 
της 
 
φύσης 
 
τους 
 
δεν
 
 μπορούν
 
να
 
προσβληθούν
 
ενώπιον
 
των
 
διοικητικών
 
δικαστηρίων
.
 
Επίσης
,
παρότι 
 
στο
 
πλαίσιο
 
της
 
σύντομης
 
αυτής
 
εισήγησης
 
δεν
 
μπορεί 
 
 να
 
 υπεισέλθει 
 
κανείς
 
σε
 
βάθος
 
αναφορικά
 
με
 
το
 
χαρακτήρα
 
της
 
διαμεσολάβησης
,
θα
 
πρέπει 
 
 να
 
επισημανθεί 
 
ότι 
 
ο
 
έλληνας
 
Συνήγορος
 
του
 
Πολίτη
 
με
 
βάση
 
τη
 
μέχρι 
 
τώρα
 
λειτουργία
 
του
 
έχει 
 
κινηθεί 
 
σε
 
ένα
 
είδος
 
διαμεσολάβησης
,
το
 
οποίο
 
συνίσταται 
 
στην
 
ενίσχυση
 
της
 
διαβούλευσης 
 
μεταξύ
 
διοίκησης
 
και 
 
διοικουμένου
.
Πιο
 
συγκεκριμένα
,
στις
 
περιπτώσεις
,
που
 
διαπιστώνει 
 
είτε
 
το
 
μη
 
σύννομο
 
μιας
 
διοικητικής
 
πράξης
 
είτε
 
την
 
παράλειψη
 
μιας
 
οφειλόμενης
 
 νόμιμης
 
ενέργειας
 
από
 
την
 
πλευρά
 
της
 
διοίκησης
,
επιχειρεί 
 
 να
 
πείσει 
 
τη
 
διοίκηση
,
αναπτύσσοντας
 
μια
 
επιχειρηματολογία
,
η
 
οποία
 
βασίζεται 
 
είτε
 
στην
 
επίκληση
 
ρητών
 
 νομοθετικών
 
διατάξεων
 
τόσο
 
της
 
κοινής
 
 νομοθεσίας
 
όσο
 
και 
 
του
 
Συντάγματος
 
αλλά
 
και 
 
του
 
διεθνούς
 
και 
 
ευρωπαϊκού
 
δικαίου
,
προτείνοντας
 
μάλιστα
 
κάποιες
 
φορές
 
και 
 
ερμηνεία
 
διαφορετική
 
από
 
αυτή
,
που
 
 υιοθετήθηκε
 
κατά
 
την
 
έκδοση
 
της
 
διοικητικής
 
πράξης
.
Συχνά
 
επίσης
 
η
 
Αρχή
 
επικαλείται 
 
στο
 
πλαίσιο
 
της
 
επιχειρηματολογίας
 
της
 
βασικές
 
αρχές
,
του
 
δημοσίου
 
δικαίου
,
όπως
 
αυτές
 
έχουν
 
διαπλαστεί 
 
 νομολογιακά
,
όπως
 
η
 
αρχή
 
της
 
χρηστής
 
διοίκησης
,
της
 
αναλογικότητας
 
και 
 
της
 
προστατευόμενης
 
εμπιστοσύνης
6
.
Πρόκειται 
 
συνεπώς
 
για
 
ένα
 
λυσιτελή
 
μηχανισμό
 
διοικητικού
 
ελέγχου
7
,
το
 
βασικό
 
εργαλείο
 
του
 
οποίου
 
δεν
 
συνίσταται 
 
στην
 
επιβολή
 
κυρώσεων
 
αλλά
 
στην
 
προσπάθεια
 
διαμεσολάβησης
 
μέσω
 
της
 
επίκλησης
 
βάσιμων
 
και 
 
πειστικών
 
 νομικών
 
επιχειρημάτων
.
Β
. H
Συνεισφορά
 
του
 
Κύκλου
 
Ποιότητας
 
Ζωής
 
του
 
Συνηγόρου
 
του
 
Πολίτη
 
στην
 
προστασία
 
του
 
περιβάλλοντος
 1.
Το
 
πεδίο
 
αρμοδιότητας
 
Στο
 
πεδίο
 
αρμοδιότητας
 
του
«
Κύκλου
 
Ποιότητας
 
Ζωής
» -
σύμφωνα
 
με
 
το
 
άρθρο
2
παρ
.1
περ
.
γ
 
του
 
π
.
δ
273/1999 – 
εμπίπτει 
 
η
 
προστασία
 
του
 
περιβάλλοντος
,
η
 
πολεοδομία
,
η
 
χωροταξία
,
τα
 
δημόσια
 
έργα
 
και 
 
ο
 
πολιτισμός
.
Ειδικότερα
 
οι 
 
θεματικές
 
5
 Όπως
 
ορθά
 
έχει 
 
επισημανθεί 
 
από
 
τον
 
Μ
.
Τσαπόγα
, «
οι 
 
αποφάνσεις
 
του
 
Συνηγόρου
 
ανήκουν
 
μάλλον
 
στον
 
κόσμο
 
των
 
ιδεών
 
και 
 
λιγότερο
 
στον
 
κόσμο
 
των
 
πράξεων
».
Βλ 
.
σχετικά
 
Μ
.
Τσαπόγα
,
 Από
 
το
 
διοικητικό
 
έλεγχο
 
στη
 
διοικητική
 
διαμεσολάβηση
 
σε
:M.T
σαπόγα
/
Ι
.
Κουφάκη
/
Κ 
.
Μαρκετάκη
/
Π
.
Μουζουράκη
,
Ο
 
Συνήγορος
 
του
 
Πολίτη
 
και 
 
η
 
ενδυνάμωση
 
της
 
προστασίας
 
των
 
δικαιωμάτων
, 2003,
σελ 
. 11.
6
 
Βλ 
.
Μ
.
Τσαπόγα
,
όπ
.
π
(
σημ
. 5),
σελ 
. 15.
7
 
Βλ 
.
Α
.
Μακρυδημήτρη
,
Το
 
έλατο
 
στην
 
άμμο
 
ή
 
ο
ombudsman
στην
 
 Ελλάδα
 
σε
:
Α
.
Μακρυδημήτρη
/
Χ
.
Χρυσανθάκη
,
Ο
mbudsman-
Ο
 
έλεγχος
 
της
 
κακοδιοίκησης
 
στην
 
Ελλάδα
 
και 
 
στην
 
Ευρώπη
,
Αθήνα
 1996,
σελ 
. 29
επ
,
ο
 
οποίος
 
κάνει 
 
λόγο
 
για
 
μια
 
τέταρτη
 
διακριτή
 
μορφή
 
ελέγχου
,
μετά
 
τον
 
κοινοβουλευτικό
,
το
 
δικαστικό
 
και 
 
τον
 
διοικητικό
 
αυτοέλεγχο
.
of 00

Leave a Comment

You must be to leave a comment.
Submit
Characters: ...
You must be to leave a comment.
Submit
Characters: ...