บทที ่
3
การจําลองดีเอ็นเอ
(DNA replication)
คํานํา
การจําลองดีเอ็นเอในแตละโครโมโซม
(chromosome)
เกิดขึ ้นในระยะเอสเฟต
(S phase
หรือ
synthesis phase)
ของระยะอินเทอรเฟต
(interphase)
ในกระบวนการแบงเซลลแบบไมโตซีส
(mitosis)
และไมโอซีส
(meiosis)
ทําให
1
โครโมโซมมี
2
ซีสเตอรโครมาติด
(sisterchromatid)
ซึ ่งแตละโคร
มาติดประกอบดวยดีเอ็นเอ
1
โมเลกุล
ในป
ค
.
ศ
. 1953 Watson
และ
Crick
ไดตั ้งสมมติฐานเกี ่ยวกับการ
จําลองดีเอ็นเอสายคู
(double helix)
วามีการจําลองเปนแบบกึ ่งอนุรักษ
(semiconservative DNAreplication)
คือดีเอ็นเอสายคู มีการแยกออกจากกันเปนดีเอ็นเอสายเดี ่ยว
(single strand DNA) 2
สาย
ซึ ่งแตละสายทําหนาที ่เปนสายแมแบบ
(template strand)
ของดีเอ็นเอสายใหม
(daughter strand)
ที ่มีลําดับคู สมกัน
(base complementary)
กับดีเอ็นเอสายแมแบบทุกประการ
เมื ่อสิ ้นสุดการจําลองดีเอ็นเอ
จะได
ดีเอ็นเอ
2
สาย
ที ่แตละโมเลกุลของดีเอ็นเอประกอบดวยดีเอ็นเอสายแมแบบ
1
สาย
พันเกลียวกับ
ดีเอ็นเอสายใหมอีก
1
สาย
ดังมีรายงานการทดลองของ
Mesclson
และ
Stahl (1958)
คือทําการทดลองโดยเลี ้ยง
E. coli
ในอาหารที ่มีธาตุไนโตรเจนกัมตรังสี
(
15
N)
โดยใช
15
(NH
4
)
2
SO
4
ซึ ่งเปนองคประกอบ
หลักของไนโตจีนัสเบส
(nitrogenous base)
เพื ่อใหดีเอ็นเอของ
E. coli
ถูกติดฉลาก
(label)
ดวย
15
N
ทําใหได
ดีเอ็นเอที ่มีน้ ําหนักมากคือ
15
N/
15
N (heavy DNA)
จากนั ้นนําแบคทีเรียที ่มีดีเอ็นเอชนิด
15
N/
15
N
ดังกลาวไปเลี ้ยงในอาหารที ่มี
14
N
แลวปลอยใหเกิดการจําลองดีเอ็นเอผานไป
1
รุ น
(generation)
จึงทําการสกัดดีเอ็นเอจากแบคทีเรีย
จากนั ้นนํามาป นเหวี ่ยงใน
CsCl gradient
ไดแถบดีเอ็นเอ
1
แถบ
คือแถบที ่มีน้ ําหนักที ่
15
N /
14
N (hybrid DNA)
แลวเมื ่อมีการจําลองดีเอ็นเอในรุ นที ่
2
ไดแถบดีเอ็นเอ
2
แถบ
ที ่มีน้ ําหนักอยู ระหวาง
15
N /
14
N
กับแถบที ่มีน้ ําหนักเบา
14
N /
14
N (light DNA)
อยู ดานบน
จากนั ้นเมื ่อมีการจําลองดีเอ็นเอในรุ นที ่
3
พบวาจะไดดีเอ็นเอที ่น้ ําหนักเบา
14
N /
14
N
เพิ ่มมากขึ ้น
ซึ ่งเห็นเปนแถบหนา
จึงยืนยันไดวาการจําลองดีเอ็นเอของสิ ่งมีชีวิตเปนแบบกึ ่งอนุรักษ
(
รูปที ่
3.1)
รูปแบบของการจําลองดีเอ็นเอ
(DNA replication mode)
แบงไดเปน
3
รูปแบบ
คือ
1.
การจําลองดีเอ็นเอแบบทีตา
(Theta mode of DNA replication)2.
การจําลองดีเอ็นเอแบบซิกมา
(Rolling circle or sigma mode of DNA replication)
Leave a Comment