High Quality
Open the downloaded document, and select print from the file menu (PDF reader required).
Asociaci
ó
n e federaci
ó
ns
Despois de tres d
é
cadas de asociacionismo do sector literario podemos constatar que, a medida quese produciu unha m
í
nima normalizaci
ó
n do mercado literario (editorial e doutras industrias culturaisque empregan as creaci
ó
ns dos escritores), variaron tam
é
n as necesidades do colectivo profesionale, polo tanto, das asociaci
ó
ns que os aglutinan.Sen perder o car
á
cter e o sentido reivindicativo ling
üí
stico e cultural -a mi
ú
do, tam
é
n, o pol
í
tico - asasociaci
ó
ns de escritores redefiniron, nun grao ou noutro, os seus obxectivos e li
ñ
as de acci
ó
n.Cando menos, aquelas que pertencen aos
á
mbitos ling
üí
sticos e nacionais perif
é
ricos do estadoespa
ñ
ol. Uns cambios que, obviamente, son de intensidade e manifestaci
ó
n distinta en cada caso, enestreita conexi
ó
n coa diversidade de situaci
ó
n das linguas, das literaturas e das sociedadesrespectivas.Por
é
n, isto non obsta para que haxa uns trazos que poidan ser com
ú
ns e que, de feito, xa estiveronen discusi
ó
n repetidamente ao longo dos vinte e cinco anos que hai que se mant
é
n un contactoregular entre as nosas asociaci
ó
ns. Partindo do feito definitorio com
ú
n que as define a partir dunhaescolla de lingua e entorno cultural que expresa unha naturalidade que non
é
tan obvia –quecontin
ú
a a ser unha elecci
ó
n, un compromiso- que far
í
a falla discutir, se cadra un dos puntosprincipais, at
é
que punto este trazo esencial conduce inevitablemente cara a unha primac
í
a dasreivindicaci
ó
ns ling
üí
stico-pol
í
tico-culturais por riba daquelas m
á
is estrictamente profesionais.
É
, certamente, un debate que poder
í
a semellar sobrante e de soluci
ó
n evidente: ambos os dousaspectos han de estar equilibrados, pero na pr
á
ctica non semella que sexa as
í
. Mentres que aAsociaci
ó
n de Escritores Catal
á
ns desenvolve unha acci
ó
n progresivamente m
á
is centrada nadefensa dos dereitos profesionais, a galega e a vasca semella que contin
ú
an crendo que os factoresderivados da reivindicaci
ó
n ling
üí
stica e pol
í
tica son esenciais, partindo da consideraci
ó
n de que oseu estado de “normalizaci
ó
n”
é
inferior ou, se o preferimos, est
á
nun estadio “anterior”
á
atinxidapolos catal
á
ns. No tocante a este tema, c
ó
mpre lembrar que, por exemplo, o grao dedesenvolvemento e normalizaci
ó
n non
é
homox
é
neo, abof
é
, nos diversos Pa
í
ses Catal
á
ns, e tam
é
nque c
ó
mpre cuestionar a cada intre as timideces nas reivindicaci
ó
ns profesionais a partir deargumentos como a escasa potencia ou desenvolvemento das industrias culturais propias ou omantemento de hipot
é
ticas “frontes
ú
nicas” nas que s
ó
se pode aportar sen reclamar nada.Unha asociaci
ó
n deber
í
a, pois, poder equilibrar ambas as d
ú
as caracter
í
sticas fundacionais tendomoi claro que o obxectivo a curto ou medio prazo
é
o exercicio das s
ú
as funci
ó
ns reivindicativas,non unicamente en termos ling
üí
sticos e nacionais diante de inimigos externos, sen
ó
n tam
é
n das detipo estrictamente profesional perante dos intereses contrapostos das editoriais e das industriasculturais. Deica o momento en que non se
é
consciente de que as apelaci
ó
ns
á
solidariedade porparte destas, e as escusas do “non negocio” ou as limitaci
ó
ns do “a
í
nda non estamos preparados”son moi a mi
ú
do, case sempre, unha trampa vergo
ñ
osa, non
é
doado estruturar unha estratexiaaxeitada de defensa dos dereitos e das reivindicaci
ó
ns neste amplo terreo. E, certamente, ao
principio -e non unicamente- c
ó
mpre contar primeiro coa sorpresa e despois co esc
á
ndalo cando sepresentan estas reivindicaci
ó
ns.Como consecuencia de estarmos inmersos –sometidos, suxeitos, integrados, como se queira dicir-dentro do estado espa
ñ
ol, temos unha lexislaci
ó
n de propiedade intelectual
ú
nica e com
ú
n da quederivan toda unha serie de posibilidade que c
ó
mpre exercer e que conv
é
n articular organizadamente,xa que sempre ter
á
m
á
is eficacia ca en acci
ó
ns illadas, dentro das fronteiras nacionais. E
é
curiosoque, se ben ningu
é
n cuestiona a pertinencia e a acci
ó
n conxunta –at
é
con outras asociaci
ó
ns de
á
mbito estatal e expresi
ó
n espa
ñ
ola- dentro de plataformas como Cedro, semella en cambio como seoutras posibilidades de marco estatal tivesen menor importancia, en favor da resoluci
ó
n de
á
mbitoestrictamente auton
ó
mico. Isto
é
un erro que nos fixo perder moito tempo e que
é
, en parte,responsable da demora no exercicio dalg
ú
ns dereitos e reivindicaci
ó
ns. Por exemplo, termenosprezado totalmente at
é
hai ben pouco a reclamaci
ó
n perante o Ministerio de Cultura do quenos toca namentres esta estrutura se mante
ñ
a.Verbo do sentido e acci
ó
n da Federaci
ó
n Galeusca, semella que se produciu un malentendidolamentable. A pesar das conversaci
ó
ns anteriores entre as tres asociaci
ó
ns, con acordos quesemellaban firmes, p
ú
idose constatar recentemente que estes acordos ou non eran m
á
is que persoaisou eran interpretados de xeito diferente por cada unha das partes. En concreto, a decisi
ó
n de rematarco formato anterior do Galeusca co gallo do seu XXV aniversario e despois de constatar o pobrebalance que ofrec
í
an a repetici
ó
n mec
á
nica dunha f
ó
rmula tan pouco rendible: turismo, temasxen
é
ricos de debate – que nin tan sequera se debat
í
an, tan s
ó
un desfile de papeis practicamente sendiscusi
ó
n- e m
á
is ou menos aparato de actos institucionais. Semellaba que despois de Val
è
ncia-Gandia se optaba por unha dupla medida que intensificase as relaci
ó
ns e, sobre todo, doaseresultados m
á
is tanxibles:
-
implicar ao m
á
ximo en actividades organizadas por unha asociaci
ó
n a invitados das outrasd
ú
as
-
organizar, cando menos, un encontro anual de pequeno formato ao redor de temas m
á
isconcretos ou de encontro sectorialDespois –e cunha considerable sorpresa por parte da asociaci
ó
n catalana- o formato mantense cunhamec
á
nica nova que, quizais, permitir
á
unha maior participaci
ó
n e debate, pero co mesmo vulto.Non se pode esconder que o cambio de circunstancias pol
í
ticas en Galicia e no Pa
í
s Vasco podeconducir a unha necesidade de manter o formato anterior, pero ent
ó
n xa podemos augurarfacilmente os pobres resultados m
á
is al
ó
da utilidade puramente interna de “sacar peito” e acadarunha resonancia medi
á
tica m
á
is ou menos significativa, pero probablemente sen ningunha mellorasubstancial na comunicaci
ó
n entre os escritores das tres linguas, nin no avance das tem
á
ticascom
ú
ns, sobre todo de orde profesional. No tocante a este tema, a xuntanza de Arantzazu ser
á
unhaboa ocasi
ó
n para debatelo pero tam
é
n, na s
ú
a mesma din
á
mica, de comprobar as limitaci
ó
ns oupotencialidades deste formato.Desgraciadamente, a intercomunicaci
ó
n entre as tres asociaci
ó
ns ficou restrinxida neste 2009, a d
í
ade hoxe,
á
reiteraci
ó
n do modelo anterior, coas
ú
nicas iniciativas que a AELC propuxo en aplicaci
ó
ndo que cr
í
a acordos en firme: invitar a representantes dos outras d
ú
as literaturas no seu congreso de
Add a Comment