Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more
Download
Standard view
Full view
of .
Look up keyword
Like this
1Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
Ang Pilipinas Noong Panahon Ni Rizal

Ang Pilipinas Noong Panahon Ni Rizal

Ratings: (0)|Views: 95|Likes:
Published by Chiikoy Añonuevo
Hand-out Sosc106 - Kursong Rizal
Hand-out Sosc106 - Kursong Rizal

More info:

Categories:Types, School Work
Published by: Chiikoy Añonuevo on Apr 02, 2014
Copyright:Traditional Copyright: All rights reserved

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOC, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

09/06/2014

pdf

text

original

 
ANG PILIPINAS NOONG PANAHON NI RIZAL
Kaharian ng Espanyol sa Pilipinas:
MAGULO ang katapusan
 ng
panahon ng Español
, sinimulan ng aklasan ng mga taga-
Ilocos
dahil
sinarili
 ng pamahalaan sa
Manila 
 ang paggawa at kalakal ng kanilang giliw na inumin,
basi
, at natapos sa pagpasok ng mga Amerkano. Sa
ohol!
 tumagal pa ng 27 taon ang himagsikang sinimulan ni
"agoho#
 nuon pang 1744. Nuong 1841, naghimagsik ang mga
$agalog
 sa
Laguna 
 at
$a#abas
 dahil sa pagsupil sa matimtimang
%a Pul&
Apolinario '&la (ru)
.Napuksa ang malaking himagsikan sualit pahiwatig ito ng lumalawak na pag-alsa ng uong
%atagalugan
, lalong lumawak nang
bita#in
 ang ! pari nuong 1872, sina
Mariano Go*&)
,
+os& urgos
 at
+acinto Za*ora 
."igit ang gulong naganap sa #spa$a% Sinakop ng mga taga-&ran'e, nalagas ang mga sakop ng kaharian sa uong Ameri'a, marami sa madugong himagsikan, hanggang umaot sa digmaan ng #spa$ol laan sa #spa$ol sa #spa$a mismo. Ang gulo,
intriga
 at agawan sa kapang(arihan at katungkulan a( dinala ng mga da(ong #spa$ol sa
Pilipinas
 at naipit sa kalupitan ng magkailang panig ang mga
Pilipino
 na,  walang naalingan, napilitang
naghi*agsik
 nuong 18)*.Sa isang taginting na saglit, nagkaisa ang mga
$agalog
 sa pagpala(as sa mga #spa$ol sualit nasupil ang
hi*agsikan
nang naigo silang dama(an ng mga taga-
Ilocos
,
icol
 at
,isa#a 
. Sila-silang mga
$agalog
 mismo a( nagpata(an din, ga(a ng mga #spa$ol. Sualit lahat a( nawalan ng katuturan - ang
hi*agsikan
, ang
aga-an
, pati na mismo ang
panahon ng Español
 - nang dumating ang mga Amerikano nuong 18)8 at dinaig silang lahat.
Iba’t ibang katawagan naninirahan sa Pilipinas:
PENINSULARES
 + mga astilang pinanganak sa #span(a sualit naninirahan sa ilipinas
MES$IZO
 + magkahalong astila at ilipino
SANGLE.
 + mga /ntsik at /ndio 0mga taong nagging risti(ano
PILIPINO
 + itinawag na /ndio
Pagbabagong naganap sa Pilipinas sa  panahon ng mga Kastila:
/0 %aunlaran ng %o*&rs#o at Agrikultura
1)th 'entur( + inig(ang karapatan + da(uhan pangangalakal at paninirahan sa anilanakadagdag ang paguukas ng porto ng Sual + angasinan, /loilo, 3amoanga at eu + para + panlaas, pangangalakal /to + nakapagpalago + kauha(an + ilipinas 5munlad + Agrikultura at da(uhang mangangalakal kasama sa pag-unlad + agrikultura 6pamil(a er'ado o ial sa alama
10 Pagbabago sa E'ukas#on
9atas ng #duk. 18*! + pagtatatag ng paaralan para sa mga guro sa a(nila at itinaas + sahod + guro Ang Ateneo uni'ipal + dati’( nasa ilalim ng pamamahala ng A(untamiento + inilipat sa pangangasiwa ng paring "eswita :ito nag-aral + atang + ial
 
20 S&kularisas#on ng *ga Pari
rolema% panahon - panunungkulan ni ;ispo Sta. <usta at =o. "en. Anda :umami + parok(a + dapat + magdag-dag + pari>kura paroko /nilaga( + paring se'ular na ilipino inasama ng mga paring regular + kastila /pinaglaan + . <ose 9urgos ang sekularisas(on ng mga parok(a Ngunit walang uting iinunga dahil ipinagkait + pamahalaan -- kahilingan
30 Lib&ralis*o ni (arlos Ma0 "&la $orr&
18*8 + nakamit + paring lieral + kapang(arihan pagkatapos + reolus(on arlos a. :ela ?orre + goernador at kapitan heneral + ilipino 0ipinadala ni Serrano:ala + diwang lieralismo at demokras(ang pinagtagumpa(an sa eulos(ong 18*8Sa pamamagitan nito + nagkaroon + pagkakataon + ilipino + ipinakita + kanilang kaka(ahan sa pagpapaganap sa sariling pamahalaan 1871 + pinaalik si dela ?orre + #span(a at ipinalit si a@ael de /uierdo
40 Si IZ5UIER"O at ang Pag6aalsa sa (a7it&
#nero 1872 + nag-alsa + sundalong ilipino + aBite:i minauti + muling pagaa(ad ng uwis ag-aalsa% kinasangkapan ng agong pamahalaan 5pang hulihin + ilipino kaawa( + kastila upang parusahan /pinadakip din + tagapamuno + pag-aalsaailang sa mga nagiging iktima sina adre =ome, 9urgos at 3amora- ipinapata( sa pamamagitan - =A;?#ia + ipinatapon + pulo + A/ANAS Ano ang kahalagahan ng naganap na pang(a(aring itoC NA5DA? +/D//N; + 5AN= A=-ADSAEEEA=SASAN/9 N= S/9A"AN A? N= AA"ADAAN #SANFA + elihi(on at amahalaan + iisa "A/ + isang karapatan nasa + pagtatagu(od ng apa 0o(al atronage ipinatupad din + ilipino Ano ang nagiging malaking kontroersi(a ukol sa pagsasarili ng simahan at pamahalaanC "indi naging malinaw ang kapang(arihang sinasaklaw ng mga pinuno ra(le + nagkaroon ng malaking impluwens(a maging sa laas ng simahan
Mga kasamaan ng administrasyong Espanyol:
1."indi matatag na administras(ong kolon(al 0/nstailit( o@ olonial Administration2.orupt na olon(al na ;pis(ales 0orrupt olonial ;@@i'ials!.agkakaroon ng epresentas(on sa ilipinas sa Spanish ortes 0hilippine representation in the Spanish ortes4.Nawalan ng mga arapatan ang mga ilipino 0"uman rights denied to &ilipinosG. Halang anta(-panta( sa "arap ng 9atas 0No eualit( e@ore the law*.Halang "ustis(a sa mga orte 0aladministration o@ Iusti'e7.:iskriminas(on 0a'ial :is'rimination8.J&railo'ra'iaK o &railo'ra'( ).ilit na pagtatraaho 0&or'ed laor1L.ra(le ang mga ma(-ari ng mga "a'ienda 0"a'iendas owned ( the @riars11.Ang =uardia iBil 0?he =uardia 'iBil
 
12.
/0 "i6*atatag na A'*inistras#ong %olon#al
Naging magulo ang pulitika ng mga astila mula pa sa maligalig na paghahari ni ing &erdinand M// 018L8-18!!Sumailalim sa madalas na pagaago ang kanilang pamahalaan dahil sa patulo( na pakikipaglaan sa pagitan ng JdespotismJ 0isang taong namumuno, malakas ang kapang(arihan sa pamumuno at JlieralismJ 0iniig(ang-diin ang karapatan ng isang indiidwal at sa arlist Hars 0pinag-aagawan ang trono ng #span(a Sa loo ng 28 na taon, nagkaroon ng apat na konstitus(on, 28 na parlamento atG2) na ministro, kasama na rin ang iat iang mga reolus(on.Apektado ang ilipinas dahil papalit-palit ng mga nanunungkulang mga goernador heneral at paago-ago ang mga kailangang sundan na patakaran. "alimawa% 18!G-18)7-pinamunuan ang ilipinas ng GL na goernador heneral :ahil dito hindi na tulu(ang umunlad ang pulitika at ekonomi(a ng ilipinas. ung ma(roon mang gagawin na pangako o agong patakaran ang isang goernador heneral, hindi ito matutulo( dahil si(a a( mapapalitan na naman ng agong goernador heneral.
 10 Mga ti-aling opis#al
 
Dian sa iilan, karamihan sa mga opis(al ng kolon(a 0goernador-heneral, huwes, ehekutiong panlalawigan, atp. na ipinadala ng #span(a sa ilipinas noong 1) na dantaon a( mga tiwali, malulupit, hindi makatarungan, madada(a at korupt.
Noon pa mang 181L, pinuna na ni ?omas om(n ang mapait na katotohanang mga ignoranteng arero at mu'ha'ho ang niluluklok na goernador ng lalawigan, at mga astos na magdaragat at sundalo ang ginagawang mahistrado ng distrito at komandante ng garison.ga halimawa% 1.
H&n0 Ra8a&l '& I)9ui&r'o
01871-187!+ pinaita( ang mga inosenteng paring sina ariano =ome, <ose 9urgos, <a'into 3amora2.
Al*irant& +os& Malca*po
01874-1877+ walang alam sa pamamahala.!.
H&n0 :&rnan'o Pri*o '& Ri7&ra ;
a( nagpa(aman lamang 0188L-188!,18)7-18)8 4.
H&n0 ,al&riano <&#l&r
01888-18)1 + mahirap na tao umalik sa #span(a na isang mil(onar(o.?inawag si(ang tirano ng mga ilipino dahil sa kan(ang rutal na pang-uusig sa mga magsasaka ng alama, lalo na sa mag-anak ni :r. ial.1.
H&n0 (a*ilo '& Pola7i&=a
018)*-18)7 +nagpaita( ka( ial.
20 R&pr&s&ntas#on ng Pilipinas sa Spanish (ort&s
 ara makuha ang suporta ng kan(ang mga kolon(a noong panahon ng pananakop ni Napoleon, inig(an ng #span(a ang mga ito ng representas(on sa ortes o parlamento.ahalaga ang kinatawang ilipino sa ortes ng #span(a upang maging matapat ang pamahalaang olon(al sa /nang #span(a.
,&ntura '& los R&#&s
 0181L-181!unang delegatong ilipino pinaalis ang Kgalleon tradeO.Naalis ang representas(on ng mga kolon(a ng #span(a 0kasama ang ilipinassa Spanish ortes noong 18!7 + sumama lalo ang kondis(on ng ilipinas

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->