Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more
Download
Standard view
Full view
of .
Look up keyword
Like this
50Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
Bipolarni tranzistori

Bipolarni tranzistori

Ratings: (0)|Views: 6,261 |Likes:
Published by ugljesadjuric

More info:

Published by: ugljesadjuric on Oct 27, 2009
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

07/06/2013

pdf

text

original

 
 
1
.
Bipolarni tranzistori
 
ranzistori (
TRANsfer reSISTOR
-otpornost prenosa) poja
č
avajuelektri
č
nu snagu. Po principu rada dijele se na dvije osnovne grupe:
bipolarne
i
unipolarne tranzistore
.
 
 Bipolarni 
 
tranzistor 
je komponenta sa tri elektrode emiter, baza ikolektor i sa dva
 p-n
spoja: emiterski i kolektorski
 p-n
spoj. Emiterski
 p-n
 spoj nalazi se na granici izme
đ
u emitera i baze, dok baza i kolektor formiraju kolektorski
 p-n
spoj. Srednji sloj se naziva baza jer se u tom podru
č
 ju dešavaju bitni procesi za rad tranzistora. Termin
bipolarni 
trebada naglasi ulogu oba tipa nosilaca elektriciteta (elektrona i šupljina) uradu ove grupe tranzistora. Bipolarni tranzistor može biti
 p-n-p
ili
n-p-n
, pri
č
emu radni naponi ova dva tranzistora imaju suprotne polaritete.Zavisno od toga koja je elektroda zajedni
č
ka tranzistor se može na
ć
i uspoju sa zajedni
č
kom bazom, zajedni
č
kim emiterom i zajedni
č
kimkolektorom. Mogu
ć
e su
č
etiri oblasti rada tranzistora.
1.1. oblasti rada tranzistora
D
irektna aktivna oblast 
kod
 NPN 
tranzistora odre
đ
ena je sa:, što zna
č
i da je emiterski spoj polarizovan direktno akolektorski inverzno polarizovan. Faktor strujnog poja
č
anja tranzistora uspoju sa zajedni
č
kom bazom je0i0
 BECB
V
> <α
, odnosno
 F 
α
, dok je
β
=
β
 F 
faktor strujnog poja
č
anja tranzistora u spoju sa zajedni
č
kim emiterom. Sufiks F poti
č
e od rije
č
i
 forward 
(naprijed).
 Inverzno aktivna oblast 
nastupa pri:
.
00
 BECB
V,
< <
Emiterskispoj je polarizovan inverzno a kolektorski direktno, te su uloge emitera ikolektora zamijenjene. Strujna poja
č
anja su izrazito manja zbog
2.1
 
Elektronika I
konstrukciono smanjenog transportnog faktora i efikasnosti emitera.Strujna poja
č
anja se obilježavaju sa: i
 RR
α β
(
reverse
= inverzna oblast).
Oblast zasi
ć
enja
(
 saturated 
) nastupa pri:00
 BECB
V,
< >
, kada suoba spoja polarizovana direktno. Strujna poja
č
anja su:
S
 ,
α β
 
Oblast zako
č 
enja
nastupa pri: 00
 BECB
V,
< <
. Tada su oba spojainverzno polarizovana tako da su struje veoma malene.Za rad u poja
č
ava
č
kom režimu emiterski spoj polarizuje se direktnoa kolektorski inverzno. Na slici 1.1 je predstavljen NPN tranzistor u spojusa zajedni
č
kom bazom. Izme
đ
u emitera i baze se spaja izvor ems
č
iji jeminus pol na emiteru a plus sa bazi. Za inverznu polarizaciju kolektorsko- baznog
 p-n
spoja pozitivan pol ems je na kolektoru a negativan na bazi.
n
+
n p
+
w
 E  E 
 I 
e
c
 I 
b
                        →                        →
 →
BB
Sl.1.1.
Za pojednostavljeni model tranzistora struje su date na slijede
ć
ina
č
in:
Elektronska komponenta struje emitora
izra
č
unava kao kodusamljenog
 p-n
spoja jer se može aproksimativno uzeti da kolektorskinapon nema uticaja:exp1
neeoeenne
 Dnq ISq Lk
=
.
Struja kolektora
za jednosmjerni radni režim je dio struje emitera:
CEC
 II
= α +
,gdje je
 I 
CS 
= I 
cbo
inverzna struja zasi
ć
enja kolektorsko-baznog
 p-n
spoja.Kako je struja emitera jednka zbiru struje kolektora i baze tada je:
( )
CECSCBC
 IIIII
= α + = α + +
.
2.2.
 
2. Bipolarni tranzistori
Struja kolektora u funkciji struje baze je data sa:111
CBcbo
 II
α= +α α
( )
1
CBcbo
 II
 β β 
= + +
,odnosno zanemaruju
ć
i inverznu struju:
CB
 I
 β 
=
,
βαα=
1
.Veli
č
ina
β
predstavlja faktor (koeficijent) poja
č
anja strujetranzistora u spoju sa zajedni
č
kim emitorom. S obzirom da je faktor (koeficijenat) poja
č
anja
α
blizak jedinici, vrijednost
β
obi
č
no se nalazi ugranicama od nekoliko desetaka do nekoliko stotina.
Struja baze
se dobija kao razlika struja emitora i kolektora :
 BE
 II
=
,
( )
1
 BEcbo
 II
= α
.Pojednostavljeni model tranzistora prema datim relacijama je na sl. 2.2.
 E  B
 I 
 I 
CE0
 I 
 B
     C     B
    I    I
       β      =
 
Sl.2.2. Model tranzistora.
Raspodjela energetskih nivoa kod poja
č
ava
č
kog režima rada tranzistoradata je na sl. 2.3.
 E 
 Fk 
 E 
 Fe
 E 
 Fb
qV 
e
qV 
EBC
 
Sl.2.3. Raspodjela energetskih nivoa PNP tranzistora za poja
č
ava
č
ki režim rada.
2.3
.

Activity (50)

You've already reviewed this. Edit your review.
1 hundred reads
1 thousand reads
Mihajlo Katona liked this
Jasmina Kadić liked this
Jasmina Kadić liked this
Amra Dautbegovic liked this
andre7adre liked this
Sefik Balic liked this
Matko Perković liked this

You're Reading a Free Preview

Download
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->