Welcome to Scribd. Sign in or start your free trial to enjoy unlimited e-books, audiobooks & documents.Find out more
Download
Standard view
Full view
of .
Look up keyword
Like this
51Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
Bipolarni tranzistori

Bipolarni tranzistori

Ratings:
(0)
|Views: 6,846|Likes:
Published by ugljesadjuric

More info:

Published by: ugljesadjuric on Oct 27, 2009
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

07/14/2015

pdf

text

original

 
 
1
.
Bipolarni tranzistori
 
ranzistori (
TRANsfer reSISTOR
-otpornost prenosa) poja
č
avajuelektri
č
nu snagu. Po principu rada dijele se na dvije osnovne grupe:
bipolarne
i
unipolarne tranzistore
.
 
 Bipolarni 
 
tranzistor 
je komponenta sa tri elektrode emiter, baza ikolektor i sa dva
 p-n
spoja: emiterski i kolektorski
 p-n
spoj. Emiterski
 p-n
 spoj nalazi se na granici izme
đ
u emitera i baze, dok baza i kolektor formiraju kolektorski
 p-n
spoj. Srednji sloj se naziva baza jer se u tom podru
č
 ju dešavaju bitni procesi za rad tranzistora. Termin
bipolarni 
trebada naglasi ulogu oba tipa nosilaca elektriciteta (elektrona i šupljina) uradu ove grupe tranzistora. Bipolarni tranzistor može biti
 p-n-p
ili
n-p-n
, pri
č
emu radni naponi ova dva tranzistora imaju suprotne polaritete.Zavisno od toga koja je elektroda zajedni
č
ka tranzistor se može na
ć
i uspoju sa zajedni
č
kom bazom, zajedni
č
kim emiterom i zajedni
č
kimkolektorom. Mogu
ć
e su
č
etiri oblasti rada tranzistora.
1.1. oblasti rada tranzistora
D
irektna aktivna oblast 
kod
 NPN 
tranzistora odre
đ
ena je sa:, što zna
č
i da je emiterski spoj polarizovan direktno akolektorski inverzno polarizovan. Faktor strujnog poja
č
anja tranzistora uspoju sa zajedni
č
kom bazom je0i0
 BECB
V
> <α
, odnosno
 F 
α
, dok je
β
=
β
 F 
faktor strujnog poja
č
anja tranzistora u spoju sa zajedni
č
kim emiterom. Sufiks F poti
č
e od rije
č
i
 forward 
(naprijed).
 Inverzno aktivna oblast 
nastupa pri:
.
00
 BECB
V,
< <
Emiterskispoj je polarizovan inverzno a kolektorski direktno, te su uloge emitera ikolektora zamijenjene. Strujna poja
č
anja su izrazito manja zbog
2.1
 
Elektronika I
konstrukciono smanjenog transportnog faktora i efikasnosti emitera.Strujna poja
č
anja se obilježavaju sa: i
 RR
α β
(
reverse
= inverzna oblast).
Oblast zasi
ć
enja
(
 saturated 
) nastupa pri:00
 BECB
V,
< >
, kada suoba spoja polarizovana direktno. Strujna poja
č
anja su:
S
 ,
α β
 
Oblast zako
č 
enja
nastupa pri: 00
 BECB
V,
< <
. Tada su oba spojainverzno polarizovana tako da su struje veoma malene.Za rad u poja
č
ava
č
kom režimu emiterski spoj polarizuje se direktnoa kolektorski inverzno. Na slici 1.1 je predstavljen NPN tranzistor u spojusa zajedni
č
kom bazom. Izme
đ
u emitera i baze se spaja izvor ems
č
iji jeminus pol na emiteru a plus sa bazi. Za inverznu polarizaciju kolektorsko- baznog
 p-n
spoja pozitivan pol ems je na kolektoru a negativan na bazi.
n
+
n p
+
w
 E  E 
 I 
e
c
 I 
b
                        →                        →
 →
BB
Sl.1.1.
Za pojednostavljeni model tranzistora struje su date na slijede
ć
ina
č
in:
Elektronska komponenta struje emitora
izra
č
unava kao kodusamljenog
 p-n
spoja jer se može aproksimativno uzeti da kolektorskinapon nema uticaja:exp1
neeoeenne
 Dnq ISq Lk
=
.
Struja kolektora
za jednosmjerni radni režim je dio struje emitera:
CEC
 II
= α +
,gdje je
 I 
CS 
= I 
cbo
inverzna struja zasi
ć
enja kolektorsko-baznog
 p-n
spoja.Kako je struja emitera jednka zbiru struje kolektora i baze tada je:
( )
CECSCBC
 IIIII
= α + = α + +
.
2.2.
 
2. Bipolarni tranzistori
Struja kolektora u funkciji struje baze je data sa:111
CBcbo
 II
α= +α α
( )
1
CBcbo
 II
 β β 
= + +
,odnosno zanemaruju
ć
i inverznu struju:
CB
 I
 β 
=
,
βαα=
1
.Veli
č
ina
β
predstavlja faktor (koeficijent) poja
č
anja strujetranzistora u spoju sa zajedni
č
kim emitorom. S obzirom da je faktor (koeficijenat) poja
č
anja
α
blizak jedinici, vrijednost
β
obi
č
no se nalazi ugranicama od nekoliko desetaka do nekoliko stotina.
Struja baze
se dobija kao razlika struja emitora i kolektora :
 BE
 II
=
,
( )
1
 BEcbo
 II
= α
.Pojednostavljeni model tranzistora prema datim relacijama je na sl. 2.2.
 E  B
 I 
 I 
CE0
 I 
 B
     C     B
    I    I
       β      =
 
Sl.2.2. Model tranzistora.
Raspodjela energetskih nivoa kod poja
č
ava
č
kog režima rada tranzistoradata je na sl. 2.3.
 E 
 Fk 
 E 
 Fe
 E 
 Fb
qV 
e
qV 
EBC
 
Sl.2.3. Raspodjela energetskih nivoa PNP tranzistora za poja
č
ava
č
ki režim rada.
2.3
.

Activity (51)

You've already reviewed this. Edit your review.
Brzata Ptica liked this
1 thousand reads
1 hundred reads
Mihajlo Katona liked this
Jasmina Kadić liked this
Jasmina Kadić liked this
Amra Dautbegovic liked this
andre7adre liked this
Sefik Balic liked this

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->