Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more
Download
Standard view
Full view
of .
Save to My Library
Look up keyword
Like this
48Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
tresnja

tresnja

Ratings: (0)|Views: 10,507 |Likes:
Published by buckom
Uzgoj trešnje
Uzgoj trešnje

More info:

Categories:Types, Brochures
Published by: buckom on Nov 24, 2009
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

08/10/2013

pdf

text

original

 
 Zbornik nau
č 
nih radova, Vol. 14 br. 5 (2008)
33UDK: 634.23: 546/.542.1Pregledni rad
SAVREMENI SISTEMI GAJENJA TREŠNJE
 N. Mi
ć
i
ć
 , G.
 Đ
uri
ć
 , M. Cvetkovi
ć
 , D. Marinkovi
ć
*
Izvod:
U radu je izložen osnovni koncept gajenja trešnje u sistemima na dohvat rukei u odnosu na gustinu sklopa izvršena je klasifikacija sistema gajenja na ekstenzivne, poluintenzivne i intenzivne. Za svaki sistem gajenja i gustinu sklopa dat je broj stabala po jedinici površine i uzgojna forma. Posebn osvrt posve
ć
en je diskusiji intenzivnih sistemagajenja na podlogama srednje i ve
ć
e bujnosti. Diskusija biološke osnove za pomoteh-niku trešnje osvetljava problem visokog rodnog potencijala odnosno rodnosti koja za posledicu ima i pove
ć
anje ogolevanja rodnog drveta. Diskusijom strukture rodnog drvetai rezidbe trešnje nazna
č
eni su osnovni parametri prinosa kao genetskog potencijala za
č
iju realizaciju je potrebno obezbediti projektovani broj rodnih gran
č
ica i dužinu nosa
č
arodnog drveta.
Klju
č
ne re
č
i:
trešnja, sistem gajenja, pomotehnika, zahvati u rezidbi.
Koncept gajenja trešnje u sistemima na dohvat ruke
Trešnja je vrsta kod koje je put od ekstenzivnih do visokointenzivnih sistema gajenja pre
đ
en za relativno kratko vreme. Razvoj ovih sistema gajenja išao je analogno konceptukoji je realizovan kod drugih vo
ć
nih vrsta: selekcija slabobujnih podloga, izbor kombina-cija sorta/podloga i razvoj uzgojnih formi saglasno konceptu vretena (Mi
ć
i
ć
i sar. 1996,1997, 2005. i 2008 a). Kona
č
ni cilj podrazumevao je svo
đ
enje skeleta na stožinu i defini-sanje rezidbe saglasno biologiji formiranja i dinamici plodonošenja razli
č
itih kategorijarodnog drveta (Mi
ć
i
ć
i sar, 2005).Selekcija slabobujnih podloga za trešnju dala je o
č
ekivane rezultate u relativno krat-kom roku (Callesen, 1997). Naime, podloge kao modifikator bujnosti rasta, dobijene susa redukcijom rasta od sejanca (100%) do slabo bujnih podloga (20 % od bujnosti sejan-ca) sa skalom redukcije od 5 % do 10 % (Balmer, 1997., Gutzwiler i Lang, 2001., Langet al. 2001., Usenik i Štampar, 2008.) (sl. 1).Definisanje uzgojnih formi i sistema rezidbe za intenziviranje gajenja trešnje na buj-nim podlogama prethodilo je uspešnoj selekciji slabobujnih podloga (Zahn, 1986.). Ipak,tek uvo
đ
enjem u proizvodnju ve
ć
eg broja podloga manje bujnosti došlo je do razvoja brojnih sistema gajenja sa gustinom sklopa od 300x5000 sadnica/ha. Na osnovu gustinesklopa izvršena je i klasifikacija sistema gajenja prema stepenu intenzivnosti (Hrotko et.al., 1997 a, Lauri et al., 1997):
* Prof. dr Nikola Mi
ć
i
ć
, prof. dr Gordana
Đ
uri
ć
, mr Miljan Cvetkovi
ć
, Poljoprivredni fakultet Banja-luka, mr Dejan Marinkovi
ć
, Institut PKB Agroekonomik, Padinska Skela.
 
 Zbornik nau
č 
nih radova, Vol. 14 br. 5 (2008)
34
Sl. 1.
Pregled bujnosti aktuelnih podloga trešnje. Variranje u razvijenosti habitusa razli-
č
itih sorti trešnje u kombinaciji sa datim podlogama javlja se kao rezultanta inte-rakcijskog odnosa izme
đ
u kalem komponenata. Za zasade sa visokom gustinomsklopa o ovoj
č
injenici treba posebno voditi ra
č
una (Mi
ć
i
ć
orig.)
Overview of actual ground basis cherry growth. Differences concerning a habitusdevelopment of various sorts of cherry in combination with mentioned groundscome out as a resultant of interactivity relations among grafting components. Inthe plantings with a high structure thickness this fact should be particularly consi-dered (Mi
ć
i
ć
orig.)
Ekstenzivni zasadi
Zasadi sa rastojanjem 6 × 5 m. Gustina sklopa je 333 stabla/ha ili 30 m
2
hranid- benog prostora po jednom stablu. Uzojni oblici ovih zasada obuhvataju razli
č
ite tipove piramida i kotlastih krošnji. Formiranjem niskog debla i ve
ć
eg broja skeletnih grana, tra-žena su rešenja za kontrolisanje bujnosti i stvaranje uslova za bolji pristup unutrašnjostistabla, pre svega radi lakše berbe.
Zasadi sa rastojanjem 5 × 5 m. Gustina sklopa je 400 stabla/ha ili 25 m
2
hranid- benog prostora po jednom stablu. Uzgojni oblici su razli
č
ite modifikacije poboljšanihkombinovanih piramida.
Zasadi sa rastojanjem 5,5 × 4 m. Gustina sklopa je 454 stabla/ha ili 22 m
2
hranid- benog prostora po jednom stablu. Uzgojni oblici su razli
č
iti tipovi palmeta. Zbog velikevisine plodonosnog zida berba plodova vrši se sa platformi u više nivoa.
Poluintenzivni zasadi
Zasadi sa rastojanjem 5,0 × 3 m. Gustina sklopa je 666 stabla/ha ili 15 m
2
hra-nidbenog prostora po jednom stablu. Uzgojni oblici su razli
č
ite modifikacije vretenaste piramide do vretenastog grma.
SL 64ColtCab 6P
40506090
Sejanac
 P. avium
7080
MaxMaDelbar 14
3020100100110120
Weiroot158Gisela5Piku4(S)Gisela12Gisela6
4050609070803020100100110120
MaxMaDelbar 97
 
 
 Zbornik nau
č 
nih radova, Vol. 14 br. 5 (2008)
35
Zasadi sa rastojanjem 4,0 × 2,5 m. Gustina sklopa je 1000 stabla/ha ili 10 m
2
hranidbenog prostora po jednom stablu. Uzgojni oblici su uske vretenaste piramide doklasi
č
nih vretena na podlogama ve
ć
e bujnosti.
Intenzivni zasadi
Zasadi sa rastojanjem 5,0 × 1,5 m. Gustina sklopa je 1330 stabla/ha ili 7,5 m
2
 hranidbenog prostora po jednom stablu. Uzgojni oblici su razli
č
ite modifikacije transver-zalnih “Y” sistema i sistem solaksea. Fertirigacija i stabilna armatura su zna
č
ajni elementiovih sistema gajenja.
Zasadi sa rastojanjem 5,0 × 1,25 m. Gustina sklopa je 1600 stabla/ha ili 6,25 m
2
 hranidbenog prostora po jednom stablu. Sistem uzgoja su razli
č
ite modifikacije “V” sad-nje vretenaste uzgojne forme trešnje.
Zasadi sa rastojanjem 4,0 × 1,5 m. Gustina sklopa je 1660 stabla/ha ili 6,0 m
2
 hranidbenog prostora po jednom stablu. Modifikacije vretenastih osovina u položajutranferzalnog “Y”-a, odnosno razli
č
iti na
č
ini otvorenosti plodonosnog zida i varijacije uvisini debla osnovni su elementi za razvoj modifikacija u ovim sistemima gajenja.
Zasadi sa rastojanjem 5,0 × 1,0 m. Gustina sklopa je 2000 stabla/ha ili 5,0 m
2
hra-nidbenog prostora po jednom stablu. Uzgojni oblik je “V” sadnja uskog vretena. U sistemgajenja uklju
č
uje se i armatura za zaštita od grada, od ptica i zaštitu od kiše u vremedozrevanja da se spre
č
i pucanje plodova.
Zasadi sa rastojanjem 4,5 × 0,8 m. Gustina sklopa je 2770 stabla/ha ili 3,6 m
2
hranidbenog prostora po jednom stablu. Uzgojni oblik je usko vitko vreteno trešnje i mo-difikacije vretenaste uzgojne forme od Zan-ovog do Vogel-ovog vretena na podlogamaslabe bujnosti.
Zasadi sa rastojanjem 4,0 × 0,6 m. Gustina sklopa je 4150 stabla/ha ili 2,4 m
2
hranidbenog prostora po jednom stablu. Uzgojni oblik je kordunica ili uska vretenastaosovina.Datim pregledom razmaka sadnje uo
č
ava se da je sklop vo
ć
aka po jednom ha zadvadesetak godina pove
ć
an za 12 puta (od 333
4125 stabala/ha). Ovde je važno da senaglasi da je u istom periodu životni prostor stabla smanjen sa 30 m
2
na 2,4 m
2
, a da su prinosi po ha pove
ć
ani za 3 puta, odnosno od 7,5 t/ha na 25 t/ha (Weber, 1997).
Intenzivni sistemi gajenja na podlogama ve
ć
e bujnosti
Brojna iskustva u gajenju trešnje na aktuelnim podlogama slabe bujnosti ukazuju naodre
đ
ena otvorena pitanja koja se u budu
ć
nosti moraju rešiti kako bi se kontrola rasta i plodonošenja dovela na nivo potpune održivosti visokih prinosa i kvaliteta ploda (Lang,2001. Mi
ć
i
ć
i sar., 2008 b).Visoko intenzivni sistemi gajenja na podlogama slabe bujnosti za postizanje visokih prinosa i odgovaraju
ć
eg kvaliteta ploda teže uzgojnim formama kordunica visoke gustinesklopa sa potpunom kontrolom navodnjavanja i ishrane uz odgovaraju
ć
u armaturu koja je neophodna. Kao osnovno otvoreno pitanje postavlja se zadržavanje vegetativnih ta
č
akarasta u zoni centralne osovine koje su neophodne za kontrolu formiranja i cikli
č
nu zame-nu rodnog drveta odgovaraju
ć
eg rodnog potencijala (Mi
ć
i
ć
, i sar., 2008 b).

Activity (48)

You've already reviewed this. Edit your review.
1 hundred reads
1 thousand reads
Edi Bastijanic liked this
Dusan Milosevic liked this
wweett liked this
Neno Bogović liked this
sinkevg liked this
riciricci liked this

You're Reading a Free Preview

Download
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->