• Embed Doc
  • Copy Link
  • Readcast
  • Collections
  • 1
    CommentGo Back
Download
 
PRILOG O POZNAVAWUSASTAVA ZOOPLANKTONA IMIKROZOOPERIFITONANEKIH VODA PODRU^JAMEDVEDNIKA
Sne`ana Jovanovi}
Sne`ana Jovanovi}
, student Biolo{kog fakulteta u Beogradu,Astronomska grupa, Dru{tva istra`iva~a “Vladimir Mandi} - Manda”
 2
Rezime 
U ovom radu se prezentuju preliminarni rezultati istra`ivawa zooplanktonai mikrozooperifitona u 4 lokaliteta podru~ja Medvednika (zapadna Srbija). Ciq  rada je bio ispitati kvalitativni sastav navedene faune. Preko determinacije bioindikatorskih vrsta data je procena kvaliteta ispitivanih voda.Kqu~ne re~i: zooplankton, mikrozooperifiton, planinske vode, diverzitet,Medvednik.
 
 B I O L O G I J  A
 
3Zbornik radovaBroj 15
UVOD
Planine predstavqaju slo`ene geomorfolo{ke oblike koji se odlikuju nizomspecifi~nosti koje uti~u i na sastav `ivog sveta. U wima, usled razli~itog polo`aja i razli~itihgeolo{kih i klimatskih uslova, nalazimo brojne i dobro o~uvane ekosisteme sa velikomraznovrsno{}u vrsta. Stoga mawe efemerne lokve, barice, tresave kao i izvorrri i vrela na{ihplanina, predstavqaju veoma interesantne podru~ja koja pre svega svojom izolovano{}upredstavqaju zna~ajna stani{ta nekih retkih i specifi~nih taksona. Planinski sistemi uJugoslaviji su dosada malo prou~avani u pogledu ispitivawa raznovrsnosti mikrofaune(
Bobi}1997;1998 
).Ispitivane grupe u okviru zooplanktona i mikrozooperifitona
 
(rotatoria, cladocera,copepoda)
,
predstavqaju veoma rasprostrawenu komponentu vodenih ekosistema, dobrim delom ipouzdane bioindikatore kvaliteta ispitivanih voda. Istra`ivawa navedene faune Medvednika suvr{ena u okviru projekta “Vaqevske planine” u organizaciji Dru{tva istra`iva~a “VladimirMandi} Manda”. U radu su izneti prvi preliminarni rezultati u ispitivawu nekih nadzemnih vodaMedvednika.Imaju}i u vidu da ne postoje literaturni podaci o mikrofauni podru~ja Medvednika, akoja mo`e biti zna~ajna u ispitivawu kvaliteta voda, ciq rada je bio pre svega da ustanovimokvalitativni sastav u okviru ispitivanih grupa i da preko konstatovanoh bioindikatorskih vrstautvrdimo stawe i kvalitet voda {ireg dela planine Medvednik.
Mentor ovog rada je Milan Bobi}, stru~ni saradnik Biolo{ke grupe Dru{tva istra`iva~a“Vladimir Mandi}-Manda”.
MATERIJAL I METODE RADA
Uzorci zooplanktona i mikrozooperifitona su uzimani u periodu od 28. Do 30. oktobra1999.god. na ukupno 4 lokaliteta. Ispitivani su po ekolo{kim uslovima razli~iti lokalitetipo~ev od izvora pa sve do ribwaka, to su:1.) Izvor uz Veliku reku (pritoku Jablanice ispod pl. doma) 30.10.1999.god.;2.) Potok gorwi izvori{ni deo Drenai}kog potoka 29.10.1999.god.;3.) Zabareno izvori{te pritoke Drenai}kog potoka (podno`je Plandi{ta, severni deo)29.10.1999.god.;4.) Mali ribwak u dvori{tu S.Bucure (Suvodawe) 28.10.1999.god.;Uzorak zooplanktona i mikroperifitona uzimani su planktonskom mre`om od milinskebr. 202 i fiksirani su 4 puta formalinom. Pored kvalitativnog satava analizirana je irelativna u~estalost, na osnovu ~ega su odre|ene subdominantne i dominantne vrste.Determinacija je obavqena standardnim kqu~evima
 
(
Koste, 1978
 ;…
)
Saprobiolo{ka analiza uzorka je ura|ena po metodi
Pantle - Buck (1955)
na osnovu koje je ura|ena i procena relativne u~estanosti vrsta od 1 do 9.
     B     I     O     L     O     G     I     J     A
 
REZULTATI
 
U kvalitativnom sastavu zooplanktona i mikrozooperifitona obra|ene su grupe:
 
 Harpacticoida
(
Copepoda
),
Ostracoda, Gastrotricha
 
i
 
Tardiigarda
.
Ukupno je konstatovano 21 taksoniz 11 redova. Dominira grupa
 Rotatoria
 
sa determinisanih 17 taksona iz 8 redova. Treba naglasitida ovo nije potpuni spisak, jer neke vrste iz navedene grupe nismo bili u mogu}nosti dausled zgr~enosti jedinki prilikom fiksirawa. U okviru ni`ih ra~i}a u grupi
Cladocera
registrovana je jedna vrsta, a u okviru
Copepoda
3 vrste iz 3 roda
 Naupilus
i
Copepodit 
 larveni stadiji kao i adulti i larveni stadiji iz reda
 Harpacticoida
. Najve}i broj taksona, jekonstatovan u zabarenom izvori{tu Dreni}kog potoka (lok. 3) 11, a najmawe u izvoru uz Velikureku sa 2 registrovane vrste (tab. 1).U kvalitativnom sastavu preovla|uju fitofilne vrste vezane za obra{taj (mahovine,zelene kon~aste alge), delom i bentosne dok je mala brojnost tipi~no planktonskih oblika i vezana je uglavnom za ribwak. Dominira rod
Cephalodella
sa 6 dok je subdominantan rod
 Lecane
sa 3registrovane vrste. Navedeni rodovi i vrste su ~este i rasprostrawene u na{im vodama. Naj~e{}avrsta prisutna u tri lokaliteta je
 Lepadella
, kosmopolitska, eurivalentna vrsta, ~esta urazli~itim tipovima voda, naro~ito u perifitonu. Registrovani taksoni su uglavnom pojedina~nedo sredwe brojnosti osim vrste
Cephalodella ventripes
, koja je uve}em broju konstatovana u ribwakui vrste
Philodina citrina
brojnije prisutna u mahovini izvora uz Veliku reku (lok. 1). Posledwanavedena vrsta je indikator ~istih izvorskih i oligosabrobnih voda gde se iskqu~ivo javqa, i wenove}e prisustvo ukazuje na dobre uslove i dobar kvalitet vode ispitivanog izvora. U okviru grupe
Cladocera
konstatovano je u ribwaku prisustvo vrste
 Daphnia longispina
, ~este vrste staja}ih isporoteku}ih voda na{e zemqe, korisne vrste za ribwake jer predstavqa pored ulogebiofiltratoera, zna~ajnu kariku u lancu ishrane, posebno ribqe mla|i. Grupa
Copepoda
jeregistrovana u sporoteku}im vodama izvori{tu i ribwaku sa masovnijom pojavom
 Nauplius
 larvenog stadijuma u izvori{tu (lok.3) kao i jedinki iz reda
 Harpacticoida
. Analiziraju}i sastavbioindikatorskih vrsta uo~ava se dominantno prisustvo vrsta oligosaprobne
(I)
i delom oligo--mezosaprobne orijentacije (
I-II
kategorija voda), osim delom u izvori{tu i ribwaku. U izvori{te je se sa okolnog brda slivala voda iz jednog seoskog doma}instva {to je uticalo na izvesnopogor{awe u kvalitetu vode. Mali ribwak je tako|e imao ne{to lo{iji kvalitet vode, uz ne{tove}e prisustvo vrste
 Rotatoria rotatoria
, vezane za organski optere}enije vode i masovnu pojavumodrozelene alge
Oscilatoria
koja dovodi u toplijem periodu tzv. “cvetawa” vode. Me|utim, dobrimdelom da do toga ne do|e, zna~ajno je to {to se ribwak “osve`ava” i napaja vodom sa kaptiranogizvora odakle doti~e i deo vrsta konstatovanih u ribwaku.Sa obzirom na zna~aj navedenih istra`ivawa i nedostatkas literature a i da bi se dobilikonkretniji podaci potrebno je navedena ispitivawa nastaviti sezonski i pro{iriti ih na vi{elokaliteta i tipova istra`ivawa.
ZAKQU^AK
U kvalitativnom sastavu zooplanktona i mikrozooperifitona obra|ene su grupe:
 Rotatoria, Cladocera
i
Copepoda
.Ukupno je konstatovano 21 takson iz 11 redova. Dominira grupa
 Rotatoria
sadeterminisanih 17 taksona iz 8 redova.U okviru ni`ih ra~i}a u grupi
Cladocera
registrovana je jedna vrsta, a u okvitu
Copepoda
 
3 vrste iz 3 roda,
 Naupilus
 
i
Copepodit 
larveni stadiji, kao i adulti i larveni stadiji izdetermini{emo
 2Zbornik radovaBroj 15
 B I O L O G I J  A
of 00

Leave a Comment

You must be to leave a comment.
Submit
Characters: ...
01 / 08 / 2011<span class="translation_missing">en_US, this_document_made_it_onto_the</span>Rising List!
You must be to leave a comment.
Submit
Characters: ...