Mga Pokus ng Pandiwa

Ang pokus ay ang relasyon ng pandiwa sa paksa ng pangungusap.

1.aktor-pokus o pokus sa tagaganap

• Ang paksa ang tagaganap ng kilos na isinasaad ng pandiwa sa pangungusap; sumasagot sa tanong na “sino?”.
• [mag- , um- , mang- , ma- , maka- , makapag- , maki- , magpa-]
• Hal: Naglunsad ng proyekto ang mga kabataan.
• Hal: Nagluto ng masarap na ulam si nanay para sa amin.
• Hal: Bumili si Rosa ng bulaklak.
• Hal: Si Ian ay humingi ng payo sa kanyang kapatid tungkol sa kanyang suliranin.

2.pokus sa layon

• Ang paksa ang layon ng pandiwa sa pangungusap; sumasagot sa tanong na “ano?”.
• [-in- , -i- , -ipa- , ma- , -an]
• Sa Ingles, ito ay ang direct object.
• Hal: Nasira mo ang mga props para sa play.
• Hal: Ang ulam na masarap ay niluto ni nanay para sa amin.
• Hal: Binili ni Rosa ang bulaklak.

3.lokatibong pokus o pokus sa ganapan

• Ang paksa ang lugar na ginaganapan ng pandiwa sa pangungusap; sumasagot sa tanong na “saan?”.
• [pag-/-an , -an/-han , ma-/-an , pang-/-an , mapag-/-an]
• Hal: Pinagtaniman namin ang bukiran ng maraming gulay.
• Hal: Pinuntahan ni nanay ang kusina ng bahay para magluto ng masarap na ulam.
• Hal: Ang tindahan ang pinagbilhan ni Rosa ng bulaklak.
• Hal: Pinadausan ng paligsahan ang bagong tayong entablado.

4.benepaktibong pokus o pokus sa tagatanggap

• Ang paksa ang tumatanggap sa kilos ng pandiwa sa pangungusap; sumasagot sa tanong na “para kanino?”.
• [i- , -in , ipang- , ipag-]
• Sa Ingles, ito ay ang indirect object.
• Hal: Kami ay ipinagluto ni nanay ng masarap na ulam.
• Hal: Ibinili ni Rosa ng bulaklak ang Mahal na Birhen.

5.instrumentong pokus o pokus sa gamit

• Ang paksa ang kasangkapan o bagay na ginagamit upang maisagawa ang kilos ng pandiwa sa pangungusap; sumasagot sa tanong na “sa pamamagitan ng ano?”.
• [ipang- , maipang-]
• Hal: Ang kaldero ang ipina
• ngluto ni nanay ng masarap na ulam para sa amin.
• Hal: Ipinampunas ni Marco ang basahan sa mesa.
• Hal: Ipinanghambalos niya ang hawak na tungkod sa magnanakaw.

6.kosatibong pokus o pokus sa sanhi

• Ang paksa ang nagpapahayag ng sanhi ng kilos ng pandiwa sa pangungusap; sumasagot sa tanong na “bakit?”.
• [i- , ika- , ikina-]
• Hal: Ikinatuwa namin ang pagluluto ng masarap na ulam ng aming nanay.
• Hal: Ikinatuwa ni Ynez ang pagbili ng rosas ng kanyang nobyo para sa kanya.
• Hal: Ikinalungkot ng bata ang hindi nila pagkikitang mag -anak .

7.pokus sa direksyon

• Ang paksa ang nagsasaad ng direksyon ng kilos ng pandiwa sa pangungusap; sumasagot sa tanong na “tungo saan/kanino?”.
• [-an , -han , -in , -hin]
• Hal: Sinulatan niya ang kanyang mga magulang.
• Hal: Pinuntahan ni Henry ang tindahan para mamili ng kagamitan.