High Quality
Open the downloaded document, and select print from the file menu (PDF reader required).
Προς τη Κοπεγχάγη
Του Γιώργου Κολέμπα
Έχουν λιώσει 1.500 κυβικά χιλιόμετρα πάγου στη Γροιλανδία
Το λιώσιμο των πάγων της Γροιλανδίας έχει επιταχυνθεί από το τέλος της δεκαετίας του 90.Από το 2000 και μετά έχουν λιώσει 1.500 κυβικά χιλιόμετρα(δηλαδή ένα ορθογώνιοπαραλληλεπίπεδο με διαστάσεις πχ. 100 χιλ. μήκος, 15 χιλ. πλάτος και 1 χιλ. ύψος), ενώμεταξύ 2006 και 2008 χάνονται ετησίως περίπου 273 κυβικά χιλιόμετρα(από μετρήσειςδορυφόρων και προσομοίωση υπολογιστών).Η αιτία γίνεται εύκολα κατανοητή από ένα γεγονός και μόνο: ενώ έχουμε «πολικό χειμώνα»στη Γροιλανδία, στη πόλη Frederikshåb(πολύ πιο πάνω από τον Β. πολικό κύκλο), τηνπερασμένη Κυριακή το βράδυ(15-11-09) η θερμοκρασία ήταν 2 βαθμούς πάνω από το μηδέν.Το καλοκαίρι , στην ίδια πόλη, η πρόγνωση του καιρού για την επόμενη μέρα αναφερόταν,όλο και συχνότερα, με λέξεις όπως: ηλιόλουστη, ήπια, 18 βαθμούς Κελσίου. Αύξηση τηςθερμοκρασίας λοιπόν και επιδείνωση του φαινομένου του Θερμοκηπίου.Αν θα έλιωνε όλος ο παγετώνας της Γροιλανδίας θα είχαμε ανύψωση του επιπέδου τηςθάλασσας κατά επτά μέτρα και οι επιπτώσεις από αυτό το γεγονός θα αφορούσαν σε πάνωαπό 1,5 δις ανθρώπους, οι οποίοι ζουν σε παράλιες πόλεις.Σήμερα κιόλας, πολλές πόλεις αντιμετωπίζουν προβλήματα στο να προσαρμοσθούν στοανέβασμα της στάθμης των θαλασσών. Το Αμβούργο π.χ., όπως έδειξε η γερμανικήτηλεόραση πρόσφατα, η στάθμη των νερών στους δρόμους κατά τη διάρκεια πλημμύραςήταν μισό μέτρο ψηλότερα από το συνηθισμένο τα τελευταία χρόνια. Ο υπόγειοςσιδηρόδρομος της Ν. Υόρκης μπορεί και λειτουργεί ακόμα, επειδή τα συνεχώς εισερχόμενανερά αντλούνται συνεχώς με μεγάλη επιβάρυνση. Στη Βενετία αυτές τις μέρες βάλθηκαν ταθεμέλια του πρότζεκτ "Mose"(κόστους 4,5 δις): τεράστιος χαλύβδινος τοίχος, που προορίζεταινα προφυλάξει τη πόλη από τις συνεχώς ανερχόμενες πλημμύρες. Αυτό καθώς και τοανερχόμενο συνεχώς κόστος ζωής στη πόλη οδηγεί πολλούς, ιδιαίτερα νέους, κατοίκους τηςνα την εγκαταλείπουν.Τα νησιά Μαλβίδες, που πρόκειται να καταποντισθούν, αποφάσισαν ότι αν είναι ναμεταφερθούν οι κάτοικοι αλλού(εύκολο για την παγκόσμια ελίτ, αφού δεν είναι πάνω από50.000), θέλουν να μεταφερθούν και να εγκατασταθούν συνολικά σαν κράτος πουείναι(πράγμα που δεν είναι και τόσο εύκολο, γιατί ποια χώρα θα θέλει ένα κράτος στοεσωτερικό της;). Οι παράλιοι κάτοικοι του Μπαγκλαντές, κάθε φορά που οι πλημμύρεςκατακλύζουν τις καλύβες τους, προχωρούν προς το εσωτερικό και τις ξανακτίζουν. Στομέλλον όταν όπως προβλέπεται θα κατακλυσθεί σχεδόν όλο το Μπαγκλαντές, που θαεγκατασταθούν τα εκατομμύρια των κατοίκων του, οι οποίοι θα γίνουν αναγκαστικάπεριβαλλοντικοί μετανάστες; Θα τους δεχθούμε οι δυτικοί στο «φρούριό μας»;
Προς τη Κοπεγχάγη…
Και ενώ αυτά ήδη συμβαίνουν, και ενώ δεν απομένουν παρά πολύ λίγα χρόνια, μετρημέναστα δάχτυλα δύο χεριών, πιθανά και ενός χεριού, για να φθάσουμε σε σημείο «μηεπιστροφής» όσον αφορά στο λιώσιμο των πάγων, τι κάνει η παγκόσμια ελίτ και οι πολιτικοίιθύνοντές της;Οι αρχηγοί κρατών και πρωθυπουργοί 21 χωρών του Οικονομικού Φόρουμ Ασίας-Ειρηνικού(Apec) για παράδειγμα, στη πρόσφατη συνάντησή τους στηΣιγκαπούρη(συμμετείχαν και οι δύο πρωταίτιοι της υπερθέρμανσης του πλανήτη ΗΠΑ, Κίνα-40% των παγκόσμιων εκπομπών), αποφάσισαν να εξουδετερώσουν και τις τελευταίεςελπίδες για επιτυχή έκβαση της παγκόσμιας συνδιάσκεψης της Κοπεγχάγης για τη λήψημέτρων κατά της κλιματικής καταστροφής. Ανακοίνωσαν ότι δεν είναι δυνατόν να ληφθούν
αποφάσεις για μέτρα που να έχουν υποχρεωτική νομική ισχύ για τους συμμετέχοντες στηΚοπεγχάγη.Θα έχουμε δηλαδή και εδώ, όπως πολύ συχνά τα τελευταία χρόνια μετά το Κιότο, μπλα-μπλά- προθέσεις και όχι μέτρα.
«Πράσινη ανάπτυξη» και αγορές
Στις πρόσφατες δηλώσεις στο κοινοβούλιο του υπουργού περιβάλλοντοςτης κυβέρνησης της Γερμανίας, η οποία υποτίθεται ότι πρωτοστατεί στησυνδιάσκεψη της Κοπεγχάγης και γενικά στη «προστασία» του κλίματος,
φαίνεται καθαρά πως αντιμετωπίζουν το όλο ζήτημα οι φιλελεύθερες και σοσιαλφιλελεύθερες κυβερνήσεις. «Η γνώμη μας είναι ότι η προστασία του κλίματοςκαι του περιβάλλοντος δεν πρέπει να υλοποιείται ενάντια στην οικονομία τηςελεύθερης αγοράς, αλλά ότι πρέπει να το προσπαθήσουμε ακριβώς στα πλαίσιά της...Η οικολογία και η προστασία περιβάλλοντος δημιουργούν αγορές. Πολιτικήπροστασίας περιβάλλοντος, σημαίνει καινοτομία και οικονομική στρατηγική...»Και μάλιστα αυτή την περίοδο που υπάρχει κρίση στους παραδοσιακούς τομείς τηςοικονομίας και οι υπηρεσίες της φύσης(καθαρός αέρας-νερό-έδαφος)«αποτιμήθηκαν» ότι υπερβαίνουν τα 3,5 τρις Ε κάθε χρόνο, ιδού ένα πεδίο λαμπρόγια το μέρος του κεφαλαίου που θα επενδύσει στη «πράσινη οικονομία». Τοπεριμένουν τεράστια κέρδη.Το περιβάλλον όμως τι το περιμένει; Αν βγάλουμε συμπεράσματα από τηνπροηγούμενη 20ετία, όχι και πολλά πράγματα. Μετά το Κιότο, οι στόχοι που τέθηκαντότε για τις μειώσεις των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα, αφέθηκαν να υλοποιηθούν από την ίδια την αγορά. Στη συνέχεια μάλιστα εφευρέθηκε και ηκαινοτόμα «αγορά ρύπων», που θα έλυνε το πρόβλημα. Το αποτέλεσμα 20 χρόνωνπεριβαλλοντικής δράσης της αγοράς το γνωρίζουμε όλοι. Επιδείνωση τηςοικολογικής κρίσης σε όλα τα επίπεδα, αλλά άνθιση του κύκλου εργασιών εκείνωντων εταιρειών που ανέπτυξαν «πράσινη εταιρική υπευθυνότητα».
Και η
Siemens δείχνει το δρόμο
+ 11 % αύξηση του κύκλου εργασιών στον τομέα των περιβαλλοντικώντεχνολογιών είχε η πολυεθνική Siemens στο οικονομικό έτος 2008/2009,σε σχέση με τον προηγούμενο χρόνο.Παρά τη κρίση είχε 23 δις Ευρώ τζίρο με πράσινες τεχνολογίες(π.χ.φωτοβολταϊκά). Οι υπόλοιπες δουλειές της αντίθετα έπεσαν τον ίδιοχρόνο κατά 4%, όπως ανακοίνωσε η ίδια τις 12-11-09. Έτσι η πολυεθνική, με τα γνωστά σκάνδαλα διαφθοράς σε παγκόσμιοεπίπεδο, μπόρεσε να σταθεροποιηθεί και να αποφύγει τα χειρότερα τηςκρίσης με τη βοήθεια των εναλλακτικών τεχνολογιών. Οι οικο-δουλειέςτης αυξάνονται μάλιστα σε τέτοιο βαθμό που έχουν ξεπεράσει και τονίδιο τον προγραμματισμό της. Ο για το 2011 αντίστοιχοςπρογραμματισμένος τζίρος της, ύψους 25 δις Ε, θα έχει καλυφθεί ήδη απότο 2010, υπολογίζουν οι μάνατσερς της επιχείρησης.
Συνολικά ο τζίρος με τα πράσινα προϊόντα της το 2009 ήταν το 30% τουσυνολικού της τζίρου με προοπτική μεγάλης αύξησης, ενώ αρκετά πίσωβρίσκονται οι ανταγωνιστές της General Electric (13 δις E) και Philippς(7 δις E) αντίστοιχα.Στα τέλη της δεκαετίας του `80, θυμάμαι, η
Siemens
είχε αγοράσει τιςΚαλλιφορνέζικες μικρές εταιρείες φωτοβολταϊκών και στη συνέχεια δενσυνέχισε τις επενδύσεις της στον τομέα, γιατί τότε πραγματοποιούσε ταμεγάλα κέρδη της σε άλλους τομείς, όπως π.χ. στη πυρηνική βιομηχανία. Έλεγξε τις εξελίξεις στη φωτοβολταϊκή τεχνολογία για αρκετό διάστημα,αφαιρώντας της την αποκεντρωτική-απολευθερωτική δυνατότητά της(με την έννοια των μικρών εφαρμογών της στις στέγες και τις αυλές γιαοικογενειακή-ατομική παραγωγή-κατανάλωση ηλεκ. Ρεύματος). Και ότανείδε ότι θα έχανε το παιχνίδι από καινούργιες μικρές εταιρείες τουκλάδου στη Γερμανία, οι οποίες μεγαλώνανε μπαίνοντας στοχρηματιστήριο και πραγματοποιώντας τα ψηλότερα συγκριτικά κέρδη,αποφάσισε να μπει δυναμικά στον πράσινο τομέα(εξάλλου τώρα και σεαυτόν τον τομέα επικράτησε και πάλι η μεγέθυνση και η συγκέντρωση καιόχι «το μικρό είναι όμορφο», οπότε ξέρει καλά τη δουλειά). Δεν το έκανελοιπόν από ευαισθησία στο περιβάλλον και τον άνθρωπο. Το έκανε γιατίτώρα οι πράσινες επενδύσεις έχουν τις μεγαλύτερες αποδόσεις και δενυπάρχει εδώ «φούσκα».Και τι μας πειράζει εμάς; Αρκεί που οι δραστηριότητές της είναι φιλικέςστο περιβάλλον και βοηθούν στο ξεπέρασμα όχι μόνο της οικονομικής,αλλά και της οικολογικής κρίσης, θα έλεγε κάποιος.
Το «πράσινο κεφάλαιο» θα είναι η λύση ή απλά μπορεί να μας δώσει κάποια «παράταση» χρόνου;
Η κατεύθυνση που μάλλον επικρατεί σαν απάντηση στη παρούσα οικονομικήκρίση είναι η μεταφορά πόρων στους κινητήρες της αέναης ανάπτυξης,παίρνοντας τη μορφή του «σοσιαλισμού των πλουσίων», της
junkie-οικονομίας
( όλο και μεγαλύτερη „δόση“ χρήματος από τις Κ. Τράπεζες). Ηπαγκόσμια κοινωνία μπορεί να εξελιχθεί σε τεχνοφασιστική που θααντιμετωπίζει τα συμπτώματα της επερχόμενης οικολογικής κρίσης με έκτακταμέτρα.Είναι βέβαια η επικρατέστερη, αλλά θα οξύνει τόσο πολύ την οικολογική κρίση,που θα οδηγήσει σε
πτώχευση
την “Α.Ε. Γη” λόγω κατάρρευσης των φυσικώναγαθών-πόρωνΜια δεύτερη απάντηση προσπαθεί να διαμορφωθεί προς τη κατεύθυνση της
Σκανδιναβοποίησης-επιστροφής στη Σοσιαλδημοκρατία
και το κράτος τηςοικονομικής και περιβαλλοντικής πρόνοιας. Αυτή η κατεύθυνση έχει μικρήπιθανότητα να επικρατήσει, γιατί είναι αδύνατη πια η ρύθμιση και ο έλεγχος τηςοικονομίας και του περιβάλλοντος από τα κράτη.
Add a Comment