High Quality
Open the downloaded document, and select print from the file menu (PDF reader required).
- TZEKOTAN
Adibide pila ikusi dut, prentsan eta literaturan, erabilera onaren adibide, baina, baita, horiekin batera, bestelakoak ere.
Ereduzko Prosa
ra jo dut, argigarri bila, eta corpus honetan ere mota guztietakoadibideak daude, baita nik okertzat hartzen ditudanak ere.Erabateko ziurtasunik ez dut. Lankide bat dut, ongi jantzia, eta esperientzia erenolanahikoa ez duena ez literaturan ez itzulpengintzan, dudatan jarri nauena, esanez ezote den hori mendebaldeko modu bat, edo mendebaldean libreago erabiltzen ote den “– tzekotan” egitura.Baliteke. Erreparatu diet datuei, eta badirudi beti idazle berberena dela nik okertzat hartzen dudan modua. Erabilera hori barneratua dutenek esan beharko dute. Bisusmo darabilzkit batera:a) nire eskema, logika bati heldu nahian, zorrotzegia ote den; b) benetan zabaldu ote den “egitekotan” eta “eginez gero” egiturak sinonimotzathartzeko gaitza, eta hori hedatzen ari ote den euskara maila oneko testugileen artean ere.Ez dezala, beraz, inork gaizki hartu gai honetan bere adibideren bat ikustea, ez baita asmoa, inola ere, deus ere edo inor ere kritikatzea, baizik eta, adibide batzuk abiapuntu, eztabaida eta gogoeta egitea.Zerrenda honetan
Ereduzko Prosa
n egin dudan entresaka jarriko dut: nire ustezzer adibide izan litezkeen okerrak –horiek azpimarraturik jarri ditut–, eta zein den, niriiritziz, hori bera adierazteko modu normalena (zuzenena?). Hori letra beltzean jarri dut.Adibide haietako batzuk egunkarietatik atereak dira,
Berria
tik gehientsuenak. Beste batzuk, aldiz, corpus honetan sarturiko lituratur liburuetatik atereak. Aparte jarri ditut
“behar izatekotan”
,
“nahi izatekotan”
duten zenbait esaldiere, ñabarduraren bat izan dezaketelakoan.
Prentsan
NOTICIAS DE GIPUZKOA. 2006-05-3
1.
Errealak lehenengo mailari eutsi diezaioke Cadiz menderatzekotan //
menderatuz gero
BERRIA.Zerura begira,2004-02-28
1.
Dena den, eguraldia asko ez okertzekotan ez du ematen partida bertan behera utzi beharkodenik // eguraldia asko
okertzen ez bada, okertu ezean
2.
Elurtea bihar arte luzatzekotan goiz osoa izango dute elurra kentzeko langileek, arratsaldeko bostak arte. // bihar arte
luzatzen bada, luzatuz gero
BERRIA.Ez da izan gozatu ez dudan egun bakar bat ere,2006-01-26
1.
Nik ez, baina badakigu masta hautsiz gero, ez dela inor etorriko gu laguntzera, etaetortzekotan, berandu izango dela ezer egiteko. //
eta etortzen bada, etorriz gero
BERRIA. 2006-01-21
2.
Norbaitek bere lanean eskua sartzekotan, segituan alde egingo lukeela esan zuen orain delaegun batzuk. //
sartuko balu, sartuz gero
BERRIA.Tau aise gailendu zaio Fuenlabradari, lehia nahasian,2004-
04-04
1.
Hortaz, eta Liga bukaerarako lau jardunaldi falta direla, ezusteko biribil bat ez gertatzekotanTauk bigarrengoz lortuko du bere historian Liga erregularreko txapeldun izatea. //
gertatzenez bada, gertatu ezean
1.
Erabakiak izandako kritikak onartu zituen atzo Rubalkabak, eta Bozeramaileen Batzordeak hala eskatzekotan, osoko zuzenketen eztabaida hauteskundeak igaro arte atzeratuko duelairagarri zuen. //
eskatzen badu, eskatuz gero
1.
Adituek diote Errusiak tropak erretiratzekotan gerra piz daitekeela. //
erretiratzen badira,erretiratuz gero
1.
Bi aldeek plana errefusatzekotan, aldiz, soilik greko-zipretarren zatia sartuko da. //
errefusatzen badute, errefusatuz gero
BERRIA. Krisia egunotan desblokeatuko dela espero dute Blairrek etaAhernek , ERREDAKZIOA, 2004-11-25
1.
Akordioa lortzekotan, oraindik ez dago erabakita Irlanda iparraldeak noiz berreskuratukoduen autonomia. //
lortzen bada, lortuz gero
1.
AEBetako Senatuak berretsi beharko du orain agintariaren proposamena eta, onartzekotan,kargu hori betetzen duen bigarren emakumea izango da Condoleezza Rice. //
onartzen ezbada, onartu ezean
1.
«Ameriketako Estatu Batuei eta aliatuei babesa ematen jarraitzekotan», Espainia «infernu» bilakatuko dela ohartarazten zen mezuan. //
jarraitzen badu, jarraituz gero
BERRIA. Erresuma Batuko 9 preso laster aberriratuko dituztelakoandaude, SINADURARIK GABE, 2004-01-10
1.
Erresuma Batura itzultzekotan Gobernuaren zaintzapean egongo dira atxilotuak. //
itzultzenbadira, itzuliz gero
1.
Apelazioa jartzekotan maiatzaren hasieran beste epaiketa bat egingo litzateke, eta orduanMijailavici hirugarren azterketa psikiatrikoa egitea eskatzen ahalko luke. //
jarriko balitz, jarriz gero
BERRIAren beste hiru adibide. Erredakzioa.
1.
Ikerketa, ordea, ez du mugatu bonbek lehertzekotan eragin ditzaketen ondorioak aztertzera: bonbak erabili ez arren, hilgarriak direla erakutsi du.//
lehertuz gero.
2.
Ipar Irlandako bi alderdi nagusiek akordio bat lortzekotan, Sinn Feinek antolakuntza berriariegiten ari zaion boikota utziko luke, Erresuma Batuko Polizia eta Justizia eskumenak Ipar Irlandari itzultzearen truke. //
lortuko balute, lortuz gero.
3.
Bruselak adulterioa zigortzekotan Europako Batasunean sartzeko zailtasunak izango zituelaohartarazi zion Ankarari.//
zigortzen badu, zigortuz gero
Liburuetan
.
Mutuaren hitzak
Hasier EtxeberriaHala segitzekotan, aurki zela uholdea bazterretan //
segituz gero
Baietz okerreko bideaaukeratu
Edorta AgirreHorrela ez izatekotan , aditu horiek ere gauzak jakin gabe predikatuz edo berennegozioen mesedetarako bakarrik dihardutela sinetsi beharko dugu zilegitasunosoz //
Horrela ez bada, horrela izan ezean
Loti Ederrak
Yasunari Kawabata (Ibon Uribarri)Egutxiren eta beste agureen arteko aldea, horrelakorik izatekotan, hauxe zen: berak oraindik ere gizon baten moduan jokatzeko gaitasuna zuela. //
Horrelakorik baldin bazen
,EtikaSpinoza (Piarres Xarriton)Erranen dute, menturaz, Naturaren lege soiletarik Natura gorpuztuna denaldetik bakarrik ikusita eraikinen, pinturen eta gisa horretako gizakien artehutsez egin gauzen kausak ezin direla deduzitu ahal, eta giza Gorputza,Izpirituak determinaturik eta gidaturik ez izatekotan , ez litzatekeela gai izanentenplu baten eraikitzeko.
Ez bada, izan ezean
NAHI IZATEKOTAN / BEHAR IZATEKOTAN
Fenomeno bera gertatzen da “nahi izan” eta “behar izan” aditzekin. Bi egiturarenhibrido bat sortu da, nire ustez, kasu hauetarako behinik behin.Fenomenoa antzekoa bada ere, interferentzia batek garamatza, nire ustez, okerrera.Balia gaitezen itzulpenaz, beharbada hobeki ulertzen lagunduko digulakoan.
Si queremos conseguirlo, habrá que hacer algo.Si lo hemos de conseguir, habrá que hacer algo. Para conseguirlo, habrá que hacer algo.
Hori esateko, nik uste, modu hauek ditugu arruntenak:a) Baldintzazko perpaus jokatuekin:
Lortu nahi badugu, zerbait egin beharko da. Lortuko badugu, zerbait egin beharko da.
b) Baldintzazko perpaus jokatugabeekin:
Lortu nahi izanez gero, zerbait egin beharko da. Lortzekotan, zerbait egin beharko da. Lortzez gero(tan), zerbait egin beharko da. Lortzekotz, zerbait egin beharko da.
Hibrido hau sortu da:
Lortu nahi izanez gero / Lortzekotan
?Lortu nahi izatekotan.
Baina susmoa dut okerra ote den.Berdin jokatu dut oraingoan, eta adibide hauek harrapatu ditut
Ereduzko Prosa
n:
NAHI IZATEKOTAN
Add a Comment