Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more
Download
Standard view
Full view
of .
Save to My Library
Look up keyword
Like this
5Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
The State in the old Turkish Empires(Turkish article)

The State in the old Turkish Empires(Turkish article)

Ratings:

5.0

(1)
|Views: 181 |Likes:
Published by aykutovski
Türklerde il deyimi bu günkü modern ‘’devlet’’ anlamını karşılayan bir sözdü. Türk dili de diğer diller gibi ;durmadan gelişmiş bir dildi.
Eski Türklere göre halk ve toprak devleti meydana getiren 2 büyük unsurdu. Eski Türklere göre topraksız bir devlet düşünülemezdi. Halk toprağı toprak da halkı tamamlayarak bir devlet meydana getirirlerdi.

Türklerde il deyimi bu günkü modern ‘’devlet’’ anlamını karşılayan bir sözdü. Türk dili de diğer diller gibi ;durmadan gelişmiş bir dildi.
Eski Türklere göre halk ve toprak devleti meydana getiren 2 büyük unsurdu. Eski Türklere göre topraksız bir devlet düşünülemezdi. Halk toprağı toprak da halkı tamamlayarak bir devlet meydana getirirlerdi.

More info:

Categories:Types, Research, History
Published by: aykutovski on Jan 11, 2010
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOC, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

07/23/2013

pdf

text

original

 
" ESKİ TÜRKLERDE DEVLET YÖNETİMİ "
TÜRKLERDE DEVLET ANLAYIŞI :
rklerde il deyimi bu nkü modern ‘’devlet’’ anlakarşılayan bir sözdü. Türk dili de diğer diller gibi ;durmadan gelişmiş bir dildi.Eski Türklere göre halk ve toprak devleti meydana getiren 2 büyük unsurdu. Eski Türklere göre topraksız bir devletdüşünülemezdi. Halk toprağı toprak da halkı tamamlayarak bir devletmeydana getirirlerdi.Elbette ki devletin başında bir de kağan bulunmalıydı. Kağansızve başsız bir devlet düşünülemezdi. Ama eski Türk düşüncesinde başlıca yer alan 3 önemli şey vardı ; millet, il ve töre .Kağan ise bunlatamamlayan bir yardımcıydı."kağanlı budun" gibi. Devletikazanmak ve kaybetmekte önemli 2 olaydı. Türkler'e göre devletTanrı tarandan verilmti. Millet ile kağan durumu da Tanrıtarandan yaşar ve tayin edilirdi. Eski rkler Tanrı in ‘il berigme tenri’ yani İl veren Tanrı derdi. Kötü kağanları ve Tanrınınyolundan çıkmış Türk milletini Tanrı zaman, zaman cezalandırıyor veonun il'ini elden alıyordu.
*
 
A.SOSYAL YAPI:
1.)Devlet:Eski Türk ilinde ‘valeyeti amme’ keskin şeklini alıyor, yani beylerin ve bodun başkanlarının teşrii ve icrai (yasama ve yürütme)sorumlulukları bütün ülkeye ve bütün topluluğa şamil olmak üzere,Hakan (kağan) a intikal ediyordu.Eski rklerde Memleket çanda vergi ve asker toplamaorduyu, tanzim, sevk ve idare etme ve yargı hakları mdaraveriliyor, gerekiyorsa törede, (yine bütün memlekette geçerli olmak 
1
 
üzere), yenilikler yapma, yani ilin idari, mali, ltürel lerinizenleme yetkisi mdar aracılığı ile meclise devrediliyor,hükümranlık karizmatik bir mahiyet alıyordu.ylece mdark belli bir soyun tekelinde kaldığındandevletten 1. Derecede sorumlu olan uzun ömürhanedanlar,kurulmaktadır. Türk devletlerinde boylar ve bodunlar arasında sıkı iş birliğinden anlaşılması gerekende budur. Nitekim rk ilininvasıflarını aynen muhafaza eden Göktürk hakanlığının en kudretliçağı olan kapgan kağan zamanında Çin kaynaklarına göre devlet otuz boydan oluşmakta idi. Eski Türkçe’de il V. Thomsen’e göre siyasi bakımdan müstakil muntazam bakımdan teşkilatlı millet demektir.A.V Gabain’e re il lke, imparatorluk iktidar veya metdemekti.
B.TÜRK İLİNDE TEŞKİLAT
1-Devlet meclisi (toy):Asya Hun imparatorluğunda Motun devrinden beri (M.Ö. 209-174) devlet işleri ve dini törenlerle ilgili olarak 3 ayrı toplantıdan bahsedilmiştir. Bu toplantılardan biri daha çok dini nitelikte görünmüşolup senenin ilk ayında Tanhu’nun saranda diğer toplanilkbaharda 5. Ayda (bizim takvime göre haziranda) Lung-ceng deolurdu. Biride sonbaharda hayvan mevcudunu ve devletin insan veaskeri tespit etmek üzere Ma-i lgesinde Tailindeyalmaktaydı. Tanhu’nun başkanğında ve hatunun prenseslerihuzurunda başlayan toplantıya, hükümet üyelerinin asker-sivil bütün başbuğların, diğer yüksek makam sahiplerinin, tabi Hun boyaları veyabancı zümre temsilcilerinin katılası mecburi idi. Çünkü bu meclistetoplantı münasebeti ile hükümdar tarafından verilen yemekte hazır  bulunmak devlete sadakat işareti sayılıyor aksi durum ise itaatsizlik veisyan manası taşıyordu. Daha sonraki devirlerde Türk tarihinde çok edilen toy geleneğinin asbu meclis olmar. Öteki rk devletlerin dede buna benzer meclisler vardır.
2
 
Ancak bu meclislerin hepsini ‘devlet meclisi’ saymak herhaldedoğru değildir. Avrupa Hun, Tabgaç, ve Hazardakiler daha ziyade‘Nazırlar meclisi’ durumunda gözükmekte idiler.rk mdarı Toyun tabii başkanı idi. Fakat tanhu veyahakan nasbında veya devlet başkanlan herhangi bir sebepletoplantıda yer almadığı zamanlarda toy müzakerelerinin başka biritarandan idare edilmesi gerekiyordu. Bu revi şimdiye kada‘devlet müşaviri’ olarak bilinen kişinin yaptığı tahmin olunur ki,hükümdar ailesi dışından seçildiği anlaşılan bu zat ayguci veya üge(öge) diye anılmakta idi. Ügeler aynı zamanda başbakan idiler.2-Hükümet(Ayukı):Türk devlet teşkilatında gördüğümüz gibi toy siyasi, iktisadi, vekültürel meselelerle umumi kararlar alan en yüksek kuruluş idi. Fakattoyun her ihtiyaç anında yerinde olmaması çok müşkül olup genişhanedanlık arazisinde görevleri icabı dağınık halde bulunan toygunlarısüratle bir araya getirmek hemen, hemen imkansızdı. Nihayet toykararlarının memleket çapında ve ahenk içinde uygulanması için veicraatı takip etmek için ayrı bir kurula gerek vardı. Bu, bakanlardanoluşan hükümetti. Türk devletlerinde hükümet sayısı zaman, zamandeğişmekte idi. Fakat Göktürk ve Uygur hakanlarında hükümet 9 ar  bakandan kurulu olduğu Çin kaynaklanda belirtiliyor. Yalanıklamalara re bunlardan 6'‘dış bakan’, 3'ü ’iç bakan’ idi.Kitabelerde de iç buyruk deyimi geçer bu Çin kaynaklarına görehükümet üyesi olduğu anlaşılır. Dolayısıyla buyruk kelimesinin deeski Türkçe de bakanlık anlamına geldiği anlaşılmaktadır.Eski Türk devlet teşkilatında devlet başkanlığı yasama kurulu(toy) ve met ayesseseler idi ve farkfonksiyonlar icraediyorlardı. Fakat hükümdarlığı kendi şahsında temsil eden devlet başkahalktan ve ülkeden birinci derecede sorumlu olduğu için bütün iktidar dizginlerini elde tutmak durumunda idi. Başbakanları otayin ediyor, toy u o toplanya çağıyor, rede değişiklikleriteklifleri sunuyor, devlet mahkemesine (yargu) o başkanlık ediyordu.Çünkü tanrının siyasi iktidar (kut) ile donattığı tek şahsiyet o idi. Türk 
3

Activity (5)

You've already reviewed this. Edit your review.
1 thousand reads
1 hundred reads
steve_y liked this
onok88 liked this
onok88 liked this

You're Reading a Free Preview

Download
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->