BAB SATUPENDAHULUAN
1.0
Pengenalan
Setiap keluarga mempunyai nilai dan maruah yang dipertahankan melaluiperanan yang diharapkan daripada ahli-ahli keluarga. Keharmonian berkeluarga dicapaimelalui hubungan baik antara semua ahli keluarga. Hubungan ini merangkumiperhubungan spiritual (agama), emosi seperti kasih saying, sifat hormat-menghormati,bertanggungjawab, berpendidikan serta sifat-sifat kebendaan (pakaian, makanan, rumahdan sebagainya). Oleh itu, institusi keluarga adalah institusi yang terpenting dalamproses pembentukan individu yang sihat rohani dan jasmaninya, lagi berilmu danbermoral. Dalam arus pembangunan masa kini, bentuk dan fungsi institusi keluarga telahbanyak berubah. Peranan institusi keluarga pula dipindahkan kepada agen-agensosialisasi lain seperti sekolah, polis, pejabat agama, pusat-pusat pemulihan, dan oranggaji. Agen-agen ini, bagaimanapun tidak dapat memenuhi peranan institusi keluarga.Perhubungan spiritual contohnya tidak mungkin dapat disempurnakan oleh institusibukan kekeluargaan. Kekosongan jiwa boleh menimbulkan berbagai masalah sosialserius. Jesteru itu kajian tentang keluarga bermasalah menjadi boleh mengenalpasti ciri-ciri masalah dan faktor-faktor penyumbang kepada masalah, agar langkah-langkahmemantapkan institusi keluarga dapat disarankan.
1.1
Latar Belakang Kajian
Rancangan pembangunan di peringkat negara maupun di peringkat negerimengharapkan kemajuan ekonomi dan sosial yang positif. Bagaimanapun perlaksanaanrancangan rancangan pembangunan telah mengubah peranan institusi keluarga. Padamulanya rancangan pembangunan telah membuka peluang pekerjaan kepada ahlikeluarga. Ramai wanita dan rakyat di luar bandar mendapat pekerjaan dalam sektorperkilangan dan sektor awam. Penambahan pekerjaan dikalangan wanita memerlukantugas-tugas ibu-bapa dipindahkan kepada atau dibantu oleh agen-agen sosialisasiseperti jiran, orang gaji dan ibu-bapa. Akhirnya banyak masalah sosial timbul akibatpemindahan peranan keluarga ini.Begitu juga program yang dilaksanakan melalui media massa dan elektronik.Pada awalnya program ini bermatlamat untuk menyebar maklumat-maklumat danpengetahuan kepada masyarakat. Bagaimanapun terdapat juga rancangan atauhalaman yang meninggalkan kesan negatif. Rancangan berunsur keganasan contohnya,telah memberi kesan negatif kepada anak-anak. Masalah sosial akhirnya menjadifenomena yang timbul akibat proses pembangunan yang ditumpukan kepadapembangunan fizikal. Pembangunan sosial yang dilaksanakan pula , kurang memberikesan positif kepada masyarakat.Oleh kerana fahaman agama penting dalam proses pembentukan keluarga, diMalaysia dan di negeri Johor, beberapa enakmen diluluskan bagi mengawalpembentukan institusi keluarga (Lampiran A). Kajian Jamilah Ariffin (1992: 149-162) telahmenjelaskan dan menilai hal-hal pentadbiran Enakmen Keluarga yang digunapakai diSemenanjung Malaysia, Sabah dan Serawak. Secara ringkasnya kajian itu menyebutbahawa pembentukan keluarga Islam adalah bidang-kuasa dan tanggungjawab kerajaannegeri dan ditadbir di bawah ‘The Family Law Enactment’ . Pembentukan keluargabukan Islam pula menggunapakai ‘The Law Reform (Marriage and Divorce)(Amendmend) Act, 1980 ( Act A498).
1
Bagi negeri Johor, selain daripada Enakmen yang disebut di atas, kerajaan negeritelah meluluskan Enakmen No 2, 1997 Yayasan Pembangunan Keluarga Darul Ta’zimdan telah digunapakai mulai 1 Julai, 1998. Di antara fungsi Yayasan yang berkaitandengan kajian ini ialah “
membantu dan melaksanakan matlamat bagi membentuk masyarakat harmoni, bahagia, sejahtera , penyayang dengan:a.
mengukuhkan institusi keluargab.
membawa wanita dalam arus pembangunan dan
c.
menangani masalah sosial
”. (Enakmen Yayasan Pembangunan KeluargaDarul Ta’zim, 1998)Bagi pengisian program yang dipertanggungjawab kepada Yayasan, kajianPemantapkan Institusi Keluarga Johor ini dijalankan sebagai suatu usaha ke arahmengawal berlakunya aspek-aspek kritikal yang di alami oleh keluarga bermasalah dinegeri Johor.
1.2 Penyataan Masalah
Keluarga adalah sebuah institusi sosial asas yang memainkan peranan penting didalam membentuk sahsiah dan perilaku seseorang individu. Perkembangan pemikiran,emosi dan juga tingkahlaku seseorang bermula di dalam suasana kekeluargaan sejakperingkat bayi lagi. Pembentukan moral anak-anak diperolehi melalui peniruan dan boleh juga dipelajari secara formal atau tidak formal. Akibat pekerjaan di luar rumah, hubungan ahli keluarga pada masa ini bersifatindividualistik dan egoistik kerana mengejar kejayaan kerjaya. Kos kehidupan jugameningkat sehingga kedua-dua ibu dan bapa perlu bekerja. Dalam banyak kes ahlikeluarga juga perlu bekerja lebih masa bagi menampung perbelanjaan keluarga.Pemeliharaan dan pendidikan anak-anak terabai. Semua ibu dan bapa pada hakikatnya mengasihani anak-anak mereka danmenaruh cita-cita yang tinggi untuk menikmati kehidupan berkeluarga secara harmunidan bahagia. Senario mengejar perbelanjaan harian ini bagaimanapun telahmenimbulkan tekanan emosi dikalangan ibu-bapa. Penceraian, penderaan dan kes juvana boleh berlaku akibat tekanan emosi yang tinggi di samping sikap tidak sabar dikalangan ibu-bapa.Walaupun pelbagai usaha telah dan sedang dibuat untuk mengatasi masalahdalam keluarga, statistik jelas menunjukkan keadaan sebaliknya. Kemungkinannya,program dan tindakan menangani masalah adalah terlalu umum seperti ceramah,perjumpaan dengan ibu bapa dan nasihat yang diselitkan semasa majlis diadakan. Selaindaripada itu, tiada penilaian secara formal dibuat untuk mengukur keberkesananprogram. Mengikut perangkaan yang dikeluarkan oleh Bahagian Undang-Undang Keluarga Jabatan Agama Islam Negeri Johor, keluarga yang bermasalah ialah keluarga yangmenghadapi masalah penceraian. Pada tahun 1998, terdapat 1,351 kes keluarga yangbercerai di mana ianya menunjukkan peningkatan berbanding dengan tahun sebelumnyayang terdapat 1161 kes. Masalah penceraian boleh meninggalkan kesan negatif kepadasesebuah keluarga. Selain daripada Jabatan Agama Islam Negeri Johor, Biro BantuanGuaman juga menerima banyak permohonan menuntut cerai. Menurut perangkaan yangdikeluarkan mereka pada tahun 1997 terdapat 32 kes penceraian yang berlaku danbilangan kes ini meningkat kepada 44 kes pada tahun berikutnya. Jabatan Kebajikan Masyarakat Negeri Johor pula melaporkan terdapat 50 keskeganasan rumahtangga yang berlaku di negeri Johor. Kaum Melayu mempunyaibilangan kes yang tertinggi iaitu 19 kes, diikuti oleh kaum Cina dan India masing-masingsebanyak 15 kes dan lain-lain kaum hanya satu kes. Ini menunjukkan satu peningkatan
2
kerana pada tahun 1996 hanya terdapat 28 kes yang dilapurkan. Daerah Johor Bahrumerupakan daerah yang tertinggi sekali mempunyai laporan kes keganasanrumahtangga iatu sebanyak 34 kes untuk tahun 1996 dan 1997. Kes keganasan rumahtangga ini bukan sahaja melibatkan penderaan fizikalseperti memukul, menampar tetapi juga penderaan seksual kepada kanak-kanak.Biasanya yang menjadi mangsa ialah anak sendiri, adik atau kakak dan saudara marayang tinggal bersama dalam keluarga tersebut. Keadaan hidup yang tidak teraturmerupakan punca utama berlakunya penderaan seksual. Dalam tahun 1997, terdapat 108 kes penderaan kanak-kanak yang dilaporkankepada Jabatan Kebajikan Masyarakat, Johor. Bagi tahun yang sama, dianggarkanbanyak lagi kes penderaan kanak-kanak yang tidak dilaporkan. Kaum Melayumencatatkan kes penderaan tertinggi iaitu sebanyak 75 kes, diikuti oleh kaum Cinasebanyak 16 kes dan kaum India sebanyak 17 kes. Ini menunjukkan bahawa kaumMelayu mempunyai institusi keluarga yang sering bermasalah. Daerah Johor Bahrumencatatkan kes tertinggi iaitu sebanyak 33 kes dan selebihnya di daerah- daerah lain dinegeri Johor. Beberapa hipotesis tentang keluarga bermasalah di Johor adalah seperti berikut:i. Tahap pendidikan yang rendah menyebabkan ketua keluarga tidakmempunyai pekerjaan tetap. Pekerjaan sampingan /luar musimmemerlukan masa yang tidak menentu sehingga pemeliharan danpendidikan anak-anak terabai.ii. Ahli keluarga ramai, pendapatan keluarga rendah dan kelulusanakademik tidak tinggi. Keluarga bermasalah juga tinggal dalampersekitaran yang sesak serta kurang sihat.iii. Ketua keluarga yang berpendapatan rendah maupun berpendapatanpertengahan mengalami tekanan emosi akibat kos hidup yang tinggi dibandar, dimana mereka bekerja. Tekanan emosi dan pendapatan yangrendah menjadi punca masalah keluarga.iv. Anak-anak keluarga bermasalah tidak mendapat sokongan spiritualyang sempurna kerana ibu-bapa sebok bekerja. Kekosongan jiwa kanak-kanak dan remaja boleh menyumbang kepada kes juvana.v. Keluarga mithali sebaliknya mempunyai sikap positif dan tidakmengabaikan pendidikan akademik dan agama dan akhlak anak-anak.Mereka juga berjaya dalam banyak aspek kehidupan. Kajian ini berasaskan hipotesis di atas adalah bertepatan pada masa negaradilanda oleh masalah sosial yang berpunca daripada masalah keluarga.
1.3 Matlamat dan Objektif Kajian
Matlamat kajian ini ialah menyediakan program-program yang sesuai untukmemantapkan institusi keluarga Johor Darul Ta’zim.Pengisian program adalah berpandukan kepada kekekuatan ciri-ciri keluargamithali Johor. Peserta program diasaskan kepada profil utama keluarga bermasalah. Tujuan program sebegini disarankan ialah bagi mengawal berlakunya masalah keluarga.Program pencegahan ini lebih berekonomi dilaksanakan kerana sudah banyak programyang pernah dilaksanakan bagi mengatasi keluarga bermasalah, namun ianya kurangberkesan.Sehubungan dengan itu, objektif kajian adalah seperti berikut:
3
Search History:
Result 00 of 00
00 results for result for
p.
Recommended
More From This User
Notes
Load more
