• Embed Doc
  • Copy Link
  • Readcast
  • Collections
  • CommentGo Back
Download
 
C
AROLVS
E
GGER
,
 
L 
ATINE DISCERE IVVAT 
. Appendix I. Exempla vivi sermonis Latini -1
CAROLVS EGGER. LATINE DISCERE IVVAT 
APPENDIX IEXEMPLA VIVI SERMONIS LATINI
Sermo vivus, id est qui in hominum usu et consuetudine viget, oportet sit simplex, perspicuus, facilis intellectu; sed ut quis eo apte utatur, necesse est elementa grammaticae habeat comprehensa simulque saltem vocabula usitatiora sine haesitatione valeat proferre. In quibus verba nova non mediocre obtinent momentum. Haec exempla – praeter pauca, quae in scholis supra expositis continentur – iisdem scholis commode interseri possunt.
1. LOCVTIONES VARIAESalve, amice (Ioannes, Marce, Cárole, Francisce, Ignati, Antoni, Atili, Bonifati, Bruno,Símeon)! – Salve et tu! Quo te agis (quo tendis? quo te pedes ducunt? quorsum is?)? – Cónfero me in scholam (in bibliothecam, in musaeum, ad mercatum;
vel 
rédeo domum). Utvales? – Bene mihi est. Mane paulisper! – Ire festino, amitte me! –Perge viam! Vale!Placetne tibi hic locus? – Placet omnino; hic óptime manebo; volo me hic relaxare(refícere) ex labore; státui hic cum amicis feriarum tempus transígere (
vel 
iuvat me hicrusticari). Sum defatigatus lango itínere; cúbitum eo. – Bene quiescas (
cum agitur de  pluribus 
: bene quiéscite!)!Qui vocaris? – Vocor Franciscus Rossi (
vel 
mihi nomen est Francisco
vel 
Franciscus).Unde venis? – Veni huc Mediolano (Neápoli, Brundúsio, Panormo, Lutétia Parisiorum,Londínio, Vindóbona, Novo Eboraco). Quod munus geris? – Sum professor (médicus, iurisperitus, causarum actor, diurnárius). Esne scholásticus? – Sum. Ubi stúdia exerces? – SumLycii, a Vergílio nuncupati (
vel 
studiorum Universitatis), alumnus.Ubi hábitas? – Hábito (dego, cómmoror) in magno deversório, cui nomen «Regina».Quid pecúniae solvis pro habitatione et victu? – Pactum prétium stat (
vel 
constat) cotídieseptuaginta mílibus libellarum Italicarum. Mihi videtur plúrimi stare; quóniam sum minusnummatus, hospitíolum práefero; ibi vívitur parvo.Quando íterum conveniemus? – Die Lunae (Martis, Mercúrii, Iovis, Véneris, Sabbato,Domínica) in hortis públicis apud salientes (
scilicet 
aquas) hora quarta post merídiem. – Nolisero venire! Bono sis ánimo; véniam ad tempus.Quota hora est? Ínspice horas! Est tibi, ut vídeo, horológium brachiale auratum. – Hem, horológium meum désiit moveri (
vel 
cónstitit). Meum autem léntius (
aut 
velócius)movetur. – Re quidem vera facílius inter philósophos quam inter horológia cónvenit (cfr.Senec.
Apocol 
., 2). Oportet horológio dem machinationem. – Horológium illud perpendículoactum horas accurátius índicat. – Est hora séptima cum quadrante (cum quíndecimminutis); est hora octava cum dimídio (vel cum semihora); est hora quinta cum dodrante(vel cum quadraginta quinque minutis). Est tempus prandendi (cenandi). Tempussubcisivum est mihi iucundíssimum (
ve1
horae inertes sunt mihi iucundíssimae); eomeridiatum, sóleo enim merídie conquiéscere. Tintinnábulum insónuit, quod mihi sommumademit.Qui dies est hódie? – Hódie est tértius dies mensis Maii. Die quinto décimo huiusmensis proficiscar. – Tam cito? Nihil urget. Est mihi domi negótium expediendum. Quotannos natus es? – Sum viginti annos natus. Es ergo tui iuris (
vel 
tuae potestatis); ego autemsum minor natu (nondum sum mei iuris). Cuias es? – Sum Italus (Gallus, Hispanus,Britannus, Germanus).Loquerisne Latine? – Non hábeo usum vivi sermonis Latini, sed satis intéllego eaquae dicis. – Oportet exercearis.
 
C
AROLVS
E
GGER
,
 
L 
ATINE DISCERE IVVAT 
. Appendix I. Exempla vivi sermonis Latini -2
2. DE CAELI STATVQuae tempestas erit hódie? – Puto caelum futurum esse serenum (
aut 
túrbidum).Caeli status est incertus. Ímminet tempestas. Exspectemus tránsitum tempestatis. Bonatempestate rus petamus. Heri, ut dies suasit, montem praealtum conscendi. Est diespluvialis. Effúnditur imber. Imber torrentis modo effúnditur. Catervatim pluit. Habesneumbellam? – Hábeo; nuper eam emi, sum enim obliviosus, quam ob rem eam saepe amitto.Ínspice barómetrum! Eo aut caelum serenum (
vel 
sudum) aut plúvia aut caelumvárians signatur. Quid núntius metereológicus praedixit? – Praedixit nives hódie essecasuras. Ningit (
vel 
ninguit). Plúrima nix de caelo delábitur. Nacti sumus diem nivalem.Qui status est viae públicae? – Propter nivem concretam est lúbrica; vestígium fallit(
vel 
vestígium non récipit). Frigus est acre. Frigus inténditur (
aut 
minúitur). Ómnia gelurigent. Híemat. Est hiems summa. Fornacem accendamus ut vim frígoris pellamus! Domusnostra calefacientis aquae ductu est ornata.Nonne tónitrum (
vel 
tonítruum) audis? –Áudio. Re quidem vera contínuus est caelifragor. Fúltninat (
vel 
fúlgurat). Fúlmina micant. Domus próxima de caelo tacta est.Grándinat. Grando vites, pro dolor, contundit. Grando ségetes pércutit. Esttempestas hórrida. Recipiamus nos domum!Dies est núbilus. Dies est núbilo involutus. Núbilat. Ventus núbilum induxit.Procella nubes púlveris vehit.Caelum est nebulosum. Nébula matutina sole dispéllitur. Est nébula densa (estcrassíssima). Nébula tam densa est ut lucis usum erípiat.Máximus ventus coóritur. Ventus tectum domus deturbat. Ventus se circúmagit.Ventus increbrescit (
aut 
remittit). Ventus intermíttitur; ventus est ácrior (
aut 
remíssior).Áquilo (
vel 
bóreas) est ventus septentrionalis. Auster est ventus australis. Subsolanus aboriente spirat. Favónius (
vel 
zéphyrus) ab occasu solis flat.Ostende mihi thermómetrum! Numeratur décimus gradus supra zerum.Disserenascit.3. DE CVRSV PVBLICO, DE RE TELEGRAPHICA AC TELEPHONICAOportet eam (
vel 
vadam) ad cursus públici diribitórium. Ubi est cursus públicicápsula? – Abest hinc quingenta metra, est in próxima via transversa. Quod est prétiumhuius epístulae perferendae in Itáliam (in Gálliam, in Hispániam, in Británniam, inGermániam, in Áustriam, in Bélgium, in Nederlándiam, in Dániam, in Suétiam, inNorvégiam, in Hibérniam, in Foederatas Civitates Américae Septentrionalis)? Quanti stat (
vel 
 constat) míssio chártulae cursualis (
vel 
cursóriae)? Míssio epistularum in terram nostramminoris stat quam míssio in loca externa. Prétium cursus públici in dies exardescit.Da mihi, quaeso, decem pittácia cursuália, síngula prétio trecentarum libellarum(Italicarum)! Haec pittácia cursuália invólucro epístulae sunt agglutinanda. Libet novampittaciorum cursuálium sériem émere. Hábeo domi corpus pittaciorum cursuálium; sumenim harum rerum studiosus.Haec epístula tabellário (
vel 
diligéntiae tabellárii) commendetur. Volo hanc epístulamper cursum públicum aérium míttere. Cura hunc fascículum, libros continentem, cúrsuipúblico tradendum! Inscríptio cursualis litterate perscribatur (litteris quadratisconscribatur, machínula scriptória exaretur). In posteriore parte invólucri nomen mittentisinscribatur. Estne áliquid cursu público ad me allatum?
 
C
AROLVS
E
GGER
,
 
L 
ATINE DISCERE IVVAT 
. Appendix I. Exempla vivi sermonis Latini -3
Haec est sedes telegráphii (
vel 
telégraphi). Útere hac fórmula! Hoc telegramma (
vel 
telegraphema
vel 
hunc núntium telegráphicum) Mediolanum míttere cúpio. Hoc telegrammaurget, est urgentíssimum.Ubi est próxima céllula telephónica? Licetne mihi tuo instrumento telephónico uti? – Fac! Possumne directe telephónice cólloqui cum amico, qui est Lutétiae Parisiorum? – Súfficit ut prius númerum praepositivum, deinde numerum amici tui próprium effícias.Grátias tibi ago. – Libentíssime. Telephónium (
vel 
teléphonum) tinnit. Tolle auscultábulum! Heus! – Quis isticlóquitur? – Sum Paulus, amicus tuus. – Quid agis, óptime rerum? – Gáudeo tibi nuntiareme postrídie Romam esse adventurum (
vel 
quod postridie Romam advéniam). Exspectatusvénies.
INTERPRETATIO VERBORVM:Cursus publici diribitorium =
oficina postal 
Corpus pittaciorum cursualium =
colección de sellos 
 Cursus publici capsula =
buzón 
Inscriptio cursualis =
dirección postal 
 Machinula scriptoria =
máquina de escribir 
Chartula cursualis =
tarjeta postal 
 Numerus praepositivus =
 prefijo telefónico 
Pittacium cursuale =
sello postal 
 Auscultabulum =
auricular 
 
4. IN SCHOLAScholam peténtibus instrumenta sunt necessária; quorum praecípua haec sunt:libri, paginarum fascículi, ubi imperata pensa conscribuntur, adversária, in quibus resannotantur, lápides scriptórii, cálami stilográphici, bulga, qua ómnia continentur.Sumus in auditório. Magister scholásticum quendam ea quae lecta sint, memóriterréddere iubet. Exspecta, quaeso, magister, dum rélegam – Age, íncipe! Claude librum(cómplica librum) ! Quid tu illi insurras, Roberte? si sapis, ábstine! – Équidem nihil eisúggero. Attolle vocem! Satis est.Álius tussit, álius sternutat, alius óscitat. Aures ferre non possunt hosce sonosindecoros. Habent etiam táedii significationem. Oportet saltem manum vel sudaríolum oriobícias.Heus, Míchael, comprehendistine ea quac heri explicavi? – Vero, comprehendi. Proferscriptionem domi confectam!Hódie scriptionem in auditório componamus. Argumentum est satis facile. In primisfácite ut síngulas orationis partes perspectas habeatis, deinde vocábula in léxico quáerite! Inquo casu ponendum est hoc nomen? – In casu ablativo. Quem modum regit enuntiatum,quod ex áltero pendet? – Regit modum coniunctivum. Antoni, cóllige scriptiones! Haecscriptio (hoc scriptum) scatet mendis. Ea linéolis rubris a magistro sunt notata.Examen propédiem subeundum mihi dies noctesque ante óculos obversatur. Nimisoperosus est labor haec ómnia edíscere. Robertus Thomam confirmat: opitulemur alterálteri in praeparatione.En schedae scholásticae: viginti alumni sunt probati, quorum unus omne punctumtulit: grátulor tibi, Iosephe. Quinque perículum in quibusdam disciplinis íterum fáceredebent, septem sunt improbati.
of 00

Leave a Comment

You must be to leave a comment.
Submit
Characters: ...
You must be to leave a comment.
Submit
Characters: ...