P. 1
GILGAMIŞ DESTANI

GILGAMIŞ DESTANI

Ratings: (0)|Views: 112 |Likes:
Published by elsaseyes

More info:

Published by: elsaseyes on Feb 24, 2010
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

12/24/2012

pdf

text

original

 
 GILGAMIŞ DESTANIÇeviren: Muzaffer Ramazanoğlu:::::::::::::::::Hümanizma ruhunu anlama ve duymada ilk aşama, insanvarlığının en somut anlatımı olan sanat yapıtlarının benimsenmesidir.Sanat dalları içinde edebiyat, bu anlatımındüşünce öğeleri en zengin olanıdır. Bunun içindir ki bir ulusun,diğer ulusların edebiyatlarını kendi dilinde, daha doğrusukendi düşüncesinde yinelemesi; zeka ve anlama gücünüo yapıtlar oranında artırması, canlandırması ve yenidenyaratması demektir. Đşte çeviri etkinliğini, biz, bu bakımdanönemli ve uygarlık davamız için etkili saymaktayız. Zekasınınher yüzünü bu türlü yapıtların her türlüsüne döndürebilmişuluslarda düşüncenin en silinmez aracı olan yazı ve onunmimarisi demek olan edebiyatın, bütün kitlenin ruhunakadar işleyen ve sinen bir etkisi vardır. Bu etkinin birey vetoplum üzerinde aynı olması, zamanda ve mekanda bütünsınırları delip aşacak bir sağlamlık ve yaygınlığı gösterir. Hangiulusun kitaplığı bu yönde zenginse o ulus, uygarlık dünyasındadaha yüksek bir düşünce düzeyinde demektir. Bubakımdan çeviri etkinliğini sistemli ve dikkatli bir biçimde yönetmek,onun genişlemesine, ilerlemesine hizmet etmektir.Bu yolda bilgi ve emeklerini esirgemeyen Türk aydınlarınaşükran duyuyorum. Onların çabalarıyla beş yıl içinde, hiç değilse,devlet eliyle yüz ciltlik, özel girişimlerin çabası ve yinedevletin yardımıyla, onun dört beş katı büyük olmak üzerezengin bir çeviri kitaplığımız olacaktır. Özellikle Türk dilininbu emeklerden elde edeceği büyük yararı düşünüp de şimdidençeviri etkinliğine yakın ilgi ve sevgi duymamak, hiçbirTürk okurunun elinde değildir. 23 Haziran 1941.Milli Eğitim BakanıHasan Ali Yücel:::::::::::::::::SUNUŞCumhuriyet'le başlayan Türk AydınlanmaDevrimi'nde, dünya klasiklerinin Hasan Ali Yücelöncülüğünde dilimize çevrilmesinin, kuşkusuzönemli payı vardır.Cumhuriyet gazetesi olarak, Cumhuriyetimizin75. yılında, bu etkinliği yineleyerek, Türkokuruna bir "Aydınlanma Kitaplığı" kazandırmakistedik.Bu çerçevede, 1940'lı yıllardan başlayarakMilli Eğitim Bakanlığı'nca yayınlanan dünyaklasiklerinin en önemlilerini yayınlıyoruz.
 
Cumhuriyet:::::::::::::::::ÖNSÖZNipur'da Assurbanipal'ın kitaplığında ve Etilerinbaşkenti Boğazköy'de ele geçen Gılgamış destanı, eskidoğu dünyasında yüzyıllarca tanınmış, her yerde yankılaruyandırmış, insanlığın ilk yazın örneklerinden biridir.Eski Doğu dünyasının kültür dillerine çevrilmişolan bu yapıt, bulunduğu andan bu yana, Avrupa bilginleriarasında büyük bir ilgi uyandırmış, Almanca, Đngilizceve Fransızca'ya çevrilmiştir. Bu üç dilde çeşitli çevirileribulunan yapıtı, ülkemizin yazın kültürü bakımındanyararlı bulduğumdan, ben de Türkçe'ye çevirdim.Dr. Albert Schott'un da birçok yerde yanıldığını sezdiğimden,çeviriyi bitirdikten sonra, Dil ve Tarih-CoğrafyaFakültesi profesörlerinden üstat Landsberger'egöstermeyi uygun buldum. Özellikle Sümerce, Babilceve Asurcadaki bilgisi ve yetkesi dünyaca bilinen sayınüstattan yapıtı özgün metinle karşılaştırarak düzeltmesinirica ettiğimde, hiç duraksamadan, hemen işe başlamamızısöyledi. Yapıtın elden geldiğince doğru ve asılmetne bağlı bir çevirisini yapabilmek amacıyla üstatelinden geleni esirgemedi. Dahası, yapıtı Schott'un çevirisinitemel alarak, özgün metinden yeni baştan çevirdi.Değerli zamanının çoğunu esirgemeyen üstat, yapılançeviride destansal anlatıma bağlı kalmamı, banahep salık verdi. Ben de onun söylediklerine uyarak yapıtınanlatımını elimden geldiğince değiştirmemeye çalıştım.Onun için okurlar oldukça ilkel bir anlatımla karşılaşacaklardır.Üç bin yıldan uzun bir süre önce yazıyageçirilen bir yapıtın anlatımının bugünkü anlatımdanayrı olacağını, çeviride doğallıkla daha ilkel bir anlatımkullanılması gerektiğini, okurlar da elbette anlayacaklardır.Prof. Landsberger, Gılgamış destanını özgün metindençevirmekle kalmamış; bunun birçok yerleriniaçıkladığı gibi, ayrıca bir de giriş yazmıştır. Böylecebenim istediğimden çoğunu yaparak dileğimi yerine getirensayın profesöre teşekkürlerimi sunmayı bir görevbilirim.Muzaffer Ramazanoğlu:::::::::::::::::GĐRĐŞI.Gılgamış destanı, Babillilerin ulusal destanıdır.Destanın bu nitelemeye hak kazanmasının nedeni, ulusunher bireyine seslenmesinden; destan kahramanının,halkın erkeklik ülküsünü en özlü biçimde canlandırmasından
 
ve insan yaşamı sorununun destanda büyük biryer tutmasından ileri gelmektedir. Babilliler bu destanla,Yunanlıların ulusal destanları Đlyada'yı oluşturmasındançok önce, eski kavimlerde görülmeyen bir yapıt yaratmışlardır.Mısırlılar da, Etiler de Gılgamış ayarındabir destan yaratamamışlardır. Đsrailoğullarının dünya tarihindebıraktıkları etkiye karşın, büyük öykülerinde, budestanlarda görülen görkem ve deyiş yoktur. Önasya'daBabillilerden başka destan tekniğini geliştiren biricik kavimFenikelilerdir. Fakat bunların destanları da, yüksekbir sanat yapıtı izlenimi vermediği gibi, Babillilerin destanlarındakiderinlik ve güzellikten de yoksundur. Babillilerinbu farklı sanat gücünü gösterebilmeleri, kendilerinemiras kalan düşünceyi verimli bir biçimde kullanabilmişolmalarındandır. Sümer düşlemi, görkemlimitolojik biçimler yaratmıştı. Bunlar, zengin düşlemleriniişletip gerçekleştirerek büyük destan biçimini yaratmışlardı.II.Bu şiirin güzelliğine, derinliğine girebilmek bizceçok zordur. Bunu yapmak istersek, o zaman büsbütünyabancı bir kavrayışa, bambaşka bir evrene dalmak zorundakalırız. Bundan başka destan elimize kırık biryontu gibi geçmiştir. Destanın en önemli bölümleri eksiktir.Sonra, sağlam kalan bölümlerde de dizelerin yabaşları ya da sonları yoktıır.Akatça dilbilgisinin, sözlük bilgisinin araştırılmasındabugüne dek elde edilen ilerlemelere karşın, kimiparçaların asıl anlamları hala bilinemiyor. Çevirmen sıksık metin onarımı ve düzeltmeler yapmak zorunluğunuduymuştur. Her yerde yaptığı bu onarım ve düzeltmelerinnerelerde olduğunu da gösterememiştir. Onun için, yapılançeviride metnin aslı bazan silik kalmıştır. Destanınbaşından sonuna, okurun anlamasına engel olan noktalarısaymış olduğumuza ve yapıtı anlamak konusunda çabagöstermesini ayrıca kendisinden dilediğimize göre, şiirinsanat ve düşünce bakımından göstereceği değeri, okurunanlayıp beğeneceğinden kuşkumuz yokturBiz, bu şiirsel metnin Đsa'dan önce aşağı yukarı1250 yıllarına bağlanan en son yazmasını temel aldık.Şiirin son özgün yazmasıyla ilgili elimize geçmeyen eksikparçalarını, eski metne ve Hititçe yazmasına göreonardık.Gılgamış destanının oluşumunda üç gelişme evresivardır:1. Sümerce yazma: Bunun tarihi, Đsa'dan önce 2000yıllarıdır. Bu Sümerce yazma elimize eksik olarak geçmiştir.Anlaşılması da güçtür. Konu, bütünlük gösterenbir destan biçimine sokulmamıştır. Gılgamış'ın başındangeçen birçok şey anlatılmaktadır. Bu destansal öykülerinkimileri, bize Gılgamış'ın, bir zamanlar GüneyBabil sınırları içinde olan eski kentlerden Uruk'un beyi

Activity (3)

You've already reviewed this. Edit your review.
1 hundred reads
1 thousand reads
Ruhum Ektedir liked this

You're Reading a Free Preview

Download
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->