Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more
Download
Standard view
Full view
of .
Look up keyword
Like this
3Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
Reconstructie van het Diorama Nieuwe Waterweg

Reconstructie van het Diorama Nieuwe Waterweg

Ratings: (0)|Views: 101|Likes:
Het "Diorama Nieuwe Waterweg" werd gemaakt door Jaap Gidding voor de Rotterdamse inzending voor de Wereldtentoonstelling van 1930 in Antwerpen. Daarna is het vergeten en in verval geraakt.

Na de tentoonstelling van 1930 is het ongeveer 5 x 20 meter grote kunstwerk in tien stukken gesneden en opgeslagen. In 1992 werd het op de zolder van het Rotterdamse stadhuis aangetroffen, in deplorabele staat. Het werd gerestaureerd door de Stichting Restauratie Atelier Limburg (SRAL) en overgebracht naar de Kunsthal, waar het een maand lang geëxposeerd zou worden. Daarna werd het overgebracht naar het Natuurmuseum Rotterdam. In dit artikel wordt ingegaan op de problemen die het demonteren, vervoeren en opnieuw ophangen van het enorme én kwestbare kunstwerk met zich meebrachten.

Auteur: Piet van Dalen
Uitgever: SPCR
Jaar van uitgave: 2002
Bron: Cr 4 2002
Het "Diorama Nieuwe Waterweg" werd gemaakt door Jaap Gidding voor de Rotterdamse inzending voor de Wereldtentoonstelling van 1930 in Antwerpen. Daarna is het vergeten en in verval geraakt.

Na de tentoonstelling van 1930 is het ongeveer 5 x 20 meter grote kunstwerk in tien stukken gesneden en opgeslagen. In 1992 werd het op de zolder van het Rotterdamse stadhuis aangetroffen, in deplorabele staat. Het werd gerestaureerd door de Stichting Restauratie Atelier Limburg (SRAL) en overgebracht naar de Kunsthal, waar het een maand lang geëxposeerd zou worden. Daarna werd het overgebracht naar het Natuurmuseum Rotterdam. In dit artikel wordt ingegaan op de problemen die het demonteren, vervoeren en opnieuw ophangen van het enorme én kwestbare kunstwerk met zich meebrachten.

Auteur: Piet van Dalen
Uitgever: SPCR
Jaar van uitgave: 2002
Bron: Cr 4 2002

More info:

Published by: Collectiewijzer Netwerk on Mar 01, 2010
Copyright:Attribution Non-commercial No-derivs

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

03/01/2014

pdf

text

original

 

Foto: collectie Gemeente Archief Rotterdam.
 Jaap Gidding (1887-1955) volgde een opleiding tot decoratief schilder aande Rotterdamse Academie van Beeldende kunsten. Na afronding hiervanstudeerde hij verder in Parijs en München om zich te bekwamen in het mozaïekambacht en de decoratieve schilderkunst. In 1929 vestigdeGidding zich als zelfstandig kunstenaar. Hij was toen al een beroemd art-deco decorateur. Zijn felgekleurde, speelse ontwerpen vielen bij eengroot aantal personen, bedrijven en instellingen in de smaak. Vanaf 1918had hij al diverse ontwerpen voor keramiek, glas, tapijten, bekleding- engordijnstoffen in zijn atelier vervaardigd. Hij ontwierp uiteenlopendeinterieurs, zoals de Trouwzaal Derde Klasse van het Rotterdamse stad-huis, maar eveneens de dikke smyrnatapijten van het Rotterdamse GrandTheater van Tuschinski. Hij verleende zijn decoratieve talenten aan ten-


 

 



4 2002
 
toonstellingen, zoals Nenijto (1928) en de Wereldtentoonstelling inAntwerpen in 1930. De mythologische zeewezens, de aquariumscènesen bloempanelen in de diverse ruimten van het cruiseschip
De Nieuw Amsterdam
(1938) worden tot zijn beste werk gerekend.Giddings
Diorama Nieuwe Waterweg
diende als decoratie voor deRotterdamse inzending op de Wereldtentoonstelling van 1930 inAntwerpen. Hiervoor was in het paviljoen een verdiepte kelder van 22 bij5 meter aangelegd, waarvan de wanden met een wazige lucht warengedecoreerd om de weidsheid van het haven- en zeegebied te kunnenaccentueren. Vanaf een hoogte van pakweg 3,5 meter keken bezoekersover een balustrade naar Rotterdam, verknoopt met zijn zilverenWaterweg. De bezoeker had een prachtig uitzicht en bekeek Rotterdamals door de raampjes van een vliegtuig. Gidding’s kaart kan gezien wor-den als een modernistische uitvoering van een negentiende-eeuws dio-rama, dat goed paste bij de doelstelling van de feestelijke Wereldten-toonstelling. Ook andere buitenlandse havensteden lokten bezoekersnaar hun gebouwen met maquettes, lichteffecten en diorama’s. MaarRotterdam pakte het in vergelijking met andere steden grootser aan. De bezoeker moest Rotterdams grootheid als havenstad ervaren.

Het diorama werd in 1992 op de zolder van het Stadhuis in Rotterdamaangetroffen in een lange houten kist en verkeerde in een deplorabelestaat. Het raakte in de vergetelheid, totdat het, samen met de kartons vande glas-in-loodramen van het Stadhuis, bij het Gemeentearchief vanRotterdam terecht kwam. Het Gemeentelijk Havenbedrijf bleek bereidtot financiering van de restauratie, uitgevoerd door de StichtingRestauratie Atelier Limburg (SRAL).Het diorama bestaat uit tien verticale banen, waarvan het derde deelvan links ontbrak en door de SRAL is gereconstrueerd. Het vermoeden bestaat dat de schildering ten tijde van de Wereldtentoonstelling terplekke is vervaardigd op een groot doek dat na de tentoonstelling in tiendelen is versneden. Waarschijnlijk is deze operatie is niet zo nauwkeuriguitgevoerd, waardoor de delen niet meer volledig aansluiten. De banenvan de schildering zijn iets kleiner dan 2 bij 5 meter. Van de buitenstetwee banen zijn de bovenhoeken afgerond. Tijdens de restauratie is deschildering verdoekt en zijn de craquelures geconsolideerd met Plextol,daarbij is de conditie verbeterd, maar de verflaag is vrij bros gebleven.Na de behandeling is het diorama een maand lang geëxposeerd in deRotterdamse Kunsthal. Hierna werd het atelier van het Gemeentearchief Rotterdam gevraagd voor de demontage, met het advies van de SRAL omhet doek niet meer op te rollen. Om inzicht te krijgen in de problematiekvan demontage zijn een aantal medewerkers aanwezig geweest bij deopstelling. Aan de hand hiervan werd een draaiboek samengesteld.

Op de wand, aan de bovenkant en langs de randen werd Kapaline en klit-tenband geniet voor de bevestiging. Voor het ophangen van de delenwerd gebruik gemaakt van een stelling van zes meter hoog en zogenaam-

4 2002
 
de klemplanken. Deze werden zowel aan de bovenzijde als aan de onder-zijde bevestigd. De klemplank aan de bovenzijde werd aan een takelbalk bevestigd. Om te vermijden dat de verflaag onder spanning zou komente staan, moest voorkomen worden dat de banen zouden doorbuigen. Erwaren nog volop craquelures aanwezig die open konden springen als de banen te veel en/of te vaak gebogen zouden worden. Het gehele doekheeft zijn flexibiliteit behouden.Voor het demonteren van de banen hebben we dezelfde werkmetho-de gehanteerd, echter in omgekeerde volgorde. De banen konden niet meer opgerold worden, dus moest er een andere voorlopige berginggevonden worden. Deze bestond uit een kist van berken multiplex aande binnenzijde bekleed met een inert foam. De kist (2m x 5m x 30cm)werd op hondjes (planken op wendbare wielen) gezet, zodat hij onderde stelling door kon rijden. Zo was het mogelijk de banen voorzichtig inde kist te laten zakken. Tussen de banen in de kist werden twee lagenMuseum Art Foam (MAF) gelegd . De kist is uiteindelijk horizontaal ver-voerd naar het Gemeentearchief. Hier moest wel een deur naar het depot aangepast worden om de 2 meter brede kist naar binnen te kunnen dra-gen.Een dergelijk object wordt meestal niet snel wederom geëxposeerd,maar er werd wel gezocht naar een vaste opstelling. Zolang deze niet isgevonden, is ervoor gekozen het diorama voor anderhalf jaar tentoon testellen in het Natuurmuseum Rotterdam ter ere van hun 75-jarig bestaan.

Voor deze opstelling werd het volgende plan opgesteld: de banen vanhet diorama zouden worden opgehangen aan een tiental houten panelenin een halve U-vorm (halfpipe). Hiervoor werd gekozen omdat de ruim-te waarin geëxposeerd werd niet overal hoog genoeg was. De constructiewerd aan alle zijden ongeveer 40 cm groter gemaakt dan de totale afme-tingen van het doek (20.40 m x 5.20 m). De houten panelen werden aande voorzijde bekleed met inert foam (MAF 020). De randen aan de bui-tenzijde werden bekleed met wit museumkarton 800 g/m
2
. Aan de boven- en onderzijde werd tussen passe-partout karton en inert foameen strook van 5 cm vrij gelaten voor bevestiging van het klittenband. Dedoeken konden zo alleen aan de boven- en onderzijde vastgezet wordenmet klittenband en niet aan de zijkanten. Het voordeel hiervan was dat het klittenband aan de zijkanten dan verwijderd zou kunnen worden,want de lijm hiervan werd met wantrouwen bekeken. Omdat de con-structie een halve U-vorm had, zouden de doeken als het ware vanzelf indeze vorm rusten en zou het niet nodig zijn ze aan de zijkant vast te zet-ten. Het MAF foam was nodig om de ruimte tussen doek en panelen,ontstaan door het klittenband, op te vullen. Tevens zou het MAF funge-ren als buffer tegen de uitdamping van het triplex.Door de specifieke halve U-vorm kon er niet gewerkt worden met eensteiger. In plaats daarvan zouden we per doek twee ladders van 4.5 metergebruiken, die aan de bovenzijde tegen de muur gezet zouden wordenen aan de onderzijde op de vloer geblokkeerd met een speciale construc-tie.

4 2002


Activity (3)

You've already reviewed this. Edit your review.
1 thousand reads
1 hundred reads
liboni liked this

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->