Bratstva crnogorskog plemena Banjana,
Banjani su u posljednja dva veka imali oko četrdeset bratstava. Za to vreme neka su bratstvaiščezla iz plemena – smanjivalo se njihovo muško potomstvo dok nije nestalo, mada su tomedale doprinos i česte migracije iz ovog pasivnog kraja. A u poslednjih pola veka neke su sebanjske porodice pomerile do obližnjih gradova, pa više ne žive u plemenu, ali ne otuđujusvoju imovinu, dakle očevinu. Ima i primera da su od jednog bratstva nastala dva, što se nekibratstvenički ogranak zvanično proglašava posebnim bratstvom. Tako se potomci RadaMiljanića (prva polovina 19-og veka) zovu Radovići. Kako se Velimlje izgrađivalo kao varošica,kao i razvojem školstva i saobraćaja, u ovaj su kraj živeli kraće ili duže i neki ljudi sa strane,pa ih ne možemo smatrati Banjanima. Ali ako su njihove tri generacije živele u plemenu, trebaih uzeti u obzir kao i druga banjska bratstva, pa čak i kada predstavljaju samo jednu porodicu.Sredinom prošlog veka u Banjanima su živele porodice (bratstva): Antović, Baćović, Bijelović,Vasiljević, Gligović, Draganić, Đurković, Elezović, Eraković, Zečević, Kapetinić, Kecojević,Kilibarda, Knežević, Kovač, Kokotović, Komnenović, Koprivica, Kosanović, Krivokapić, Krušić,Lazarević, Lučić, Marković, Matović, Milović, Milošević, Miljanić, Mirković, Mićović, Mišković,Mrkajić, Nikolić, Ognjenović, Orbović, Papić, Pejović, Perović, Popović, Radojević, Radović,Sarić, Tomašević.Banjani su vekovima bili živo imigraciono-emigraciono područje. To, u izvesnoj meri, važi i zaostala dinarska pemena. Interesantno je da su mnoge znamenite srpske porodice i pojedinciporeklom iz ovih plemena. Preci Nikole Tesle i Nikolaja Velimirovića su poreklom iz Banjana.Banjani su naselili više mesta u valjevskom kraju, kao i čuvenu Brankovinu.Tako su poreklom od Miljanića iz ovog plemena porodice Nenadović (Aleksa Nenadović, protaMateja Nenadović, Jakov Nenadović, Ljuba Nenadović), Birčanin (Ilija Birčanin), Lazarević (popLuka Lazarević).Rođeni Banjani su patrijarh Arsenije IV Jovanović Šakabenta i vladika Hadži Sava Kosanović.
Pleme Drobnjaka,
Od šezdesetih godina 19. veka pa do ujedinjenja Drobnjak je bio u granicama Crne Gore.Drobnjaci je ime plemena, plemensko, etničko, a ne geografsko. Drobnjaci, raseljavajući se,nosili su to ime sa sobom, i ime Drobnjak, Drobnjački nalazimo: u Lici i na Glasincu kaoprezime, u Banjanima kao ime mesta (Drobnjačka međa), u Risnu, u okolini Beograda, uPodrinju, u porečju zapadne Morave, kao prezime, u Skopskoj Crnoj Gori, (kao ime sela), naKosovu se čitav kraj između Štimlja i Nerodimlja zove Drobnjaci, u Kuzminu i Vučitrnu, kaoprezime, nekolika sela u Ibarskom Kolašinu naseljavaju Drobnjaci i tako se zovu, oko NovogaPazara, kao prezime i t. d.Drobnjak se prvi put pominje kao prezime (Bran Drobnjak) 1354 g., a kao pleme 1390 g.Drobnjaci su čisto srpsko pleme, plemena kod Srba ne postoje bez ikakve tuđe primese iočuvali su neobično čistoću jezika i čistoću narodnih običaja. Drobnjak je imao neku polu-autonomiju i čuvao je svoju staru plemensku organizaciju, koja je bila demokratska i počivalana opštem pravu glasa, sve do prisajedinjenja Crnoj Gori. Na čelu plemena je bio nasledniknez, a na čelu vojske vojvoda, koga su birali plemenici na saboru, a potvrđivao ga vezir uTravniku. Saboru je predsedavao knez, a pravo biranja imali su svi plemenici, koji su nosili ikoji nose oružje. Odluke su morale biti jednoglasne.Pleme su osnovali: Vulovići, Đurđići, Kosorići, Tomići i Cerovići, koji su se u 17 veku doselili izBanjana u katune u Drobnjak.
Na Ivici i na Jezerima su zatekli Kriče (Kričkove), pobili se s njima i proterali ih preko Tare uKričak, gdje ih ima i danas. Plemenska slava Drobnjaka je Sv. Đorđije (23/4). Skoro sve sucrkve i manastiri u Drobnacima posvećeni Sv. Đurđu i svaki pravi Drobnjak mora slaviti Sv.Đurđa. Ali da bi mogli ići jedan drugome u posetu o slavi, mnogi slave preslavu, i o preslaviseku kolač, a o Đurđevu-danu samo šalju svijeću u crkvu. Tako jedni Tomići u Drobnjacimaslave Sv. Nikolu jedni Djurdjevdan, Karadžić Sv. Arhanđela, Abazovići Savin-dan, KosorićiNikoljdan.....Drobnjaci su na Đurđevdan 1604. godine dobili Turke, kada su se svi pobratimili i uzeli daslave Đurđevdan kao glavnu slavu i preslavu.Drobnjaci u širem smislu obuhvataju i pleme Uskoci i pleme Šaranci.U Drobnjacima je 1927 g. bilo 40 naselja do 2.200 kuća sa 14.000 do 15.000 duša. Glavna mu je varošica Šavnik.Drobnjaci su dali mnoge znamenite ličnosti: Vuk Karadžić, Jovan Cvijić, Radovan Karadžić,Šujo Karadžić, Novica Cerović, Stojan Cerović(novinar),Stojan Cerović (profesor), Živojin Mišić,Mirko Aleksić (Uskoci), Mladen Milovanović, Miro Vuksanović itd..Drobnjak je i oblast istoimenog plemena u Staroj Hercegovini. 1927 g. imao je oko 2.000kuća. Granice su mu na istoku Šaranci i Gornja Morača, na jugu Nikšićko polje i Župa, nazapadu Piva i na severu reka Tara. Planina Ivica deli Drobnjak na dva morfološki različita dela:drobnjačko korito i visoravan jezera. Drobnjačko korito je velika uvala ispresecana kosama ikoritima nekoliko reka, koje se slivaju u Bukovicu, a ova pritiče Pivi. Od Nikšićkog polja gaodvaja planina Vojnik i visoravan Krnovo, a od Morače planine Javorje i Lola. U ovom deluplemena je Šavnik i od većih sela Previš, Pošćenje, Dobra Sela, Petnjica i Komarnica. Jezera,zahvataju severoistočni deo plemena, to je visoravan srednje visine oko 1.500 m, ograđenaplaninama Durmitorom, Ivicom, Sinjajevinom i rekom Tarom. U Jezerima je varošica Žabljak,kraj nje je ispod Durmitora Crno jezero.Prvo naseljavanje slovenskih plemena počelo je u 8.veku, kada su se Novljani podelili u dvevelike grupe i jedna od njih se zaustavila u predelima koji ograničavaju današnji Drobnjak, adruga naselila banjsku visoravan. U neprestanim borbama sa plemenom Kriča, koji su potomcistarih Kelta, ovi doseljenici su uspeli zauzeti jezersku visoravan. Odlučujuća bitka odigrala sepod vođstvom vojvode Đurjana Kosovčića s jedne i Kričkog kralja Kaloke, pa su nakon krvavebitke Kriči zauvek proterani na desnu obalu Tare. Drobnjačko je korito bilo slabo naseljeno.U Drobnjak se oko 400 godina ranije preselilo iz Nikšićkih rudina pet srodnih porodica, Vulovići,Đurđići, Kosorići, Tomići i Cerovići, čija je po predanju dalja starina iz Travnika. Od njihovogpreseljenja počinje osnivanje ovog plemena. Njihovim unmožavanjem i naseljavanjem uDrobnjak i drugih jakih bratstava, kao Karadžića, Jakšića i Abazovića pleme je ojačalo , pa jenastala oskudica u zemlji i paši. Do 1863 g. tamo su samo izgonili stoku, a otada su počeli uJezerima obrađivati i zemlju i stalno se naseljavati. Visoravni i planine su omogućile da se uprvom redu razvilo stočarstvo, a osim njega i zemljoradnja. Kroz Drobnjak je vodio put usrednjem veku, koji je povezivao Kotor preko Onogošta, Lever-Tare sa Požegom i dalje.
Pleme Vasojevića,
Vasojevići su najveće srpsko pleme , koje je nastanjeno u istočnom delu Crne Gore, u LijevojRijeci i s obe strane Lima sve do reke Lješnice, a nekada se taj predeo zvao Stara Srbija.Takođe Vasojevići su i jedno od brdskih plemena koje se zajedno sa starocrnogorskim istarohercegovačkim plemenima ujedinilo u jedinstvenu Crnu Goru. O njihovom imenu i poreklupostoje dve verzije narodnog predanja.Po jednoj oni su potomci izvesnog Vasa, srodnika Vukana Nemanjića, koji je rođen u Prizrenu ibio vojvoda u doba cara Dušana. Njega je nasledio sin Stevo Vasojević, koji se pominje unarodnim pesmama o boju na Kosovu pod imenom Musić Stevan, i koji je bio vojvoda u
Sjenici, u Novopazarskom Sandžaku. Posle Kosovske bitke i smrti Vasojević-Stevana Vasojevićisu kao uskoci krenuli u Hercegovinu i došli do Foče, a odatle skrenuli na jug, jugoistok i istok, ipreko Crne Gore došli na Nožicu u Lijevoj Rijeci, gde su se nastanili.Po drugoj verziji Vasojevići vode poreklo od nekog Vasa, sina nekog hercegovačkog kralja, kojise takođe preko Crne Gore doselio odnekud iz Hercegovine i nastanio na Nožici u Lijevoj Rijeci.Oba predanja imaju zajedničko još i to što se kaze da je Vaso imao još i četiri brata, Ozra,Pipa, Krasa i Ota, od kojih vode poreklo Ozrinići i Piperi, crnogorska plemena, i Krasnići i Hoti,severnoalbanska plemena. Zato se svi oni međusobno smatraju rođacima sa Vasojevićima, jerveruju da vode poreklo od istog pretka.Koja je od ove dve verzije tačna, teško je reći, ali je jedno tačno: da se Vasojevići smatraju jednom porodicom, jednim plemenom, jednom krvnom zajednicom, koja ima svoju zajedničkukrsnu slavu Svetog Arhanđela, zajedničku tradiciju o svojoj prošlosti, i koja pamti sve svojepretke počev od glavnog rodonačelnika Vasa pa sve do današnjeg dana.Od Nožice Vasojevići su se pomerali postepeno ka istoku dokle nisu zahvatili celu limsku dolinusve do reke Lješnice. Tokom tog prodiranja oni su starosedeoce, kao Lužane, Bukumire,Macure, Španje i Latine, delom asimilovali, delom potisnuli, a delom potčinili, i svima nadenuliime Srbljaci.Nasuprot Vasojevićima, Srbljaci ne predstavljaju etničku celinu, jer oni nisu jedna porodica, jedno pleme, jedna krvna zajednica, već skup raznih rodova koji su se tokom vekova takoizmenili, da se danas za mnoge sigurno ne zna ko od koga vodi svoje poreklo. Otuda Srbljaci,uzeti kao celina, nemaju tradiciju o svojoj prošlosti, jer nemaju zajedničkog pretka od kojeg biizvodili svoje zajedničko ime i poreklo.U početku, kada su Vasojevići zauzeli limsku dolinu i potčinili starosedeoce, Srbljaci nisu imalini svoje starešine niti ikakvog učešća u opštim plemenskim poslovima, već su im Vasojevići isudili i predstavljali ih u svim poslovima. Ali upornom borbom Srbljaci su počeli da osvajaju jedno po jedno zvanje, dok nisu izvojevali svoje kmetove, bratstvene starešine, a kasnije ipravo učešća na narodnim zborovima i skupštinama. No i pored tih zadobijenih prava, Srbljacisu kao manjina bili i ostali u drugom planu, jer ih Vasojevići nisu nikada hteli da prime u svojusredinu kao ravnopravne članove, pošto su oduvek smatrali da su od njih nešto više i da se snjima ne mogu izjednačiti.Vasojevići su imali i svoj zakon pod nazivom Vasojevički zakon.Mnoge poznate ličnosti su rodom iz Vasojevića kao: Karađorđe, Mojsije Zečević, Mihailo Lalić,Slobodan Milošević, vojvoda Petar Bojović, vojvoda Petar Jokić iz Prvog srpskog ustanka,četnički komandanti Pavle Djurišić Đorđije Lašić i dr.Pocetkom XIX veka Vasojevici su imali i svoju sopstvenu drzavu nazvanu knezevina Holmija ikoja je bila priznata od strane Rusije, Engleske i Francuske.
Jos o poreklu najveceg srpskog plemena Vasojevića,
Po legendi, Vaso je imao jos cetiri brata: Pipa, Ozra, Krasa i Ota. Od njih su nastala plemenaPiperi i Ozrinici u Crnoj Gori i Krasnici i Hoti u Albaniji. A sam Vaso je, navodno, imao cetirisina - Raja, Novaka, Mija i Рura.Najmladi Рuro se odselio u Crmnicu i od njega je nastalo veliko bratstvo Рurovici, a od ostalatri Vasova sina razvile su se tri velike bratstvenicke grupe u Vasojevicima - Rajevici,Novakovici i Mijomanovici.Danas, doduse, u Vasojevicima nema nijednog takvog prezimena jer su se bratstva dalje delilai cepala na manje podgrupe, ali svi tacno znaju ko od koga vodi poreklo i svaki iole starijicovek moze nabrojiti sve pasove svojih predaka do samog rodonacelnika plemena.Taj broj se vec popeo na dvadeset pasova i ako se uzme prosek od oko trideset godina od pasa
Search History:
Result 00 of 00
00 results for result for
p.
Recommended
More From This User
Notes
Load more
