Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more
Download
Standard view
Full view
of .
Look up keyword
Like this
21Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
Forma grada

Forma grada

Ratings: (0)|Views: 1,048|Likes:

More info:

Published by: ivana_ivlukovnjak_lukovnjak on Apr 23, 2010
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOC, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

07/24/2013

pdf

text

original

 
1.1
FIZIČKA STRUK. GRADA I SAVREMENE URBANE TEORIJE
-Shvatanje i planiranje grada i prostora proizilazi iz –
1)
socijalnih.
2)
ekonomskih.
3)
geografskih.
4)
prirodnih.
5)
kulturnih.
6)
političkih.
7)
tehnoloških temelja. Fizička urbana sredina, fizička struktura grada je oblik grada kaorezultanta ukupnih ljudskih aktivnosti u prostoru i životnih procesa zajednice u kretanju i stalnoj promeni.
DEFFIZICKA STRUKTURA
 je kompleksni sklop građenih elemenata, prostora i ambijenata, jedinica i sklopov kojizajednički povezani u integrisani urbani sistem stvaraju ambijent i okruženje za odvijanje složenih procesaurbanog života, i u nju spadaju –
1)
izgrađeni.
2)
neizgrađeni prostor.
3)
saobraćajni sistemi.
4)
komunalnotehničke instalacije.
5)
energetski sistemi.
6)
prirodni ambijenti tesno povezani sa građenim okvirom urbanogpejzaža.
1.2 FIZIČKA STRUKTURA GRADA KAO PROSTORNO- FIZIČKI IZRAZ SLOŽENIH I DINAMIČKIHPRIRODNIH, EKONOMSKIH, SOCIJALNIH I TEHNIČKO TEHNOLOŠKIH FAKTORA
-
PRIRODNE
- Fizička struktura mora se istraživati u tesnoj vezi sa
1)
prirodno-geografskim.
2)
geo-morfološkimstrukturama. Čovek sve više savladava morf. Terena gradeći iznad i ispod tla, i te intervencije moraju bitistvaralačke nikako devastirajuće i potrošačke.-
EKONOMSKE
- strukture i odnosi izvor su gradskih oblika iprostorne organizacije.
1)
cene zemljišta.
2)
način korišćenja.
3)
oblici aktivnosti i proizvodnje u gradu.
4)
radnatehnologija – u direktnoj su vezi sa urbanom fizičkom strukturom. Forma centralnih delova grada ui njihova fiz.struktura je u direktnoj zavisnosti od cene. -
SOCIJALNE
- Odvijanja socijalnih procesa, održavanja kontakta,veza među ljudima, način života zajednice i pojedinca predodređujufizičku strukturu. U pred industrijskimgradovima javljaju se zidovi ka spoljnem svetu i zidovi koji dele unutrašnji prostor grada zavisno od funkcije ,klasa, ceremonijala. Amerki gradovi su gradovi sećanja, koje doseljenici donose iz starog sveta,HIPODAMUSOVA šema Mileta, ortogonalna i tipizirana, neprekidno se nastavlja u različitim formama sve doNEW YORKa. –
TEHNIČKO TEHNOLOŠKE
- Tehnički razvoj i graditeljske moći presudni su za fiz. struk.grada, gradovi se ozbiljno teritorijalno šire ali ne gube prostornu i društvenu homogenost. Nove tehnikegrađenja, prefabrikacija, industrijska proizvodnja, pojava liftova utiču na oblike grada. Fizička struktura sedirektno zasniva na nameni i načinu korišćenja tla koja se definiše kao prostorni razmeštaj gradskih funkcija
( LAND USE )
i ona je temelj vizualizacije urbanih celina.
1.3 METOD ISTRAŽIVANJA I OSNOVNE HIPOTEZE
- Kao
METOD
istraživanja primenjen je princip da je datu fiz. stru. grada potrebno proučiti ne kao gotovizgrađen oblik već se moraju analizirati procesi i zakonitosti njenog nastanka. Ranija istraživanja su bilaposvećena odnosu
1)
geomorfoloških i prirodnih faktora.
2)
dinamičkih druš. procesa i statičkih fizič. oblikagrada.
3)
doživljvanju urbane forme kao životne sredine.
OSNOVNE TEZE
-
1)
fiz. stru. mora biti osnovna temaistraživanja.
2)
fiz. stru. mora se shvatiti kao živo i pokrenuto okrilje ljudskog postojanja.
3)
fiz. stru. je izrazstalno promenljivih- ekonomskih, socijalnih, političkih, duhovnih, prirodnih i geomorfoloških faktora, razvijenostitehnike i tehnologije , jednom formirana i sama utiče na ekonomske, socijalne veze i na sam način života.
4)
fiz.stru. obeležava stalna promenljivost i razvoj.
5)
Između plana grada, prostorne organizacije i namene površinana jednoj strani i fiz. stru. na drugoj strani, postoji bitna suštinska veza.
6)
fiz. stru. grada određuje urbanu sliku,formu, pejzaž i treba je posmatrati kao likovno-estetski fenomen u sklopu veza unutrašnjih i spoljašnjihprostora, izgrađenih i neizgrađenih ambijenata.
7)
tipologija fiz. stru. proizilazi iz navedenih parametara i podelilismo je na- MAKROURBANE OBLIKE, - URBANE CELINE.
2. SOCIJALNE STRUKTURE2.1 SOCIJALNE VEZE I KONTAKTI, NAČIN ŽIVOTA
- Fizička struktura je integralni deo neke zajednice, ljudskih interesa i moći.- Urbana struktura je određena neoblikom objekata nego sadržajem života u njoj. – Način života urbanizovanih zajednica su posledica:
1)
stepena razvijenosti.
2)
oblika rada i proizvodnje.
3)
ukupnih ekonom. aktivnosti.
4)
broja stanovnika.
5)
društvenih sila.
6)
funkcije grada.
7)
načina kretanja.
8)
osnovnih tehnoloških sistema. Osnovne funkcijepredindustrijskih gradova:
1)
političke
2)
ekonomske
3)
religiozne i obrazovne.-
F. Choay
deli gradove na:
1)
zatvorene sisteme lagane evolucije
2)
otvorene sisteme brze, dinamične evolucije. – Iz fiz. stru. grada možemopročitati kojim klasama one pružaju utočište, kakva je njihova ekonomska moć, koje su kulture i rese.
2.2 URBANIZACIJA I DEMOGRAFSKA EKSPLOZIJA
 
 
- Urbanizaciju usled industrijalizacije i razvoja tercijalnih delatnosti, demografska eksplozija, kao i drugi faktoriodređuju oblike grada našeg vremena. Brzi migracioni procesi stvaraju probleme u adaptaciji novoj urbanojsredini i integraciji novih stanovnika. Povećanim zahtevima stambene izgradnje može se rešiti samoindustrijskim graditeljstvom što vodi do tipizacije serijskih građ. elemenata. Tipizacija stvara monotonijunaselja, što u socijalnom pogledu stvara nedostatak identiteta prostora, jednobraznost i bezličnost urbanihambijenata i jedan su od uzroka otuđenosti.
2.3 NAČIN KRETANJA KAO ELEMENT SOCIJALNE STRUKTURE GRADA
- Način kretanja utiče na način života u gradu i na socijalne veze. Porast mobilnosti formira nov odnos prema:
1)
ljudskim vezama
2)
prostoru, fizičkim strukturama ( uvođenje novih saob. sistema ). Saobraćajnasegredacija pešačkog i svih drugih vidova saobraćaja bi vratila životne vrednosti gradu našeg i budućegvremena. Tesno je povezana gustina izgrađenosti sa problemima saobraćaja, pa urbanisti preduzimaju mereza saobraćajno rešenje ( javni prevoz, više nivo, promene sadržaja ).
2.4 ODNOS OKOLINA ČOVEK
- Ljudi prema svojim moćima organizuju i formiraju prostor i gradove, da bi oni potom uticali na socijalneodnose i društvene okvire
( FEED BACK )
. – Sukob starog fizičkog okvira i novih socijalnih sadržaja zahtevapažljive i oprezne akcije kroz:
1)
rekonstrukciju
2)
revitalizaciju
3)
adaptaciju.
3. EKONOMSKE STRUKTURE
- Ekonomske strukture u gradu čine ukupni sistem:
1)
proizvodnih snaga i produkcionih odnosa
2)
način rada iproizvodnje. Fizička struktura se rađa u složenom odnosu:
1)
rada i proizvodnje
2)
razvoja trgovine i razmene
3)
usluga i zanata, - i sve zajedno zahtevaju određene komunikacije i prostornu organizaciju. Ekonomskestrukture opredeljuju političku i socijalnu strukturu. Fizička struktura se danas razvija zavisno od:
1)
zemljišnerente
2)
cene
3)
lokacije.
3.1 SAVREMENA TEHNOLOGIJA I NAČIN RADA
- Za savremeni grad karakteristično je da je sve više tercijalnih delatnosti, i razvija se u ritmu sličnomdemografskoj eksploziji. Ovaj porast odražava se u povećaju:
1)
poslovnih prostora
2)
zgrada uprave iadministracije
3)
parking prostora. Fizička struktura raste u visinu sa visokim koef. Izgrađenosti do 1:5. Utehnologiji savremene proizvodnje mašine , elektro sistemi pa i roboti zamenjuju učešće čoveka u procesurada, zone objekata za industriju se proširuju zapošljavajući sve manje ljudi, i sve to utiče na ukupnu prostornuorganizaciju grada, i razvija se
urbana ekonomija
.
3.2 EKONOMSKI ASPEKTI KORIŠĆENJA I NAMENE ZEMLJIŠTA
- Lokacija ekonomske aktivnosti smatra se jednom od osnovnih elemenata regionalnog planiranja i regionalneakcije. Odnos između ekonomskih aktivnosti i namene zemljista izražava se kroz potrebe za:
1)
prostorom
2)
energijom
3)
vodom
4)
radnom snagom
5)
transportne mogućnosti
6)
nužna proširenja i rezerve prostora
7)
zagađenja svih vrsta
8)
evakuacija otpadaka. Stari gradovi intezivno koriste zemljište, dok je za grad našegvremena karakteristična prostorna distribucija specijalnih funkcija i sadržaja. Cena zemljišta i saobraćajnitroškovi opredeljuju pored planskih koncepcija i ideja o njegovim prostorima ukupni sklop zona i sadržaja, gde je važna dostupnost ili pristupačnost koja znatno utiče na cenu zemljišta na toj lokaciji. Zbog toga su tokovivozila i njihovo kretanje tesno povezani sa načinom na koji su objekti u gradu razmešteni.
3.3 REGIONALNI PRISTUP EKONOMSKE STRUKTURE GRADA
- Osnovni zadatak regionalnog planiranja je odgovarajuća:
1)
teritorijalna i prostorna distribucija ekon.aktivnosti
2)
korišćenje odgovarajućih mogućnosti svakog područja – i sve to da bi se ostvarili bolji životniuslovi za svaku zajednicu. Urbanizacija, usmeravanje tog procesa, povezivaje gradova sa okolinom imeđusobno povezivanje da bi u prostoru funkcijalno bio stvoren jedinstven sistem, AGLOMERACIJA predstavlj jedan od zadataka planiranja na regionalnom nivou. Izvori osnovnih formi organizacije grada i fizičke strukturesu:
1)
funkcionalna klasifikacija gradova
2)
njihova specijalizacija
3)
međugradska podela rada. Mnogeklasifikacije gradova i teze o funkcionalnoj specijalizaciji prikazuju grad kao centar ekonom. aktivnosti uregionu. Geneza mnogih gradova počiva na:
1)
mogućnostima specijalizacije
2)
funkcionalnom sadržaju
3)
 
oblicima kontakta i proizvodnje
4)
razmeni. Gradovi se dele na:
1)
trgovačke centre
2)
industrijske centre
3)
političke, administrativne, upravne i socijalne centre.
4 GEOFIZIČKI, GEOMORFOLOŠKI I PRIRODNI FAKTORI I NJIHOV UTICAJ NA F. S. GRADA
-Korelaciju između prirode i grada delimo na: -
U okviru ukupnih društvenih i ekonomskih analiza
, a to su:
1)
prirodni položaj
2)
prirodna bogatstva
3)
geografski sklop -
U okviru analize
:
1)
prirodno geografskih
2)
geomorfoloških karakteristika, tla nakome se grad rađa i razvija. Lokacija je generator urbane forme i to samnogih aspekata:
1)
nosivost tla
2)
litološkog sastava tla
3)
klimata
4)
geomorfologije
5)
reljefa.
4.1 GEOMORFOLOGIJA I FIZIČKA STRUKTURA GRADA
- Geomorfološka struktura tla rađa morfologiju grada. Nagib terena diktira gradsku formu i osnovnekarakteristike arhitekture. Iz analize odnosa morfologije tla i arhitekture dolazimo do:
1)
naglašenoj fizičkojformi u odnosu na okolinu
2)
priklanjanju fizičke strukture prirodnim formama
3)
povezanosti tla i građenihoblika
4)
geometrijskom kontrastu
5)
akcentu prirodnom položožaju daju građ. objekti
6)
dominaciji lokacije injenih prirodnih osobenosti
7)
izražajnost
8)
prodoru i podeli na jasne celine
9)
koloritu i odnosu tlo-izgrađenaforma
10)
naglasku koji daje svetlost
11)
pejzažu bez osobenosti. Složena topografija je najčešći oblik lokacije.Kvalitet zemljišta i nosivost tla opredeljuju način izgradnje i racionalnost poduhvata u planiranju grada.
4.2 PRIRODNO GEOGRAFSKI FAKTORI I FIZIČKA STRUKTURA GRADA
- Prirodno geografski faktori koji utiču na fizičku strukturu grada su:
1)
voda, vodeni tokovi
2)
zelene mase iprostori
3)
klimatski faktori
4)
prirodne sile
5)
lokalni uslovi u vidu građ. materijala.
VODA
je poseban faktor urazvoju fizičkih osobina grada, njeni tokovi daju oblik gradu, beleže glavne poteze. Negativna dejstva su:
1)
erozija
2)
poplave
3)
podzemne vode.
ZELENE MASE
i prostori dobijaju sve veći značaj u formiranju grada.
KLIMATSKI FAKTORI
utiču na fizičku strukturu grada preko:
1)
oblika krovova
2)
zbijenosti naselja
3)
orijentacije
4)
načina postavljanja i oblikovanja kuća.
PRIRODNE SILE
formiraju fizičku okvir grada preko:
1)
dominirajućih vetrova
2)
pravaca osunčanja
3)
mogućih delovanja trusa. Grad i teritorija su komplementarnidelovi jedne jedinstvene strukture.
4.3 ODNOS GRAĐENIH FORMI I PRIRODNIH AMBIJENATA
- Tipovi gradova i agolomeracija:
1)
koncentrični
2)
ortogonalni
3)
ortogonalno-modularni
4)
ćelijski
5)
geomorfični.
GEOMORFIČNI
arhetip grada sa zasniva i rađa direktno na geomorfologiji tla, i postoji jedanodnos u građenju prema prirodnom ambijentu gde su ljudska naselja određena :
1)
oblikom terena
2)
klimatskim uslovima. Prirodno geografski okvir determiniše fizičku strukturu grada u:
1)
procesu nastajanja igeneze
2)
pogledu njenih oblika. Analize fizičke strukture grada, planiranje i građejne moraju uvažiti prirodnogeografske parametre:
1)
lokacije
2)
položaja. Moderne tehnike ne mogu biti oružja za rušilački odnos premaprirodi.
5. DOŽIVLJAVANJE FIZIČKE STRUKTURE GRADA
- Doživljavanje prostora je jedan od fundamentalnih oblika povezivanja čoveka sa svetom, okolinom. Čovekutiče na svoju okolinu prema svojim moćima, pa onda ona oblikuje njega. U analizi fizičke strukture trebaparalelno ispitati:
1)
socio-psihološke faktore
2)
fizičko biološke faktore
3)
fizičku sredinu grada. Kod
sociopsiholoških faktora
akcenat je na:
1)
promeni sredine u procesu urbanizacije
2)
načinu života
3)
kulturnomnivou, stepenu obrazovanja
4)
socijalnom položaju
5)
socijalnim kontaktima
6)
dostupnosti gradskih funkcija.
Fizičko-biološki faktori
proizilaze iz geografskih i klimatskih činjenica o gradskom ambijentu. Povećanjeizgrađenosti grada menja klimatske i biološke uslove života. Javlja se URBANA EKOLOGIJA- nova granaekologije. Fizička struktura doživljava se zavisno od sopstvenih osobina i karakteristika. Najbitnije su analize:
1)
zatvorenih prostora
2)
fokusnih tačaka
3)
promene nivoa
4)
zatvorenih vizura
5)
iznenađenja.
5.1 MAGNETIZAM GRADOVA, URBANI NAČIN ŽIVOTA
- Pri susretu ruralnog stanovništva sa urbanizovanom sredinom i gradskog stanovništva sa svakodnevnimsaobraćajnim zagušenjem, ritmom stalnih obaveza rađaju se mnoge neuroze urbanizovanog čoveka. Život ugradu manje povezuje po susedstvu, mestu življenja a više po interesovanjima, profesionalnim vezama. Poredovih negativnih pojava, postoje i stimulativne vrednosti:
1)
dinamičnost procesa
2)
podela funkcija
3)
tesni

Activity (21)

You've already reviewed this. Edit your review.
1 hundred reads
1 thousand reads
BrkaBrkati liked this
Nemanja Zlatanovic added this note
ko je napisao ovu knjigu ? odakle si preuzela
Marija Maric liked this
Jovana Pavic liked this
HogarXP liked this
Majda Lendo liked this

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->