Definisi Morfologi
Morfologi
ialah bidang yang mengkaji struktur kata, binaan kata, bentuk kata dan golongan kata.Apabila kita menggunakan istilah perkataan,yang kita maksudkan ialah bentuk perkataan yangdiujarkan dalam sesuatu bahasa. Bentuk ujaran itu kemudiaannya dituliskan dengan menggunakanlambang – lambang yang lazim dalam bahasa tersebut.Secara umumnya, setiap struktur terbina dari unsur – unsur yang lebih kecil. Struktur bahasa jugamempunyai unsurnya yang dicantum agar menjadi satu perkataan.Ada 2 unsur yang terlibat dalam membina perkataan iaitu morfem dan kata.
Struktur kata
bermaksud susunan bentuk bunyi ujaran atau lambang (tulisan) yang menjadi unit bahasa yang bermakna.
Binaan kata
ialah unsur – unsur yang membina sesuatu kata. Unsur – unsur yang membina kata inidikenal sebagai morfem.
Bentuk kata
merujuk kepada empat bentuk kata yang terdapat dalam bahasa Melayu iaitu bentuk katatunggal, kata terbitan, kata majmuk dan kata ganda.
Golongan kata
ialah proses menjeniskan kata dengan berpandukan kemiripan bentuk/fungsinya, samaada tergolong sebagai kata nama, kata kerja, kata adjektif atau kata tugas.
Morfem
ialah unsur yang membentuk kata. Istilah morfem dapat diertikan sebagai unit terkecil dalam bahasa yang mempunyai fungsi gramatis atau menjalankan tugas nahu.
Morfem bebas
ialah morfem yang dapat berdiri sendiri sebagai suatu kata atau ayat minimum.Contoh :
kawan, sekolah, ambil, sentuh, cerlang
, dan
lapang
.
Morfem terikat
ialah morfem yang memerlukan morfem lain untuk membentuk kata.Contoh : (i). awalan
ber-
pada kata berkawan(ii).akhiran
-an
pada kata sentuhan(iii).sisipan
-em-
pada kata cemerlang(iv).apitan
ke-
...
-an
pada kata kelapangan.Dalam bahasa Melayu, morfem bebas terdiri daripada kata akar yang belum menerima sebarangimbuhan manakala morfem terikat terdiri daripada imbuhan – imbuhan yang membentuk kata terbitan.
Kata
atau perkataan ialah unit bahasa terkecil yang mengandung makna lengkap dan dapat berdirisendiri dalam ayat.Sesuatu kata dibentuk daripada kata akar atau kata dasar tertentu.
Kata akar
ialah kata dasar yang terdiri daripada satu morfem bebas, iaitu bentuk dasar belum diberiimbuhan. Oleh itu, kata akar dapat dianggap sebagai inti sebarang imbuhan. Contoh kata akar ialahmorfem bebas
jujur
pada kata
kejujuran
.
Kata dasar
ialah kata yang menjadi dasar untuk membentuk kata. Kata dasar ini boleh terdiri daripadaakar kata, kata akar, kata terbitan, kata majmuk, kata ganda, dan frasa tertentu.Dalam perkataan
berpeluh, berbunga
dan
bertelur
, terdapat unsur yang digunakan berulang – ulangdan bahagian yang hanya digunakan sekali. Kita dapat mensegmen bentuk – bentuk berikut iaitu/ber-/, /peluh/, /telur/ dan /bunga/. Bentuk – bentuk inilah yang dipanggil
morf
.Bahagian yang digunakan berulang – ulang kali ialah /ber-/. Morf /ber-/ ini mempunyai fungsitatabahasa, sebab apabila /ber-/ digunakan dengan perkataan peluh, telur dan bunga, maka semua katanama ini menjadi kata kerja yang menunjukkan perbuatan menghasilkan.Apabila morf – morf tersebut dibanding – bandingkan, maka fungsi atau makna setiap morf dapatdikenal pasti. Dengan demikian, dapatlah kita membuktikan bahawa setiap satunya adalah morfem atausebaliknya.Bentuk KataBerdasarkan proses pembentukan kata bahasa Melayu, kata terbahagi kepada empat bentuk.Bentuk – bentuk yang dimaksudkan ialah kata tunggal, kata terbitan, kata majmuk dan kata ganda.
Kata TunggalKata tunggal
ialah kata yang tidak mengalami proses pengimbuhan, pemajmukan dan penggandaan.Dalam bahasa Melayu, kata tunggal boleh mengandung hanya satu suku kata atau lebih daripada satusuku kata.Terdapat kata tunggal yang langsung tidak menerima imbuhan seperti itu, ini, sini, mereka, dan sana,tetapi kebanyakan kata tunggal berpotensi menerima imbuhan untuk menjadi kata terbitan. Kata tunggal ada yang terdiri daripada satu suku kata, dua suku kata, dan seterusnya hingga enam sukukata.Contoh :
•
satu suku kata
–
am, bom, cat, dam, fon, gas, hak, jam, kad, long, mi, nat, pam, ru, skru, spring, teks, ya dan zat.
•
dua suku kata
–
aib, bintang, carik, dengki, elak, faham, ganjil, hirau, iblis, jauh, korek,lembah, mercu, tua, dan zalim.
•
tiga suku kata
–
armada, budaya, cerakin, derhaka, empular, falsafah, gelombang, hikayat,isteri, jentera, kembara, laksana, menantu, organik, peluang, qasidah, rezeki, sempurna,tenggara, utara, wanita, dan yayasan.
•
empat suku kata
–
anugerah, belantara, cendekia, definisi, ekonomi, fenomena, hulubalang,istiadat, kelemumur, masyarakat, organisma, pancaroba, revolusi, sederhana, dan televisyen.
•
lima suku kata
–
artikulasi, bumiputera, cenderamata, cakerawala, imaginasi, kosmopolitan,malapetaka, universiti, dan vokasional.
•
enam suku kata
–
maharajalela, paramasastera, dan personifikasi.
Selain itu terdapat satu lagi bentuk kata yang juga tergolong sebagai kata tunggal iaitu
kata akronim
.
Kata akronim
ialah kata yang terbentuk sebagai hasil pencantuman bahagian – bahagian daripadaserangkai kata. Bahagian – bahagian yang dicantumkan itu boleh terdiri daripada huruf – huruf, suku – suku kata, atau bahagian – bahagian daripada sesuatu kata.Dalam bahasa Melayu, pencantuman itu berlaku melalui :
pencantuman huruf – huruf awal kata, misalnya :
I
nstitut
K
efahaman
I
slam
M
alaysia = IKIM
A
hli
D
ewan
U
ndangan
N
egeri = ADUN
U
niversiti
P
endidikan
S
ultan
I
dris = UPSI
pencantuman huruf dan suku kata sesedap sebutan, misalnya :
Ja
batan
K
emajuan
I
slam
M
alaysia = Jakim
Ma
jlis
K
anser
Na
sional = Makna
Suk
an
Ma
laysia = Sukma
pencantuman suku kata awal kata, seperti :
cer
ita
pen
dek = cerpen
ku
mpulan
gi
tar
ran
cak = kugiran
pa
nggung
wa
yang
gam
bar = pawagam
pencantuman bahagian awal kata pertama dengan bahagian lain kata yang menyusulinya,misalnya :
rumpai air
= rumpair
jan
tan be
tina
= jantina
jen
tera
tolak
= jentolak
Kata TerbitanKata terbitan
ialah kata yang terhasil daripada proses pengimbuhan, iaitu proses menggandingkanimbuhan pada kata dasar.Imbuhan itu pula terdiri daripada imbuhan kata nama, kata kerja dan lain – lain.Contoh kata terbitan ialah
kajian, pemandangan, gemilang, bersatu, menangis, mempersoalkan,
Search History:
Result 00 of 00
00 results for result for
p.
More From This User
Notes
Load more
