Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more ➡
Download
Standard view
Full view
of .
Add note
Save to My Library
Sync to mobile
Look up keyword
Like this
2Activity
×
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
Hızır Reis - Barbaros Hayrettin Paşa

Hızır Reis - Barbaros Hayrettin Paşa

Ratings: (0)|Views: 2,780|Likes:
Published by Fuat TİMUR
Bu yazı Gökova Yelken Kulübünün yayınladığı GYK magazin adlı dergiden alınmıştır. Orjinalini www.gykmagazin.com adresinde bulabilirsiniz. Yazarı Ayça KİRİŞÇİOĞLU
Bu yazı Gökova Yelken Kulübünün yayınladığı GYK magazin adlı dergiden alınmıştır. Orjinalini www.gykmagazin.com adresinde bulabilirsiniz. Yazarı Ayça KİRİŞÇİOĞLU

More info:

Published by: Fuat TİMUR on Jun 05, 2010
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, DOC, TXT or read online from Scribd
See More
See less

06/05/2010

pdf

text

original

 
Geçen sayımızda Piri Reis ilebaşlamış olduğumuz Ünlü Türk  Denizcileri serimize, şimdi de Hızır  Reis ile devam ediyoruz.Yazının hazırlanmasında yine bizdendesteklerini esirgemeyen İstanbul  Deniz Müzesi Komutanı, Dz. Kur. Kıd. Alb. Rıza İşipek'e ve Öğ. Kd. Bnb. Ersan Baş'a teşekkürlerimizi sunarız. Ayça Kirişçioğlu
Hızır Reis, Cezayir hükümdarı,Cezayir Beylerbeyi ve Kaptan-ı Deryaolarak XVI. yüzyılın en önde gelenkişi ve denizcilerinden biriydi. Hızır Reis, Midilli'de doğmuş, Vardar Yenicesi'nde tımarlı sipahi YakupAğa'nın beş oğlundan biridir. FatihSultan Mehmet (1451-1462)zamanında Midilli'nin CenevizlilerdenEylül 1462 yılında alınmasındagönüllü olarak savaşa katılmış vekendisine Banova Köyü tımar olarak verilmiştir.Hızır Reis'in diğer kardeşleri ile birlikte doğum tarihleri tam olarak  belli değildir. Küçük yaşta ölen Yusuf ve İshak'ın dışında kalan ikikardeşiyle birlikte Hızır Reis'tedenizciliğe heves etmiştir. Kardeşlerinünü kısa sürede bütün Akdeniz'eyayılmış ve bunlar Barbaros Kardeşler olarak anılmaya başlamışlardır.“Barbaros” adının, kendilerineAvrupalılar tarafından ağabeyi OruçReis'in kızıl sakalından dolayı takıldığı iddia edildiği gibi, kelimenin o tarihlerde Türk denizcilerinin de üstlerine “Baba” lakabıyla hitap etmesi son zamanlara kadar devam eden bir gelenek olduğu için bu deyimlerin birleşmesinden oluştuğu söylenebilir.Yavuz Sultan Selim ( 1512-1520) tahta çıktığında Barbaros Kardeşler Tunus'a giderek SultanEbu Abdullah Muhammed'den (1493-1525) gemilerini barındırmak için bir liman istediler.Sultanla yaptıkları anlaşma sonucu , Halku'l Va'd (Goletta) limanına yerleştiler. İşte BarbarosKardeşlerin tarihe geçen ve Akdeniz'i adeta bir Türk gölüne çeviren seferleri böylece başlamışoluyordu.Barbaros Kardeşler, 1512 sonbaharında Serşel'e baskın yaptılar, fakat alamadılar. Daha sonra1513 baharında çıktıkları seferlerde Cicelli'yi ele geçirdiler. 1514 Baharı'nda yine denizeaçıldılar, bu sefer Sicilya'nın kuzeyindeki Lipari adaları önünde büyük bir İspanyol
 
kadırgasına rastlayarak usta manevralarla ele geçirdiler. Bu çarpışmalarda Oruç Reis'te yaraaldı, daha sonra çıktıkları seferlerde de birçok ganimet ele geçirdiler.Daha sonra Osmanlılarında desteğini sağlayan Barbaros Kardeşler, İspanyol işgalindenkurtulmak isteyen Cezayir şehrinin yardımına koştular. Cezayir'in ele geçirilmesinden sonraOruç Reis, Cezayir Sultanı ilan edildi.1515 yılında Tlemsen'i geri aldıkları savaşta Oruç Reis şehit düşünce, Cezayir'e tek başınahakim olan Hızır Reis, Osmanlı desteğini daha da güçlendirmek için, güvenilir bir adamınıYavuz Sultan Selim'e gönderdi. Kuzey Afrika'da olup bitenleri yakından takip etmekte olanOsmanlı Padişahı, “Hızır Reis, Nasrüddindir, Hayrüddindir” diye memnuniyetini ifade eden bir hattı şerif gönderdi. Böylece Cezayir Osmanlı topraklarına katılmış, Hızır Reis de artık Hayreddin Paşa olarak anılmaya başlamıştır.1530'da İspanyolların elindeki Penon şehrini de alması üzerine harekete geçen Andrea Doriakomutasındaki İspanyol filosu Osmanlılara ait Koron ve Petras'ı ele geçirdi. Bunun üzerineYavuz Sultan Selim'in ölümünden sonra tahta geçen Kanuni Sultan Süleyman (1520-1566),Barbaros'u İstanbul'a davet etti ve huzuruna kabul ettiği, ömrü denizlerde geçmiş, Akdenizdillerini iyi bilen Paşa'yı 1534'ün Ocak ayında Kaptan-ı Deryalığa getirmiştir.Osmanlı Donanmasının başına geçen Barbaros Hayrettin Paşa yeni gemilerle daha da güçlenendonanmasıyla İtalya kıyılarına baskınlar yaptığı gibi Ege Denizi'ndeki Venedik Adalarını daele geçirdi. Osmanlı Donanmasının bu başarıları karşısında telaşa düşen Avrupalılar Papa'nında kışkırtmasıyla büyük bir donanma kurmuş ve başına da Cenova'lı ünlü denizci AndreaDorya'yı getirmişlerdir.Haçlı Donanması'nın 25 Eylül günü güneye doğru yelken açtığını haber alan Barbaros Hızır Hayrettin Paşa ise Turgut Reis'in keşif filosu önde olmak üzere harekete geçerek PrevezeLimanı'na geldi.Haçlıların 162 kadırga, 140 kalyon ve benzeri gemilerinden kurulu muharebe filosuna 300'eyakın korsan ve taşıt gemisi refakat etmekteydi. Osmanlı Donanması ise 122 kadırgadanibaretti. Bunlardan 20 tanesi Turgut Reis'in komutasındaki gönüllülerin yani Türk korsanlarının idaresinde idi. Geriye kalan 102 adedi de doğrudan doğruya Osmanlıİmparatorluğu'nun savaş gemileri idi.Her iki tarafta kesin sonuçlu muharebe yapmakta kararlı olmasına rağmen, Andrea Dorya'nınmaksadı Osmanlı Donanması'nın imhası yanında Venedik Filosu'nun bir daha CenevizDonanması ile rekabet edemeyecek şekilde zayıflaması idi. Bu amaçla da Venedik ve PapaFilolarını öne sürüp Ceneviz Filosunu geride bulundurma kararı verdi. Esas savaş nizamınıteşkil eden Barbaros'un Donanması ise üç hat halinde tertiplenmişti. Merkezde bizzat BarbarosHayrettin Paşa, sağ kanatta Salih Reis, sol kanatta Seydi Ali Reis kumanda ediyordu. Hilalşeklindeki harp nizamının arkasındaki filo ise Turgut Reis'in komutasında idi.27 Eylül günü sabahı Barbaros, gemilerinin sürat ve top menzili üstünlüğüne dayanarak HaçlıDonanmasının top menziline girmeden muharebeye başlaması üzerine Andrea Dorya, OsmanlıDonanması'na iyice yaklaşma emri verdi, fakat birkaç saat süren bu ilk muharebeden sonraHaçlı Donanmasının ön hatlarındaki gemileri tamamen tahrip edildi.Dorya ikinci hattaki gemileri harekete geçirmek isterken Barbaros Haçlı Donanmasını birkaç parçaya ayırmak amacıyla yarma harekatı gerçekleştirdi. Birinci hat gemilerinin arkasına

You're Reading a Free Preview

Download
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->