Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more
Download
Standard view
Full view
of .
Look up keyword
Like this
5Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
Stari Rim - 08 vojnicki carevi

Stari Rim - 08 vojnicki carevi

Ratings:

5.0

(2)
|Views: 1,064|Likes:
Published by tijana

More info:

Published by: tijana on Jun 13, 2008
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

02/22/2013

pdf

text

original

 
Xegan Marija
V O J N I Q K I C A R E V I
Tabela 1.
Broj Ime Godin01.
Maksimin 235 238
02.
Gordijan
I
238
03.
Gordijan
II
238
04.
Pupijen 238
05.
Balbin 238
06.
Gordijan
III
238 – 244
07.
Filip Arapin 244 249
08.
Filip (Mlai) 247 249
09.
Decije Trajan 249 251
10.
Volusinaj 251
11.
Hostilijan 251
12.
Trebonijan Gal 251 253
13.
Emilije Emilijan 253
14.
Valerijan 253 260
15.
Galijen 253 268
16.
Klaudije
II
Gotski 268 270
17.
Kvintil 270
18.
Aurelijan 270 275
19.
Tacit 275 276
20.
Florijan 276
21.
Marko Aurelije Prob 276 – 282
22.
Marko Aurelije Kar 282 283
23.
Numerijan 283 284
24.
Karinat 283 285
1
 
PERIOD VOJNIQKIH CAREVAIzvori
O periodu vojniqkih careva gotovo da nemamo savremenih izvora, izuzevHerodijanovog spisa
Istorija Carstva posle smrti Marka Aurelija 
i to do 238.godine. Naxe poznavae ovog perioda uglavnom se zasniva na svedoqanstvimacarskih ivotopisa saquvanih u zbirci
Scriptores Historiae Augustae
. Zbirka jenastala u vreme Dioklecijana i Konstantina i pravi povod enog nastanka danasnije poznat. ivotopisi predstavaju spoj qienica i fikcije. Napokon, ko-risni su i izvodi onih spisa koji su u meuvremenu izgubeni.
Maksimin (235 - 238)
Poreklo. Karijera do izbora za cara
Gaj Julije Maksimin Ver poticao je iz jedne seaqke porodice u Trak-iji. Ovakav zakuqak izveden je na osnovu qienice da je Maksimin bio poznatpo nadimku Traqanin. Naalost, o egovoj karijeri do izbora za cara maloznamo. Verovatno je u mladosti bio pastir i u jednom za nas nepoznatom trenutkuregrutovan je u redove rimske koice. Napredovao je u vojnoj slubi i u vremepohoda na Germaniju 234/235. bila mu je poverena obuka novih regruta. Posvoj prilici uqestvovao je u zaveri u kojoj je ubijen Aleksandar. Godine 235.panonski regruti pozdravili su ga kao rimskog cara.
Maksimin — car
Maksimin je prvi rimski car koji je poticao iz redova obiqnih vojnika;prvi od niza tzv. vojniqkih careva koji e upravati Rimom u narednih pedesetgodina. Usled stalnih smena na prestolu, kao i sponih pritisaka, ovaj period u istoriji je poznat kao period krize
III
veka.Postavxi car, Maksimin je poveao platu vojnicima i bogato je darovao. Sdruge strane, vodio je izrazito antisenatorsku politiku. Nije se trudio daposeti Rim, niti da Senat potvrdi egov izbor za cara. Da bi obezbedio sred-stva smaio je rashode na rimsko graanstvo, konfiskovao je riznice hramovai nametnuo je visoke poreze gradovima.
Ustanak u Africi
Godine 237. u provinciji Africi mladii iz bogatih familija orga-nizovali su pobunu protiv prokuratora provincije, koji je zemu bespoxtednopaqkao. Poxto je prokurator ubijen, zaverenici kao novog cara pozdravajunamesnika provincije Gordijana. Gordijan, koji je tada imao 80 godina, prihva-tio se qasti, a svog sina imenovao za savladara. Meutim, namesnik Numidijekoji je ostao veran Maksiminu, organizuje pohod na Afriku. Gordijan je u sus-ret neprijateu poslao svog sina. U bici do koje je doxlo mladi Gordijan jepretrpeo poraz i izgubio ivot. Saznavxi za poraz, stariji Gordijan se obesio.
Reakcija u Rimu
Kada je doznao za proglaxee Gordijana za careve, Senat je objavio da je Maksimin svrgnut i potvrdio je izbor Gordijana. Zatim, obrazuje vee od 20 konzulara s ciem odbrane zeme. Saznavxi za ovo, godine 238. Maksiminorganizuje pohod na Italiju, a zaustavio se prilikom opsade Akvileje. Kada jeu Rim stigla vest o smrti Gordijana, Senat od dvadesetorice konzulara bira
2
 
dvojicu kao nove rimske careve — Pupijena i Balbina. Pupijen nije poticaoiz ugledne porodice, ali se sam istakao kao senator i u vreme izbora za carasluio je kao prefekt pretorija. Ni on ni Balbin nisu imali dece. Senat je Balbinu poverio upravu nad zemom, dok je Pupijen imao zadatak krenuti ususret Maksiminu. Meutim, mnogi nisu bili zadovoni izborom Pupijena zaglavnokomandujueg i zahtevali su da nov car postane unuk nedavno preminulogGordijana. Kompromis je naen. Pupijen ostaje car, ali posiuje Gordijanovogunuka i daje mu titulu Cezar. Mali potom uzima ime Gordijan
III
.U Raveni Pupijen prima vest o smrti Maksimina. Naime, opsada Akvileje seotegla, vojnici su stali gladovati i svime ovime nezadovoni organizuju zaverui ubijaju Maksimina. Pupijen je pourio u Akvileju, raspustio Maksiminovetrupe i u trijumfu se vratio u Rim. Ali ni egova slava nije bila dugog veka.Ubijen je, kao i Balbin u zaveri pretorijanaca. Nov car postaje Gordijan
III
.
Gordijan
III
(238 - 244)
Okolnosti dolaska na vlast
Gordijan
III
bio je unuk Gordijana, namesnika provincije Afrike, koji je kao rimski car pozdraven 237. godine, a qiji je izbor Senat potvrdio 238.godine. Po smrti Gordijana, rimski carevi postaju Pupijen i Balbin. Pupijen je posinio Gordijanovog unuka i dao mu titulu Cezara. Po smrti Balbina iPupijena (238) jedini gospodar Rima ostaje Gordijan
III
.U vreme kada je nasledio presto, Gordijan je bio maloletan, pa u prvo vremevlada vee od 20. Do 241. godine znatan uticaj u dravnoj upravi imao jeprefekt pretorija Sabin Akvila Timesitej. On je qak uspeo da svoju erkuTrankvilu uda za cara.
Spona politika
Vladu Gordijana
III
obeleila su stalna ratovaa. Morao se suoqitisa germanskim plemenima na severu, kao i sa jednim ustankom u Africi, koji je uguxio odani namesnik Mavretanije. Ovi dogaaji skretali su pau carasa Istoka, xto je znao da iskoristi sasanidski kraArdaxir. Godine 238.ovaj Persijanac zauzima Nizibis, a potom i Hatru. Poxto je preminuo 241. naprestolu ga je nasledio Xapur
I
. O periodu vladavine Xapura
I
na Istoku nesvedoqe samo rimski izvori, ve i jedan persijski
Res Gestae Divi Saporis
.Uqvrstivxi svoju vlast, Gordijan je bio u mogunosti tek 242. organizovatipohod na Istok. Rat je trajao kojih tri godine. Amijan Marcelin tvrdi da je Gordijan naneo katastrofalan poraz Persijancima kod Resaina. Meutim,ubrzo potom, nedaleko od Ktesifona potisnuo ga je Xapur
I
, koji ovu pobedu usvojoj autobiografiji slavi kao odluqujuu. Nezadovoni kampaom, vojnici,podstaknuti od prefekta pretorija Filipa, organizuju zaveru i ubijaju Gordi- jana (244). Naravno, nov car postaje Filip.
Filip Arapin (244 - 249)
Izvori
O ivotu i delatnosti Gaja Julija Filipa, u literaturi poznat kaoFilip Arapin, svedoqe
Historiae Augustae
,
Res Gestae Divi Saporis
,
13. Sibilinoproroqanstvo
, kao i izvodi izgubenih spisa.
3

Activity (5)

You've already reviewed this. Edit your review.
1 hundred reads
1 thousand reads
Tóth Krisztián liked this

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->