High Quality
Open the downloaded document, and select print from the file menu (PDF reader required).
CZASOPISMOBEZPŁATNE
nr 2/2010
1
Nr 2/2010
ROK WYDANIA I
K
WARTALNIK
M
IŁOŚNIKÓW
P
SÓW
R
ASY
B
IAŁY
O
WCZAREK
S
ZWAJCARSKI
Długi czy krótki?
– oto jest pytanie
Genetyka
Czyli trochę BOSkiej genetyki
Jak wiemy Białe OwczarkiSzwajcarskie występują w dwóchodmianach: długowłosej i krót-kowłosej.
W przeciwieństwie do Owczar-ka Niemieckiego, u którego dłu-gowłosa odmiana jest uznana zawadliwą i nie dopuszczona za-równo do wystaw jak i hodowli,obie odmiany BOS-a są zgodne zewzorcem, na wystawach wysta-wiane i oceniane w jednej klasie, jak również w hodowli używanei często kojarzone ze sobą. Możli-wość łączenia ze sobą osobnikówo różnej długości włosa niesie zasobą określone konsekwencje,możemy np. w miocie znaleźćszczenięta o długości włosa zgo-ła różnej od pary rodzicielskiej.Kompetentny hodowca powinienumieć nie tylko wytłumaczyć na-bywcy skąd np. w miocie po krót-kowłosych rodzicach szczeniętadługowłose, ale również z dużymprawdopodobieństwem, a w wie-lu przypadkach ze 100% pewno-ścią, przewidzieć długość włosau zaplanowanych szczeniąt. Dla-czego tak się dzieje, postaram się jak najprzystępniej wytłumaczyć,nie wnikając zbytnio w zawiłościgenetyki.
Żadne suplementy, kosmetykiczy specjalistyczne zabiegi fry-zjerskie nie sprawią, że pies krót-kowłosy obrośnie długim, gęstymwłosem, albowiem długość włosa jest zapisana w genach i tylko odnich zależy. Pies ma wiele tysię-cy genów, każdy z nich ma swoje,ściśle określone miejsce w chro-mosomie czyli tzw.
locus
(z łac.miejsce). Każda cecha fizycznapsa (jego wygląd, budowa, ko-lor oka, osadzenie ucha, długośćsierści itd.) oraz większość cech
cd. na str. 2
odmiana krótkowłosa HERMINE Dia Elbigi i długowłosa Canta Lupa (FCI)WHITE HUNTER WOLF
Kwartalnik miłośnikówpsów rasy
Biały Owczarek Szwajcarski
Redaktor Naczelny:
Michał Szulc
Redaguje Zespół:
Joanna Dziurowicz,Katarzyna Harmata,Celina Jakimowicz,Joanna Kois,Leszek Kois,Beata Ziemnicka.
Stała współpraca:
Anita Kozakiewicz,Ewa Stolarska,Danuta Urbańska.
Sekretarz Redakcji:
Katarzyna Szulc
Kontakt:
e-mail:
boskiezycie@gmail.com
www.bialeowczarki.fora.pl
Wydawca, skład i druk:
Wydawnictwo „BOSkie Życie”
Nakład:
100 szt.Czasopismo bezpłatne.
© Wszelkie prawa zastrzeżone
Redakcja nie zwraca materiałów
nie zamówionych, a także zastrzega sobie prawo
do skracania i opracowywania
artykułów oraz zmiany ich tytułów.Redakcja nie odpowiada za treść ogłoszeń i reklam.
psychicznych jest zakodowanaw genach co oznacza, że nieza-leżnie od naszych starań nie bę-dziemy w stanie zmienić psu ko-loru oka – no chyba, że założymymu kolorowe szkła kontaktowe.Poszczególne cechy są kodowa-ne przez pary genów tzw.
allele
,po jednym od ojca i jednym odmatki. Niektóre allele są na tylesilne, że działają nawet w poje-dynkę – są to allele dominujące(oznaczane dużą literą), inne sąna tyle słabe, że muszą połączyćsiły i współpracować parami – toallele recesywne (oznaczane małąliterką).
To minimum wiedzy pozwolinam rozpatrzyć kwestię dziedzi-czenia długości włosa u naszychbiałych owczarków.
Geny kodujące długość włosaznajdują się chromosomach w lo-cus
L
(nazwa tego locus pochodziod angielskiego słowa
long
czylidługi). Allel znajdujący się w tymmiejscu odpowiedzialny za włoskrótki jest genem dominującymi dlatego oznaczamy go zawszedużą literą
L
. Zaś allel odpowie-dzialny za włos długi jest genemrecesywnym i oznaczamy go za-wsze małą literą
l
. Ponieważ, jakwiemy, każdy pies posiada po jednym allelu od matki i jednymod ojca, mamy zatem możliwychkilka opcji: pies może mieć alle-le
LL
(mówi się wówczas, że jesthomozygotą dominującą),
Ll
(heterozygotą czyli nosicielem)lub
ll
(homozygotą recesywną).Każdy pies może być pod wzglę-dem jednej cechy homozygotą,pod względem innej zaś hetero-zygotą, tak, że w jednym miociepo tych samych rodzicach mogąsię urodzić szczenięta zarównohomo- jak i heterozygotyczne.Uff!Terazzobaczmyjaktowyglą-da w praktyce.
2
nr 2/2010
cd. ze str. 1
Najprostszą sytuację z efektem zawsze łatwym do przewidzenia jestsytuacja kiedy oboje rodziców to egzemplarze długowłose. Od stronygenetycznej to homozygoty recesywne
ll
. Ich potomstwo ZAWSZE bę-dzie długowłose. Nie ma możliwości, aby któreś ze szczeniąt było krót-kowłose, gdyż żadne z rodziców nie posiada, a tym samym nie możeprzekazać genu krótkiego włosa.
X
ll ll llllll ll
Rodzice długowłosi dają ZAWSZE potomstwo długowłose.
nr 2/2010
3
Kolejnym przypadkiem jest para rodzicielska krót-kowłosa. Tu sprawa już nie jest tak prosta i oczywi-sta, a możliwe są 3 scenariusze.
Wariant 1.
Oboje krótkowłosi rodzice to homozygoty (w tymprzypadku oczywiście dominujące, czyli
LL
).
Dwie krótkowłose homozygoty dają tylko krótkowłosehomozygotyczne potomstwo.
Z takiego skojarzenia zawsze będą się rodzić szcze-nięta krótkowłose homozygoty
LL
, ponieważ żadnez rodziców nie jest nosicielem genu długiego włosa
l
, a zatem nie jest w stanie takiego genu przekazaćpotomstwu.
Wariant 2.
Oboje rodzice są krótkowłosi, ale oboje są też nosicie-lami genu długiego włosa czyli są heterozygotami
Ll
.
Dwie krótkowłose heterozygoty: potomstwo – 25% potomstwo krótkowłose homozygotyczne, 50% potom-stwo krótkowłose heterozygotyczne i 25% długowłose.
Z takiego skojarzenia możemy spodziewać się za-równo szczeniąt krótkowłosych homozygot domi-nujących, krótkowłosych heterozygot, czyli nosicielidługiego włosa oraz szczeniąt długowłosych.
Wariant 3.
Oboje rodzice krótkowłosi, ale jedno z rodziców jestnosicielem genu długiego włosa czyli heterozygotą.
Rodzice: jedno krótkowłosa homozygota i jedno krótko-włosa heterozygota: potomstwo 50% krótkowłose ho-mozygoty i 50% krótkowłose heterozygoty.
W miocie z takiej pary rodzicielskiej pojawią się namtylko szczenięta krótkowłose, ale połowa z nich bę-dzie nosicielami genu długiego włosa.Mamy jeszcze dwie inne możliwości, a mianowicie jedno z rodziców jest długowłose, a drugie krótko-włose. Tu mamy możliwe dwa warianty:
Wariant 1.
Rodzic krótkowłosy jest homozygotą dominującą(czyli nie jest nosicielem genu długiego włosa).
X
l
l LL L l L l L l L l
Rodzice: długowłosy i krótkowłosa homozygota –wszystkie szczenięta krótkowłose heterozygoty.
Tu urodzą się nam szczenięta tylko krótkowłose, aleza to wszystkie będą nosicielami długiego włosa.
Add a Comment