UNIVERZITET "DZEMAL BIJEDIC" MOSTARGRADEVINSKI FAKULTETProf. dr. MUSTAFA SELIMOVIC, dipl.ing.grad.
MEHANlKA TLA I
TEMELJENJE
DIOI
MEHANIKA TLA
MOSTAR,2000.
god.
AUTOR:
Prof. dr.Mustafa Selimovic, dip!. ing. grac.redovni profesor Gradevinskog fakulteta
Univerziteta
"Dzemal
Bijedi6" u Mostaru
MEHANIKA
TLA
I
TEMELJENJE
dio
1-
Mehanika tla
If
iztlanje
RECENZENTI:
Akademik prof. dr. Dzevad Sarae, dip!. ing.
gracl.
Prof. dr. Hamid Dolarevic, dip!. ing. grad.
Objavljivanje ovog udzbenika odobrilo
je
Nastavno -naucnovije6e Gradevinskog fakulteta u Mostaru, Odlukom broj:
120-20/99 od 27.1.1999. godine.
IZDAVAC:Gradevinski fakultet Univerziteta
'<Dzemal
Bijedi6" u MostaruUniverzitetsko-sportsko-rekreacioni
centro",
Mostar
UREDNIK:
Prof.dr. Mehmed Saric,dip!.ing.grad.
LEKTURA I KOREKTURA:
Nusret Omerika, profesor i Muhamed Sator, profesor
TEHNJCKI UREDNIK I DIZAJNER NASLOVNE STRANE:
Salko Pezo, akademski slikar
IZRADA CRTEZA:
Sead Zebic, grad.teh.
KOMPJUTERSKA OBRADA:Lutvo Haznadarevic, dip!. ing. mas.
Dragi Tiro, dip!. ing. mas.
STAMPA:
"Slovo"
Mostar
TIRAZ: 500
CIP
-Kalalogl'lacija u publikacijiNacionalna
i
univerzitetska bihlioteka Bosnc
i
Hercegovine, Sarajevo624.13/.15(075.8)
SELIMOVIC, Mustafa
Mchanika
Ua
j
tcmdjcl1ie
I
Mu~tafa
Sclimovie.
2.
izd. Mnstar:
Gradevinski fakullet, 2000-,
Oio
<1->:
iJustr./24
em
Dio
1:
Mehanikll
tJa.
-2000. -685
str.
ISBN 9958-9474-2-0COBISSIBIH-ID 7731974Na osonvu MISUENJA Federainog ministarstva obrazovanja, nanke, kulturc
i
sporta, broj: 04-15-1857/00,
od
20.04.2000. godine, knjiga: Mehanika
tin
i
tcmcljenje" (dio
r
Mchanika tla) au{ora
profdr.
Mustare SclimoviCa
jc
proizvod
iz
ciana
19,
tacka
13.
ZakOOll
0 porezu
na
promc(
proizvoda
i
usluga
na ciji
se
pwmct
ne
plm':a
porez
nll
promet proizvoda.
2
Mojoj supruzi
i
djecikoji su privrzenoscumome iivotu
i
radudio ovoga djela
Starnpano
uz
finansijsku
pomo<;
Austrijske vlade
i
WUS-a,
Austrija.
Printed with the support
of
the Austrian Federal Chancellery and WUS
Austria.
Izdavanje
ovog
udZbenika finansijski su
potpomogli
i :
~
Elektroprivreda BiH-e,
Sarajevo,
Hidroelektrane
na
Neretvi,Jablanica.
~
Preduzeee
za
puteve "Mostar", Mostar
~
J.P.
"Vodovod",
Mostar
}-
J.P.
"Komos", Mostar
~
G.P.
"Hercegovina", Mostar
~
Autoprevoz, putnicki
saobraeaj,
Mostar
~
"Sarajevo osiguranje"
d.d.
Sarajevo, Filijala
Mostar
~
Zavod
za
zastitukulturno
-
historijskog
i
prirodnog
naslijeda,
MostarAutor se
zahvaJjuje
na
pomoei.
3
MEHANIKA TLA I
TEMELJENJE
DIO I
MEHANIKA TLA
SADRZAJ
........................................................................................ 5Predgovor drugom izdanju ................................................ , ........................
15
Predgovor prvom izdanju ........................................ ....................................
17
POGLAVLJE I
UVOD, POSTANAK, VRSTE IMETODE ISTRAZIV ANJA TLA .............................................................
19
1, UVOD
."
.
""
.... "
•••
"".""
....•" .. " ........••
"""""
••••
"""
......
""
.. " ..... ".... 231.1. Opcenito
0
mehanici tla
i
mehanici stijena .............
~ . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
231.2. Primjena mehanike tIa i mehanike stijena .................................. 292.
POSTANAK,
PODJELA
I
NACINRASPOZNA
V
ANJA
TLA
" ...
"."""
...
""""""
...
"""""
•
" ..
""
.
""".
33
2.1. Geoloski uslovi postanka tia ........................................................ 332.1.1. Raspadanje materijala ....................................................... 332.1.1.1. Mehanicki faktori ..................................................... 332.1.1.2. Hemijski [aktori ....................................................... 352.1.2. Transport raspadnutih dijelova ......................................... 36
2.1.3. Sedimentacioni procesi .... ; ............................................... 37
2.1.4. Mineraloski sastav tIa .......................................................
38
2.1.5. Struktura sedimentnog tIa ................................................. 392.1.6. Sedimentna tIa i stijenski masiv ....................................... 412.2. Vrste tla
i
nacin raspoznavanja .................................................... 432.2.1. Osnovne vrste tIa .............................................................. 432.2.2. Identifikacija tIa na terenu ................................................ 452.2.2. L Krupnozrna tIa .......................................................... 452.2.2.2. Sitnozrna tIa ............................................................. 463.
ISTRAZNI RADOVI
I
UZlMANJE UZORAKA TLA
.................. 51
3.1. Metode izvodenja istraznih radova ..............................................
51
3.2. Rekognosciranje terena i prikupljanje podataka ......................... 53
3.3. Posredna
i
direktna istraiivanja te-rena ....................................... 54
Melumiko tlo
5