Malaya Nga Ba Ang Kalakalan sa WTO?

aplon6 lLeleeoM eo'onu66eqeOMee666e puneeoe6lue npe,ne IuNedqq eePPoP 'o66P6qee 'u66L6n6eeeoMoe6oeo'oe6e 'o66Peeo6t6e6euPT66Mr6ufeeoo6ed qeeelJU6snoeee 66ueo 6VIo66uoes6uue udlqleoeeud 6

A

BuBB

ZS

sJ

Kaninongrganisasyon?

ngpinokalayuningW'lOayan8pagpdpatLrpadanrgprirrsipyong')nrlayangkalakalan'Tinat rggal itoang rga adlangael(onomyalnagsusuronggnas nrlrdulasaandnigdigangalakal.u.Saganitongskerna.ahat awaynrakikinabarg.Angnralayangalakala|a ipinapalaganapaWTOaybahagi ngmasmalakingarawan.abuo angGeneralgfeementnlariffsandTradeCATT),angnlematioralMonetaryundlMF)al WorldBankWB)nanalikha ataposangIkalawaDgigmaangandaigdig.LayuningmgaDstilusyongtona makapagtakdagiisangpolisiyangpang-eKonomyaaraaDuongmundo,gunitaraamang abeDepisyogmgamalalakingansa nanakikinabangakaayusang to.Nangungunaamgabarrsangto aDg Estados nidosUS)atmgamiyembro gEuropean nionEU).NoongEnero995,niluwal aUruguayound,sang erye gmgapag-uusapaGATT anpagtatayoaWIO upanSigyangangilangng^kasunduanito. ungkukunparaaCATI. nrasennancnicrrgW'1Odahil a ins^kapangyarihant awakngsakla$ito.

lstruktura

AngpinakamataasaawloridadsaW-lOyangMinisterialConference.inubuotong nga gabiDelearaakalakalanekononva akinakatawang ahatogmga asapingansa.ngbawatbansa ymay atunbas a sangotoanumanng akio kapangyafihangpang-ckononryaito.NagpupuloDglamangangin sterial onferenceisangesesa oob gdalawangaon kung aya'1 ristulangagatatakalamangtongmgaapeles.Sanrakatwid,ngmgaasapingCeneml ouncil anamamahalaapang-araw-arawa opemsyon g\VTO ang alagangmaykumpasa

organrsasyon,lo angsaDgay akunikilalissanrgaolisiv^saalakalanatpag-aayosanrgadipngkakasrnrclo.'Iirngkulinug I racleolic)IlcvlcwBodya ipaalan a ahatgkasapi ngmga olisi\,aakalakalan.Angsangay a toay nahahatia baibangkonsehoyonsaekononrvaprodukto.toay angnrgaCouncil bfTradelCoods, ouncilfor'liadenServices, ouncil orTrade,RelaledIn ellectualropertyRights.ngConnnittee n Agriculturet TextilesMonitofingBody.Sa DisputeSettlement ody(DSB)namaninapasangmgareklamoo dipagkakasundo.to a)nakikinig,agpapadaloyatnamamagrtanamga nagtatalc,lgkasapian.unghindimagtatagumpayngpag-uusaptmayh ndkuntento anagingdesisyon1gDSB, pinapasato saAppellateeviewBody.

Maymga ornitetugbinropamnretugunanng lans sapinamaykirralamana €lakalan.toayang mgaCommitlecn iade and heEnvironflcnt,ngCornmitLeenTradc andDevclopnrcrrt.tangConnnittee onAnti-Dumpingracticcs.Lahatang.PanigI inrliarrrarrgsangorganisaslong''pangkalakalan"angWTO.AngsalitanSl(alakalan"angaal(nrlekslo-n rgausasyongtoay idinidikilNanraugpafaradrklah nraliinefgnrga sapinqaL)as akalakrlAn.Anglgatoay nakaliaApcktoah 1 akr.rlluragnrga nlanranmyanabuongDundo. PinaldwaliarghusloqUlrrguaytoL)rrdrrg sakopgW 'O.J indi a amangalakalan.mNnLrpakll[ar]g asalrausapan. sinakopa inn!inralayargalakaananggrikulluml serbisyoiagingangbaparrg gausapirlgabasakalalelarayag ),/c//c./r/r//prapeyIght, k^ltk^san,egur'idadsaagkain.lparrnuhunan.Dala-dalagW'fO ang20 pangkasunduangnu filateralayaDgGeneral,greementn TradenSeNicesCAS),ang 'rade-RelatedIntclectualropertyiBhtsAgreement(TR1PS).ngAgreementonAgriculturcAoA)al angTrade-Rclatcdnvestrncnt casufesAgrcementTRIMS).Arg AoA aynagbibigay-daanamas ukasapa|nilihanapaD1amaghangLrnli-urltillgpaglanggalto. inatanggalinngAoA angmga nyongsuportangbinibigay gmgaamahlaan aagrikulturaayagsubsidyoafaa

AngTRIPS ykunikilala ailllbentof.nd b d$,almanokunpanya,ng sangpr{xiukto,disenyootckuolohi\'arrqniikhauprngnra8karconto ngekslusibougpaggamitoagl(iltlmulnsapallsrrmilng badito.AngpalcnL,opyflghi libapaa)mga fing ntelleclualPfoPeflYghts.Maaari anranglgyanugpalcnteng rsangnlbcrsvon unSitoay bago. na), inalamrn apaglikhagbangrodLrkto"rtnraaafngqanrilinapfo(lLrksyonginduslrival.asnnrain ditoangmga ,r/cf0-rrljdrrvr,rilaya n8bactefia.ilus.irngi. lgac, t bapangmqaon-bioloelclllnricrobiologicalanrgafoscso.NjlalahadaninngCA'lSangmg,disiplina lbrl.ngl(asgmgr brtasparr saiL)cmlisasyong mg6sedrisyo.ilalIlyontorgpabiiisnangpagpasokg nrgadavLrhanasekl{nngserbis)oayang patubig.uryente,hospital,teskwclahan.,^ngTRIMSynagsisilbingusing nrga ayuhan apatrumuhLrnanaibangbarsa.ginigiitnitoangpantay"na ratong nigapamahalaanapagttanngngadayuhantokal rakorporasyon.Ga),unpanran,anlu't ariDginsentibo amanng birrbigay gmgapamahalaanamgadayuhangkorpo.asyon.inatanggalilrngTRIMS ang airatgnrekanisnobatas apumoproteklaa okalnaindustriya.Saunanglingin,ngWTOayisangparg-ekonomyangnstitusyounawaiangpinapanigan.alinistmaayos ngpormaat diltamisnlo g

Nagkaisd

Nans-isa

.J

ahildinamismongWTOangpagdedcsis!onyonsanaprg sapan.nagnrumuKrangpanlaydngliDiggbawaiansangasapinito. indiakikitangmaramiungpaanosinasagawangnrga inaka-kritikal anegosasyona oob g

wTo.

Halimbawa.apakalakigpapcinxginagampanangmgadambuhalangorporasyonapagdedesisyon.angayon,asDratipidaraamga toangifcktangpamunuhunaraysamakisanibamgaokalnandustfiyangbangbansa.ayaangnrgaansa gmgadambhaiangkoeorasyongtoaylabisasumusuportaamalayang