Read without ads and support Scribd by becoming a Scribd Premium Reader.
 
+
18/8/1021:37Página383
Espacio,TiempoyForma,SerieV,HistoriaContemporánea,t.
22,
2010,gs.383-401
LadepuracióndelosfuncionariospúblicosdelaDiputaciónProvincialdeVizcaya
(1937-1939)
ASCENSIONBADIOLAARIZTIMUÑO
DoctorandodelaFacultaddeGeografíadeHistoriaContemporáneadelaUNED
ThepurgeofpublicemployeesofprovincialadministrationinVizcaya(1937-1939)
RESUMENABSTRACTElpresenteartículopretendeserunaaproximaciónhistórica
a
larepresiónsufridaporlosfuncionariosbajoelpoderdeFrancoenlainmediataposguerra,enelperiodode
1937
a
1939.
LaDiputaciónprovincialdeVizcayafueunejemploilustrativodedicharepresión,tantoporlalimpiezapoticaque
se
realicomoporlasconsecuenciasquetuvoenlaplantillaprovinciallasupresióndelConciertoEconómico.Thisarticteis
a
historicalapproachtotherepressionsufferedbypublícemployeesunderFrencosruleduringtheaftermathofthecivilwar,duringtheperiodbetween1937and
1939.
IhavechosenTheProvincialAdministratíonofVizcayawas
a
illustrativeexamplefaexplainthatrepression
wasa
poticalpurificationofprovincialemployeesandinthesamewaytheprovincialstaffwasdirectlyafectedbytheconsequencesoftheabolitionofBaskEconomicAgreement.PALABRASCLAVE:Franquismo,depuracion,represion, conciertoeconomico.KEYWORDS:Franco
's
rule;purge,repression,bask economicagreement
Elobjetodeestetrabajodeinvestigaciónrealizadoenelcontextodeuncursodedoctoradosobre«DictadurayFranquisrno»eseldeexplicarelprocesodelim-piezapolíticaquesiguióalaentradaenBilbaodelastropasdeFrancoel19deju-niode1937.Delosmásde1000funcionariosquehabíaalcomienzodelaguerraenlaDiputacióndeVizcaya;quecontabahastaentoncesconlosprivilegiosfisca-lesdelConciertoeconómicoy,portanto,conunaplantillaelevadaparahacerfren-teadichascompetencias,sóloquedaron347,unavezterminadoelproceso.
©
UNED.
Espacio,Tiempo
y
FormaSerie
V,
HistoriaContemporánea,t.
22,
2010
383
 
ASCENSIONBADIOLAARIZTIMUÑO
ElefectoparcialdelasupresndelConcierto,eltraspasodecompetenciasenmateriadeinstrucciónpública(escuelasdebarriada)ydepartedelkilometrajedecarreterasalEstado,perosobretodolasmedidasrepresivasadoptadasparater-minarcontodoelpersonalquenojustificasedocumentalmentesuafecciónalMovimientoNacionalredujolaplantillaalaterceraparte.En1939laprácticatotalidaddelosexpedientesdedepuracióndelosemple-adosprovincialesvizcaínoshabíansidoresueltos.Apesardequesehanrealizadobastantestrabajossobreladepuracióndefun-cionariosenotrosámbitos(iueces,catedráticos,correos,diplomáticos,etc.),lasin-vestigacionesreferidasalámbitopuramentelocaloprovincialescasean,aexcep-cióndellibroeditadoporlaFundaciónLargoCaballeroenelquesemuestranlasconclusionesdelasdistintascolaboracionesaportadasporinvestigadoressobreladepuracnquetuvolugarenlasprovinciasdeExtremadura,Málaga,SevillaySa-larnanca,'asícomolostrabajossobrelaDiputacióndeBadajoz"yladeMurcia",
VARIACIONDELAPLANTILLADEDIPUTACION
UnavezconstituidalanuevaDiputaciónProvincialdeVizcayaconfecha21dejuniode1937,formadapordonLuisLlaguno(Presidente)yHurtadodeSaracho(Vicepresidente)y,deacuerdo,conlanormativaquefueemanandodelaautoridadnombradaenelbandofranquista,laDiputacióndestituyóconcaráctergeneralato-doslosfuncionariosprovincialesynombróalaComisiónGestoraqueiniciólalabordepuradora.
plantillaDlputaciónProvincialdeVizcaya
25G0
2000
1500
nao
$'JO
o
iDep:5oc(\lns!r
!A(bi
iGbr
MUi
íMonil~(
lB";'
¡Sub
i
Haci
jTota:
1:=::;:::id::;~8T;~¡;;:1~4Id:~!d~dl~r~~·d::df~:;!
}
'"~""
.
_
~.""
...
,.~
¡.....•.......
erie,!
t.::::~::::.~~~J
FUENTE:ElaboraciónpropiasobrelospresupuestosdelaDPV.
1
CUESTAosefina(dir);
Ladepuracióndefuncionariosbajoladictadurafranquista
1936-1975;
Madrid;FundaciónF.LargoCaballero;
2
GARCIAPEREZJ.
(coord..);Ladepuracióndefuncionarios,maestros
y
otroscolectivosdesafectosenlaprovinciadeBadajozdurantelaGuerraCivil;
DiputaciónProvincialdeBadajoz,
2007.
3
CASTILLOFERNÁNDEZ,
.
"Ladepuracióndefuncionariosdelaadministraciónlocal:elcasodelaDi- putaciónProvincialdeMurcia.Fuentesdocumentales
y
análisis
tipotoqco->
En:
ActasdelasIVJor-nadasdeCastilla-LaManchasobreinvestigaciónenarchivos.-
Guadalajara,
2000,T.
1,pp.69-86.
384
©
UNED.
Espacio,Tiempo
y
FormaSerieV,HistoriaContemporánea,t.
22,
2010
 
18/8/1021:37Página385
LadepuracióndelosfuncionariospúblicosdelaDiputaciónProvincialdeVizcaya...
Sicomparamoslaplantillapresupuestariadeladiputaciónvizcnaquehabíaen1936conlade1939,podemosobservarquedesciendehastadosterceraspartes.Larepresiónsemanifestódedosformasdiferentes:Unamedianteelestudioindivi-dualizadodelhistorialideológicodecadaunodelostrabajadoresquecobraban-minaprovincial,talycomoocurrióenelrestodelpaísylaotra,medianteladeroga-cióndelConciertoEcomicoqueafectóúnicamenteaGuizcoayaVizcaya.Estedescensofuemotivadoenun70%porladepuracióndepersonalquesellevóacaboenlossiguientesmesesy,elresto,porefectodelaabolicióndelré-gimeneconómicoespecialdelaprovinciadeVizcaya.LasupresióndelConciertoEconómicotuvoincidenciaenladesaparicióndelCuerpodeMiñonesque,comosededucedelcuadroanterior,pasóde124pues-tosacero.Sinembargo,partedelosempleadospertenecientesaesteCuerpofue-ronrepuestosenotrasplazas,unavezdemostradasuafecciónalMovimientoNa-cional.Ahorabien,larecolocaciónnofuenimuchomenosinmediata.'LomismoocurrióconelMagisteriodeInstrucciónPúblicaquedesaparecióaltransformarselasescuelasdebarriadaenescuelasnacionalesoeneldeparta-mentodeObraspúblicasenelqueeldescensosedioprincipalmenteentreelper-sonaldecarreteras,alpasarlascompetenciasdeundepartamentoyotroalEstado.Enefecto,unadelasconsecuenciasdelasupresióndelConciertofuelafirmaenenerode1938delasactasparatraspasarpartedelascarreterasdeVizcayaalEstadoyconello,laplantilladepeonescamineros,afectosalasmismas,pasaronadependeryacobrarnóminaestatalconefectosdesdeel1defebrerode1938.Estedescensodepersonalmostrado,loesentérminosnetospuestoquealadisminucióndepersonalhabidaporlosefectosdelarepresión(depuraciones,en-carcelamientos,exiliadosporlaguerra...)hayquesumarlasrecolocacionesdeex-combatientesymutiladosdeguerraqueteníanreservadosentreun20yun30%delasvacantesenplantilla.LaDiputaciónreservócargoysueldoatodoempleadoprovincialmovilizadoforzosamenteporlasexigenciasdelaguerra,oquevoluntariamenteprestaseserviciosdearmasenelfrente,salvoqueestuviesenenroladosvoluntariamenteenserviciosauxiliaresoderetaguardia,encuyocaso,debíanoptarporseguirpres-tandolosserviciosoreincorporarsedeinmediatoasupuesto.Alosquenosepre-sentaronensuspuestosselesaplicólaoportunasanciónreglamentariaporaban-donodepuesto."
4
EnActadelPlenodeDiputaciónde23.dejuniode1937:SesuspendetodaresoluciónencuantoalareposicióndelpersonaldestituidoenelCuerpodeMiñonesyeneldemaestrosdebarriada,porjuz-garqueencuantoalosprimeroshaycasosenlosquedebeintervenirlaAutoridadMilitaryencuantoalossegundosnoesurgentelasolucnporlaproximidaddelasvacaciones».ArchivoForaldelTerrito-rioHisricodeBizkaia;Fondosinventariados;SignaturaAJ-808/001
5
ActadelplenodelaDiputaciónProvincialdeVizcayade30dejuliode1937.AFTHB;FI;Signatu- raAJ-808/001
©
UNED.
Espacio,Tiempo
y
FormaSerieV,HistoriaContemporánea,
t.
22,
2010
385
Search History:
Searching...
Result 00 of 00
00 results for result for
  • p.
  • Notes
    Load more