YASAK ILIKI "A Secret Affair" BARBARA TAYLOR BRADFORDSARAYBOSNA, AUSTOS 1995 Tam bütün malzemeyi içine koyduu srt çantasnn kilitini kaparken öyle müthi bir patlama oldu ki, ban hemen yukarkaldrd. Bu gibi olaylarda deneyimli olduu için durdu ve bir bombann daha patlamasn bekledi. Ama hiçbir ey olmad. Sadecederin bir sessizlik. Amerikan kablolu haber ajans GNS'in yabanc muhabirlerinin ba olan Bili Fitzgerald ceketini srtna atp odadan dar frlad.Koa koa merdivenlerden inip büyük salona girdi. Oradan geçip arka kaplarn birinden dar çkarak Holiday Inn'den ayrld.Otelin ana girii Sniper Alley ismindeki dar sokaa açlyordu. Çok tehlikeli olduu için de bu kap savan bandan beri kullanlmyordu.Bili ban kaldrp gözleriyle gökyüzünü tarad. Masmavi göe yaslanm birkaç beyaz bulutun dnda gökyüzü bombotu.Sava uçaklar görünürde yoktu.Zrhl bir LandRover onun olduu yere doru hzla gelip hemen yanbanda durdu. Arabann sürücüsü Daily Mail'de çalan eski bir arkada, ngiliz gazeteci Geoffrey Jackson'd. leriyi iaret ederek "Patlama sesi u taraftan geldi" dedi ve ilave etti: "Benimle gelmek ister misin?" Bili "Tabii isterim, teekkürler Geoff' diyerek LandRover'a atlad.Yol boyunca hzla ilerlerken Bili içinden bu patlamann ne olduunu merak ediyordu. Geoffrey'e dönüp "Herhalde üst taraftaki tepelere mevzilenmi Srplarn Saraybosna'ya attklar bir bomba daha, ne dersin?" diye sordu."Hiç kukun olmasn, adamlar tepelere yerlemiler. Artk kabullenmek lâzm. Bunlar ehri bombalamaktan vazgeçmiyorlar.Sivilleri hedef almalar çok canm skyor. Bu Tann'nn cezas sava bütün dünyaya duyuraym derken bir kaza kurununa hedef olup ölmek istemiyorum." "Ben de." Geoffrey, ön camdan dikkatle etraf kollayp, bir taraftan gelecek herhangi bir tehlikeyi önleyebilmek için dua ederken, bir taraftanda Bill'e "Senin ekip nerede?" diye sordu."Ben hazrlanrken onlar bir aratrma yapmak için çktlar. Bizim bugün Saraybosna'dan ayrlmamz gerekiyor. Bir hafta talya'dakalp biraz rahatlayp, dinleneceiz." Geoffrey bir kahkaha att. "Vay ansl herifler. Ben de sizinle gelip çantalarnz tayabilir miyim?" Bili de güldü. "Neden olmasn!" "Ah keke ahbap, keke gelebilsem!" Birkaç dakika sonra Geoffrey bir pazar yerinin önünde durdu. Biraz evvel gülen yüzü birden aslan ngiliz gazeteci "Tanr'nmcezas bomba buraya dümü" dedi."Hnzr Srplar Bosnal sivilleri öldürmekten bakalm ne zaman vazgeçecekler. Bunlar resmen gangster be." "Öyle olduklarn sen biliyorsun, ben biliyorum. Balkanlar'daki bütün dier muhabirler de biliyor. Ama batdaki müttefikler biliyor mu?" Geoffrey "Bana sorarsan hepsi bir alay sersem" deyip LandRover' parketti. kisi de atlayp indiler.Bili, "Beni arabana aldn için saol. Benimkileri arayp bulmam lâzm. Sonra görüürüz" dedi. Geoffrey de "Tamam Bili,görümek üzere" deyip yürüdü, kalabala kart.Bili de onu izledi.Kemeke sürüp gidiyordu.Kadnlarla çocuklar oradan oraya kouuyor, her taraf alev alev yanyordu. Bili karmakark elerle irkildi. Bu sesler, binalarnyklrken çkardklar uultu, korkudan çlk çla baran kadnlarla çocuklarn sesi, yarallarn ve ölmek üzere olanlarniniltileri, pazar yerinde ölen çocuklarnn üzerine kapanp hçkrklara boulan annelerin feryatlaryd.Bili, bir evin yans ykk duvarna trmanp pazar yerinin dier tarafna atlad. Etrafna bakndnda gördüü katliamdan kalbi skt. Görüntü, korkunçtu.Bili, devaml deilse bile, uzun zamandan beri, aya yukar üç senedir muhabir olarak Balkanlardaki sava izliyordu.Bu, acmasz, vahi bir savat. Ve de Bili neden Amerika'nn, sanki hiçbir ey olmuyormu gibi, hâlâ öbür yanan çevirdiini anlamakta zorlanyordu. Bu davran ona çok anlamsz geliyordu.çini souk bir ürperti kaplad. Ve cansz çocuunu hâlâ kollarnn arasnda tutup, hüngür hüngür alayan genç bir Lkadnn yanndan geçerken sendeledi. Çocuun kan kara topraa damlyordu.Bir an gözlerini kapad, yürümüye devam edebilmek için güç bulmaya çalt. O, yabanc bir gazeteci, üstelik de savamuhabiriydi. Ve de habercilik onun göreviydi. Duygusallnn haberciliine ya da yapt yorumlara set çekmesine izin veremez,izledii olaylarn etkisi altnda kalamazd. Tarafsz olmas artt. Ama bazen, Tanr'nn cezas, buna engel olamyordu. Zamanzaman bu ac, insanlarn çektikleri, onu sarsyordu. En fazla ac çekenler de masum insanlard.Pazar yerinde ortalkta dolap dururken, her eyi, yanan binalar, meydana gelen tahribat, bitkin, yenik, yaral insanlar
görmezden gelemiyordu. Titredi, öksürdü. Simsiyah duman, yank lastik kokusu ve de ölümün kokumuluu ile hava berbatt.Durdu, bir kere daha etrafna baknd, gözleri ekibini arad. Onlar da herhalde patlama sesini duymu ve koup gelmilerdi. Hiç kukusuz burada, kalabaln arasnda bir yerlerdeydiler.Sonunda gördü.Kameraman Mike Williams, ses teknisyeni Joe Alonzo kalabaln içine dalm dier TV ekipleri ve kameramanlaryla beraber harl harl film çekiyorlard. Herhalde bombay duyar duymaz hepsi gelmilerdi.Bili, CNS ekibini yakalamak için koarak yanlarna giderken etraftaki gürültüyü bastrmak istercesine, avaz çkt kadar "Neoldur Bir bomba daha m?" diye baryordu.Joe dönüp Bill'e bakt."Havan topu herhalde. Yirmi, otuz ölü var." Mike ban çevirmeden, kamerasn, korkuyla birbirlerine sarlm, kan10 lar içinde, akn akn etrafna bakman iki çocua dorultup ekledi: "Belki de daha fazla, pazar bugün baya kalabalkt." Mikekameray durdurdu. Bill'e dönüp yüzünü buruturdu "Bir hayli kadn ve çocuk vard. Fena yakalandlar. Feci bir olay." Bili sadece "Aman Tanrm!" diyebildi.Joe da, "Havan topu çok büyük bir çukur açt" diye ilave etti.Bili ban çevirdi arkadalarna bakt, ksk ama öfkeli bir sesle "Srplar hiç kukusuz bugün pazarn kalabalk olacanbiliyorlard. Bu vahet!" dedi.Mike, "Haklsn, vahet. Ama biz artk bunlarn ne kadar vahi olduklarn örendik, deil mi?" diye onaylad.Bili ban sallad, Mike ile birbirlerine hak verircesine baktlar.Bili, "Sivillerin topluca katledilmeleri" diye lafa balarken, birden susup, dudan srd. Mike'la Joe bu laflar çok iitmilerdi.Devaml olarak tekrar etmenin anlam yoktu. Ama yine de birazdan Amerika'ya seslenirken, kendini tutamayp ayn sözleri tekrar edeceini biliyordu.Pazar yerinin öbür tarafnda, birden yeni bir hareket oldu. Birlemi Milletler'in silahlandrlm personelini tayan araçlar, birkaç resmi Birlemi Milletler arabas ve onlar izleyen ambulanslar. Hepsi park edebilecekleri bir yer aryorlard.Joe ac ac söylenmeye balad: "Nihayet geldiler. Hiç gelmemektene geç gelmek iyidir. Tabii artk yapabilecekleri pek bir ey yok. Olsa olsa yarallar tar, ölüleri gömerler." 11Bili hiç cevap vermedi. O, kafasndan, birazdan yapaca konumay geçiriyor, seçecei sözcükleri, cümleleri hazrlyordu.Yapaca yorumun eksiksiz bir anlatm ve de etkili, canl, dokunakl olmasn istiyordu.Mike kalarn kaldrp "Anladm kadaryla biz izne çkamayacaz . En azndan bugün gitmiyoruz, deil mi Bili?" diye sordu.Bili kafasndaki düüncelerden bir an için syrlp yantlad. "Hayr Mike. Buradan imdi ayrlamayz. Bu olayn sonucunu beklememiz lâzm. Herhalde, herhangi bir ekilde bir tepki gelecek. Eer Clinton ile dier batl liderler hemen kesin ve yerindebir karar almazlarsa, bu defa halk sesini yükseltir." "Pekala" dedi Mike, "Kalyoruz." Joe söyleniyordu, "Hiçbir ey yapacaklar yok. Hiç birisi görevini ciddiye almyor. Ta bandan beri katil Srplara göz yumdular." Bili ona hak verdiini göstermek için ban sallad. Zaten Joe Bosna'daki bütün basn mesuplarnn ve televizyoncularn çok iyi bildii bir gerçei tekrarlyordu. Mike'a dönüp sordu: "Acaba imdiye kadar neleri kaydedebildik?" "Herhalde bir hayli görüntü alabildik. Joe ile ben pazar yerine hemen hemen ilk gelenlerdeniz. Havan topu atldktan birkaç saniye sonra buradaydk. Top atld an jipteydik ve buraya çok yakndk. Ben hemen görüntülemeye baladm. Öyle dehet verici bir manzarayd ki Bili." Joe üzerine basa basa ekledi. "Korkunçtu!" Bili, "Bunlar bütün dünyann görmesi lâzm" dedikten sonra, hemen ilave etti: "Benim, spotu filme geçirebilecek 12bir yer bulmam gerek. Mümkün olduu kadar dramatik bir yer olsun istiyorum." "Tamam Bili. Teybe ne zaman kaydedeceksin?" "Aa yukar on dakika sonra. Önce uraya gidip ambulanslarn etrafnda duranBirlemi Milletler personeli ile konuup, baka olay olup olmadn örenmeye çalacam. "Tamam, ben de gidip hemen iyi bir yer bulaym." William Patrick Fitzgerald ünlü bir yorumcu ve hiç kukusuz kablolu haber ajansnn staryd. Yeryüzündeki bütün savaalanlarndan ve gittii bütün belal yerlerden verdii ölçülü, doru, ama sarsc haberleriyle tannmt. Açk renk teni, temiz görünümlü yüzü ve çocuksu yakkll otuz üç yanda olduunu göstermiyor, ama ciddi tavr, TV kameralar karsnda onu baarl yapyordu.Tatl bir içtenlikle bakan mavi gözleri, scak gülümsemesi, Bill'in samimi ve dürüst karakterinin göstergesiydi. Bu nitelikleri deinandrcln vurguluyor ve televizyonculukta baarl olmasna neden oluyordu. Bu büyük saygnl da insanlarn onainanmasn, güven duymasn salyordu. zleyiciler, söyledii her eyi dikkatle dinliyor, her kelimesinin üzerinde duruyor ve onu her zaman ciddiye alyorlard.Elbette CNS (Gable News System Kablolu Haber Ajans) da ona deer veriyordu. Dier televizyon kanallar Bill'i kendi
taraflarna çekebilmek için can atyorlard. Bütün öneriler menajeri yoluyla ona ulayor, Bili de her defasnda hepsini geri çeviriyordu. O baka kanallarla ilgilenmiyordu.Bu içten ball da bir baka güçlü yönüydü. Sekiz seneden beri çalt CNS'den ayrlmay hiç istemiyordu. Biraz sonra pazar yerinde, yanan evlerin iç karartan dekoru önünde durduunda içtenlii her zamankinden fazla belli oluyordu.Bili, be yl önce kaybettii saygn bir gazeteci olan babasndan örendii gibi ve her zaman uygulad, muhabirliin eski bir kural olan KM, NE ZAMAN, NEREDE, NE, NEDEN ve NASIL sorularn yantlarken kulland üzücü kelimeleri, iyi ayarlanmbir ses tonuyla dile getiriyordu.Bili sözlerine, "Bugün Saraybosna'da, kalabalk bir pazar yerinde, atlan bir havan topu mermisinin patlamas sonucu otuz yedi sivil hayatn kaybetti, pek çok kii de yaraland" diye balad. "Havan topu, zaten harap olmu bu ehre, civardaki tepelerdemevzilenmi Srp ordusu tarafndan atld. Bu, çounlukla kadn ve çocuklardan oluan masum ve silahsz insanlara karyaplm irenç bir saldryd. Bombalama olayndan hemen sonra gelen Birlemi Milletler gücü, bunu, Bakan Glinton ile dier batl müttefiklerin gözard edemeyecekleri bir vahet olarak deerlendirdiler. Birlemi Milletler'in üst düzey görevlileri Srplarnbu ar vahetini, yersiz, ölçüsüz ve de kabul edilemeyecek bir saldrganlk olduunu artk anlamaya zorlanmalar gerektiini söylüyorlar. Bir Birlemi Milletler görevlisi, Srplarn böyle davranmakla bar müzakerelerini tehlikeye soktuklarna iaret ediyor." Bili, bombalama olay hakknda biraz daha kapsaml bilgi verdikten sonra, katliamn görüntüleriyle beraber yaynlanmak üzereyapt ksa bir açklamayla günlük haber bültenini noktalad.14Kendisine ayrlan on dakikann sonunda Bili, kamerann karsndan ayrld ve yaynn kesilmesini bekledi. Sonra Mike ile Joe'yadönüp, sakin bir sesle: "Daha önce konutuum bir Birlemi Milletler yetkilisinin, artk batnn kesinlikle araya girip bir misillemeyapmas gerektiine inandn yaptm yoruma ekleyemedim. Ayn yetkili bunun kaçnlmaz olduuna iaret ediyor. Bana'Halkn öfkesi her gün biraz daha artyor' diye anlatt." Joe ile Mike, BilFi kukuyla süzdüler.lk konuan Joe oldu. Hiç inanmamt.Joe ban iki tarafa sallad. Üzgündü. "Bu laflan çok duyduk. Bu tiksinti veren sava, benim insanlara olan güvenimi galiba iyicesarst. Billy dostum, göreceksin bak, kimse oral olmayacak. Bunlar statükodan ibaret" dedi. Ama Joe Alonzo yanlyordu. Washington, Londra ve Paris'teki batl müttefiklerin liderlerinin, Srplarn Bosnal sivil halk sistemli bir ekilde katletmelerini durdurmak içiri önemli admlar atmaktan baka çareleri kalmadn, aksi halde kendi halklarnn öfkesi ve isyanyla kar karya kalacaklarn bilmeleri lâzmd.Havan topunun pazar yerine atlmasndan iki gün sonra müttefikler, Saraybosna tepelerinde mevzilenmi Srp ordusunun üzerineNATO'nun sava uçaklarn gönderdiler.30 Austos 1995 günü bombalama harekât ciddi bir ekilde balad ve bu da savan en önemli saldrs oldu. ki hafta gibi ksabir sürede 3,500 defa hücuma geçtiler. Bu saldrlarda Tomahavvk Gruise füzeleri bile kullanld.Üçüncü hafta sonunda Srplar geri adm atmaya balad15 ve Saraybosna tepelerinden ar silahlarn çektiler; bar müzakerelerinden söz etmeye baladlar.NATO'nun hücumu ve daha sonraki gelimeler yüzünden Bili Fitzgerald ile CNS ekibi Bosna'da kald. talya'da yapacaklar bir haftalk tatilleri belirsiz bir tarihe ertelendi.Bir akam Holiday Inn'in halka açk yemek salonunda, büyük bir masada üçü beraber otururken, Bili arkadalarna dönüp "Hey,çocuklar, tatil imkann kaçrdk diye üzülmüyoruz, deil mi?" dedi.Mike, "Yok canm, hiç aldrmyoruz. Amalfi'de birkaç güzel kzla beraber keyif çatmay kaçrdna kim aldr eder ki! Hiç kimseböyle bir frsat kaçrdm diye üzülmez, hele Joe ile ben!" deyip omzunu silkerek ekledi: "Aslnda güne, deniz ve seks, art nefisbir talyan yemei herkese vz gelir" dedi.Bili de kkrdad.Joe da gülerek, "Bakn, bana vz gelmez!" dedikten sonra en yakn arkada olan kameramana srtt. Sonra Bill'e döndü. "Bu seyahati öyle bir bekliyordum ki! Sen de Venedik'e gitmeyi çok istiyordun deil mi? Haydi kabul et Bili" dedi."Evet, haklsn, Venedik'e gitmeyi çok arzu ediyordum. Ama göreceksin bak, pek yaknda orada olacam. Belki de önümüzdeki bir iki ay içinde giderim." Eylül'ün sonlarna gelmilerdi. Saraybosna sokaklar oldukça sakindi. Sava iddetini kaybetmi, kana susam Srplarn ehreyaptklar basknlar azalm, ate açmalar seyreklemiti. Yabanc medyann tümü NATO'nun srarl misillemelerinin Srplar,batnn imdiye kadar sözünü etti 16 i uzlama sözcüklerinden çok daha fazla yola getirdiinin farkndayd.Bili sözlerine devam etti: "Bence burada iler artk yoluna girecek. Hem de pek yaknda."
Search History:
Result 00 of 00
00 results for result for
p.
Recommended
Barbara Taylor- Yasak Iliski
307 Reads
Notes
Load more
