illegal logging nga ba ang tunay na dahilan ngmalaking baha sa Isabela at Cagayan?
Ibig sabihin
:
SA
MATA ng nasa kapangyarihan, ilegal na pagtotroso ang dahilan ngmalaking baha, kasalanang ipinupukol sa ordinaryong mga sibilyan na gumagamit ng chainsaw, nagbubuhat at naghihila ng mga tabla. Pinawawalang-sala ang mgakorporadong pagtotroso, dahil legal daw ang mga ito. Tignan muna natin kung sinu-sinoang sumisira ng kagubatan bago sagutin ang tunay na dahilan ng malaking baha.
Una rito, ang korporadong pagtotroso. Ito ang malalaking kompanya na may-ari, kumokontrol atgumagamit sa malalaki at modernong makinarya sa pagbagsak, pagkarga, at paglabas ng malalaking troso.Higit-higit ang nailalabas nitong kahoy kumpara sa sinasabing ilegal na pagtotroso. May lisensiya silangmagtroso sa konsesyon ng daan-daang libong ektarya ng kagubatan. Kinakategorya ang mga ito na legal,kahit na lampas-lampas sa itakdang bilang ng
board feet
ang kanilang kinukulimbat dahil may pahintulot nanakuha mula sa padulas na daang libo hanggang milyong piso sa DENR, militar at kay Mayor.Higit pa sa animnapung taon na pinapanot ng korporadong pagtotroso ang kagubatan ng Isabela atCagayan, bagamat malaki na ang paghupa nito sa pagbabawal ng rebolusyonaryong kilusan. Mula nangideklara ang batas militar, pinangunahan ng pamilya Dy ang pagtotroso sa Isabela; pati ang mga makinaryang DPWH sa probinsiya ay nagagamit sa paggawa ng daan sa gubat. Hanggang ngayon, tumitira pa rin angmga Dy, minus ang kagamitan ng DPWH.Pangalawa, kahit tapat si Gob. Padaca sa paglaban sa pagtotroso, ang mga meyor ang pumapaspas sakani-kanilang saklaw na bundok, gamit ang
permit
sa Integrated Forest Management Agreement (IFMA) namaaaring kanila o nagbabayad ng royalty sa pulitikong may
permit
.Sa pamamagitan ng padulas na pera, hawak ni Mayor ang Community Environment and NaturalResources Officer (CENRO), mga pulis at militar na may mga kampo sa bayan. Bawat kampo at tsekpoint ng5th ID, sumusungkit ng P300 – P500 bawat trak na dumadaan sa kanila papasok sa gubat. Iba pa ang bigay kay CO.Sumesegunda sa korporadong pagtotroso ang pag-aari, kontrol at gamit ni Mayor sa mga makinarya sapagtotroso. Maraming pag-aaring trak at
chainsaw,
at may ilang buldoser si Mayor. Kumakabit kay Mayorang mga taong may-ari ng isa o dalawang trak. Magbabayad lang sila kay Mayor na siyang may “lisensiya.”Nakakonsentra kay Mayor at sa mga
furniture maker
ang mga tabla na galing sa “
illegal loggers
“.
Ikatlo ang kinakategoryang “ilegal,” yaong mga ordinaryong sibilyan, gamit ang chainsaw sa pagbuwalat pagtatabla ng kahoy. Nahahati sila sa may-ari ng kagamitan sa produksiyon at yaong walang pag-aarikundi lakas.Karaniwan na mataas na gitna at mayamang magsasaka ang may-ari ng
chainsaw;
may inuupahan silang
chainsaw operator
at katulong.Ang walang kagamitan ay ang dating mga maralita at mababa gitnang magsasaka, at ang mgamanggagawang bukid. Sila ang gumaganap na
chainsaw operator
at
helper
nito, at mga bogador, yaongnagbubuhat, naghihila, at naglalangoy ng mga tabla sa ilog. Kadalasan, nakautang na ang mga ito ng pagkainna babawiin sa gubat at ang iiwan para sa pamilya, bago pa sila umakyat sa bundok. Mura na nga ang bayadsa bawat
board feet
kapag “
illegal loggers
” ang nagbenta, lalo pang nababarat kapag naiutang na nila angibubuwal pa lamang na kahoy.Sila ang kumukuha ng yaman ng gubat.Marami nang nagpahinto sa pagtotroso, isa na ang simbahan ngIsabela; ang pinakamatagal at pursigido ay ang rebolusyonaryong kilusan. Pinahihinto nitong huli ang mgakorporado at di-korporadong pagtotroso sa mga lugar na may kakayahan itong pahintuin. Sa mgataumbaryo, matagal na itong nagbibigay ng mga pag-aaral sa ugat ng kahirapan at sa pangangalaga ngkalikasan kasabay ng pagpapatupad ng rebolusyong agraryo – ang pagpapababa ng upa sa lupa, kalabaw,makina, at interes sa usura, at pagpapataas ng presyo ng palay at mais. Para maengganyo ang mgamaralitang taumbaryo na magbungkal ng lupa.Samantala, kontrapelo ang AFP; masipag silang magbuwag ng mga tunay na organisasyon ngmagsasaka. Sa ganitong kalagayan, disbentahe ang paisa-isang magsasaka sa paglaban sa kahirapan.
Ang malaganap at malalang kahirapan sa kanayunan ang nagtutulak sa maraming tao na humanap ngikabubuhay sa gubat gayong napakamapanganib at mabigat ang gawaing magbagsak ng troso, magkarga sa balikat o ulo ng mga tabla, maglangoy nito sa mga diyablong ilog, maabutan ng bagyo at maubusan ngpagkain sa gubat. Doble pang mapanganib kapag “nabangga” sila ng mga Cafgu na nagsasagawa rinng
illegal logging
. Pero kahit anong hirap at pagbabawal, patuloy pa rin silang magtotroso dahil wala silangipapakain sa mga anak at sa sarili.Bakit ba isinumpa sa kahirapan ang kanayunan? Unang dahilan ang kawalan ng sariling lupa, angmalawakang pang-aagaw ng lupa ng magsasaka, at mataas na upa sa lupa.Sa silangan ng Cagayan Valley, kung saan naroon ang Sierra Madre, napagdadamutan ng gobyerno angmaraming magsasaka roon sa di pagkilala sa kanilang karapatan sa lupang magmula pa dekada ’50nabubungkal. Nang-aagaw ng lupa ang mga mapanlinlang na proyektong Integrated Social Forestry (ISF) atCommunity Based Forest Management (CBFM). Ayon sa mga nagsasabi ito’y walang karapatan ang mgamagsasaka sa lupang pinagyaman nila at maaari silang mapaalis doon ng gobyerno anumang oras.
Nang-aagaw rin ng lupa ang kontra-magsasakang Comprehensive Agrarian Reform Program (Carp).Malawak na lupain sa saklaw nito ang napo-
foreclose,
nakakansela ang mga Emancipation Patent (EP) atCertificate of Land Transfer Award (Cloa) tulad sa 31,000 ektarya ng Hacienda San Antonio – Sta. Isabel, at3,000 parsela sa Hacienda Dimzon at Hac. Zulueta. At marami pang ibang katulad na hindi kinaya ngmagsasaka ang regular na amortisasyon sa Carp. Makakain nga lamang ng magsasaka ay problema na,amortisasyon pa kaya?
Sa kaso ng Hac. Dimzon, nakatakdang mapalayas ang mga magsasaka nitong Nobyembre 23, 2008gayong 1913 pa nagbabayad ng upa sa panginoong maylupa ang pamilya’t ninuno nila bago ipinaloob saCarp. Balak kasing gawing plantasyon para sa
biofuel (ethanol
) at tabako ang lupa. Sa Hacienda San Antonio– Sta. Isabel, matapos magtanim para sa kastila (Compania Tabacalera) ng 100 taon, ipinailalaim sa CARPang lupa at saka pa mapapatalsik ang mga magsasaka para maging lugar ng agribisnes ni DandingCojuangco.Marami pang lupang naka-Carp, matagal nang nahuhulugan ng amortisasyon ang nagagawang maibalik sa panginoong maylupa sa pamamagitan ng butas sa
land conversion,
sa pakikipagkutsabahan ng Municipal Agrarian Officer (Maro).Naaagaw na ang lupa ng mga magsasaka sa Carp, pati pa ang mga naunang naihulog na pera saamortisasyon lumipad na sa hangin.Isa pang nakakaagaw ng lupa ng mga magsasaka ang pagmimina. Sa kabuuang 2,683,758 ek. saCagayan Valley, umaabot ng 785,708.1 ek. ang aprobado na at nasa proseso na ang Financial and Technical Assistance Agreement (FTAA), Mineral Production Sharing Agreement (MPSA), at Exploration PermitsMaliliit pero maraming parsela ng lupa ang nakakamkam ng mga komersiyante-usurero sa mabigat napatakaran ng sangla (salda-patay ang isang tipo) at pag-singil sa utang ng magsasaka. Mabilis na nagigingpanginoong may-lupa ang mga komersiyante-usurero habang nagiging kasamà ang magsasaka.Marami ring kaso ng pang-aagaw ng lupa ang mga indibidwal na panginoong maylupa, mayamangmagsasaka, mga maton sa baryo, mga dating militar at sindikato sa loob ng DAR.Kung naagaw at nawalan ng lupang bubungkalin ang dumaraming magsasaka, mataas na upa sa lupanaman ang problema ng may bubungkalin pa. Kasunduang 70-30 at 50-50 (0 30% at 50% ang makukuha ngmay-ari ng lupa) ang umiiral na upa sa lugar na hindi pa inaabot ng rebolusyong agraryo. Sa kaso ng 70-30, binabalikat ng magsasaka ang lahat ng gastos at lahat ng pagod; ikatlo kaagad ang bawas sa inani bilang upasa lupa.
Search History:
Result 00 of 00
00 results for result for
p.
Recommended
More From This User
Notes
Load more
