Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more
Download
Standard view
Full view
of .
Save to My Library
Look up keyword
Like this
21Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
Idea Integracji Europejskiej Po II Wojnie Światowej

Idea Integracji Europejskiej Po II Wojnie Światowej

Ratings:

4.9

(10)
|Views: 31,829|Likes:
Published by api-3819570

More info:

Published by: api-3819570 on Oct 17, 2008
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOC, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

05/09/2014

pdf

text

original

 
1.WSTĘP
Idea trwałego połączenia państw europejskich znalazła swój wyraz polityczny wnajróżniejszych formach już przed powołaniem Wslnoty Europejskiej i jej przekształceniem w Unie Europejską. M. in. pojawiły się dążenia do tego, by narzucićEuropie jedność pod znakiem hegemonii lub poprzez władzę dyktatorską. Obok tej drogi,zwłaszcza po bolesnych doświadczeniach I wojny światowej, pracowano nad modelami połączenia dobrowolnego i pokojowego. Jako wzory do naśladowania przedstawili przy tymskuteczne dążenia zjednoczeniowe Szwajcarii w 1848, stworzenie Rzeszy Niemieckiej w1871, a przede wszystkim powstanie Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej w roku1776.
1
Minister spraw zagranicznych Francji, Aristide Briand przy poparciu ministra sprawzagranicznych Niemiec, Gustawa Stresemanna, zaproponował rządom europejskim w swoimsłynnym wystąpieniu na forum Ligi Narodów w dniu 8 września 1929 roku powołanie dożycia Stanów Zjednoczonych Europy. Poctkowo miało to służyć tylko zacieśnianiuwspółpracy państw europejskich w ramach światowej organizacji Ligi Narodów, natomiastsuwerennć państw mia pozostnienaruszona.
2
Wszystkie próby pokojowegozjednoczenia Europy rozbijały się jednak o dominuce jeszcze w owych czasach ideenacjonalizmu i imperializmu.Europa jeszcze raz musiała zmienić się w zgliszcza i ruiny, zanim udało się przemócfatum stałej rywalizacji pomiędzy państwami europejskimi. Dopiero całkowite załamanieEuropy oraz upadek polityczny i gospodarczy państw europejskich, opartych na przestarzałych strukturach narodowych, stworzyły warunki do rozpoczęcia wszystkiego odnowa i zmusiły do radykalniejszego myślenia o nowym kształcie Europy.
2.MOTYWY I PRZESŁANKI INTEGRACJI
Różne próby podejmowane na rzecz połączenia Europy wynikały przede wszystkim zwielu przesłanek, z których najważniejsze okazały się ekonomiczne. W I połowie XX wiekumiał miejsce znaczny rozwój techniki jako skutek zapotrzebowania militarnego, jednocześnie jednak państwa z myślą o ochronie własnych rynków zaczęły limitować handel, wprowadzaćróżnego rodzaju ograniczenia wymiany towarów. Coraz częściej poszczególni producenciobawiający się o losy swoich towarów domagali się ułatwień na rynkach wewnętrznych izewnętrznych. Wiązo się to z konieczncią wprowadzenia szeregu udogodnihandlowych w skali międzynarodowej. Te przejawy integracji, można nazwać integracją oddolną powstaz inicjatywy samodzielnych podmiow gospodarczych, bez jakiegokolwiek przymusu
3
. Nastąpił rozwój handlu i wzrosły możliwości przepływu towarów,coraz większy udziw dochodzie narodowym miał handel zagraniczny. Do głównychekonomicznych przesłanek integracji można zaliczyć: konkurencję ze strony gospodarkiświatowej, wyrównany i wysoki poziom gospodarczy krajów ze sobą sąsiadujących, a takżeograniczalność zasobów krajów integrujących
4
.d przeanek pozaekonomicznych, ównymi przeanki polityczne ispołeczne, a także przesłanki bezpieczeństwa zewnętrznego i wewnętrznego. Przesłanki polityczne to przede wszystkim jednolity ustrój i podobne cele polityki zagranicznej.
5 
Maksymą wszelkich działań politycznych , wskutek bolesnych doświadczeń, stało się hasło:„Nigdy więcej wojny!”. Po dwóch wojnach światowych, które rozpoczęły się jako wojny pomiędzy „europejskimi braćmi”, i które sprawiły, że Europa stała się największym polem
1
A. Marszałek, Z Historii Europejskiej Idei Integracji Międzynarodowej, Łódź 1996, s. 80.
2
Ibidem, s.112.
3
Jerzy Woś, Integracja Europejska, Poznań 1999, s. 15.
4
Ibidem, s.17.
5
Ibidem.
 
 bitewnym i największym poszkodowanym, myśl o możliwości nowych konfliktów zbrojnych była przerażająca.Przesłanki społeczne wynikają głównie z ogólnego rozwoju cywilizacyjnegookreślającego podstawowe standardy w zakresie społecznej egzystencji i organizacji życiacodziennego. Pragnienie i potrzeba życia w lepszym, wolniejszym i sprawiedliwym świecie,w świecie o doskonalszym modelu współżycia pomiędzy ludźmi i państwami.Przesłanki bezpieczeństwa zewnętrznego i wewnętrznego to przejaw dążenia państwdo umocnienia swych pozycji obronnych wobec otoczenia. Realizowano je nie tylko poprzez połączenie zasobów rzeczowych, lecz także przez likwidacje wszelkich konfliktów pomiędzyintegrującymi się państwami.
6
Świadomość własnej słabości było jednym z głównych motywów integracji po II wojnieświatowej. Europa wskutek konfliktów wojennych utraciła swoją wielowiekową pozycję whistorii światowej. Z pozycji tej została wyparta przede wszystkim przez dwa nowesupermocarstwa: Stany Zjednoczone Ameryki i Związek Radziecki, z których każdedysponowało większą potęgą militarną, polityczną i gospodarczą niż Europa rozbita na liczne państwa.Obok obiektywnych przesłanek możemy mówić o motywach czyli subiektywnych przyczynach integracji międzynarodowej. Wyróżnia się dwa rodzaje motywów: uniwersalne i partykularne. Uniwersalizm polega głównie na zwiększeniu obronności i bezpieczeństwakraju, a zmniejszeniu zagrożeń ze strony otoczenia. Natomiast partykularne motywy wyrażają się w chęci realizacji nacjonalistycznych celów poszczególnych państw. Z jednej więc strony państwa integrujące się mają na wadze interes ogółu, lecz z drugiej, niezbyt chętnie rezygnują z własnych celów.
7
3.DYNAMIKA EUROPEJSKICH DĄŻEŃ INTEGRACYJNYCH
Po zakończeniu II Wojny Światowej większość gospodarek europejskich byłazniszczona. Rezultatem konferencji zamykających okres wojenny jest podział Europy i początek tzw. „zimnej wojny”. Na Wschodzie swoje wpływy rozszerzał ZSRR. Z punktuwidzenia jedności europejskiej okres zimnej wojny okazał się niezwykle szkodliwy. Europazostała podzielona. W naszym referacie skupimy się nad procesami integracji w EuropieZachodniej.Zmęczeni wojną Europejczycy najbardziej potrzebowali nadziei. Stąd jak sądzimyidea jedności europejskiej zyskiwała coraz większe poparcie. Wszystkie kraje EuropyZachodniej miły świadomość swojej słabości i kłopotów. Rozwiązaniem tych problemówmogła być integracja gospodarcza i polityczna.Józef Retinger 
8
jeden z czołowych zwolenników integracji europejskiej 7 maja 1946roku wygłosił referat w Królewskim Instytucie Spraw Zagranicznych w Chatham House natemat przyszłości i integracji kontynentu europejskiego. Twierdził, że „ najlepszym punktemrozpoczęcia integracji będzie sfera gospodarcza, więc rozpocząłem od skontaktowania się zmoimi przyjaciółmi Paulem van Zeelandem
9
i Rogerem Motzem
 z Belgii oraz Pietrem
6
Ibidem, s.18.
7
Ibidem, s.19.
8
Józef Retinger (1888 - 1960) - polityk, pisarz.
 
W czasie II wojny światowej był jednym z najbliższychwspółpracowników Wł. Sikorskiego. Pośredniczył w kontaktach z Anglikami. Pełnił funkcję „charge d'affaires”w Moskwie. Po wojnie pozostał na emigracji.
9
Premier Belgii od III 1935 – XI 1937.
10
Od 1945 lider partii liberalnej w Belgii, przewodniczący Belgijskiej Ligii Zjednoczenia Europy, przewodniczący Partii Liberalnej 1952-1958.
 
Kerstenem z Holandii”
. Efektem tych rozmów było utworzenie przez ww. Niezależnej LigiiWspółpracy Ekonomicznej. Wkrótce powstały oddziały Niezależnej Ligi m.in. w Holandii,Wielkiej Brytanii, Francji, Luksemburgu, we Włoszech, Austrii, Szwecji. Nie udało się ichutworzyć w Portugalii i Szwajcarii. W 1948 powstała nawet sekcja niemiecka. Zainteresowaniorganizacją byli także Amerykanie jednak po ogłoszeni planu Marshalla zaniechali starań outworzeniu własnej sekcji.
Liga skupiała elitę europejskich liberałów. Koncentrowała sięgłównie na sprawach ekonomicznych wypracowując np. koncepcję Europejskiej WspólnotyWęgla i Stali.
.
Również w 1946 r. W.Churchil w swojej słynnej mowie na Uniwersytecie w Zurychuapeluje o pojednanie niemiecko-francuskie oraz o utworzenie Stanów Zjednoczonych Europy.Stwierdza, że „istnieje potrzeba odtworzenia rodziny europejskiej..., ze strukturą, która pozwoli żyć i myśleć w warunkach pokoju, bezpieczeństwa i wolności...”. Poruszenie, którewywołał ten odczyt sprawia, że były premier tworzy Komitet Zjednoczonej Europy (UnitedEurope Committee). Warto przyjrzeć się dokładniej wizji Churchila – według niego światzachodni tworzyły trzy przecinające się kręgi: Wspólnota Brytyjska (Commonwealth), UniaEuropejska i atlantycki blok Anglosasów – wszystkie połączone Brytanią. Anglia miała byćłącznikiem między Stanami Zjednoczonymi, a Zjednoczoną Europą. W połowie 1947 roku weFrancji powstaje Francuska Rada na rzecz Zjednoczonej Europy.
Obie organizacje dążyły dointegracji wojskowej w czasie wojny aniżeli do scalania Europy.W tym czasie z USA powrócił Richard Coudenhove Kalergi
- zjednoczenie Europy,w jego koncepcji wyłożonej na kartach książki Paneuropa, miało łączyć integrację polityczną i gospodarcze stworzeniem nowego modelu Europejczyka. We wrześniu 1946 rokurozesłał ankietę do 4256 europejskich parlamentarzystów, z których 1766 opowiedziało się zafederacją europejską. Ze swych respondentów tworzy komitety parlamentarne i w rok późniejzwołuje w Gstaad w Szwajcarii kongres Europejskiej Unii Parlamentarnej. Ruch ten niespełnił wszakże nadziei pokładanych w nim przez założyciela (niebawem dochodzi w nim doroamu) i w 1952 roku Kalergi skupia z kolei "europejskich patriow" w UniiPaneuropejskiej (Paneuropa-Union).
 
5 czerwca 1947 roku sekretarz Stanu USA, generał G.Marshall w swym wystąpieniuna Uniwersytecie Harvard zaproponował krajom europejskim pomoc finansową pod pewnymwarunkiem: kraje ją przyjmujące musiały uczestniczyć w specjalnie powołanej organizacji dozarządzania pomocą i opracować wspólny program odbudowy europejskiej. Umowy podpisywane z każdym z krajów przyjmujących pomoc zobowiązywy go dowewnątrzeuropejskiej współpracy, koordynacji polityki, liberalizacji i rozwoju handlu.
16 
Podczas konferencji Europejskiej Współpracy Ekonomicznej w Paryżu (VI 1947) zarysowano program potrzeb ekonomicznych krajów europejskich. 16 IV 1948 r. Została podpisanakonwencja powołująca do życia Organizację Europejskiej Współpracy Gospodarczej (OEEC),należało do niej 16 krajów: Austria, Belgia, Dania, Francja, Grecja, Holandia, Irlandia,Islandia, Luksemburg, Norwegia, Portugalia, Szwecja, Szwajcaria, Turcja, Wielka Brytania iWłochy. Fakt ten ukazał, że sytuacja międzynarodowa kryje w sobie znaczny potencjałnacisku przyspieszający procesy integracyjne.W latach 1946-48 mnożyły się organizacje działające na rzecz zjednoczenia Europy.W marcu 1947 roku z inicjatywy przywódcy francuskiej partii katolickiej (MRP) RobertaBicheta powstają tzw. Nowe Ekipy Międzynarodowe (Nouvelles Equipes Internationales),
11
http://www.ineuro.pl/iestrona.php?idtekst=220
12
Antoni Marszałek, Z historii europejskiej idei integracji międzynarodowej, Łódź 1996, s. 139.
13
Jarosław Tomasiewicz, Narodziny kontynentu, w: Miesięcznik Społeczno-Kulturalny „Śląsk”, nr 6/2005.
14
Inicjator ruchu na rzecz zjednoczenia wszystkich państw europejskich, położonych na zachód od Rosji i Turcjidziałający już po I Wojnie Światowej (idea paneuropy).
15
Ibidem.
16
M.Błaszczyk, Wybrane problemy integracji europejskiej, Łódź 1998, s.17.

Activity (21)

You've already reviewed this. Edit your review.
1 hundred reads
1 thousand reads
Jola Kochan liked this
Ola Zaraś liked this
mikimati liked this

You're Reading a Free Preview

Download
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->