Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more
Download
Standard view
Full view
of .
Look up keyword
Like this
2Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
x Wndow Grafk Ara Brm

x Wndow Grafk Ara Brm

Ratings: (0)|Views: 26|Likes:
Published by api-3838641

More info:

Published by: api-3838641 on Oct 18, 2008
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOC, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

03/18/2014

pdf

text

original

X W?NDOW GRAF?K ARA B?R?M?
**************************************

Bu b\u00f6l\u00fcmde ,
Liux alt?nda X Window kurulumu ve yap?land?r?lmas? anlat?lacak,
\u00c7e?itli X Window komutlar? ve \u00f6rnekler verilecek ve
Linux alt?nda en \u00e7ok kullan?lan pencere y\u00f6neticisi fvwm tan?t?lacakt?r.(K)

A\u00e7?k sistem kullan?c?ya sundu?u en b\u00fcy\u00fck \u00f6zelliklerinden biri olan X Window, Linuxun do?du?u andan
itibaren destek g\u00f6rmeyeba?lad? ve internet \u00fczerinden bedava da??t?lmas?yla Linux da??t?m? alt?nda bir
standart olarak kendine yer edindi. Daha \u00f6nce bir UNIX sistem \u00fczerinde X Window bu b\u00f6l\u00fcm\u00fc
kavraman?z gayet kolay olacakt?r. (K)

X Window' da kullan?lan bir \u00e7ok pencere y\u00f6neticisi vard?r. Pencere dentleyicilerinin her birinin farkl?
zevkten kullan?n?c?lar i\u00e7in farkl? \u00f6zellikleri bulunyor. Bunlar , X Window'a a\u00e7?lan ve uygulama
programlar? ile kullan?c? aras?ndaki bilgi al??-veri?ini sa?layan arabirimdir. X Window istemci sunucu
modeline g\u00f6re \u00e7al???r. Ana makine \u00fczerinde \u00e7al?lan X sunucusu, grafik donan?m? \u00fczerindeki t\u00fcm giri?
\u00e7?k?? yetkilerine sahiptir. Bir X istemcisi, sunucuya ba?lanarak, istedi?i i?lemleri sunucuya yapt?r?r. ?
stemcini g\u00f6revi emir vermek sunucunun ise verilen emiri uyglamakt?r. Asl?nda bilinmesi gereken en
\u00f6nemli kavram, X'in a? tabanl? bir yap?ya sahip olmas?d?r. Bir isteci ve sunucunun oldu?u her yerde
a?da s\u00f6z edilebilir. X, ister kkonsol \u00fczerinde, isterse a? \u00fczerinde \u00e7al??abilir. Ba?ka bir \u00fczerindeymi? gibi
o makinenin X Window uygukama ve kaynaklar?nda yararlanabilirsiniz. (K)

Yukar?da k?saca bahsedilen pencere y\u00f6neticisi, ekrandaki pencerelerin denetiminde s\u00f6z sahibi olan tek
programd?r, her pencerenin ns?l g\u00f6r\u00fcnece?i, ne kadar b\u00fcy\u00fck oldu?unu bilir ve kullan?c? taraf?ndan
verilen k\u00fc\u00e7\u00fcltme, pencere kapatma gibi komutlar? yerine getirir. (K)

X SUNUCUSUNUN AYARLARI

X Window'un 386 ve yukar? tabanl? makinerler i\u00e7ingeli?tirdi?i sisteme Xfree86 ad? verilir. Red Hat
Linux alt?nda Xfree86 dosyas? alt?nda da??t?ma eklenerek kullan?c?lar?n hizmetine sunulmu?tur.
Xfree86 s\u00fcr\u00fcm 3.3.6'n?n destekledi?i kartlara ait chipsetler konun sonunda listede verilmiltir. Bu
chipsetler, AGP ve PCI dahil, hemen her t\u00fcr veri yoluna sahip kartlar \u00fczernde sorunsuz \u00e7al???r. Linuz ile
uyumlu \u00e7al??abilen chipsetlerin hepsi256 renk destekler. E?er kart \u00fczerinde yeteri kadar bellek var ise
ekran?n?z? daha fazla renk g\u00f6sterir bi\u00e7imde a\u00e7ma olana??n?z olur. \u00d6zellikle S3 kartlar? Linux Xfree86

alt?nd sorun \u00e7?kartmadan 66536 rengi kolayca g\u00f6sterir. (K)

X Window \u00fczerinde rahat\u00e7a \u00e7al??abilmek i\u00e7in en az 486 tabanl? bir bilgisayar gereklidir. Ama rahat bir
\u00e7al??ma i\u00e7in en az 32 MB RAM ve Pentium 200 blgisayara ihtiyac?n?z var. Renk dorunu ya?amamak
i\u00e7in ise 2Mb g\u00f6r\u00fcnt\u00fc belle?i olan bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fc kart? kullan?n. X Window, sistemi fazlaca y\u00fckledi?inden
takas alan? i\u00e7in fazla s\u00f6z s\u00f6?leme?e gerek yok san?r?m. Unutmy?n ki, h?zl? bir X istiyorsan?z
yat?r?m?n?z? bellek i\u00e7in yap?n. (K)

Xfree86, Red Hat taraf?nda da??t?lan paketlerin aras?nda yer al?yor. E?er sistemde hatal? X sunucu
kurulu oldu?unu d\u00fc?\u00fcn\u00fcyoran?z, do?ru sunucuya ait RPM paketini kurman?z gerekiyor. Diyelim ki S3
sunucuyu kuman?z gerekiyor ve Red Hat Linux CD si tak?l?, bunun i\u00e7in a?a??daki komutlar? yaz?n: (K)

# mount /dev /cdrom
# cd /mnt /cdrom/RedHat/RPMS
# rpm -ivh Xfree86 -S3-3.1.2-1.i386.rpm
X Window Yap?land?r?lmas?

X Window kurulumu ve yap?land?r?lmas? \u00e7ok basittir. Red Hat da??t?m? ile gelen ayar programc? Xconfigrator kolayca y\u00f6netilebilen bir aray\u00fcze sahiptir. Daha \u00f6ce kurulum s?ras?nda ekran kart?n? tan?tmama??san?z, root kullan?c? haklar?yla(K)

# Xconfigurator
program? \u00e7al??t?rmal?s?n?z. Xconfigurator, kitab?n ba??nda yer alan ve ekran kart?n? tan?tmaya
yarayan programd?r. Xconfigurator komutundan \u00f6nce ekran kart? ile detayl? bilgiyi(K)
# Superprobe

komutu yard?m?yla \u00f6?renin. E?er ekrankart?n?z Xconfigurator taraf?ndan otomatik olarak tan?t?lmazsa Superprobe komut \u00e7?kt?sana ihtiyac?n?z olacakt?r. Ayr?ca a?a??daki hangi chipsetlerinin hangi s\u00fcr\u00fcc\u00fcler \u00e7al??aca??n? g\u00f6steren bir tablo bulacaks?n?z. (K)

Sunu program Chipset
8514 IBM 8514/A kartlar?
AGX T\u00fcm XGA kartlar?

I128 #9 Imageine 128 kartlar?
Mach32 Mach32 chipset kullanan ATI kartlar?
Mach64 Mach64 chipset kullanan ATI kartlar?
Mach8 Mach32 chipset kullanan ATI kartlar?
Mono Tek renk VGA ekran kart?
P9000 Diamond Viper
S3#9 Diamond kartlar?n \u00e7o?u, Orchid kartlar?n baz?lar?
S3V S3 ViRGE DX, GX, VX chipset kullanan kartlar
SVGA Trident 8900&9400, Cirrus Logic, C&T,ET4000
VGA16 T\u00fcm VGA ekran kartlar? (sadece 16 renk)
W32 T\u00fcm ET4000/W32 kartlar?(K)

Ekran?n?z?n kalitesine g\u00f6re a\u00e7mak istedi?iniz \u00e7\u00f6z\u00fcn\u00fcrl\u00fck hakk?nda \u00f6nceden bir miktar fikir sahibi
olmal?s?n?z. Baz? \u00e7ok eski monit\u00f6rler 1024x768 \u00e7\u00f6z\u00fcn\u00fcrl\u00fckte, 17" mon,t\u00f6rler ise 1280x1024
\u00e7\u00f6z\u00fcn\u00fcrl\u00fckte \u00e7al??abilirler. (K)

X Window Komutlar?

Red Hat'i kurarken , kurulum program? sizden X Window aray\u00fcz\u00fcn\u00fcn ba?lang?\u00e7ta a\u00e7?l?p
a\u00e7?lmayaca??n? sordu, hat?rlad?n?zde?ilmi? E?er bu soruya hay?r cevab? verdi iseniz startx yard?m?m
ile sisteminize girebilirsiniz. Evet cevan-b? vermi? iseniz zaten sistem a\u00e7?l?rken X Window penceresine
s\u00fc?m\u00fc? olursunuz. (K)

Ayar i?emini bitirdi?imize g\u00f6re s?rada X Window'u denemek var. A?a??daki komutu herhangi bir
konsoldan yaz?n?z: (K)
$ startx

Ekranda X suncusunun dosyadan okudu?u sat?rlar ile ilgili bilgileri s?rayla g\u00f6receksiniz. Ard?ndan ekran kararacak ve X Window a\u00e7?lacakt?r. ?lk hevesiniz ald?ktan sonra Ctl+Alt+Bacspace t?lar?na bas?n ve X suncusunu \u00f6ld\u00fcrerek ba?lad???n?z terminaline geri d\u00f6n\u00fcn . (K)

X sunucusunu ba?latmaya yarayan startx komutunu, ev dizini i\u00e7indeki .xinitrc dosyas?n? arar. Bulamazsa sistemde /usr/X11R6/lib/X11/xinit/ dizini i\u00e7\u00e7inde yer alan xinirc dosyas?n? okur. Bu dosyan?n i\u00e7erisine X ba?lay?nca \u00e7al??acakolan programlar? koyabilir, ekran?n renk d\u00fczenlemesiniz yapabilirsiniz. (K)

Di?er Pencere Y\u00f6neticilerinin \u00c7al??t?r?lmas?

Ssitem a\u00e7?l?rken 5 numaral? konumda (X Window) \u00e7al??m?yors bellii ba?l? pencere y\u00f6neticilerini startx
komutunu yazd?ktan sonra \u00e7al??t?rabilirsiniz. E?er a\u00e7?l??ta X Window, ekrana do?rudan geliyorsa zaten
fare yard?m?yla "Session" men\u00fcs\u00fcne t?klay?p buradan istedi?imiz pencere y\u00f6neticisinin a\u00e7?lmas?n?
sa?lar. (K)

Herhangibir nedenden dolay? X Window ile \u00e7al???rken konsol ekran d\u00fc?mek isterseniz Ctrl+Alt ve (F1- F6) ile bu i?lemi yapabilirsiniz. \u00d6rne?in birinci sanal ekrana ge\u00e7mek i\u00e7in Ctrl+Alt+F1 yapar?z tekrar X Window'a geri d\u00f6nmek i\u00e7in Alt+F7 'ye bas?n(K)

GNOME

GNOME (GNU Object Model Environment), Miguel de Icaza'n?n \u00f6nderli?indeki bir grup yaz?l?mc?
taraf?ndan ger\u00e7ekle?tirilen, art?k Red Hat'?n bir projesi olan, serbest\u00e7e da??t?lan bir pencere
y\u00f6neticisidir. GNOME'u geliitiren y\u00fczlerce programc?, bu y\u00f6neticinin GNU lisans? alt?nda
da??t?lmas?na \u00f6n ayak olmu?lard?r. GNOME'un en b\u00fcy\u00fck \u00f6zelli?i kolayca yap?land?r?labilir bir aray\u00fcz\u00fc
kullan?c?lara sunmas?d?r. Modern bir masa \u00fcst\u00fc sisteminizde bulunan t\u00fcm \u00f6zellikler GNOME'e
aktar?lm??t?r. (K)

GNOME Paneli

GNOME aray\u00fcz\u00fcn\u00fcn kalbi GNOME panelidir. Panel yard?m? ile t\u00fcm uygulama ve appletler'e
ula?abilirsiniz. GNOME, di?er pencere y\u00f6neticileri ile birlikte kullan?labilir ve bu sayede sevdi?iniz
pencere y\u00f6neticinin \u00f6zelliklerini size sunar. (K)

Ana men\u00fc

Ana men\u00fcde yer alan GNOME logosuna fare ile t?klad???n?z zaman bir men\u00fc yukarya do?ru a\u00e7?l?r. GNOME ile gelen t\u00fcm uygulamalar? bu men\u00fc a?ac?nd bulabilirsiniz. Uygulamalar? men\u00fcden se\u00e7erek yada e?er ad?n? biliyor iseniz komut sat?r?ndan \u00e7al??t?rabilirsiniz. (K)

Panelin gizlenmesi

Saklama d\u00fc?mesi yard?m? ile panelsol yada sa? tarafa doru kayd?r?labilir ve b\u00f6ylece ekrandan tamamen
\u00e7?kart?labilir. Tekrar ayn? d\u00fc?meye basarsan?z panel eski yerine gelecektir. \u00d6zellikle, 800x600
\u00e7\u00f6z\u00fcn\u00fcrl\u00fckte \u00e7al???yorsan?z ekrandan m\u00fcmk\u00fcn oldu?unca yararlanmak i\u00e7in men\u00fcy\u00fc gizleyebilrsiniz. (K)

Panele Yeni Applet Eklenmesi

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->