3
Môi tr
ườ
ng sinh v
ậ
t ( môi tr
ườ
ng sinh h
ọ
c )
Môi tr
ườ
ng sinh v
ậ
t là thành ph
ầ
n h
ữ
u sinh c
ủ
a môi tr
ườ
ng t
ự
nhiên, baog
ồ
m các h
ệ
sinh thái, qu
ầ
n th
ể
độ
ng v
ậ
t và th
ự
c v
ậ
t, g
ọ
i là
Sinh quy
ề
n(biosphere)
, là các ph
ầ
n c
ủ
a môi tr
ườ
ng v
ậ
t lí có t
ồ
n t
ạ
i s
ự
s
ố
ng. Nh
ư
v
ậ
y sinhquy
ể
n g
ắ
n li
ề
n v
ớ
i các thành ph
ầ
n c
ủ
a môi tr
ườ
ng t
ự
nhiên và ch
ị
u s
ự
tác
độ
ngtr
ự
c ti
ế
p c
ủ
a s
ự
bi
ế
n hóa tính ch
ấ
t v
ậ
t lí và hóa h
ọ
c c
ủ
a các thành ph
ầ
n này.
Đặ
ctr
ư
ng cho ho
ạ
t
độ
ng sinh quy
ể
n là các chu trình trao
đổ
i v
ậ
t ch
ấ
t n
ă
ng l
ượ
ng.Môi tr
ườ
ng sinh v
ậ
t t
ồ
n t
ạ
i và phát tri
ể
n trên c
ơ
s
ở
s
ự
ti
ế
n hóa c
ủ
a môi tr
ườ
ngv
ậ
t lí. Các thành ph
ầ
n c
ủ
a môi tr
ườ
ng sinh v
ậ
t không t
ồ
n t
ạ
i
ở
tr
ạ
ng thái t
ĩ
nhmà luôn luôn có s
ự
chuy
ể
n hóa trong t
ự
nhiên theo các chu trình Sinh -
Đị
a -Hóa và luôn luôn
ở
tr
ạ
ng thái cân b
ằ
ng
độ
ng. Các chu trình ph
ổ
bi
ế
n trong t
ự
nhiên là chu trình cacbon, chu trình nit
ơ
, chu trình photpho, chu trình l
ư
u hu
ỳ
nhv.v... là các chu trình chuy
ể
n hóa các nguyên t
ố
hóa h
ọ
c t
ừ
d
ạ
ng vô sinh (
đấ
t,n
ướ
c, không khí) vào d
ạ
ng h
ữ
u sinh (sinh v
ậ
t) và ng
ượ
c l
ạ
i. M
ộ
t khi các chutrình này không còn gi
ữ
ở
tr
ạ
ng thái cân b
ằ
ng thì t
ạ
o ra di
ễ
n bi
ế
n b
ấ
t th
ườ
ngv
ề
môi tr
ườ
ng, gây tác
độ
ng x
ấ
u cho s
ự
s
ố
ng c
ủ
a con ng
ườ
i và sinh v
ậ
t
ở
m
ộ
tkhu v
ự
c hay qui mô toàn c
ầ
u.
1.2.3. Ch
ứ
c n
ă
ng c
ủ
a môi tr
ườ
ng
Đố
i v
ớ
i m
ộ
t cá th
ể
con ng
ườ
i, c
ũ
ng nh
ư
đố
i v
ớ
i c
ộ
ng
đồ
ng nhi
ề
u ng
ườ
i vàc
ả
xã h
ộ
i loài ng
ườ
i, môi tr
ườ
ng s
ố
ng có th
ể
xem là có 3 ch
ứ
c n
ă
ng:- Môi tr
ườ
ng là không gian s
ố
ng c
ủ
a con ng
ườ
i. Trong cu
ộ
c s
ố
ng c
ủ
amình, con ng
ườ
i c
ầ
n có m
ộ
t không gian s
ố
ng v
ớ
i m
ộ
t ph
ạ
m vi nh
ấ
t
đị
nh. Trái
đấ
t, b
ộ
ph
ậ
n c
ủ
a môi tr
ườ
ng g
ầ
n g
ũ
i nh
ấ
t c
ủ
a loài ng
ườ
i không thay
đổ
i nh
ư
ngs
ố
l
ượ
ng ng
ườ
i trên trái
đấ
t
đ
ã và
đ
ang t
ă
ng lên r
ấ
t nhanh, vì th
ế
mà di
ệ
n tích
đấ
tbình quân cho m
ộ
t ng
ườ
i c
ũ
ng
đ
ã và
đ
ang gi
ả
m sút nhanh chóng. Con ng
ườ
i
đ
òi h
ỏ
i
ở
không gian s
ố
ng không ch
ỉ
ở
ph
ạ
m vi r
ộ
ng l
ớ
n mà còn c
ả
ch
ấ
t l
ượ
ng.Không gian s
ố
ng có ch
ấ
t l
ượ
ng cao tr
ướ
c h
ế
t ph
ả
i s
ạ
ch s
ẽ
, tinh khi
ế
t, c
ụ
th
ể
làkhông khí, n
ướ
c,
đấ
t ti
ế
p xúc v
ớ
i con ng
ườ
i và
đượ
c con ng
ườ
i s
ử
d
ụ
ng khôngch
ứ
a, ho
ặ
c ch
ứ
a ít các ch
ấ
t b
ẩ
n,
độ
c h
ạ
i
đố
i v
ớ
i s
ứ
c kh
ỏ
e con ng
ườ
i. Không gian