Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more
Download
Standard view
Full view
of .
Save to My Library
Look up keyword
Like this
6Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
dane o ziołach

dane o ziołach

Ratings:

4.83

(6)
|Views: 10,471|Likes:
Published by anon-687933

More info:

Published by: anon-687933 on Nov 30, 2008
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

05/09/2014

pdf

text

original

 
Bez koralowy (kalinka) -
Sambucus racemosa
(
Caprifoliaceae
)
 
Opis
 Krzew dorastaj
ą 
cy do 3 m wys.; li
ś
cie nieparzysto-pierzastosieczne o 5-7 odcinkach; odcinki pod
ł
u
ż
ne,eliptyczne, ostro zako
ń
czone, brzegiem pi
ł
kowanej li
ś
cie rozwijaj
ą 
si
ę
równocze
ś
nie z kwiatami;przylistki drobne, odpadaj
ą 
ce; kwiatostany kulistawe lub jajowate, zbite, wierzchowate; kwiaty najpierwzielonawe, pó
ź
niej
ż
ó
ł
tawobia
ł
e; owocostany maj
ą 
posta
ć
zbitej wiechy (z
ł
o
ż
one grono); owocem jestczerwony pestkowiec. Kwitnie od kwietnia do maja. Wyst
ę
puje w lasach i w zaro
ś
lach, Ro
ś
nie dziko wca
ł
ej Polsce.
Surowiec
 Surowcem jest owoc bzu koralowego - Fructus Sambuci racemosae. Zbiera si
ę
tylko dojrza
ł
e owoce isuszy w otwartym piekarniku ogrzanym do temp. 8O
o
C. Cennym surowcem s
ą 
 
ś
wie
ż
e owoce, zktórych mo
ż
na przyrz
ą 
dza
ć
soki, syropy oraz marmoladki.
Sk
ł
ad chemiczny
 Owoce zawieraj
ą 
cukry - ok. 3%, kwasy organiczne - ok. 2%, karoten, kwas askorbinowy - ok. 20-50mg/100 g, kwas ursolowy, garbniki, alkaloidy, pektyny i glikozyd charakterystyczny dla rodzaju
Sambucus 
.
Dzia
ł
anie i zastosowanie
 Sok i syrop stosuje si
ę
przy chorobach przezi
ę
bieniowych, w gor 
ą 
czce, w chorobach zaka
ź
nych, wsk
ą 
pomoczu i w niektórych chorobach skóry zwi
ą 
zanych z zaburzeniami przemiany materii. Odwar dzia
ł
a podobnie jak syrop i sok, to znaczy: napotnie, przeciwgor 
ą 
czkowo, s
ł
abo moczop
ę
dnie,wykrztu
ś
nie, reguluje metabolizm i wypró
ż
nienia.Odwar z owoców: 2-3
ł
y
ż
ki suszu zala
ć
2 szkl. wody; gotowa
ć
3 min.; odstawi
ć
na 20 minut;przecedzi
ć
; os
ł
odzi
ć
miodem. Pi
ć
kilka razy dziennie po 150-200 ml; dzieci zale
ż
nie od wieku - 50-100-150 ml.
Rp. Sok lub syrop z owoców bzu koralowego-kalinki 
 3-4 kg owoców umy
ć
i zasypa
ć
3-4 szkl. cukru i pod przykryciem pozostawi
ć
na 5-8 godz.; nast
ę
pnieowoce gotowa
ć
we w
ł
asnym soku przez 15 minut; uzyskany sok przecedzi
ć
przez nylonowe sito i nagor 
ą 
co os
ł
odzi
ć
do smaku; je
ż
eli na ka
ż
dy 1 litr soku damy 1 kg cukru to uzyskamy syrop. Sok lubsyrop przela
ć
do butelek lub s
ł
oiczków i podda
ć
pasteryzacji przez 20 minut w wodzie o temp. 80-90C. Przechowywa
ć
w ciemnym i ch
ł
odnym miejscu. Pozosta
łą 
nam mas
ę
owocow
ą 
przetrze
ć
przez sitonylonowe aby otrzyma
ć
przecier, który nale
ż
y dos
ł
odzi
ć
do smaku i równie
ż
podda
ć
pasteryzacji. Soklub syrop dolewa
ć
do herbaty lub pi
ć
po odpowiednim rozcie
ń
czeniu z wod
ą 
przegotowan
ą 
.Uwagi ! Surowych owoców nie wolno zjada
ć
. Nie wolno konsumowa
ć
przetworów zawieraj
ą 
cychpestki owoców.
 
Biedrzeniec mniejszy i biedrzeniec wi
ę
kszy -
Pimpinella saxifraga et Pimpinella maior 
(
Umbelliferae
)
 
Opis
 Biedrzeniec mniejszy to ro
ś
lina wieloletnia bardzo cz
ę
sto spotykana na suchych zboczach, na
łą 
kach,na polanach oraz w suchych lasach i w zaro
ś
lach; lubi gleby kamieniste;
ł
odyga gór 
ą 
prawie bezlistna,pod
ł
u
ż
nie kreskowana, bez g
łę
bokich bruzd, wyprostowana, walcowata, ga
łę
zista, krótko omszona;li
ś
cie pojedynczo pierzastodzielne; odcinki odziomkowych li
ś
ci kolistojajowate, niepodzielone,brzegiem z
ą 
bkowane, siedz
ą 
ce, wr 
ę
bne lub dzielne; odcinki górnych li
ś
ci pierzastodzielne, oodcinkach drugiego rz
ę
du równow
ą 
skich lub lancetowato-równow
ą 
skich; baldachy o 10-15 cienkichszypu
ł
kach; pokryw i pokrywek brak; korona bia
ł
a; p
ł
atki ow
ł
osione, na brzegach orz
ę
sione; roz
ł
upkinagie, wyra
ź
nie z boków sp
ł
aszczone, z
łą 
czone ze sob
ą 
w
ą 
sk
ą 
powierzchni
ą 
. Kwitnie od czerwca dowrze
ś
nia.Biedrzeniec wi
ę
kszy wyst
ę
puje na ni
ż
u i w górach, jako ro
ś
lina wilgotnych zaro
ś
li, skrajów lasów,
łą 
k izio
ł
oro
ś
li. Bylina, 1 m wys. o
ł
odydze d
ę
tej ostro bruzdowanej, gór 
ą 
rozga
łę
zionej; korze
ń
 wrzecionowaty, rozga
łę
ziony, o ostrym specyficznym zapachu i piek
ą 
co-ostrym smaku; li
ś
cieodziomkowe ogonkowe, pojedynczo, czasem podwójnie pierzaste, o 2-4 parach listkówpod
ł
u
ż
nojajowatych, d
ł
ugo
ś
ci do 7 cm; li
ś
cie
ł
odygowe drobniejsze, pochwiaste; kwiaty bia
ł
e, rzadziej
ż
owawe, w baldachach; roz
ł
upnia podwójna, d
ł
. do 3,5 mm.
Surowiec
 Surowcem s
ą 
: korze
ń
oraz li
ś
cie - Radix et Folium Pimpinellae. Korzenie wykopujemy wiosn
ą 
, pó
ź
nymlatem lub w Jesieni; szybko myjemy, osuszamy i kroimy wzd
ł
u
ż
na paski; suszymy w normalnej lub wpodwy
ż
szonej (otwarty piekarnik ogrzany do temp. 60-70°C) temperaturze. Je
ś
li chodzi o li
ś
cie tozbieramy je w czasie kwitnienia ro
ś
liny; najlepiej naniza
ć
je na nitki i suszy
ć
zawieszone, gdy
ż
lubi
ą 
 si
ę
zaparza
ć
i pociemnie
ć
. Suche surowce (
ś
ci
ś
ni
ę
te w d
ł
oni krusz
ą 
si
ę
z trzaskiem i rozsypuj
ą 
)nale
ż
y zmieli
ć
i rozdrobnione przechowywa
ć
w szczelnych s
ł
ojach.
Sk
ł
ad chemiczny
 Surowce zawieraj
ą 
olejek eteryczny - do 0,5%, a w nim pochodne kumaryny: pimpinellina,izopimpinellina, bergapten i umbeliferon; ponadto
ż
ywice, garbniki, kwasy organiczne, w
ę
glowodany,bia
ł
kowce i saponiny.
Dzia
ł
anie i zastosowanie
 Wyci
ą 
gi z surowców dzia
ł
aj
ą 
wykrztu
ś
nie, rozkurczowo, przeciwastmatycznie, moczop
ę
dnie,antyseptycznie,
ż
o
łą 
dkowo i rozgrzewaj
ą 
co.
Wskazania:
stany zapalne i zaka
ż
eniowe uk
ł
adu oddechowego, chrypka, sk
ą 
pomocz, stany zapalnep
ę
cherza moczowego i cewki moczowej, niestrawno
ść
, wzd
ę
cia, kurcze jelitowe, choroby skórne(tr 
ą 
dziki,
ł
uszczyca), zastoje i niedostateczne wydzielanie
ż
ó
ł
ci, zaburzenia miesi
ą 
czkowania(nieregularne i sk
ą 
pe), up
ł
awy (jednocze
ś
nie stosowa
ć
nasiadówki), nerwice wegetatywne, dychawicaoskrzelowa, utrudnione oddychanie, kaszel.
Przeciwwskazania:
ci
ąż
a (w du
ż
ych dawkach mog
ą 
spowodowa
ć
skurcze macicy i poronienie !).Napar: 2
ł
y
ż
ki suchych zmielonych li
ś
ci lub korzeni zala
ć
400 ml wrz
ą 
cej wody; odstawi
ć
na 20 minut;przecedzi
ć
. Pi
ć
4 razy dz. po 200 ml; dzieci: 1 r.
ż
. - 1
ł
y
ż
ka, 3 r.
ż
. (ok. 15 kg) - 40 ml, 7 r.
ż
. (ok. 24kg) - 60 ml, 10 r 
ż
. (ok. 29 Kg) - 80 ml, 15 r.
ż
. - 140 ml, 3-4 razy dz.Odwar: 2
ł
y
ż
ki korzeni zale
ć
2 szkl. wody; gotowa
ć
5 minut; odstawi
ć
na 20 minut; przecedzi
ć
. Pi
ć
jaknapar.Napar mleczny: 2
ł
y
ż
ki korzeni zala
ć
2 szkl. wrz
ą 
cego mleka; odstawi
ć
na 15 minut; przecedzi
ć
;os
ł
odzi
ć
miodem. Pi
ć
jak napar wodny.Nalewka biedrze
ń
cowa - Tinctura Pimpinellae: pó
ł
szkl. korzeni lub li
ś
ci zala
ć
400 ml wódki;macerowa
ć
14 dni; przefiltrowa
ć
. Za
ż
ywa
ć
3-4 razy dz. po 1
ł
y
ż
eczce (przy nerwicach za
ż
ywa
ć
1
ł
y
ż
k
ę
nalewki 1-2 razy dz. w 50 ml wody) na wodzie lub mleku.Alkoholmel Pimpinellae: do 100 ml nalewki wla
ć
100 ml miodu; wymiesza
ć
. Za
ż
ywa
ć
3-4 razy dz. po 1
ł
y
ż
ce jako
ś
rodek wzmacniaj
ą 
cy i wykrztu
ś
ny. Dzieciom os
ł
odzi
ć
tym przetworem gor 
ą 
ce mleko.Rozcie
ń
czon
ą 
nalewk
ą 
(1
ł
y
ż
ka nalewki na 150 ml wody) lub wodnymi wyci
ą 
gami z surowców p
ł
uka
ć
  jam
ę
ustn
ą 
i gard
ł
o przy stanach zapalnych. Ze
ś
wie
ż
ego korzenia mo
ż
na przyrz
ą 
dzie intrakt istosowa
ć
jak nalewk
ę
(pó
ł
szkl.
ś
wie
ż
ego zmielonego surowca zala
ć
400 ml gor 
ą 
cego alkoholu;wytrawia
ć
10 dni; przefiltrowa
ć
).Do wciera
ń
leczniczych (mi
ęś
niobole, nerwo- i stawobóle, przezi
ę
bienie, nie
ż
yty dróg oddechowych,zmarzni
ę
cie, choroby zaka
ź
ne) stosowa
ć
olej biedrze
ń
cowy - Oleum Pimpinellae (pó
ł
szkl. suchegolub
ś
wie
ż
ego korzenia zala
ć
200 ml gor 
ą 
cego oleju, np. s
ł
onecznikowego; wytrawia
ć
14 dni;przefiltrowa
ć
). Przy chorobach ogólnych naciera
ć
olejem: stopy a
ż
po kostki, plecy, brzuch, klatk
ę
 piersiow
ą 
i szyj
ę
, 2 razy dz.Olej biedrze
ń
cowy jest znakomit
ą 
przypraw
ą 
do ró
ż
nych potraw (sa
ł
atki, potrawy mi
ę
sne).
 
Bluszczyk kurdybanek -
Glechoma hederaceae
(
Labiatae sive Lamiaceae
)
 
Opis
 Bluszczyk kurdybanek wyst
ę
puje pospolicie w miejscach cienistych, na przydro
ż
ach, na wzgórzach, wogrodach, w zaro
ś
lach i w lasach, cz
ę
sto ro
ś
nie wraz z przetacznikami. Mo
ż
na go znale
źć
w ca
ł
ymkraju. Ro
ś
lina wieloletnia, do 40 cm d
ł
.;
ł
odyga z rzadka ow
ł
osiona, pe
ł
zaj
ą 
ca lub wspinaj
ą 
ca si
ę
, zd
ł
ugimi ulistnionymi roz
ł
ogami, ga
łę
zista; li
ś
cie 1-4 cm d
ł
.; ulistnienie równoleg
ł
e-krzy
ż
owe; li
ś
cie dolnekolistonerkowate; li
ś
cie górne kolistosercowate, wszystkie ogonkowe, brzegiem karbowane; kwiaty w jednostronnych nibyokó
ł
kach po 1-3 w k
ą 
tach li
ś
ci; kielich o z
ą 
bkach trójk
ą 
tnych, szydlastych, zuko
ś
nym 5-z
ą 
bkowyra wyci
ę
ciem; z
ą 
bki 2-3 razy krótsze od korony; korona niebieskofioletowa,fioletowa lub sp
ł
owia
ł
a; górna warga p
ł
aska 2-dzielna; dolna warga w gardzieli ciemnopurpurowa,kropkowana;
ś
rodkowa
ł
atka dolnej wargi - sercowata, p
ł
aska, ca
ł
obrzega, wi
ę
ksza od bocznych;owoc - roz
ł
upnia odwrotnie jajowata. Kwitnie od kwietnia do lipca.
Surowiec
 Surowcem jest ziele - Herba Glechomae (dawne nazwy to Herba Hederae terrestris seu Glechomaehederaceae).Ziele pozyskujemy ze stanu naturalnego lub ze sklepu zielarskiego. Surowiec zbieramy w czasiekwitnienia ro
ś
liny lub w pocz
ą 
tkach kwitnienia (maj). Suszymy w normalnej temperaturze. Suche irozdrobnione ziele przechowywa
ć
w szczelnych s
ł
ojach.
Sk
ł
ad chemiczny
 Ziele kurdybanka zawiera gorycze terpenowe (marubin
ę
, glechomin
ę
),
ż
ywice, olejek eteryczny - ok.0,06%, garbniki - ok. 6-7%, saponiny, cholin
ę
, woski, flawonoidy, sole mineralne, kwasy (winowy, jab
ł
kowy, octowy, bursztynowy i in.), witaminy, fermenty i prawdopodobnie alkaloidy (zdaniapodzielone na temat wyst
ę
powania tych zwi
ą 
zków w bluszczyku, zwa
ż
aj
ą 
c jednak na jego dzia
ł
aniefarmakologiczne nale
ż
y przypuszcza
ć
, i
ż
zawiera on znacznie wi
ę
cej do dzi
ś
nie zbadanych cia
ł
 czynnych).
Dzia
ł
anie i zastosowanie
 Kurdybanek dzia
ł
a
ż
ó
ł
ciop
ę
dnie, moczop
ę
dnie, przeciwzapalnie, tonizuj
ą 
co ogólnie, rozkurczowo,wykrztu
ś
nie; wzmacnia odporno
ść
immunologiczn
ą 
organizmu co mo
ż
na wyt
ł
umaczy
ć
tym,
ż
ekurdybenek wzmaga leukopoez
ę
, a co za tym idzie zwi
ę
ksza liczb
ę
leukocytów (bia
ł
ych cia
ł
ek krwi)we krwi co jest bardzo wyra
ź
ne; przy
ś
piesza t
ę
tno poprzez wzmacniaj
ą 
cy (kardiotoniczny) wp
ł
yw naserce; reguluje wypró
ż
nienia i przemian
ę
materii, zwi
ę
ksza zapotrzebowanie organizmu na tlenpoprzez przy
ś
pieszenie oddechów (oddychanie staje si
ę
g
łę
bokie i pe
ł
ne, a zarazem odbywa si
ę
 szybciej); zwi
ę
ksza wydzielanie soku
ż
o
łą 
dkowego,
ś
liny i soku trzustkowego; polepsza trawienie;usuwa z organizmu szkodliwe produkty przemiany materii. O kurdybanku napisali bracia C. i K.Bauhinowie oraz Hildegarda. Dawniej uwa
ż
ano,
ż
e bluszczyk odp
ę
dza “si
ł
y nieczyste”.
Wskazania:
ma
ł
a liczba leukocytów we krwi (np. przy agranulocytozie), ma
ł
a odporno
ść
na choroby(os
ł
abiony uk
ł
ad immunologiczny), choroby uk
ł
adu oddechowego (zaka
ż
enia, stany zapalne, katar,kaszel), astma, duszno
ś
ci, zawroty g
ł
owy i szum w uszach, choroby skórne, kamica moczowa i
ż
ó
ł
ciowa, zastoje
ż
ó
ł
ci, choroby w
ą 
troby, sk
ą 
pomocz, skurcze jelitowe i
ż
o
łą 
dka, zaburzenia trawienia(wzd
ę
cia, odbijanie, burczenie i przelewanie w jelitach, z
ł
a perystaltyka jelit), niedokwa
ś
no
ść
tre
ś
ci
ż
o
łą 
dka, brak apetytu, zaparcia, zaburzenia metaboliczne, biegunki, przezi
ę
bienie, gor 
ą 
czka, chorobytrzustki.Napar: 2
ł
y
ż
ki suszu zala
ć
2 szkl. wrz
ą 
cej wody; odstawi
ć
na 20 min.; przecedzi
ć
. Pi
ć
3-4 razy dz. po200 ml; niemowl
ę
ta wa
żą 
ce 3 kg - 8-9 ml, 4 kg - 11 ml, 5 kg - 14 ml, 7 kg - 20 ml, 3-4 razy dz.; dzieci:1 r.
ż
. (ok. 9-10 kg) - 25 ml, 3 r .
ż
, - 40 ml, 7 r.
ż
, (ok. 24 kg) - 68 ml, 10 r.
ż
. (ok. 32 kg) - 90 ml, 15 r.
ż
.(ok. 54 kg) - 154 ml, 3-4 razy dz.Nalewka kurdybankowa - Tinctura Hederae: pó
ł
szkl. suchego ziela zala
ć
400 ml wódki; macerowa
ć
 14 dni; przefiltrowa
ć
. Za
ż
ywa
ć
3-4 razy dz. po 1-2
ł
y
ż
eczki w 50 ml wody lub mleka os
ł
odzonegomiodem.Intrakt - Intractum Glechomae: pó
ł
szkl.
ś
wie
ż
ego ziela przemielonego przez maszynk
ę
zala
ć
400 mlgor 
ą 
cego alkoholu 40-60%; macerowa
ć
10 dni; przefiltrowa
ć
. Za
ż
ywa
ć
3-4 razy dz. po 10 ml; dzieci: 3r.
ż
. - 2 ml, 7 r.
ż
. - 3 ml, 10 r.
ż
. - 4 ml, 15 r.
ż
. - 7-8 ml, w 50 ml wody lub w mleku os
ł
odzonymmiodem.Alkoholmel Hederae: do 100 ml nalewki lub intraktu wla
ć
100 ml miodu; wymiesza
ć
. Za
ż
ywa
ć
3-4 razydz. po 1
ł
y
ż
ce; dzieciom os
ł
odzi
ć
tym przetworem mleko gor 
ą 
ce i podawa
ć
3-4 razy dz.Syropek kurdybankowy - Sirupus Hederae.
Ś
wie
ż
e ziele przepu
ś
ci
ć
przez sokowirówk
ę
w celuuzyskania soku. Do 100 ml soku wla
ć
100 ml miodu, wsypa
ć
100 ml cukru, doda
ć
kilka lasekcynamonu lub wanilii oraz sok z 1 ma
ł
ej cytryny; wymiesza
ć
to wszystko. Za
ż
ywa
ć
3-4 razy dz. po 1-2
ł
y
ż
ki. Dzieciom podawa
ć
2
ł
y
ż
eczki tego preparatu 4 razy dz. Dzia
ł
a on wybitnie wzmacniaj
ą 
co iwykrztu
ś
nie.

Activity (6)

You've already reviewed this. Edit your review.
1 hundred reads
1 thousand reads
fizalfizal liked this
fizalfizal liked this
fizalfizal liked this
moni liked this

You're Reading a Free Preview

Download
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->