Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more
Download
Standard view
Full view
of .
Look up keyword
Like this
1Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
Σχόλια στον Πορτοκαλόκηπο

Σχόλια στον Πορτοκαλόκηπο

Ratings: (0)|Views: 121|Likes:
Published by Stelios Papantoniou
Στέλιου Παπαντωνίου, Σημειώσεις στο διήγημα του Γιώργου Φιλίππου Πιερίδη Ο Πορτοκαλόκηπος
Στέλιου Παπαντωνίου, Σημειώσεις στο διήγημα του Γιώργου Φιλίππου Πιερίδη Ο Πορτοκαλόκηπος

More info:

Published by: Stelios Papantoniou on Apr 07, 2012
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOC, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

04/07/2012

pdf

text

original

 
π ,
Στέλιου Πα αντωνίου σημειώσεις στο έργο του
ππ 
Γιώργου Φιλί ου Πιερίδη
,
 ππ 
Ο ορτοκαλόκη ος
 π π π
Α ό την έκδοση του Υ ουργείου Παιδείας της Κύ ρου
[ π π π (1963).
Το αρακάτω διήγημα ροέρχεται α ό τη συλλογή Σκληροί καιροί Αν και
  π π (
βασίζεται σε ραγματικό εριστατικό τη δολοφονία σε διαδήλωση του σημαιοφόρου
  π π
του Γυμνασίου Αμμοχώστου Πετράκη Γιάλλουρου α ό τις βρετανικές α οικιακές
 7.02.1956), π · π
δυνάμεις στις δεν α οτελεί χρονικό εστιάζει μάλιστα ερισσότερο στη
  π, π ππ π
φυσιογνωμία του ατέρα ροσφέροντας ένα αντι ροσω ευτικό δείγμα του Κύ ριου
  π π π
χωρικού της ε οχής και ένα διαχρονικό σύμβολο του ανθρώ ου ου έχει δεθεί
  π .]
αξεδιάλυτα με τον τό ο και τη μοίρα του
π π . ,
Ο τό ος σε τούτη την ακτή της Κύ ρου είναι ευλογημένος Γη αμμουδερή
 , , π
ελαφριά καλό νερό κι η ανάσα της θάλασσας ου γλυκαίνει τις χειμωνιάτικες
  π. ,
αγωνιές Ό τι χρειάζεται για
π. π. π π
ν αναστήσεις ορτοκαλιές Περβολότο ος Μια κατα ράσινη λουρίδα ου ζώνει
 π
το χρυσάφι της αμμουδιάς σ όλο το ημικύκλιο του κόλ ου για να σβήσει στα
 . π*,
κατσάβραχα του κάβου Τον Μάρτη σαν τύχει να φυσάει α όγι ο αέρας της
 , π, π, .
θάλασσας ώς την είσοδο του κόλ ου δυο μίλια α όσταση μοσχοβολάει ανθό
π π .
Η αραγραφος ανα τύσσεται με αιτιολόγηση Αιτιολογεί γιατί δήλωσε
  π. π= π , =
ότι είναι ευλογημένος τό ος Α όγι αέρας α ό τη γη κάβος 
 
ακρωτήρι
π . π
Ν αναστήσεις ορτοκαλιές είν ένας λόγος Το ώς όμως ο λόγος αυτός γίνεται
  π π π, ,
ραγματικότητα το ξέρουν μόνο οι άνθρω οι ου σαν τον Πετρή σφιχτόδεσαν
  π
για μιαν ολάκερη ζωή το μόχθο τους με το χώμα και με το δέντρο σε βαθμό ου
 
δεν ξεχωρίζουν τα
π.
τρία αυτά βασικά συστατικά ενός ερβολιού
 
Έτσι τον ανάστησε τον
  ππ , π , π
ορτοκαλόκη ό του ο Πετρής στην άκρη της ράσινης λουρίδας α άνω στο
  π . ()
σύνορο ρος τον κάβο κατακλείδα
π π 
Η αράγραφος ανα τύσσεται με αντίθεση του λόγου με την 
  π. π 
 ραγματικότητα Ο συγγραφέας αρχίζει τη δέση των ρωταγωνιστών 
  π π ππ.
του και ρώτα τη δέση ανθρώ ου με ορτοκαλόκη ο
ππ π
Όταν ξεχώρισε α το ατρικό του κι έβαλε μ ρος δουλειά για να κάμει το δικό
  π π , .
του κτήμα ήτανε κά ως ροχωρημένος στα χρόνια σχεδόν τριαντάρης Δεν
  π
στάθηκε βολετό να άρει νωρίτερα το δικό του δρόμο γιατ είχε ν
  π , π π. Ω
α οκαταστήσει δυο αδερφές ου μεγαλο αντρεύτηκαν στόσο δεν
  π . π π
βαρυγκόμησε οτέ του ο Πετρής Όχι ως ήτανε καλόψυχος ή καν ως
  π. .
νοιάζονταν να μην αφήσει τους άλλους α ροστάτευτους Όχι Ο Πετρής ήταν
  π
α ό κείνους
π, π
τους στωικούς ανθρώ ους ου ακολουθούν ατάραχοι κι
  π π π π ,
α οφασιστικοί την ορεία ου έχει ροδιαγράψει στη μοίρα τους η ζωή
π
και ου
 
η ικανότητά τους να ζούνε τη ζωή τους δίχως να δίνουν σημασία σε κανένανε
 .
κάνει τους άλλους να τους σέβουνται
 
, , , π π
Βαρύς αμίλητος δουλευτής ακολούθησε την ροαιώνια ορεία της ράτσας
 .
του γιατί έτσι τήνε βρήκε
,
Νοικοκύρεψε τις αδερφές μοιράζοντάς τους το
  π
ατρικό κτήμα και την ευθύνη να
,
γεροκομήσουνε τους γέρους κι
π, π ,
α έ δίχως να άρει μιας ημέρας ανάσα έβαλε
 , π
το σταυρό του έφτυσε στις χούφτες του κι άρχισε τσά ισμα για να
 .
δεντροφυτέψει τη δική του γη
π, π , π 
 Χαρακτηριστικά της ε οχής ατριαρχική οικογένεια υ οχρεώσεις 
 .
ανδρών και γυναικών 
. π 
 Χαρακτηριστικά του Πετρή Ο στωικός αναλύεται ως ο ατάραχος ου
 .
ακολουθεί τη μοίρα του
, π, π, π π.
Φύτεψε μ όλιασε ερίφραξε έχτισ ένα σ ιτάκι και αντρεύτηκε Τι σημασία
 . π
έχει αν ξεκίνησε στα τριάντα αντί να ξεκινήσει στα είκοσι Πάλε η ορεία ήταν
 , π,
η ίδια ακόμα κι η εσωτερική ορεία
 
το σφιχτοδέσιμο της ψυχής του με τούτο
 , , π
το χώμα με τούτα τα δέντρα να μην ξεχωρίζει τον δικό του μόχθο α ό τον
 , π , π π
μόχθο του νέου δεντρού ου αγωνίζεται να ριζώσει τον δικό του όνο α ό τον
  π , π π , π
όνο του δέντρου ου το χτύ ησε η αρρώστια ν ακούει μέσα στον ύ νο του
 ,
τον σφυγμό των δέντρων του και να νιώθει ο ίδιος μιαν ευφροσύνη γιατί
 .
χόρτασαν εκείνα το νερό
π 
Η δέση συνεχίζεται με το συναισθηματικό δέσιμο του ανθρώ ου με τη
 
γη του και τα δέντρα του
Ω π π
στόσο το καθυστερημένο ξεκίνημα γίνηκε αφορμή να αραλλάξει η ορεία
  π’ π . π
του α το συνηθισμένο άνω σ ένα σημείο Ο Πετρής είχε εράσει τα
  π ,
τριαντα έντε όταν η γυναίκα του
, π π. .
τριαντάρα σχεδόν κι εκείνη γέννησε το ρώτο τους αιδί Ένα αγόρι Άλλο
  π . π , ,
αιδί δεν έκαμαν Κι α άνω σ αυτό το αγόρι τον Αρτέμη
 π
α ίθωσαν οι
  π π
μεσόκο οι γονιοί κάτι ρωτοφάνερα γι
, π , π
αυτούς αισθήματα ου τα κρατούσαν μέσα τους αξεδιάλυτα μα ου έβαλαν
 π π
μεσ στην ψυχή της μάνας τον σ όρο μιας α έραντης στοργής και στο μυαλό
 . , , π π
του Πετρή κάτι καινούριες ιδέες Έτσι ο Αρτέμης ο μοναχογιός ήρε α ό τη
  π , π’
μάνα του χάδια ασυνήθιστα στους ανθρώ ους της ράτσας του κι α τον Πετρή
  π , π, π’ .
την άδεια να άει στο Γυμνάσιο στην όλη μιαν ώρα δρόμο α το χωριό
 
Κι
  π ,
ούτε ου σταμάτησαν ώς εδώ οι καινούριες ιδέες μέσ στο μυαλό του Πετρή
  π π
αρά έβαλε σκο ό
π
να στείλουν τον Αρτέμη να σ ουδάσει
 
σα θα τέλειωνε το
 . π ·
Γυμνάσιο Όμως γι αυτό το ζήτημα δεν έκαμε οτέ του λόγο ούτε και στον
 , «
ίδιο τον εαυτό του το μολογούσε σαν οριστικό μόνο ας τελειώσει και
  π», , , π
βλέ ουμε έλεγε μέσα του κράταγε μετέωρο για μια στιγμή το χέρι του ου
 ,
δούλευε με το κλαδευτήρι ένα χαμόγελο τρεμούλιαζε μέσα στα
, π .
μάτια του και ξανά ιανε το κλάδεμα
π π, π π,
Η οικογένεια ου δημιουργούν είναι υρηνική ατέρας μητέρα αιδί 
  π. π π, π 
ο υρήνας Η αγά η των γονιών στο αιδί αλλά και συμ εράσματά
  π π , .
 μας για τη δια αιδαγώγηση των αιδιών τότε με αυστηρότητα Ο
  π π .
 Αρτέμης ήρε χάδια ασυνήθιστα στους ανθρώ ους της ράτσας του
π
Τώρα ο κόσμος του Πετρή γίνηκε αλλόκοτος έτσι ου μοιράζονταν ανάμεσα
 
στην ασάλευτη
π
αφοσίωσή του στο κτήμα και στα ονειρο ολήματά του για τον
 .
Αρτέμη Σα να ζούσε δυοζωές
, π π π
ου μέσα στην ρωτόγονη σκέψη του δεν είχανε κοινό σημείο ε αφής μα
  π . π
ου ωστόσο δεν γίνονταν αφορμή διχασμού Τα ονειρο ολήματά άνοιξαν μόνο
  π π’ π π π .
ένα αράθυρο α ό ου κά οιο νέο φως λημμύριζε την καρδιά του Πετρή
 
.
Έτσι κύλησαν τα χρόνια
π π ,
Οι ορτοκαλιές ά λωσαν κλώνους έσμιξαν τις
 ,
φυλλωσιές τους κι ο Αρτέμης γίνηκε δεκαοχτώ χρονώ τελειόφοιτος
.
Ένα
  π, π,
μελαχρινό αλληκάρι συμ υκνωμένο
, π
λιγομίλητο ίδιος ο ατέρας του
. π ,
Όσο μεγάλωνε και ρόκοβε ο Αρτέμης το φως
  π
στην καρδιά του Πετρή α λώνονταν με μιαν ήσυχη βεβαιότητα κι ήτανε σαν η
  ππ π
ροκο ή του αιδιού να
 π ππ .
ε ισφράγιζε τη δική του ροκο ή στο κτήμα
π π 
 Στα υ ογραμμισμένα έχουμε τη δέση του ρωταγωνιστή Πετρή με τις 
  π, π.
δυο του αγά ες γιο και ερβόλι
Ω,
στόσο τον τελευταίο καιρό
 
ένας καινούριος άνεμος
π ,
ήρε να φυσάει
 π
ου
 
ξεσήκωσε τα φρένα
π.
των ανθρώ ων Σαν ένα μήνυμα διάχυτο
 
και
 ,
συγκλονιστικό
π
α ό
,
τα βάθη των καιρών
π
να λέει ως
 
έφτασεν η ώρα
,
και τους
 
καλούς νησιώτες
π π
δεν τους χωρούσαν ια τα λαίσια της καθημερινότητας
.
Στα
 , , π, π ,
καφενεία στην αγορά στα σ ίτια στους τό ους της δουλειάς στα σχολεία
,
ένα
 , π, π π
κύμα συναγερμού ροσδοκίας διεκδίκησης ύψωσε τις ψυχές α άνω α ό
 
τη λογική των συμβιβασμών και της ρουτίνας
. ππ
Οι νέοι ζώστηκαν την ανο λία
 
του
 
ενθουσιασμού
π
τους κι α οζητούσαν ευκαιρίες αυτοθυσίας
. ,
Πήγαιναν
 ,
έρχονταν
π ,
συνάγονταν αράμερα και σιγοκουβεντιάζαν κι άξαφνα
 π
ήδαγαν
  π π. .
στα οδήλατα και τραβούσαν για την όλη Μαζί τους κι ο Αρτέμης
π π 
Όλη η αράγραφος εριγράφει και αναλύει τα χαρακτηριστικά του
  π 1955. π 
αγώνα της ΕΟΚΑ και της Κύ ρου το Μ ορείτε να βρείτε
  π ,
τουλάχιστο δεκα έντε χαρακτηριστικά αφού κάθε λέξη έχει τη θέση
 . π π,
και το νόημά της Η αλλαγή ου φέρει η ε αναστατικότητα διαχέεται
  π , π ,
σε όλη την Κύ ρο και τη συγκλονίζει έξω α ό τα καθημερινά ζητούν 
  , π, ,
τα δικαιώματά τους ανυψώνονται νευματικά ενθουσιασμένοι
  ,
θυσιάζονται για την ελευθερία σε μια μυστική σχέση με τους άλλους 
  π, ,
ατριώτες μυστική οργάνωση και αιφνιδιαστικές ενέργειες εναντίον 
 .
του εχθρού
π. Ω π, π
Ο Πετρής ψυχανεμίστηκε με το ρώτο στόσο σώ αινε κι ό ως το αγρίμι
  π . π, π
οσμίζονταν στον αέρα την ε ερχόμενη καταιγίδα Γεμάτος ε ιφύλαξη ερίμενε
  π . , π
και αρακολουθούσε τον Αρτέμη Όμως μια μέρα ου η γυναίκα του δοκίμασε
  π π, π ,
να του ει τους φόβους της για το αιδί ου δεν συμμαζεύονταν την
  ππ. . , π, ,
α ο ήρε Άσε τον Ξέρει τι κάνει Τι θες να κόψει ίσω κοτζάμ άντρας και να
  π π’ ;».
χωθεί ίσω α τα φουστάνια σου Ύστερα αρχίνησε σιγά σιγά να δαμάζει τις
  π π π
ε ιφυλάξεις του κά οιο συναίσθημα ως
 
όλος ετούτος ο ξεσηκωμός γύρω του
  π π π, π , π
ήτανε σα να ξε ηδούσε α ό τις ρίζες της δικής του ύ αρξης α ό βαθιά ολύ
 , π π .
βαθιά α ό κεί ου αντλούσε τους χυμούς της η συνείδηση του εθνισμού του
π π 
Η αντίδραση του ατέρα και της μητέρας όταν αντιλήφθηκαν ως ο
 . π 
γιος τους μετέχει στην οργάνωση Στον ατέρα δίνεται ευκαιρία να
  π π π π 
συνειδητο οιήσει ως είναι και ο ίδιος άνθρω ος με ατριωτικά
  , π π , π 
αισθήματα ό ως στον Α οχαιρετισμό του Ρίτσου ο ατέρας θα
  π ,
αναγνωρίσει το γιο α ό τις χοντρές ελληνικές κοκάλες του όμοιες με
 .
τις δικές του
π
Μιαν ηλιόλουστη φθινο ωρινή μέρα ο Πετρής κάθονταν στο κατώφλι του και
 , *
διόρθωνε το θειαφιστήρι του να το χει έτοιμο για να θειαφίσει μόλις θα
 ,
βρισκε κατάλληλο καιρό
π π π
όταν άνοιξε με ορμή η καγκελό ορτα του ερβολιού και μ ήκανε λαχανιασμένα
  π, π π
δυο αλληκαράκια ου ήρτανε και στάθηκαν ομ ρός του και στριφογύριζαν με
 

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->